Wat mij raakt, en waar ik toch geen blog over schrijf

12 21 Net zoals veel mensen wil ik weten wat er in mijzelf en in de wereld gaande is. Niet dat ik er veel aan kan veranderen, maar ik maak deel uit van de wereld en ik wil mijn plek daarin kennen en weten wat er gebeurt. Daarom volg ik mijzelf en het nieuws. Om het goed tot me door te laten dringen, schrijf ik er over. Zo tracht ik essenties te doorgronden; aaahhh, ze schrijven dit, maar dààr gaat het om. De stukjes daarover vormen bij elkaar mijn (publieke) dagboek.

         Hier is zodoende mijn herfstdagboek 2024. De cijfers voor elk stukje verwijzen naar de dag in een maand. ‘12 21’ voor dit stukje verwijst naar 21 december 2024. Waar mogelijk verwijs ik aan het eind van elk stukje naar de door mij geraadpleegde bron(nen), zodat u die ook kunt bestuderen.

         Een vriend van mij vroeg welk stuk met kop en schouders boven andere uit dit herfstdagboek uitsteekt. Ik antwoordde dat dat het stuk is over ons idee van ‘bezit’, een opvatting die geworteld blijkt in het Romeinse oorlogs- en slavenrecht. Maar dat stukje van 13 september staat in mijn zomerdagboek. In dit lentedagboek valt mijn keus op de eerste 11 06 onder ‘Wereldverhalen’ naar aanleiding van het boek “Opstand” (2024) Van Marijn Kruk.Verder staan uiteraard onder ‘Enkele ‘Van belangen’ uitgelicht’ de – in mijn ogen – meest bijzondere stukjes. U vindt ze hier.

         Hieronder vindt u een inhoudsopgave. De bladzijdenummers zouden gelden wanneer u dit van a tot z op A4-papier afdrukt. U kunt er uit opmaken dat ik de meeste tekst schreef onder ‘Wereldverhalen’ en de minste onder Afrika, Australië en Zuid-Amerika. Over de Noord- en Zuidpool vindt u zelfs niet eens een kopje, omdat ik daarover niets noteerde. Wanneer het goed is, kunt u op een onderwerp klikken om dat te lezen.

Deel I Mij-boeiende thema’s. 2

Armoede en ander onnodig menselijk lijden. 2

Cultuur snuiven. 4

Ecologie en natuur. 5

Economie en handel 8

Inzichten. 13

Klimaat en klimaatverandering. 21

Media en Social media. 26

Mensenrechten en mensenrechtenschendingen. 31

Militairisme, de NAVO & antimilitarisme. 33

Racisme & discriminatie. 41

Universum en ruimte-onderzoek. 44

Vrouwenachterstelling en gender. 45

Wereldverhalen. 49

Omtrent ziekten, psychologie, psychiatrie en ander onoverkomelijk lijden. 69

Deel II Mij-boeiende ontwikkelingen in landen. 70

Nederland en België. 70

Afrika – Marokko, Zuid-Afrika. 77

Australië – Nieuw-Zeeland. 77

Azië – Bangladesh, China, India, Japan, Pakistan, Sri Lanka, Zuid-Korea. 77

Europa en de Europese Unie – Duitsland, Frankrijk, Georgië, Groot-Brittannië, Moldavië, Oekraïne. 80

Noord-Amerika – Cuba, Haïti, Mexico, Venezuela, VS. 82

West Azië (Midden Oosten) – Gaza, Hezbollah, Israël, Libanon, Palestina, Syrië. 87

Zuid-Amerika – Bolivia, Uruguay. 94

Einde voor deze herfst. 94

Deel I Mij-boeiende thema’s

Armoede en ander onnodig menselijk lijden

10 09 Gezond en goed wonen is een randvoorwaarde voor goede onderwijsprestaties en de de hele ontwikkeling van kinderen en jongeren [onze toekomst; GjH]. Het comfort van de woonomgeving, of omgekeerd het ontbreken van ruimte, blijkt een grote invloed op hun ontwikkelingskansen te hebben. Door langdurige blootstelling aan een ongezonde woonomgeving, zoals huizen met slechte isolatie en ventilatie, wordt de kans op het ontwikkelen van chronische aandoeningen, zoals aanhoudende ademhalingsproblemen, allergieën, astma, kortademigheid, aanhoudende neusloop en oorontstekingen aanzienlijk vergroot. Kinderen, die in onzekerheid leven over hun thuis, zijn vaak afwezig op school en weinig betrokken bij schoolactiviteiten en kunnen zich meestal moeilijk concentreren. Angst en andere mentale gezondheidsproblemen, zoals stress, komen veel voor bij juist die kinderen, die geconfronteerd worden met armoede en de daarbij horende woononzekerheid. Dit alles heeft een negatieve invloed op de ontwikkeling van hun hersenen; door Woonzaak en anderen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/09/aan-beleidsmakers-slechte-woonkwaliteit-zorgt-voor-ongelijke-onderwijskansen/

10 10 Stel je voor dat 50 gezinnen onterecht door de overheid uit hun grote villa werden gezet. Het zou het nieuws beheersen en men zou er schande van spreken. Toch is dit precies wat er nu zonder veel ophef is gebeurd. De gezinnen, die uit hun huis werden gezet, woonden alleen niet in een grote villa, maar in een sociale woning. En vandaar dus dat de grote verontwaardiging uitblijft; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/50-vlaamse-gezinnen-onterecht-uit-hun-sociale-woning-gezet/

10 14 De rest van de wereld is al grotendeels van de coronapandemie hersteld, maar 26 arme landen staan er gemiddeld slechter voor ​​dan daarvoor. Zij hebben de grootste schulden sinds 2006 en worden steeds kwetsbaarder voor natuurrampen en andere tegenslagen. Van de mensen, die van minder dan zo’n € 2 per dag moeten rondkomen, woont 40% in een van die 26 landen. Het jaarlijkse inkomen per hoofd van de bevolking is er lager dan € 1.048; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/buitenland/6331589/wereldbank-ziet-de-26-armste-landen-verder-achteruitgaan.html

10 21 Trachoom is een bacteriële ontsteking van het bindvlies van het oog. De ziekte treft vooral arme gemeenschappen in het Globale Zuiden op plaatsen waar schoon water en sanitaire voorzieningen ontbreken. Als de ziekte onbehandeld blijft, kan dit leiden tot ondraaglijke pijn en uiteindelijk het verlies van zicht. India en Pakistan zijn er vrij van verklaard. Dat is een opsteker voor samen meer dan 1,6 miljard mensen; door Ranjit Devraj. https://www.mo.be/nieuws/oogziekte-trachoom-nu-ook-uitgeroeid-in-india-en-pakistan

10 31 Over de oorlog in Gaza worden allerlei meningen geuit. Maar wanneer wordt opgeroepen tot een etnische zuivering, dan heeft dat niets met een mening te maken. Dat is gewoon onmenselijk en – althans volgens het internationaal recht – strafbaar; door 11.11.11. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/31/etnische-zuivering-heeft-niets-met-een-mening-te-maken/

12 02 Tussen 2012 en 2022 is het aandeel gezinnen in een kleine woning stabiel gebleven, maar onder de laagste inkomensgroep is het deel dat te klein woont in 10 jaar tijd gegroeid van 33 naar 39%. Ongeveer 1 op de 10 gezinnen met jonge kinderen valt in deze inkomensgroep. Het lijkt er daarmee op [lees: ‘Daarmee blijkt’; GjH] dat vooral gezinnen met lage inkomens worden getroffen door de wooncrisis en nu meer dan voorheen in een krappe woning wonen. Gezinnen in niet-overbezette huizen hadden thuis gemiddeld 37 m² per persoon tot hun beschikking; door José Boon. https://www.nu.nl/economie/6337579/steeds-meer-arme-gezinnen-met-jonge-kinderen-wonen-in-een-krap-huis.html

12 07 Toeslagen zijn bedoeld om het leven betaalbaar te maken. Maar de afdeling van de overheid, die ze uitkeert, is inmiddels zelf een notoire schuldeiser geworden, die het leven minder betaalbaar maakt. In januari jl. waren er in Nederland 747.560 huishoudens met problematische schulden. In ruim een kwart van die gevallen is de Dienst Toeslagen een van de schuldeisers. Al vanaf 2021 stijgt het aantal mensen met een problematische schuld bij die dienst drastisch. De belangrijkste oorzaak voor de groei is dat ondernemers en particulieren in de coronajaren 2020 en 2021uitstel van betaling kregen. Inmiddels moet iedereen weer volgens de normale regels schulden aflossen en blijkt de groep, die dat niet op tijd kan, te groeien. In de tussentijd kwamen er ook nog nieuwe mensen met betalingsachterstanden bij. Ook het aantal hoge terugvorderingen neemt toe.

         Deze ontwikkelingen zijn te wijten aan de manier, waarop ons toeslagenstelsel is ingericht: het financiële risico binnen dit systeem ligt bij de burger. Daarin is Nederland uniek; door José Boon. https://www.nu.nl/economie/6337966/nu-de-overheid-weer-schulden-int-groeit-de-groep-die-er-niet-meer-uitkomt.html

12 10 Wanneer 2 conceptwetsvoorstellen van minister Marjolein Faber van Asiel en Migratie worden ingevoerd [ik kan er maar niet aan wennen, ‘minister Marjolein Faber’; GjH], kan dat volgens de Raad van State en de Raad voor de Rechtspraak leiden tot rechtsongelijkheid en het verder vastlopen van de asielketen [nu moeten assielzoekers soms al meer dan 10 jaar wachten op een evenwichtige afronding van hun procedure; GjH].

         De Raad voor de Rechtspraak zegt “zeer grote bezwaren” te hebben tegen de invoering van het zogeheten tweestatusstelsel, waarin onderscheid wordt gemaakt tussen mensen, die vluchten omdat ze gevaar lopen in hun land vanwege etniciteit, religie of seksuele geaardheid, en mensen, die vluchten voor (natuur)geweld en oorlog.

         Nu bestaat dat onderscheid niet. Asielzoekers uit de tweede groep kunnen als de rust is weergekeerd terugkeren naar hun land en krijgen daardoor in Nederland minder rechten, is het idee. Het tweede wetsvoorstel behelst het verkorten van de verblijfsvergunning, die asielzoekers kunnen krijgen, van 5 naar 3 jaar. Door die kortere duur zal de IND veel vaker moeten oordelen over verlenging. De Raad voor de rechtspraak spreekt bovendien [net als de Nederlandse Orde van Advocaten (zie 12 07 onder Nederland; GjH] van een ‘opmerkelijk korte adviestermijn’ [de termijn, waarbinnen de raden advies moesten uitbreiden; GjH], die de kwaliteit van de wetgeving mogelijk aantast. Dat is extra belangrijk wanneer de wetgeving gevolgen kan hebben voor de (grond)rechten van mensen.

         De afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State levert vergelijkbare kritiek. De afdeling wijst er verder op dat de mogelijkheid tot nareis wordt geschrapt voor meerderjarige kinderen en ongehuwde partners; door NOS Nieuws en Sanne Oving. https://nos.nl/artikel/2547783-grote-zorgen-bij-hoge-rechtsorganen-over-asielwetten-faber en https://www.nu.nl/politiek/6338541/raad-van-state-zeer-bezorgd-over-gevolgen-asielplannen-voor-ind-en-rechters.html

Cultuur snuiven

9 23 Hoe meet je het verlies van iets, waarvan je je niet realiseert dat je het verloren hebt? In de korte, maar krachtige en originele film ‘Dahomey’ van Mati Diop ontmoeten geest (gedachten, gevoelens, herinneringen) en materie (aarde, lucht, vuur, water) elkaar in een poëtisch universum. Zo ontstaat poëtische cinema, die aan het denken zet; door Ivo De Kock. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/16/woensdag-24-september-dahomey-van-mati-diop-de-terugkeer-van-geroofd-afrikaans-erfgoed/

10 12 Een fluitiste uit mijn orkest attendeerde mij op ‘De Amersfoortse Bachdag’: heel veel concerten op heel veel plaatsen in Amersfoort. Ik stelde twee programma’s samen. Eén dat op even uren begon en één dat op oneven uren begon, en ik bezocht uiteindelijk alle 8 concerten. Het leukst vond ik zondermeer de kinderen van de Amersfoortse Suzuki Muziekschool. Joachim Eijlander stelde niet teleur op zijn 300 jaar oude cello met J.S.Bachs ‘Cellosuite No 3’ en met Zoltan Kodalys ‘Cellosonate’ op zijn cello van een half jaar oud. Wat een niveau! Echter, dat het er (mij) om draait of hij nog steeds eenzaam aan de top staat – de perfecte afwerking van noten, de techniek – is een veeg teken. Het samenspel met andere instrumenten of zang miste ik. Mijn laatste concert van die dag, dat van het ‘Zahetsa Trio’ met Sanne Berghuis, Serena Vanheuverswijn en een invaller op cello vond ik de topper van de dag. Zij speelden 4 delen van de ‘Vioolsonate in E-Groot’ (BWV 1016) die J.S. Bach componeerde, van Felix Mendelssohn deel II van het ‘Pianotrio no. 1 in d-klein’ (opus 49), de ‘Winter’ en de ‘Lente’ van Astor Piazzolla uit de ‘Vier Jaargetijden van Buenas Aires voor Pianotrio’ en als toegift voor het enthousiaste publiek de ‘Hongaarse Dans no. 5’ van Johannes Brahms. Die 26-jarige, Gentse Vanheuverswijn speelde geniaal en Berghuis op piano en de invalcellist sloten daar met fantastisch spel op aan.

12 06 Het boek “Al het blauw van de hemel” (2024, uitgegeven door Manteau/Standaard) las ik vannacht uit. Dit door Mélissa Da Costa geschreven boek van 639 pagina’s is een ketting van allemaal losse verhalen, die beginnen met de diagnose jong-Alzheimer waardoor de ene hoofdpersoon hooguit nog 2 jaar te leven heeft. We krijgen inzicht in twee levens: Emile, die de voorgestelde klinische onderzoeken afwijst en wil dat zijn familie en vrienden hem herinneren als Emile en dat zijn achteruitgang hen bespaard blijft. Heimelijk schaft hij daarom een camper aan om op reis te gaan. De trip, die hij altijd al had willen maken; het liefst met een reisgenoot. Daarom plaatst hij een advertentie “Reisgenoot gezocht”, waarop Joanne reageert. Omdat ze ver uit elkaar wonen, ontmoet hij haar pas aan het begin van zijn reis. Ze stapt in en ze zwijgen, want Joanne heeft haar eigen redenen voor dit avontuur, dat zich grotendeels in de Pyreneeën afspeelt in plaatsen, die ik daar ‘ken’. Ik kon het boek, dat gaat over ‘bij jezelf komen’, ‘leven vanuit je hart’ en ‘zuiver waarnemen’ (zie 10 14 onder ‘Inzichten’) niet wegleggen; ik moest verder lezen. Tot de laatste punt.

12 16 Ik was benieuwd naar de voorstelling van Godfried Beumers en het oeroude epos “Ramayana”. Ik was nieuwsgierig naar de inhoud van dit belangrijke, culturele heldendicht, dat een hoeksteen van het hindoeïsme genoemd wordt, en naar de voordrachtskunst van Beumers. Zijn vertelkunst sprak mij aan, maar hij hoort wat mij betreft in een huiskamer of intieme, kleine zaal; niet op meters afstand in de Woudkapel. De Ramayana interesseerde me niet. Ik houd niet van ‘Harry Potterverhalen’, waarin de schrijver haar of zijn personages bovenmenselijke eigenschappen toekent. Het boeit mij dat hij het een ‘fascinerend en groots’ verhaal vindt; dermate boeiend dat hij de 24.000 oorspronkelijke verzen verdeeld over 7 hoofdstukken terugbracht tot 6 verzen, waardoor het op een avond verteld kan worden. Het gaat allemaal over een strijd van ‘goed’ tegen ‘kwaad’; waarbij we vanaf vers één weten dat ‘goed’, na het nemen van een aantal hindernissen, overwint, waarin vrouwen als bezit van mannen gezien worden en waarin – net als in de ‘Ilias’ en ‘Odyssee’ van de Griekse dichter Homeros – mensen- en monsterlevens niet tellen. Voor mij zijn de worstelingen met ons ‘gewone’ leven pas echt interessant. https://youtu.be/uhev-RdFEcc

Ecologie en natuur

9 14 Alle leven op aarde is ontstaan onder de ultraviolet-zonlicht filterende werking van de ozonlaag. De ozonlaag is daardoor voor het overleven van veel organismen, waaronder de mens, belangrijk. En met de hoeveelheid ozon op 10 tot 40 km boven de aarde gaat het goed, mede doordat er een beperkt segment van industrieën hun ozon-afbreekbare producten moest vervangen door producten, die geen ozon afbreken; door Jos de Laat, geïnterviewd door Mieke van der Weij en Pieter van der Wielen. https://www.nporadio1.nl/fragmenten/nieuwsweekend/9d018915-7391-4ee2-afb9-4490dae356f6/2024-09-14-hoe-hangt-de-ozonlaag-er-nu-eigenlijk-bij-op-wereld-ozon-dag

10 07 Ribkwallen (of kamkwallen) kunnen, wanneer zij gewond zijn, binnen enkle uren samensmelten tot een nieuwe, gezonde kwal. De zenuwstelsels van de kwallen smelten samen en hun spiergroepen synchroniseren. Voedsel gaat door beide spijsverteringsstelsels. Alleen de uitwerpselen worden niet synchroon door de beide anussen uitgepoept; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/dieren/6330879/gewonde-kwallen-kunnen-binnen-een-paar-uur-samensmelten-tot-gezonde-kwal.html

10 13 Dat er ooit een megaduizendpoot heeft geleefd was al bekend, maar hoe zijn kop er uit heeft gezien, bleef lang een raadsel. Echter, nu is er in gesteente in Centraal-Frankrijk een intact fossiel van de kop van het dier gevonden. De gigant is volgens de onderzoekers het best in te delen bij de duizendpootfamilie, al passen oogbollen op steeltjes daar niet bij. Die komen voor bij kreeftachtigen.

         Het gaat om de zogenaamde ‘Arthropleura’, een duizendpootachtig wezen dat tussen 346 en 290 miljoen jaar geleden door de bossen kroop. Het insect kon door de zuurstofrijke atmosfeer uitgroeien tot de grootte van een auto. De megaduizendpoot werd tot 2,6 meter lang, een halve meter breed, en woog zo’n 45 kilo. Hij had gebogen antennes, kleine, maar sterke kaken en ogen op steeltjes, die uit de zijkant van zijn kop staken. Met zijn maat is de Arthropleura de grootste geleedpotige, die ooit heeft geleefd; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/dieren/6331573/vondst-van-fossiel-toont-kop-van-megaduizendpoot-van-miljoenen-jaren-oud.html

10 21 Om de natuur wereldwijd te herstellen, moeten landen meer actie ondernemen dan ze 2 jaar geleden hebben afgesproken. Bovendien gaat het niet om plannen, zoals die nu in Colombia besproken worden (voor zover landen al plannen ingeleverd hebben; 5 op de 6 landen, waaronder Nederland, deden dat niet), maar het draait om de uitvoering daarvan; door Francien Yntema en Sven Schaap. https://nos.nl/artikel/2541563-onderzoekers-afspraken-biodiversiteit-volstaan-niet-meer-actie-nodig

10 22 In de natuurkunde kan men veel berekenen. Zo werd uitgerekend dat een meteoriet, die ongeveer 3,26 miljard jaar geleden op de aarde terecht kwam, 200x zwaarder geweest moet zijn geweest dan de meteoriet, die de aarde 66 miljoen jaar geleden voor de dinosauriërs onleefbaar maakte. En dat het gesteente een diameter had van tussen de 37 en 58 kilometer. De inslag deed de bovenste laag van de oceanen en zeeën koken en veroorzaakte een tsunami, die over heel de aarde trok en overal voor verwoesting zorgde.

         Ook in de archeologie en biologie kunnen ze er wat van. Daar werd ontdekt dat bij die eerste inslag veel organismen om het leven kwamen, maar dat eencellige organismen na de wereldwijde ramp juist in groten getale terugkwamen. In een relatief korte periode van een paar duizend jaar verschenen micro-organismen als bacteriën plots weer. We denken altijd dat inslagen – zoals deze – rampzalig zijn voor het leven, maar deze inslag zorgde er waarschijnlijk juist voor dat het leven op aarde kon floreren: de ruimtesteen bevatte veel fosfor en bij de inslag kwamen grote hoeveelheden ijzer van diep in de oceaan juist in de bovenste waterlaag terecht. Via de tsunami reisden de ijzerdeeltjes en fosforresten landinwaarts en raakten verspreid over de aarde. Op die manier konden bacteriën en andere eencellige organismen zich tegoed doen aan deze belangrijke nutriënten voor hun metabolisme. Zo ontwikkelden ze zich sneller dan voor de inslag; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/wetenschap/6332536/meteoriet-die-3-miljard-jaar-geleden-insloeg-had-positief-effect-op-leven-op-aarde.html

10 28 Wereldwijd wordt 1 op de 3 boomsoorten met uitsterven bedreigd. Meer dan een kwart van de soorten op de Rode lijst zijn nu boomsoorten; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/klimaat/6333382/een-op-drie-boomsoorten-met-uitsterven-bedreigd-ook-egel-in-de-problemen.html

11 11 De boom ‘Pando’ in de Amerikaanse staat Utah is naast het zwaarste levende wezen op aarde momenteel mogelijk ook het oudste levende wezen. Biologen schatten dat Pando minstens 16.000 jaar oud is en mogelijk tot wel 80.000 jaar. Pando is eigenlijk een bos dat ruim 430.000 m² (0,43 km²) beslaat. Omdat alle 47.000 bomen tot hetzelfde wortelsysteem behoren, wordt het als een groot organisme beschouwd. Pando plant zich niet voort via andere bomen of planten, maar maakt voortdurend een nieuwe kloon van zichzelf. De naam Pando betekent dan ook ‘ik verspreid’. De volledige plant weegt zo’n 6 miljoen kilo; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/wetenschap/6335065/zwaarste-en-grootste-boom-op-aarde-is-mogelijk-ook-oudste-levende-wezen.html

11 24 De hoeveelheid stikstof, die op kwetsbare natuur terechtkomt, daalt al jaren. Toch moet er nog veel gebeuren voordat de stikstofneerslag zich op een acceptabel niveau bevindt. Om ervoor te zorgen dat de stikstofdepositie acceptabel wordt, is onder meer de kritische depositiewaarde (kdw) in het leven geroepen. Daarin staat hoeveel stikstof een gebied aankan zonder aan kwalieit te verliezen. In de wet is vastgelegd dat in 2035 74% van de natuurgebieden de stikstofneerslag onder de kdw moet komen. Op dit moment lijkt dat bij lange na niet te lukken. Daarvoor moet de jaarlijkse stikstofneerslag dalen naar jaarlijks zo’n 850 mol (de rekeneenheid voor stikstof) per hectare. Momenteel koersen we nu af op zo’n 1.100 mol/ha per jaar in 2035; door Job van der Plicht. https://www.nu.nl/stikstof/6336260/harde-realiteit-is-dat-al-jarenlange-daling-van-stikstofneerslag-niet-genoeg-is.html

11 25 Sommige salamanders en vissen, en een handvol zoogdieren – zoals bevers – hebben ijzer in hun tanden. Onlangs bleek dat de punten en het zaagvlak van de tanden van de komodovaraan ook van ijzer is. Het is de eerste keer dat ijzeren tanden gevonden werden bij reptielen; door Meghan Bartels. https://www.eoswetenschap.eu/natuur-milieu/de-komodovaraan-heeft-ijzeren-punten-aan-zijn-tanden

11 25 Een bodem is een ingenieus samenspel van bodemleven opgevoerd door bacteriën, insecten, schimmels en wormen, organisch materiaal, minerale deeltjes zoals zand of klei, water en lucht. In een theelepel aarde leven tot één miljard bacteriën en schimmeldraden, die enkele meters tot wel een kilometer lang kunnen zijn. Ongeveer 60% van alle soorten op aarde leeft deels of helemaal onder de grond.

         Hoe donkerder het zand, hoe meer organische stof erin zit; en dus ook hoe vruchtbaarder de grond. De aanwezigheid van ijzerdeeltjes kan de grond een bruine of rode kleur geven. Wanneer er ook veel water in de bodem is, gaan die ijzerdeeltjes de grond grijsachtig of zelfs blauwachtig kleuren. Wanneer alle organische materiaal uit de bodem weggespoeld wordt, dan blijven er uiteindelijk enkel kwarts- of zanddeeltjes over en kleurt de bodem witgrijs. Een natte bodem is ook altijd donkerder dan een droge; door Kim Verhaeghe in gesprek met Heleen Deroo. https://www.eoswetenschap.eu/natuur-milieu/een-bodem-meer-dan-alleen-grond-waarin-planten-groeien

12 02 Microben zijn onmisbaar voor het leven op aarde. Ook voor ons. In de natuur hangt alles met alles samen. Wie denkt dat hij of zij in de natuur hiërarchisch bovenaan een pyramide staat, vergist zich ernstig [Dat is een achterhaald Joods-christelijk denkbeeld; GjH]. Het leven op aarde berust op verschillende combinaties van samenwerkende levensvormen, met daarin een belangrijke rol voor microben. Ook ons lijf zit er vol mee, zowel bovenop als onder onze huid en in onze darmen. Microben zijn simpelweg onontbeerlijk voor onze gezondheid. Toch hebben microben een slechte reputatie, vanwege het feit dat sommige ervan ziekteverwekkend zijn; door Paul Verhaeghe over het boek “Het machtigste leven op aarde – Het fascinerende verhaal van microben” (2024, uitgegeven door Alfabet) en geschreven door Eline van Bloois & Thomas Swierts. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/02/het-fascinerende-verhaal-van-microben/

12 13 Spiegelmicroben zijn kunstmatig vervaardigde bacteriën, die spiegelbeelden zijn van natuurlijke microben. In de synthetische biologie wordt daar momenteel volop ‘onderzoek naar gedaan’, maar dat is niet zonder risico. Een internationale groep van bijna 40 onderzoekers waarschuwde gisteren dat zulke synthetische organismen ‘ongekende en grotendeels over het hoofd geziene risico’s kunnen vormen voor veel van het bestaande leven’; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/13/wetenschappers-waarschuwen-spiegelmicroben-vormen-ongekende-bedreiging-voor-het-leven/

12 17 Het grootste gevaar op dit ogenblik voor de inheemse bevolking van de provincie West Irian Jaya (West-Papoea) is de druk van de Indonesische oligarchie, die grotendeels het regeringsbeleid bepaalt, daarin de facto gesteund wordt door buitenlandse multinationals en de Europese Commissie om bossen te kappen en te ontginnen voor de productie van palmolie. De Europese Commissie praat in Brussel over klimaatactie en de strijd tegen ontbossing. Maar ondertussen steunt ze dus megaprojecten in Indonesië, waar precies het omgekeerde gebeurt: massale ontbossing voor de export van palmolie, wat gepaard gaat met grove schendingen van de mensenrechten; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/17/eu-doet-in-indonesie-omgekeerde-van-beweerde-klimaatbeleid-massale-ontbossing/

Economie en handel

9 24 Wanneer liberalen het over vrijheid hebben, gaat het altijd over een bepaald soort vrijheid, namelijk de vrijheid om te ‘ondernemen’. Mensen die geen zaken doen, ondernemen niets. Zij kosten in het liberalistisch gedachtengoed vooral geld. Zij krijgen werk van hun werkgever, die wèl onderneemt, en leven verder passief; voila, de heilige graal van het liberale kwaad, helaas gehuisvest in de menselijke aard. Sinds het begin der tijden willen liberalen ondernemen! Zij willen de vrijheid om anderen te manipuleren! De vrijheid om te onderdrukken! Zij willen de vrijheid om altijd meer te willen! De vrijheid om de planeet naar de knoppen te helpen! Zij willen de vrijheid om uit te buiten! Anderen willen misschien zoiets als gezondheid of vrede, maar zij willen de vrijheid om winst te maken! Zij willen de vrijheid om dat alles kost wat kost te bereiken! En andersdenkenden krijgen in het wereldbeeld van liberalen de vrijheid om arm te zijn. De vrijheid om op straat te leven; door Alexander Deprez. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/24/eerlijker-economisch-systeem-dat-is-waanzin-klinkt-het-in-de-afspraak/

9 25 In Congo zijn meer dan een miljoen mensen vermoord en duizenden vrouwen slachtoffer van verkrachting, allemaal omwille van economische belangen. Een belangrijke reden voor alle geweld is de winning van coltan, een essentieel mineraal voor de productie van elektronica, waaronder de ‘iPhone 16’. Kies alleen daarom al voor een Refurbished smartphone in plaats van een nieuw toestel, maak je omgeving bewust en zeg ‘nee’ tegen consumentisme; door MWASI asbl. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/25/296273/

9 30 Het werd een historische gebeurtenis: voor de eerste keer sinds vele jaren ondertekenden de ministers van Financiën van de G20, waaronder landen als China, de Europese Unie, Rusland en de Verenigde Staten van Amerika, gezamenlijk een document dat stelt: “Met volledig respect voor de fiscale soevereiniteit zullen we samenwerken om ervoor te zorgen dat de allerrijksten effectief worden belast.” De verklaring is weliswaar vaag en heeft nu alleen nog een symbolische betekenis, aangezien er geen bindende component is. Maar toch, wanneer de G20 hierover praat, is dat omdat het belasten van de rijkdom van de rijkste mensen een niet langer te vermijden agendapunt is geworden; door Martial Toniotti. https://lavamedia.be/waarom-is-vermogensbelasting-zo-in-de-mode/

9 30 In plaats van een geschiedenis van de ongelijkheid op te stellen aan de hand van onze hedendaagse definitie, schetst Branko Milanovic in zijn boek “Visions of Inequality: From the French Revolution to the Cold War” (2023, uitgegeven door Harvard University Press, Belknap Press) een meeslepende geschiedenis over het begrip ‘ongelijkheid’. Hij toont ons hoe onze kijk op ongelijkheid bepaald wordt door de fundamentele kenmerken van onze eigen samenlevingen. Van François Quesnay (1694-1774) tot Simon Kuznets (1901-1985) zijn we van een juridische definitie, via een economische definitie, overgegaan naar een bijna verdwijnen van het idee van klasse ten gunste van een individualisering naar‘status’, een visie die dichtbij de opvatting van Max Weber (1864-1920) ligt.

         Volgens Milanovic was Adam Smith (1723-1790) de eerste die zich richtte op het welzijn van het proletariaat; de grootste groep in de samenleving: “Geen enkele samenleving kan zeker bloeiend en gelukkig zijn, wanneer het grootste deel van de leden arm en ellendig is.” De marxistische econoom Harry Braverman (1920-1976) valt de diepgaande veranderende betekenis op van een opvattingen weg van een klassenanalyse: “Kritiek op de productiewijze maakt plaats voor de kritiek op het kapitalisme als distributiewijze.” Dit houdt niet alleen een verschuiving in in ons begrip van ongelijkheid (en onrecht), maar ook in het belang dat aan de politiek wordt toegekend bij het vormgeven van sociale relaties. Het principe van zelfbestuur over de productie, dat de kern van de socialistische agenda vormde, is op de achtergrond geraakt ten gunste van het louter sleutelen aan de verdeling van middelen. In de 2^de helft van de 20^ste eeuw leidt dit veel beperktere perspectief tot een terugtrekking uit het politieke domein, ten gunste van marktgerichte economische oplossingen. Dat draagt bij aan de uitholling van de democratie en de vitaliteit van het burgerleven. De prangende vraag voor degenen, die zich vandaag de dag met ongelijkheid bezighouden, is dan ook: hoe de analyse te integreren in een bredere agenda, die het economische domein zal democratiseren en instellingen zal oprichten, die burgers in staat stellen om collectief hun eigen lot vorm te geven? Door Daniel Zamora. https://lavamedia.be/herverdeling-volstaat-niet/

10 02 De ‘groene omwenteling’ ontkent een wedloop op cruciale mineralen, onder meer in Afrika. Een kader om diep onrecht in naam van ‘groene transitie’ tegen te gaan, is dringend nodig, zegt de Zuid-Afrikaanse activiste Nonhle Mbuthuma. Twee jaar geleden wist ze een machtige olieproducent te stoppen; door Inter Press Service. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/02/milieu-activisten-in-de-frontlinie-wanneer-stopt-onrecht-in-naam-van-ontwikkeling/

10 03 Voor de financiële crisis van 2008 had Groot-Brittannië een hoger bbp per hoofd van de bevolking dan Duitsland, Frankrijk en de Verenigde Staten van Amerika. Vandaag heeft het een bbp dat slechts 50% is van dat van de VS. Lonen zijn sinds 2008 niet meer gestegen. Het neoliberalisme heeft voor een grote ontgoocheling gezorgd. Er is een enorm verlies aan handelingsvermogen. De spoorwegen zijn in handen van buitenlandse staatsbedrijven. Sinds Margaret Thatcher er aan de macht was, heeft er een uitverkoop van alle overheidsfuncties plaatsgevonden. Jammer genoeg is er een grote campagne geweest om de schuld van alle misère te leggen bij mensen, die een uitkering ontvangen, mensen die vluchten voor oorlog en bij moslims. Dat alles komt samen in een ‘perfecte storm’. Het demoniseren en ontmenselijken van moslims heeft ook bijgedragen aan het vergoelijken van moorden op industriële schaal van Afghanen, Irakezen en nu van Palestijnen; door Kareem Dennis, bekend als ‘Lowkey’, in gesprek met Sander Barrez. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/03/lowkey-dankzij-onze-acties-werden-30-wapenexportvergunningen-naar-israel-geannuleerd/

10 10 De gevolgen van het rechtse beleid voor de inwoners van België uitgelegd door de vakbond BBTK: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/de-woestijn-van-arizona/

10 11 Onze economische systemen zijn achterhaald en bijvoorbeeld gestoeld op de binaire tegenstelling van gezond versus niet gezond, ondanks de waaier aan mogelijke tussenvormen; door Ans Van Gasse. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/11/wie-ziekte-uitkeringen-problematiseert-in-economisch-beleid-negeert-aanzienlijk-deel-van-bevolking/

10 11 BlackRock heeft in het afgelopen kwartaal de omzet en winst verder zien stijgen, en het beheerd vermogen kwam op een nieuw record uit. De omzet steeg ten opzichte van een jaar eerder met 15% naar $ 5,2 miljard. De operationele winst steeg zelfs met 23%. Het beheerd vermogen van BlackRock steeg op jaarbasis met 26% tot meer dan $ 11,5 miljard; door De aandeelhouder. En klaarblijkelijk ziet niemand het gevaar in van zo’n ontwikkeling. https://www.deaandeelhouder.nl/nieuws/2024/10/11/weer-record-voor-beheerd-vermogen-blackrock/

10 18 De wereld vergaat van de plastics en toch blijven banken de productie ervan financieren. De meeste commerciële banken zijn blind voor de risico’s van plastic en de schadelijke invloed ervan op de menselijke gezondheid, het klimaat en de natuur; door Inter Press Service. https://www.mo.be/nieuws/plasticvervuiling-alomtegenwoordig-maar-banken-investeren-lustig-verder

10 22 De Belgische multinationals Bierreus AB InBev en UCB hebben de afgelopen jaren gedoneerd aan Amerikaanse politici, die weigerden de verkiezingsoverwinning van president Joe Biden te erkennen. Ook Puratos, Solvay en Vandemoortele zijn via vakverenigingen betrokken bij dat soort donaties; door Dominique Soenens. https://apache.be/2024/10/22/ab-inbev-en-ucb-sponsoren-antidemocratische-amerikaanse-politici

10 29 De laatste 10 jaar is in Nederland het aantal miljardairs verviervoudigd. Voor de Nederlandse economie was 2023 een matig jaar, maar de vermogens van de rijkste Nederlanders braken opnieuw records. De 500 Nederlanders met het grootste vermogen bezitten samen bijna € 253 miljard; 52 van hen bezitten meer dan € 1 miljard. Dat is bijna 5% meer dan een jaar geleden. Daarmee versloeg vermogend Nederland zowel de economische groei (+0,2%) als de inflatie (+4,1%) in 2023; door Tom van Gurp en NOS Nieuws (met verschillende lijstjes in het NU-artikel). https://fd.nl/samenleving/1535490/aantal-nederlandse-miljardairs-in-tien-jaar-tijd-verviervoudigd, https://nos.nl/artikel/2542459-ook-in-economisch-kwakkeljaar-2023-werden-de-rijkste-nederlanders-weer-rijker en https://www.nu.nl/economie/6333387/rijkste-nederlanders-zijn-rijker-dan-ooit.html

10 30 Ruim 150 actievoerders gaven deze middag op het Muntplein in Brussel gehoor aan de oproep van de Belgische Coördinatie Opheffing Blokkade tegen Cuba. Zij eisen dat de Belgische regering effectief maatregelen neemt, zodat de Verenigde Staten van Amerika de economische en financiële blokkade tegen Cuba opheft; door De Wereld Morgen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/30/stop-de-schandelijke-blokkade-tegen-cuba/

10 31 Omdat we vrijheid heel belangrijk vinden, zitten we vandaag vast in een debat tussen liberalen, die voor ‘vrije’ markten pleiten, en sociaaldemocraten, die voor meer ‘bescherming’ tegen (groot-)bedrijven pleiten. Niet alleen falen we aldoende om duidelijk te maken waar socialisme om draait, het is ook een breuk met de geschiedenis van het socialisme, dat historisch gezien altijd ging over vrijheid. Immers, socialisten bekritiseerden hoe arbeiders vervreemd raakten in het productieproces. Niet alleen omdat ze uitgebuit worden, maar ook omdat hen hun creatieve vermogen wordt afgenomen. Bovendien gaat het socialisten niet alleen om onvrijheid op het werk. Het gaat er ook om hoe de kapitalistische staat actief tussenkomt om mensen hun vrijheid te beperken in dienst van de kapitaalkrachtigen; door Seppe De Meulder in gesprek met Grace Blakeley over haar boek “Aasgierkapitalisme; bedrijfsmisdaden tegen de menselijkheid” (2024, uitgegeven door uitgeverij De Arbeiderspers). https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/31/grace-blakeley-er-is-geen-vrije-markt-in-het-kapitalisme/

11 01 In 2021 was Rusland verantwoordelijk voor 20% van de levering van het Nederlandse  gas. Nu heeft de Verenigde Staten van Amerika een groot deel van de import van aardolie en aardgas uit Rusland overgenomen; door Ellen Vos. In dit artikel baseert Vos zich op cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek; extrapoleren we dit voor het hele Europese continent dan zien we wie op 5000 km afstand goed garen spint bij alle oorlogsgruwel in Oekraïne. https://www.nu.nl/economie/6333752/vs-neemt-rol-rusland-over-en-is-steeds-belangrijkere-handelspartner-nederland.html

11 22 De 5 grote chemische- en oliebedrijven Dow, ChevronPhillips, ExxonMobil, Shell en TotalEnergies produceren elke 2 dagen (!) meer plastic dan alle projecten van de alliantie in de afgelopen 5 jaar hebben opgeruimd. Sinds de oprichting van de alliantie hebben ze samen 132 miljoen ton polyethyleen (PE) en polypropyleen (PP) geproduceerd. Dat is ruim 1.000x meer dan wat de alliantie in dezelfde periode heeft opgeruimd. Bovendien houden de cijfers alleen rekening met de productie van PE en PP, niet met andere veelgebruikte plastics zoals polystyreen; door Inter Press Service. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/22/bedrijven-achter-alliantie-tegen-plasticvervuiling-maakten-1-000-keer-meer-plastic-dan-ze-hebben-opgeruimd/

11 22 De kracht van de (onzichtbare hand van de) markt is dat die ook werkzaam is als je er niet in gelooft. En dat je er, tenzij je buitengewoon kapitaalkrachtig bent, ook nauwelijks een impact op hebt. Het lijkt voor de hand te liggen dat we, argwanend geworden, gewoon gaan overleggen of we schelpenkettingen dan wel gouden kettingen mooier vinden, of we de productie van wapens of de productie van windmolens nuttiger vinden, en vervolgens onze tijd en energie steken in datgene waarover we het eens zijn dat het mooi of nuttig, of om welke reden dan ook, waardevol is. Echter, zo werkt het niet.

         De marktwerking verhult niet alleen de dominantie van kapitaal over arbeid; ze is ook het mechanisme, waarmee die dominantie wordt uitgeoefend. Je kunt jezelf bevrijden van het fetisj voor goud en alleen nog schelpenkettingen gaan maken, maar de kans dat je van het maken van schelpenkettingen een bestaan kunt opbouwen, lijkt klein. In een wereld waarin alles tot koopwaar is gemaakt, heeft een mens geen andere keuze dan de eigen arbeid in dienst te stellen van het kapitaal in ruil voor een loon waarmee hij of zij koopwaren kan bemachtigen. En terwijl wij moeten werken voor ons geld, laten de aandeelhouders van de bedrijven, waarvoor we werken, hun geld voor hen werken.

         In feite zijn zij natuurlijk slechts in staat om hun geld voor hen te laten werken in de mate dat wij voor hen werken. Immers, wij zijn het – en niet hun geld – dat werkt. En toch lijkt het erop dat, wanneer geld de vorm van kapitaal aanneemt, het zijn eigen dynamiek op gang brengt, alsof het een eigen wil heeft die eruit bestaat dat het zichzelf steeds verder wil vermenigvuldigen. Eens kapitaal geworden, is geld geen middel meer om producten te kopen. De koop en verkoop van producten is een middel geworden om meer geld te verkrijgen. Die winst dient op haar beurt niet om in luxueuzere behoeften te voorzien. Nee, winst wordt kapitaal. De ijzeren logica van de concurrentie zet aan om deze winst te investeren om nog meer kapitaal te verzamelen. Het kapitaal is niet geïnteresseerd in producten, al brengt ze die voort. Het is alleen maar geïnteresseerd in de eigen groei. Het wordt opslokken of opgeslokt worden, en terwijl het steeds grotere delen van de wereld opslokt, vormt het deze om tot koopwaren, die op hun beurt kapitaal moeten voortbrengen, dat nog grotere delen van de wereld zal omvormen tot koopwaren. Dat proces van opslokken kan bijzonder gewelddadige vormen aannemen: bossen die worden gekapt, gemeenschappelijke gronden die worden afgepakt en onteigend, opstanden die bloedig neergeslagen worden en werelddelen die gekoloniseerd blijven of worden; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/22/vervreemding-de-allesverdraaiende-macht-van-de-markt/

11 25 De resultaten van bezuinigingen in Griekenland bestond onder meer uit een explosie van drugsverslaving, HIV-infecties, kindersterfte, tuberculose, werkloosheid en zelfmoorden. De geschiedenis heeft het falen van bezuinigingsbeleid al meermaals aangetoond, maar toch zijn ze weer terug van weggeweest. Niet met een knal, maar stilletjes. Politici blijven ze toepassen, maar nu niet als ‘bezuiniging’ of ‘hervorming’, maar als ‘noodzakelijk beleid’, ‘verantwoordelijkheid nemen’, ‘voorzichtigheid in de uitgaven’ of ‘de waarheid vertellen’. De werkende klasse wordt weer gedupeerd [ten gunste van grootbedrijven en rijken; GjH]; door Benoit Bréville. https://lavamedia.be/bezuinigen-een-gevaarlijk-idee/

11 26 Tussen januari 2021 en augustus 2024 verstrekten 882 Europese financiële instellingen in totaal $ 211 miljard aan leningen en ‘underwritings’ aan bedrijven, die actief zijn in de illegale Israëlische nederzettingenindustrie. Bovendien bezitten deze instellingen voor $ 182 miljard aan aandelen en obligaties in bedrijven, die actief zijn in door Israël bezet Palestijns gebied; door 11.11.11 en Fairfin. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/26/kbc-verdubbelt-investeringen-in-bulldozer-van-etnische-zuivering/

11 28 “Het bedrag van € 25 miljoen dat Nederland bij Starbucks moest vorderen, is toch nietig verklaard. Dat is een besluit van de Europese Commissie.” Dit is de tekst en strekking van een nieuwsbericht van de economieredactie van NU. De vraag welk bedrag onze overheid misloopt en de gewone belastingbetaler extra moet opbrengen om onze overheidsvoorzieningen op peil te houden is daarmee ook beantwoord, en we kunnen ons een indruk vormen over de benadeling op de zogenaamde vrije markt vanuit overheidswege van alle met Starbucks concurrerende horeca-ondernemers in Nederland. https://www.nu.nl/economie/6337134/nederland-hoeft-toch-geen-miljoenen-te-vorderen-bij-starbucks-oordeelt-eu.html

12 18 Elon Musk, momenteel de rijkste mens ter wereld, die in de Verenigde Staten van Amerika ruim $ 250 miljoen doneerde aan de republikeinse campagne van Donald Trump, gaat nu in het Verenigd Koninkrijk ook de radicaal-rechtse partij van Nigel Farage financieel ondersteunen; door Fleur Launspach. Dit is dus het gevolg ervan wanneer mensen veel te rijk (kunnen) worden: niet alleen dat rijke mensen zich meer privileges kunnen veroorloven voor zichzelf dan mensen die zich uit loondienst moeten zien te bedruipen, maar ook met hun teveel aan geld de ‘democratische’ politiek overal ter wereld naar hun hand kunnen zetten. https://nos.nl/artikel/2548739-musk-spreekt-met-brexit-populist-farage-over-grote-donatie

12 19 Vanaf 2025 stijgt in België de wettelijke pensioenleeftijd van 65 naar 66 jaar, en vanaf 2030 wordt dat 67 jaar. Dit is een maatregel, die door de regering Michel I werd ingevoerd om de kosten van de vergrijzing te ‘beheersen’. Uit onderzoek blijkt dat slechts 8,8% van de werknemers zin heeft om tot 67 jaar of langer door te moeten werken. Voor een pensioenleeftijd van 66 jaar geldt 10,5% bereidheid. Ongeveer 17% van de werknemers denkt fysiek en mentaal in staat te zijn om tot 67 jaar te blijven werken. Een overweldigende meerderheid van 80% geeft aan niet te kunnen doorwerken tot 66 jaar of nòg langer. Er zijn verschillen per leeftijdsgroep. Zo blijken 55-plussers optimistischer over hun vermogen om langer door te werken; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/19/leven-we-om-te-werken-of-is-het-andersom/

12 20 De inkomens uit vermogen, zoals dividenden, spelen een aanzienlijke rol in de Belgische welvaart. Ze zijn veel ongelijker verdeeld dan arbeidsinkomens en zitten geconcentreerd bij de rijkste Belgen. Daar vallen ook niet-uitgekeerde winsten onder, die mensen bijvoorbeeld in hun managementvennootschap houden om belastingen op arbeid te vermijden. Tot de financiële crisis van 2008 liet de inkomensgelijkheid in België een licht dalende trend zien, maar in de nasleep daarvan kwam die daling tot stilstand. Vanaf 2013 zien we vervolgens een ‘onmiskenbare en uitgesproken stijging van de ongelijkheid’. De beleidskeuzes van de regering Michel hebben dat effect versterkt door de mate van herverdeling te beperken; door Simon Bellens. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/20/vermogensinkomens-doen-ongelijkheid-toenemen/

Inzichten

9 23 Solidariteit is een manier van in het leven staan; door Marleen Bosmans. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/23/brief-van-een-palestijnse-vriend-hoe-gaat-het-met-jou/

9 26 Wanneer gaan we onszelf eindelijk als burgers van de wereld beschouwen en niet als de inwoners van een of ander land? Dat zou ons in staat stellen, zoals Che Guevara in zijn afscheidsbrief aan zijn kinderen zei: “… bovenal: wees in staat om in je binnenste steeds elk onrecht aan te voelen, tegen wie dan ook, waar dan ook ter wereld …” Door Luk Vervaet. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/26/7-oktober-2024-de-apocalyps-een-jaar-na-de-opstand-van-het-getto-van-gaza/

9 28/29 Was de ‘Verlichting’ niet tegelijk een ‘verduistering’? Immers, de ‘wetenschappelijke revolutie’ ging ermee gepaard dat de Europese mens zichzelf oogkleppen opzette. De voor ieder mens fundamentele vragen, zoals wie of wat wij uiteindelijk als mens zijn? Waar komen wij vandaan en waar gaan wij naartoe? werden niet meer gesteld. En dan hield de Europese mens zichzelf ook nog voor de gek door zichzelf voor te houden dat hij zichzelf juist niét (langer) voor de gek hield… Door Timon Meynen over het denken van Jan Warndorff (* 1965) op de Filosofiekalender van dit weekend.

10 03 Liefde ontstaat door kennis over iemand [of iets; GjH]. Die conclusie kan getrokken worden uit het essay “De soevereiniteit van het goede” (2021, uitgegeven door Borgerhout), de Nederlandse vertaling van ‘The Sovereignty of Good’ (1970) door Iris Murdoch (1919-1999). Wanneer een schoonmoeder besluit eens goed naar het vulgaire meisje te kijken, waar haar zoon een relatie mee heeft, stelt zij haar oordeel bij en gaat van de vrouw houden. Het is volgens Murdoch dit aandachtig leren kennen van de individu, dat een belangrijke morele en oneindige taak is; door Timon Meynen op de Filosofiekalender van vandaag; die het essay aanduidde met ‘Het idee van de volmaaktheid’.

10 05 Giorgo Agamben (* 1942) keek naar een merkbaardig Mexicaans amfibie, de axolotl (Ambystoma mexicanum). De salamander kent onder natuurlijke omstandigheden geen metamorfose, zoals andere salamanders. Het lichaam blijft de larvale kenmerken behouden, maar het dier wordt wel geslachtsrijp. Daarop vroeg Agamben zich af of de mens ooit volwassen wordt en kwam tot de conclusie dat dat niet het geval is. Mensen blijven eeuwig kind. Als buitengewoon maakbaar wezen is de mens in staat haar of zijn eigen pad te kiezen; die kinderlijke vrijheid verliezen mensen nooit; naar ‘De mens is gebonden aan de kindertijd. Hij is voor altijd verbonden aan een openheid, die elke specifieke bestemming en elke genetische roeping overstijgt’ op de Filosofiekalender van dit weekend door Emma Krone en het zoekwoord ‘axolotl’ via Wikipedia.

10 07 Giambattista Vico (1668-1744) betoogde dat alle feiten uit het denken voorkomen. Jacques Klöters antwoordde nog in 1979, naar aanleiding van de vraag of het geen ramp zou zijn wanneer alle mensen gedood zouden worden, dat ‘als alle mensen dood zijn, dan is er niets; ook geen ramp’. En op de een of andere manier begin ik Klöters en Vico zo goed te begrijpen, dat ik vermoed dat ze gelijk kunnen hebben, terwijl ik eerder neigde naar de leer van René Descartes (1596–1650), die stelde dat alle kennis kan worden gebaseerd op een handjevol onmiddellijk inzichtelijke, onwrikbare principes, zoals het feit dat ‘ik denk’; n.a.v. Vanno Jobse over ‘De waarheid is zelf een maaksel’ van Giambattista Vico op de Filosofiekalender van vandaag. Zie ook het stukje hierna.

10 07 + 09 Anders dan de naam – bij mij – doet vermoeden is ‘positivisme’ de leer dat alleen het feit (positum) ertoe doet. Friedrich Nietzsche (1844-1900) stelde daarentegen dat we nooit een feit kunnen vaststellen, omdat feiten door de taal worden voortgebracht. Volgens hem is ‘waarheid’ altijd een kwestie van interpretatie en is ‘objectiviteit’ niet meer dan de interpretatie van wat de heersende klasse voor ‘waar’ houdt. Evident is Nietzsches invloed op Adolf Hitler en diens nazisme. Denk aan het fervente atheïsme van beiden, de Übermensch-idee als rolmodel voor de Ariër en de notie van Wille zur Macht; door Vanno Jobse op de Filosofiekalender van 9 oktober 2024. Hoewel ik dus, zoals ik in het stukje hiervoor schreef te neigen Klöters’ en Vico’s idee te gaan omarmen, zet ik mij schrap tegen ‘alternatieve feiten’. Naar mijn mening moeten we altijd een zekere achterdocht naar ieders verhaal koesteren. We moeten ons, volgens mij, altijd afvragen welk belang een opvatting of theorie behartigt, en de gevolgens van onze opvattingen pijnlijk goed doordenken.

10 11 Een democratie moet onder meer garanderen dat niemand gediscrimineerd wordt op basis van afkomst, fysieke beperkingen, geslacht, religie en zo meer, dat de grondwet nageleefd wordt, dat burgers inspraak hebben in het beleid; ook na verkiezingen, dat het recht op kritiek en protest ten aanzien van beleidsvoerders gewaarborgd is, dat er persvrijheid is, dat er scheiding van burgerlijke, politieke en rechterlijke machten is, en vrijheid van meningsuiting en vereniging. Dit laatste democratische grondprincipe creëert een lastige uitdaging in een democratie, want iedereen heeft het recht op een eigen mening, ook indien die extremistisch of ondemocratisch van aard is. Dit recht op vrije mening en vrijheid om je te verenigen wordt verregaand gewaarborgd, juist omdat het zo fundamenteel is in een democratie. Maar het is geen onbegrensd: waar de democratische rechten van andere burgers in het gedrang komen of geschaad worden, eindigen de vrijheden en rechten rondom de vrijheid van meningsuiting en vereniging. Een ‘cordon sanitaire’ tegen ondemocratische partijen en personen is een goede zaak voor wie niet van extremisme wil weten, maar het is verontrustend dat het alsmaar vaker oneigenlijk wordt gebruikt; niet om de democratische rechtstaat te beschermen, maar om politieke tegenstanders buiten spel te zetten; door Elke Vandeperre. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/11/wanneer-het-cordon-misbruikt-wordt-om-een-politieke-rivaal-buiten-spel-te-zetten/

10 14 Jan Bor praatte mij bij de Bilthovense Kring bij over ‘zuiver waarnemen’. Voor mij als westerling een flinke uitdaging, wanneer ik het al zou kunnen. Zoals mijn schoonzus tegen mijn broer zei: “Echt kijken kun je alleen met je hart.” Wij zijn geneigd te denken, in plaats van te horen wat er te horen valt (ook al is dat stilte), te proeven wat er te proeven valt, te ruiken wat er te ruiken valt, te voelen wat er te voelen valt en te zien wat er te zien valt (ook al zien we leegte). Voor zuiver waarnemen zou ons ego eerst afgebroken moeten worden. Het zijn woorden, die proberen aan te duiden wat er aan ons als mensen mankeert, waardoor wij in een zelf geconstrueerde wereld voortleven (en ongemerkt de aarde en onszelf vernietigen).

         Bij zuiver visueel waarnemen zien we de dingen zelf; iets wat we nooit eerder zagen. Bij zuiver horen, horen we de geluiden en stilte(s) in het nu, zoals ze zijn en hetzelfde geldt voor proeven, ruiken en voelen.

         Bor kwam uit een kunstzinnig gezin en heeft in Oosterse kloosters een pittige weg afgelegd om zijn inzichten te bereiken. Verwijzend naar kunstwerken wijst hij op het uitnemend waarnemingsvermogen van Vincent Van Gogh (1853–1890) en Rembrandt van Rijn (1606/1607-1669), maar ook – gezien hun schilderijen – op de uitnemende waarnemingsvermogens van Oscar-Claude Monet (1840-1926) en Pieter Mondriaan (1872-1944) en diverse Oosterse beeldende kunstenaars, die bijvoorbeeld in staat zijn bewegingen als bewegingen vast te leggen. Zij geven verhouding weer. Waarnemen valt samen met de ervaring van het waargenomene. ‘Zijn’ is waargenomen worden. Daarbij stipt Bor aan dat wij in het Westen geneigd zijn elke leegte te vullen en juist vanuit ons eigen perspectief kunst te maken. Uitzondering is Van Rijn, die mensen schilderde, die ons aankijken (in plaats van andersom). Zo hadden ook Eckhart Tolle (*1948) en Simone Weil (1909–1943) als Westerse filosofen ideeën, die we associëren met het Boeddhisme, maar het zijn allemaal uitzonderingen. In het Oosten heeft men doorgaans minder moeite met andere perspectieven, schildert men ook ‘vanuit leegte’ of met een kosmisch perspectief (hetgeen ons confronteert met een gapende afgrond. Wanneer we daarin terecht zouden komen, zouden we een grote dood sterven, houdt Bor ons voor). Echter, alles ontstaat uit leegte en keert daar naar terug. Het subjectperspectief verlaten, houdt per saldo een bevrijding van onszelf in. Zo wordt leegte een kracht. Echter, om bijvoorbeeld een kunstwerk op ons in te laten werken, zijn uren nodig [meestal duurt dat ons te lang, daar gaan we weer; GjH].

         Bor vraagt ons: “Voordat wij gaan denken, wat is dan ons ware gezicht?”

         Om te komen waar hij is, en ons te kunnen onderrichten over zuiver waarnemen heeft Bor ondermeer weken achtereen 14 uur per dag gemediteerd. Het bleek voor hem moeilijk te zijn om zijn ego af te breken. Harde zenmeesters (m/v) hielpen hem effectief, al leidde dat ook tot zijn kritische boek “OnZen” (2016, uitgegeven door Prometheus). Zijn laatste boek heeft de titel “Waarnemen” (2024, eveneens uitgegeven door Prometheus).

10 16 De uitgedragen praktische levenswijzen van de Boeddha, Christus, [Mohammed; GjH], Socrates en de stoïcijnen vertonen opvallende overeenkomsten. In essentie zijn hun morele waarden aan elkaar gelijk en roepen zij op tot een zelfde gedrag; door Vanno Jobse op de Filosofiekalender van vandaag.

10 16 ‘Verdringen’ is altijd slechts uitstel van executie en op lange termijn de kortste weg naar een nog diepere depressie. Seppe De Meulder is geneigd te denken dat er geen hoop is, zolang we de gruwel niet ten volle tot ons laten doordringen [Daarin herken ik mij; GjH]. “Zoals ik het zie, zijn mensen in Israël nog meer slachtoffer van de bezetting dan ik”, zei Ahed Tamimi nadat ze vrijkwam uit een Israëlische foltergevangenis. “De bezetting heeft geen controle over mijn geest. Ik laat mijn menselijkheid niet door de bezetting beheersen. Ik laat me niet manipuleren om te vernietigen, te doden en op te sluiten.”; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/16/hoop-voor-gaza-is-enkel-mogelijk-als-we-stoppen-met-wegkijken/

10 18 Zijn morele filosofen een categorie mensen vergeten, te weten de zogenoemde ‘klootzakken’, degenen die andere mensen zien als instrumenten of sta-in-de-wegs om hun doelen te bereiken? Naar Kris Goffin op de Filosofiekalender van vandaag. Indien ‘ja’, zullen we dan nog een categorie toevoegen, die ik de ‘vergeetachtigen’ zou noemen; degenen die zich hun aandeel in de schade, die ze anderen berokkenen, niet kunnen herinneren? Die zich al doende consequent onttrekken aan het nemen van verantwoordelijkheid voor hun eigen handelen…

10 29 Wat ligt er wel in mijn macht en wat niet? vroeg Epictetus (50-130) zich af: Ik moet sterven, maar moet ik daar ook om jammeren? Ik moet de gevangenis in, maar moet ik daar ook om huilen? Er wordt mij verbanning aangezegd, en wat let mij om goed gehumeurd, kalm en lachend te vertrekken? Door Vanno Jobse op de Filosofiekalender van vandaag.

11 02 Vanaf ongeveer de 6^de eeuw v.Chr. trokken de Kelten, een Indo-Europees volk, vanuit Centraal-Europa in noordwestelijke richting, tot zij rond 400 v.Chr. het grootste deel van West-Europa bewoonden, inclusief Britannia. Waarschijnlijk gingen de niet-Indo-Europese volkeren, die ze tegenkwamen, na verloop van een paar generaties in de Kelten op. Er waren indertijd over een heel jaar 8 Keltische vieringen. ‘Samhain’ of ‘Halloween’ aan de vooravond van 31 oktober, als einde van het jaar en begin van het nieuwe, maar er zijn ook parallellen met Christelijke vieringen, zoals Kerst en Pasen. Die vieringen vloeiden dus deels voort uit de Keltische mythologie; door ‘DJ Isis’, ofwel Isis van der Wel, in gesprek met Mieke van der Weij en Pieter van der Wielen en zoekwoord ‘Kelten’ op Wikipedia. https://www.nporadio1.nl/fragmenten/nieuwsweekend/9d646721-5966-46b4-9c81-d1aafb4a8700/2024-11-02-dj-isis-leidt-samhain-de-keltische-viering-om-de-doden-te-herdenken

11 04 In ieder mens zit altijd iets onvoorspelbaars; iets wat waarschijnlijk niet te vangen is. Miriam Rasch (* 1978) zegt daarover: “In de kier van het licht doet zich zoiets als vrijheid voor”, iets van ‘menselijke vrijheid’; door Simone Bassie en Michel Dijkstra op de Filosofiekalender van vandaag.

11 05 Mijn motief om in 1974 mijn militaire dienstplicht te vervullen was gebaseerd op de ‘verdediging van onze vrijheid van meningsuiting’. Vandaag las ik in een stukje van Fenna Kortooms op de Filosofiekalender dat Ricky Gervais (*1961) de vrijheid van meningsuiting ziet als de basis van alle andere rechten. Iets om eens ‘op te kauwen’.

11 11  Publieksfilosoof Stine Jensen wees er op dat in het Westen (Australië, Europa, Japan, de Verenigde Staten van Amerika) geluk en succes gemeten worden aan de hand van wat vergaard is, terwijl in Aziatische landen ‘de ruggengraat van de mens’ symbool voor staat voor geluk en succes; de wervelkolom zonder gezicht: [kun je je rug recht houden? GjH] Hoe ga je om met tegenslag? Hoe verwerk je verdriet? Een levensloop gaat volgens veel Aziaten over heuvels, misschien wel over bergen, maar zeker ook door dalen. De nadruk ligt in het Oosten op de ‘kringloop des levens’, op fragiliteit en holisme. Heel anders dan bij ons in het Westen. Daar is een besef gemeengoed dat alles vergankelijk is. Die opvatting is geheel in lijn met de bevindingen van David Graeber en David Wengrow, zoals opgetekend in “Het begin van alles” (2022, uitgegeven door Maven Publishingh).

       Omdat Jensen atheïst is en ik het atheïsme verwerp omdat het naar – nu nog – mijn mening een vervanging is van de joods-christelijke religie, kocht ik deze avond van de Bilthovense Kring, waar zij sprak, haar nieuwste boek “Goddeloos, Waarom we atheïsme nodig hebben” (2024, uitgegeven bij Prometheus Nieuw Licht). Vooralsnog denk ik dat ik met mijn agnosticisme dicht op het Oosters denken zit, en de valkuilen daarvan vermijd. Zie voor het vervolg 11 23 hieronder.

11 20 In zijn “Vertoog over de ongelijkheid” (1755) beschrijft Jean-Jacques Rousseau het ontstaan van de burgermaatschappij: volgens hem was er in de natuurtoestand gelijkheid en vrijheid voor iedereen, zonder achterdocht, eigendom, jaloezie en schaarste. Dit zou veranderd zijn nadat de mens gereedschappen ging maken en landbouw begon te bedrijven. Mensen eigenden zich grond en voedsel toe. De natuurlijke eigenschappen van de mens, zoals het vermogen tot medelijden, zijn daardoor te gronde gericht en vervangen door een kunstmatige eigenliefde, aldus Fenna Kortooms op de Filosofiekalender van vandaag.

         David Greaber en David Wengrow maken in “Het begin van alles” (2022, uitgegeven door Maven Publishing) brandhout van deze verhandeling. Zij zien het als het joods-christelijke scheppingsverhaal met een Paradijs waar de mensen na verloop van tijd uitgestuurd werden, in een nieuwe jas. Overleveringen en archeologische vondsten tonen de onjuistheid van Rousseau’s betoog aan. Hun lijvige boek gaat grotendeels over deze weerlegging, omdat genoemde natuurtoestand zo sterk genuanceerd dient te worden dat er nagenoeg niets van over blijft en veel en veel en nòg veel meer te zeggen is. Bovendien was dit vertoog van Rousseau niet meer dan een gedachten-experiment (pag. 20). Het wordt tegenwoordig gebruikt mensen ervan te overtuigen dat we nu – ondanks het onrecht dat veel mensen aangedaan wordt – in de best denkbare wereld leven (pag. 14).

11 22 In de mainstream media wordt Donald Trump vaak afgeschilderd als een autoritaire man of een populist. Om zijn politieke opvattingen te omschrijven worden woorden gebezigd als ‘alt-right’, ‘extreemrechts’, ‘illiberaal’, ‘nieuws rechts’ en ‘radicaal rechts’. Maar wordt met die terminologie de ernst en het gevaar van het fenomeen Trump wel afdoende weergeven? Diezelfde media hebben in het verleden al heel wat van zijn extremistische opvattingen genormaliseerd en bij een breder publiek acceptabel gemaakt. Is het niet correcter om het woord ‘fascisme’ te gebruiken om Trump te omschrijven? In dit artikel probeert Marc Vandepitte die vraag te beantwoorden door parallellen met het project van Trump en het historisch fascisme (Adolf Hitler en Benito Mussolini) te bekijken: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/22/is-trump-een-fascist/

11 23 Ik schafte bij de lezing van Stine Jensen voor de Bilthovense Kring op 11 november jl. haar nieuwste pamflet “Goddeloos” (2024, uitgegeven bij Prometheus Nieuw Licht) aan, vanwege de ondertitel: ‘waarom we atheïsme nodig hebben’. Ik ben het daar absoluut niet mee eens, omdat ik atheïsme als een nieuwe religie zie; een vervang-religie voor een willekeurig genootschap van Afrikaanse, Aziatische, Europese of West-Aziatische bodem. Ik ben agnost. Ik hoef niet, zoals Jensen, in gesprek over wat iemand beweegt om zich te verbinden aan een stroming; maar als agnost draag ik uit dat ik alle verantwoordelijkheid neem voor mijn handelen, zonder mij te verschuilen achter een politieke, religieuze of spirituele stroming; zonder mij te onderwerpen aan een ander mens, laat staan een groep mensen, ook al is dat individu nog zo charismatisch, hiërarchisch boven mij gesteld of populair. Mijn agnosticisme komt voort uit mijn pacifisme, dat ik overhield aan de vervulling van mijn militaire dienstplicht in 1974/75. Als agnost ben ik een zelfdenker, die – bij toeval met Emmanuel Levinas (1906-1995) – ‘zintuiglijk genieten’ als zingeving betitelt en ‘anderen de mogelijkheid bieden dat ook te doen’ als de kern van mijn moraliteit.

         Helaas heb ik het antwoord op de ondertitel niet in haar pamflet gevonden; haar atheïsme is haar overkomen (pag. 18-20). Haar pamflet getuigt van de mening dat het ertoe doet welk etiket mensen op hun doen en laten, en hun vragen rond moraal en zingeving plakken; terwijl mij dat koud laat. Bij het lezen van het pamflet bekroop mij naar het eind steeds meer het gevoel dat Jensen een liberaal is: zij voorziet haar lezers vrijblijvend van enkele overwegingen om als het ware ‘op de vrije markt van religieuze stromingen’ voor het atheïsme te kiezen. Dat is iets anders dan te verklaren waarom wij het atheïsme nodig zouden hebben, bijvoorbeeld door er op te wijzen welke stip op haar horizon we daarmee zouden bereiken. 

         Mij gaat het echter alleen om de handelingen, die wij (!) verrichten richting de Ander. Ik beoordeel het persoonlijk handelen van mensen langs de meetlat in hoeverre dat handelen het persoonlijk genieten van de Ander beperkt of daarentegen juist mogelijk maakt. Elk fascistisch, koloniserend, racistisch en/of seksistisch handelen wijs ik af, gelijk het bijdragen aan of zelfs veroorzaken van ieder maatschappelijk onrecht, omdat dat het genieten van de Ander beperkt en het bereiken van wereldvrede tegenwerkt. Christen-democraten, conservatieven, liberalen, neoliberalen, Nederlandse sociaal-democraten (omdat het in mijn ogen gemaskeerde neoliberalen zijn), neonationalen en populisten zijn bij mij verdacht vanwege hun handelen in de achter ons liggende periode van circa 3 tot 4 decennia. Voor meer over de fundamenten onder mijn denken, zie hier.

11 26 Er zijn veel overeenkomsten tussen Charles Darwin en Karl Marx. Beiden hadden een imposante baard. Beiden zorgden voor een grote omwenteling in het denken binnen hun domein. En beiden worden vaak verkeerd uitgelegd door mensen die hen niet hebben gelezen. Net dit eenvoudige principe – dat je een denker eerst moet begrijpen en lezen voordat je grote uitspraken over hen doet – lijkt in onbruik te zijn geraakt. Erich Fromm heeft daarentegen de moeite genomen om Marx te lézen voor hij erover begon te schrijven en zijn boek “Marx’ visie op de mens” (2024, uitgegeven door Bijleveld, de uitgeverij en boekhandel waar ik normaliter mijn nieuwe boeken aanschaf) moedigt de lezer aan om het werk van Marx, ver weg van alle karikaturen die secundaire bronnen ervan gemaakt hebben, zèlf te gaan ontdekken.

         Liberalen, zo staat het in de schoolboekjes, zijn voor vrijheid. Socialisten zijn voor gelijkheid. Dit is een voorbeeld van een onjuiste karikatuur. De grondslag van de filosofie van Marx, en dus ook zijn pleidooi voor communisme en socialisme, zo stelt Fromm, “is het geloof in de mens, meer specifiek het geloof dat de mens in staat is zichzelf te bevrijden en zijn individuele mogelijkheden te realiseren”. Vaak wordt aangenomen dat de belangrijkste kritiek van Marx op het kapitalisme is dat het voor ongelijkheid zorgt, omdat de arbeiders uitgebuit worden. Pleiten voor loonsverhoging wordt dan als marxistisch beschouwd. Fromm herinnert ons eraan dat Marx schreef dat “een gedwongen verhoging van het arbeidsloon niets anders is dan een betere salariëring van slaven” en dat “zo’n hoger loon noch de arbeider noch de arbeid hun menselijke betekenis en waardigheid terug geeft”. Het doel van socialisme is geen gelijkheid, maar vrijheid. Alleen gaat het daarbij niet enkel om de vrijheid van dwang, maar ook de vrijheid om jezelf te zijn. Wat liberalen onderscheidt van socialisten is: het geloof dat er meer in de mens zit, dat we tot iets beter in staat zijn dan dat we nu realiseren. Het socialisme was voor Marx nooit de vervulling van het leven: het was [net als voor mij; GjH] slechts de voorwaarde tot die vervulling. Het eigenlijke doel voor Marx is dat de mens “zijn eigen leven tot zijn voornaamste bezigheid kan maken, in plaats van alleen maar de middelen voor te brengen om te kunnen leven”. Arbeid, wat Marx beschouwt als een uiting van de menselijke vrijheid en daarom als een doel op zich, wordt in het kapitalisme een middel om geld te verdienen. Geld houdt op haar beurt op louter een ruilmiddel te zijn en wordt in de vorm van kapitaal een doel op zich, dat enkel zichzelf wenst te scheppen [dààr gaat het volgens mij fout in het kapitalisme; GjH]. Ofwel: in het kapitalisme zijn we allemaal slaaf van het geld. In plaats van dat we vrij zijn om de structuur van de samenleving vorm te geven, is het de structuur van de samenleving die òns domineert. Of zoals Marx het zelf samenvat: “De arbeider bestaat voor het productieproces, en het productieproces is er niet voor de arbeiders.” En het hele project van het socialisme bestaat erin die omgekeerde wereld weer op haar poten te zetten; door Seppe De Meulder, die het boek van Fromm een uitstekend begin voor het lezen van Marx vindt, omdat het in tegenstelling tot tal van zogenaamde inleidingen op het marxisme op een originele en toegankelijke manier interesse opwekt in wat Marx zelf geschreven heeft. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/26/marx-visie-op-de-mens-van-erich-fromm-rekent-af-met-karikaturen-over-het-marxisme/

12 10 Helder denken vormt, volgens Wang Chong (27-97), de basis voor een juiste omgang met alle mensen, dieren [planten; GjH] en dingen; door Simone Bassie en Michel Dijkstra op de Filosofiekalender van vandaag. Die stelling kan mijn goedkeuring wegdragen; wiens niet?

12 14 Hoogleraar filosofie Ger Groot (* 1954) schreef een overzichtswerk, dat al zijn voorgaande schrijfsels verbindt. Het heeft de titel “De geest uit de fles, hoe de moderne mens wordt wie hij is” (2017, uitgegeven door Lemniscaat). Groot vertelt daarin het verhaal van de mens, en het denken daarover, vanaf de moderniteit. In die 4 eeuwen hebben we talloze boeken, ideeën, kunstwerken en uitvindingen bedacht en gemaakt. We hebben nu zelfs per persoon zoveel informatie ter beschikking dat we niet altijd weten hoe we ermee om moeten gaan. Maar ondanks dat is wat wij werkelijk kennen van de wereld en van onszelf nog altijd onvolledig en blijft de mens – voor de mens – een mysterie; door Fenno Kortooms op de filosofiekalender van dit weekend.

12 15 Voor mijn filosofisch leesclubje bestudeerde ik van Thomas Crombez “De filosofen en het fascisme” (2023, uitgeverij Letterwerk). Ik maakte er een samenvatting van. Dit schreef ik als ‘Nawoord’ (de voetnoten heb ik verwijderd):

         Mits we de wezenlijke verschillen in acht nemen, is het maken van vergelijkingen tussen toen en nu nuttig en het kan verhelderend werken. Robin te Slaa legt bijvoorbeeld de standpunten van Forum voor Democratie en zijn leider Thierry Baudet langs de meetlat van het fascisme. Daarbij komt aan het licht dat elementen als de verheerlijking van (fysiek) geweld, de ontwrichting van de democratische rechtsorde, het waanbeeld van een complot georkestreerd door een samenzwerende Joodse elite en het geloof in de ‘omvolkingstheorie’ echo’s zijn van het historisch fascisme. Deze triviale constatering in het ‘Nawoord’ van Crombez acht ik uiterst mager, omdat we hiervoor zijn boek na pagina 10 hadden kunnen wegleggen. Ga je deze kant op, dan was het interessant geweest wanneer Crombez àlle (grote) Nederlandse politieke partijen op ‘echo’s van het historisch fascisme’ had doorgelicht.

          De SS was volgens Susan Sontag de ideale incarnatie van de openlijke bevestiging dat men het recht had om totale macht uit te oefenen over anderen. Maar heeft men dat recht? Dat zouden we ons moeten afvragen. Waarom spreekt zij van een ‘bevestiging’ en niet van een ‘verwerpelijke gedachte’?

Van de besproken filosofen, spreken de politieke reflecties, die de voor mij tot nu toe onbekende Lukács hier te berde brengt, mij het meest aan. Gaat het om de psyche van fascistische volgelingen, dat acht ik Arendt en Zambrano hier het meest scherpzinnig. In dit boek onderwijzen wat mij betreft Bataille en Benjaminons het best in het wezen en de gevaren van het fascisme, terwijl Popper een broodnodig en volgens mij uiterst verdienstelijk eisenpakket ontwikkelde om via hypotheses tot gedegen theorievorming te komen, waarbij het fascistisch gedachtegoed wegens gebrek aan falsifieerbaarheid door de mand valt.

         Maar wat gebeurt er wanneer we alle oud-Griekse, Romeinse en Joods-Christelijke opvattingen, gebaseerd op hiërarchie, eigendom en macht begraven en bijvoorbeeld naar Emmanuel Levinas (1906-1955) ‘zintuiglijk genieten’ de plek geven van de zin van ons leven hier op aarde? Dan zou daaruit de moraal voort kunnen vloeien er werk van te maken de voorwaarden te scheppen dat ieder ander eveneens zoveel als mogelijk zintuiglijk kan genieten. Dan zou ‘recht’ zijn de voorwaarden voor zintuiglijk genieten te scheppen, en ‘onrecht’ anderen daarin te beperken.

         In ieder geval werp de maker van deze samenvatting de vraag op wanneer wij als Maartensdijkers, als Utrechters, als Nederlanders, als ingezetenen van de Europese Unie en als mensheid in staat zullen zijn een helder en onverbloemd onderscheid te maken tussen recht en onrecht, en vanaf wanneer wordt ons streven – eveneens naar Emmanuel Levinas – ons en masse te beperken om alleen maar het pijnlijk goeddoordachte juiste te doen?

12 19 Audre Lorde (1934-1992) streed levenslang voor de positie van gemarginaliseerde groepen, zoals lesbiennes en zwarten. Met klem verwierp zij de aan Julius Ceasar (ca. 100-44 v.Chr.) toegeschreven uitspraak ‘Verdeel en heers’. In plaats ervan groepen tegen elkaar uit te spelen, en zo controle uit te kunnen oefenen, is het volgens Lorde vruchtbaarder om iedereen de ruimte te geven om zichzelf te omschrijven. Vandaar dat zij ‘Definieer en bekrachtig’ bepleitte. Op die manier komt iedereen in haar of zijn kracht te staan; door Simone Bassie en Michel Dijkstra op de Filosofiekalender van vandaag.

Klimaat en klimaatverandering

9 24 In lijn met de wetenschappelijke rapporten van de Verenigde Naties (het IPCC) zouden broeikasgassen afgevangen moeten worden en de opwarming omgekeerd worden in afkoeling. Dit kan met op natuur gebaseerde oplossingen, zoals nieuwe bossen, regeneratieve landbouw, de uitstoot stoppen en snel op netto-afvang over te gaan; door Climate Express. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/24/hoe-klimaatopwarming-omkeren/

9 30 Dit jaar is nu al een recordjaar voor natuurrampen van Bangladesh tot Brazilië, en van hier in Centraal-Europa tot Soedan. Ieder continent heeft dit jaar te maken met extreem weer. Tot nu toe verleende het Rode Kruis [en aanverwante organisaties; GjH] grootschalige hulp bij 79 rampen, zoals droogte, hittegolven, overstromingen en stormen, waardoor miljoenen mensen in nood verkeren. In 2023 ging het in dezelfde periode om 58 natuurrampen; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/klimaat/6329955/rode-kruis-ziet-wereldwijd-recordjaar-voor-natuurrampen.html

9 30 De sluiting van Ratcliffe-on-Soar luidt het einde in van een tijdperk. Deze energiecentrale was de laatste in het Verenigd Koninkrijk, die om elektriciteit op te wekken nog iedere dag op kolen stookte; door Emma van Bergeijk. https://www.nu.nl/klimaat/6329583/verenigd-koninkrijk-zet-punt-achter-kolentijdperk.html

10 07 De recente overstromingen op meerdere plaatsen in Europa doen misschien iets anders vermoeden, maar het gemiddelde peil van de rivieren wereldwijd zakt steeds verder. In de 33 jaar, dat dit nu gemonitord wordt, stond het niveau van de rivieren nog nooit zo laag als in 2023. Vooral rivieren in Noord- en Latijns-Amerika, waaronder de Amazone en de Mississippi, hadden te maken met extreem lage waterstanden, maar ook in grote Aziatische rivieren, zoals de Ganges en de Mekong, stroomde in 2023 veel minder water dan eerder normaal was; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/buitenland/6330819/nog-nooit-zo-weinig-water-in-alle-rivieren-wereldwijd-als-in-2023.html

10 08 Subsidies voor fossiele brandstoffen houden de afhankelijkheid van vervuilende energiebronnen in stand, ondermijnen de Europese energiezekerheid en verstoren de vraag naar energie, terwijl ze industrieën subsidiëren, die aanzienlijk bijdragen aan de uitstoot van broeikasgassen. Ze zijn rechtstreeks in tegenspraak met de eigen milieudoelstellingen van de Europese Unie en wakkeren de globale klimaatcrisis aan, waardoor met name kwetsbare gemeenschappen in zowel Europa als het Globale Zuiden getroffen worden. Zonder doortastende en snelle actie om haar klimaatdoelstellingen voor 2030 en 2050 te halen staan ons verwoestende gevolgen voor economieën, ecosystemen en mensenlevens in Europa en daarbuiten te wachten. Geschat wordt dat als gevolg van klimaatverandering in het huidige tempo nog deze eeuw een miljard mensen wereldwijd daaraan zullen sterven; door Extinction Rebellion. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/08/blokkade-en-demonstratie-tegen-subsidies-voor-fossiele-brandstoffen/

10 15 Een groot deel van wat het leven op onze planeet ondersteunt, is in gevaar. Ecologische overshoot, dat wat we meer souperen dan de aarde kan voortbrengen, heeft geleid tot een klimaatbedreiging, die groter is dan alles wat zelfs onze prehistorische verwanten hebben gezien. Van de 35 planetaire ‘markers’, die wetenschappers gebruiken om jaarlijks de klimaatveranderingen te volgen, bevinden er zich 25 op een recordniveau. Zo was de uitstoot uit fossiele brandstoffen nog nooit zo hoog, lopen er meer mensen en herkauwers rond op de planeet dan ooit tevoren en werden de 3 warmste dagen ooit in juli 2024 opgetekend; door Inter Press Service.

https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/15/de-staat-van-ons-klimaat-7-op-de-10-indicatoren-staan-op-rood

10 26 Het is vandaag de 7^de dag dit jaar, waarop een warmterecord is gebroken. In 2023 kwam het ook tot 7 warmterecords en 1 kouderecord. In 2022 tot 8 warmterecords en 1 kouderecord. In 2020 werden 14 warmterecords gebroken; door RTV Utrecht. https://www.rtvutrecht.nl/nieuws/3805815/vandaag-was-de-warmste-25-oktober-ooit-gemeten

11 04 Niets was ooit zo onvoorspelbaar als het weer. Dat is de reden waarom we ‘codes’ verzonnen hebben, zodat we ons op slecht weer kunnen voorbereiden. In gebieden waar sprake is van terugkerende neerslag, orkanen en tyfoons is dat des te belangrijker. Mensen in die gebieden kennen die terugkerende weerfenomenen vaak al te goed. Dat geldt ook voor de Spaanse regio Valencia waar jaarlijks in het najaar sprake is van de zogenaamde gota fría (‘koude druppel’), enorme regenbuien als gevolg van de opwarming van de zee in de zomer en koude luchtstromen vanuit het land in de herfst. Warm water stijgt op en regent bij afkoeling neer. Zo is het altijd al geweest. Echter, door de klimaatverandering wordt de zee steeds warmer, waardoor deze neerslag steeds heftiger wordt.

         Nadat de regering van de regio Valencia overging van de Spaanse Socialistische Arbeiderspartij (PSOE) naar de Partido Popular (PP), veranderden de prioriteiten. Zo werd het nieuwe instituut voor rampenbestrijding, dat door de vorige regering was opgericht, meteen ontbonden. Veel te laat, nadat de zuid-west rand van Valencia al compleet overspoeld was, werd code Rood afgegeven en pas 4 dagen later werd de hulp van ‘Madrid’ ingeroepen. Uit de nare gevolgen van dit alles blijkt niet alleen de noodzaak tot preventie. Men weet immers waar de knelpunten liggen. Maar het begint met de erkenning dat het klimaat aan het veranderen is; ook binnen de PP; door Wil Heeffer. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/04/hoe-valencia-zo-uit-de-hand-kon-lopen-klimaatramp-plus-klimaatontkenning/

11 07 De Europese klimaatdienst Copernicus zegt dat 2024 mondiaal het warmste jaar op aarde gaat worden sinds het begin van de metingen. 2024 passeert daarmee 2023 als warmste jaar ooit. Dat is verrassend, omdat 2023 al een extreem record was. Ook voor Nederland is 2024 het warmste jaar ooit gemeten. De gemiddelde temperatuur in De Bilt is sinds 1 januari 12,8°C tegen normaal 11,5°C. Nu staan 2020, 2022, 2023 en 2024 in de top-5 van warmste jaren sinds 1901; door NOS Nieuws. https://nos.nl/collectie/13871/artikel/2543565-2024-warmste-jaar-sinds-begin-metingen-opwarming-1-5-graad-gepasseerd

11 18 We staan aan de rand van een onomkeerbare klimaatramp [of zijn daar al overheen; GjH]. Dit is zonder enige twijfel een wereldwijde crisis; 25 van de 35 ‘planetaire vitale indicatoren’ bereikten vorig jaar recordhoogten, waaronder de aarde-temperatuur, hitte-gerelateerde sterfte, klimaatvervuiling door de mens, subsidies voor fossiele brandstoffen, verlies van bosbedekking en vleesproductie. Een groot deel van de structuur van het leven [voor mensen; GjH] op aarde is in gevaar. We gaan een kritieke en onvoorspelbare nieuwe fase van de klimaatcrisis in. En we gaan nog steeds de verkeerde kant op. Onze toenemende consumptie van fossiele brandstoffen en de uitstoot van broeikasgassen drijven ons naar een klimaatcatastrofe. Er is volstrekt onvoldoende vooruitgang geboekt op het gebied van klimaatverandering, deels vanwege de uitgesproken weerstand van degenen, die financieel profiteren van het huidige op fossiele brandstoffen gebaseerde systeem; door Dana Nuccitelli, vertaald door Gaston Van Dyck. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/18/de-planeet-staat-op-de-rand-van-een-onomkeerbare-klimaatramp-waarschuwen-wetenschappers/

11 19 Al in 2009 stelde de G20, de bijeenkomst van de 20 grote economieën, dat we moeten nadenken over het uitfaseren van fossiele subsidies. Nu, 15 jaar later, zijn die subsidies nog niet eens in kaart gebracht; door Rob Ramaker, die deze uitspraak optekende uit de mond van Boris Schellekens. https://nos.nl/artikel/2545133-experts-teleurgesteld-over-nederlandse-coalitie-tegen-fossiele-subsidies

11 20 Nooit was de urgentie groter: grote overstromingen in Bangladesh, Brazilië, Italië, Mozambique, Nigeria, Soedan, Spanje en Tsjaad, 6 ernstige tyfoons in de Filipijnen en Myanmar, terwijl landen als Zambia en Zimbabwe te maken hebben met aanhoudende droogte. De grootste oorzaak van klimaatverandering is het verbranden van fossiele brandstoffen, maar het uitfaseren daarvan staat op de klimaattop in Bakoe niet op de agenda. Dat kan bevreemden, maar ècht verrassend is het niet als je weet dat de klimaattop wordt gesponsord door grote gas- en oliebedrijven zoals Chevron, ExxonMobil, SOCAR en TotalEnergies; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/20/waarom-niemand-geinteresseerd-lijkt-in-de-klimaattop-in-bakoe/

11 20 De idee van een energietransitie is eigenlijk een heel bizarre vorm van toekomstdenken, alsof we over een periode van 30 jaar van het ene energiesysteem naar het andere zouden transformeren en niet langer CO₂ zouden uitstoten. Als het geloofwaardig zou overkomen, dan komt dat doordat we de geschiedenis van de energie niet begrijpen. Natuurlijk is het waar dat steenkool rond 1900 heel belangrijk was voor de nieuwe industriële economie, maar je kunt dat niet voorstellen alsof de ene energiebron de andere verving. Zonder hout zou er geen steenkool zijn, en dus geen staal en ook geen spoorwegen. In de negentiende eeuw gebruikte Groot-Brittannië jaarlijks meer hout om de schachten van de steenkoolmijnen te stutten dan de Britse economie tijdens de achttiende eeuw als brandstof verstookte. Olie wordt heel belangrijk gevonden, maar er is geen sprake van een transitie, want waar gebruiken we olie voor? Om met de auto te rijden. Kijk naar de eerste auto van Ford van de jaren 1930. Die reed weliswaar op brandstof maar was gemaakt uit staal en daar was 7 ton steenkool voor nodig. Dat is meer dan de auto gedurende zijn hele gebruiksperiode aan olie zou verbruiken. Vandaag is dat niet anders: als je een auto uit China koopt, dan is daar nog steeds zo’n 3 ton steenkool voor nodig. Verschillende energiebronnen, materialen en technologieën blijken sterk van elkaar afhankelijk en alles blijft samen uitdijen; door Bart Grugeon Plana en Jorrit Smit in gesprek met Jean-Baptiste Fressoz. https://apache.be/2024/11/20/historicus-jean-baptiste-fressoz-vergeet-energietransitie

11 24 De belangrijkste afspraak tijdens de Klimaatconferentie van Bakoe (COP29) is dat rijke landen vanaf 2035 jaarlijks $ 300 miljard aan klimaatsteun gaan geven aan armere landen. Er werd daarom gesproken over ‘een olifant in de kamer’ en ‘een sigaar uit eigen doos’. In 2009 was op de klimaattop in Kopenhagen al afgesproken dat landen vanaf 2020 $ 100 miljard per jaar zouden ophalen. Tussen 2009 en nu is er een inflatie geweest van pakweg 50%. Dat zou betekenen dat we nu eigenlijk zo’n $ 150 miljard hadden moeten inleggen. Trek je dit door naar 2035 – 11 jaar later – dan is dat doel van $ 300 miljard maar weinig extra geld.

         Toen die $ 100 miljard werd afgesproken, stond in de afspraken dat het geld ‘bijkomend en nieuw’ moest zijn. Dat mocht dus geen geld zijn dat rijke landen sowieso al uitgaven aan bijvoorbeeld ontwikkelingssamenwerking. Zoiets is niet afgesproken voor de nieuwe $ 300 miljard. Bovendien zijn er, net als in 2009, geen consequenties aan verbonden wanneer rijke landen die $ 300 miljard niet afdragen. Het eerdere doel van $ 100 miljard werd niet zoals afgesproken in 2020 gehaald, maar pas 2 jaar later.

         In de jaren ’90 werd afgesproken wie bij welke groep hoorde. Daardoor gelden landen als China, Saoedi-Arabië en Singapore nog steeds als ‘ontwikkelingslanden’, terwijl dat inmiddels grote economieën zijn, die ook veel uitstoten. Het is een gemiste kans dat dit nu niet veranderd is. Ook is niet afgesproken welk minimaal deel van de $ 300 miljard giften zullen zijn en welk maximaal deel leningen. Het overgrote deel bestaat nu uit leningen. Bij toegevoegd geld, denk bijvoorbeeld aan het bouwen van dijken, is geen winst te behalen omdat er geen rendement mogelijk is. Het is niet mogelijk daar leningen voor te krijgen, dus vroegen armere landen tevergeefs om meer giften.

         Rampen worden ook in Westerse landen steeds ernstiger [en komen frequenter voor; GjH] en de prijzen blijven stijgen. Aangezien we nu niet investeren, wordt de rekening alleen maar hoger, en hoger, en hoger.

         Er is in Azerbeidzjan ook afgesproken dat er verder gepraat gaat worden over hoe klimaatfinanciering kan worden opgeschaald tot $ 1.300 miljard per jaar. Dat biedt een opening. Nu de uitwerking nog; door Charlotte Klein, die de terugblik van expert klimaatfinanciën Pieter Pauw raadpleegde. https://nos.nl/collectie/13871/artikel/2545813-klimaatakkoord-kan-als-een-boemerang-terugkeren-bij-rijke-landen

11 30 Het Internationaal Gerechtshof in Den Haag (IGH) houdt vanaf maandag 10 dagen lang hoorzittingen over de verplichtingen van klimaatverandering-veroorzakende landen, zoals tegenover eilanden die door klimaatverandering dreigen te verdrinken. Het werk van de campagnevoerders van World’s Youth for Climate Justice en haar jeugdbewegingen blijkt hiermee zijn vruchten af ​​te werpen. Er zijn hierbij 3 primeurs aan te wijzen: de zaak is door jongeren aangedragen en het is de eerste klimaatzaak, die via het IGH aangespannen wordt. En met 98 landen en 12 ngo’s, die aan de zittingen deelnemen, is het ook de grootste zaak, die bij het IGH is aangekaart; door Mert Kumru in gesprek met Mieke van der Weij en Pieter van der Wielen. https://www.nporadio1.nl/fragmenten/nieuwsweekend/9d9c908e-759f-46ea-b889-bc0a48218d00/2024-11-30-jongeren-strijden-via-interntationaal-gerechtshof-voor-klimaatmaatregelen

11 30 In de nacht van 2 op 3 december 1984 ontplofte in de Centraal-Indiase stad Bhopal een fabriek van Union Carbide. Daarbij vielen duizenden doden en honderdduizenden mensen werden blootgesteld aan uiterst giftige lucht. Wat volgde was een masterclass van juridische sluipwegen en spookargumenten, waarmee eerst Union Carbide en na overname Dow Chemical Company zich aan hun verantwoordelijkheid wisten te onttrekken. En eind november jl., op de klimaattop in Bakoe, botsten Noord en Zuid wederom frontaal. Toen klopte gastland Azerbeidzjan de 29^ste klimaattop (COP29) af met een akkoord waar bijna niemand achter staat en waarvan even weinig landen durven te zeggen wat nu juist de afspraken zijn en welke impact die zullen hebben.

         Het centrale punt van het akkoord is het bedrag van $ 300 miljard. Dat beloven de rijke landen vanaf 2035 jaarlijks bijeen te brengen. De bedoeling is armere of ontwikkelende landen [pas tegen die tijd; GjH] te helpen hun economie en groei te vergroenen en zich te wapenen tegen de klimaatverstoring. Dat bedrag is $ 1000 miljard minder dan de landen uit het Globale Zuiden vroegen en het is – zonder rekening te houden met inflatie – $ 200 miljard meer dan vandaag. De huidige generatie wereldleiders heeft besloten dat de kinderen van vandaag de rekening van hun laissez-faire-beleid zullen betalen. Het roept de vragen op waarom te wachten tot 2035, voordat je overgaat naar een verhoging van het transitiebudget? [En waarom gekozen is voor een verhoging, die door de ontvangende partijen als niet toereikend beschouwd wordt?; GjH]

         Daarnaast hebben de ontwikkelde en rijke landen zichzelf alle tijd gegeven om het mondiale koolstofbudget op te souperen. Men had in 1992, toen we het allemaal al wisten, kunnen beslissen om tot een eerlijke afspraak te komen tussen het Noorden en Zuiden. Tussen allang geïndustrialiseerde landen en landen, die zich nog moeten ontwikkelen. In de plaats daarvan werd een afspraak over de langetermijndoelstelling van het klimaatverdrag verschoven naar 2015. Daardoor werd de ruimte voor arme landen om nog gebruik te maken van het koolstofbudget voor hun ontwikkeling enorm klein. Tenminste, wanneer we een gevaarlijke klimaatopwarming willen vermijden.

         En dat allemaal terwijl er wèl middelen gevonden worden om nieuwe economische sectoren te stimuleren, blijkt er dus heel weinig geld aangewend te worden om arbeiders en gemeenschappen te helpen, die getroffen worden als de fossiele economie opgedoekt wordt. Bovendien bevindt zowat 78% van de fossiele brandstof zich momenteel in de ondergrond van het Globale Zuiden. Die landen willen hun “fair share”, hun eerlijke deel van die grondstoffen gebruiken voor hun ontwikkeling. Maar aangezien het Noorden veel meer dan zijn aandeel [allang; GjH] verbruikt heeft, dreigt een opwarming, die wellicht 2 tot 3°C zal bedragen. Dat betekent dat het Globale Zuiden de rekening betaalt van het overmatige gebruik van fossiele brandstof door het Globale Noorden. Natuurlijk is er geld genoeg. In Nederland alleen al gaat er jaarlijks € 44 miljard aan subsidies naar de fossiele economie. Het Internationaal Monetair Fonds berekende dat er wereldwijd $ 7000 miljard aan jaarlijkse fossiele subsidies besteed wordt, en dat zou dan ook nog eens een stevige onderschatting kunnen zijn; door Gie Goris. https://www.mo.be/interview/joyeeta-gupta-goed-klimaatbeleid-is-een-aanval-op-het-kapitalisme

12 19 Hoewel bosbranden niet ongewoon zijn rond de Noordpool, worden ze steeds ernstiger. In Siberië bestrijden vrijwilligers de branden in een gebied van ruim 3 miljoen km². Afgelopen jaar brandden in Azië en Noord-Amerika weer grote stukken van de poolcirkel af, maar niet zo veel als in 2021: toen werd in Rusland meer dan 17 miljoen ha verwoest – meer dan de verbrande gebieden in Canada, Griekenland, Italië, Turkije en de Verenigde Staten van Amerika in dat jaar samen. De droogste zomer in de afgelopen 150 jaar was in 2021 en de rookvervuiling door de branden was toen een van de ergste in de wereld. Het is beangstigend dat het extreme weer, dat we nu wereldwijd meemaken, waarschijnlijk nog maar het begin is…; door Esther Samue. Raar, dat Samue een conclusie trekt in een tekst waaruit die gevolgtrekking niet onderbouwd wordt. https://www.oneworld.nl/klimaat/brandend-ijs-ongezien/

Media en Social media

10 10 “Vòòr de aanval vanuit Gaza op 7 oktober 2023 was het Israëlisch-Palestijnse conflict bijna uit het tv-journaal verdwenen”, onthult een onderzoek op basis van ongeveer 13.000 nieuwsbrieven, reportages en speciale reportages, die tussen 1995 en juni 2023 op het avondnieuws werden uitgezonden. Dit gebrek aan berichtgeving werd bevestigd door een ander onderzoek naar het 8-uur journaal van France 2 tussen 1 januari en 1 oktober 2023. Slechts 10 onderwerpen waren gewijd aan het Israëlisch-Palestijnse conflict en in die 10 maanden was er in totaal 33 seconden spreektijd voor de Palestijnen. In augustus 2023 luidde de speciale VN-gezant voor het Midden-Oosten de noodklok: na slechts 8 maanden was 2023 al het dodelijkste jaar voor Palestijnen op de bezette Westelijke Jordaanoever. De uitval van 7 oktober 2023 verraste de hele wereld. Diezelfde avond nodigde de radio en televisiezender voor de Franse gemeenschap in België, de RTBF, een professor in internationaal recht uit om commentaar te geven op de gebeurtenissen. Vanzelfsprekend had deze François Dubuisson het over de blokkade van Gaza, kolonialisme en de passiviteit van de internationale gemeenschap. Echter, de gebeurtenissen in hun context plaatsen werd opgevat als het goed praten van wandaden, die Palestijnen begaan, terwijl [ook binnen de RTBF; GjH] de wandaden, die Israël begaat, goedgepraat moeten worden. Twee dagen later krabbelde een RTBF-functionaris tijdens het nieuws terug: “Het klopt dat in dit interview niet werd vermeld dat Hamas op de lijst van terroristische organisaties van de Europese Unie staat. Dit werd eerder gezegd, in ditzelfde nieuwsprogramma, maar het werd niet vermeld in dit interview. Dit heeft sterke gevoelens losgemaakt binnen de Joodse gemeenschap. Uiteraard betreuren we dit. Dat was niet onze bedoeling. De RTBF omschrijft de acties van Hamas als terroristisch”; door Michel Collon. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/schandalige-berichtgeving-over-de-oorlog-tegen-gaza/

10 10 Op woensdag 2 oktober jl. was Midden-Oosten redacteur Jeremy Bowen er in het nieuwsprogramma ‘News at Ten’ in geslaagd een zeldzaam interview te verkrijgen met de plaatsvervangend politiek leider van Hamas, Khalil al-Hayya. BBC-nieuwslezer Clive Myrie leidde het interview in met de waarschuwing: “Velen zullen zijn commentaar afschuwelijk vinden.” Echter, de enige persoon die weerzinwekkende beweringen deed, was Myrie zelf. Hij zei dat de Hamasleider in het interview “beweert dat het Palestijnse volk al tientallen jaren te maken heeft met geweld veroorzaakt door Israël”; door Jonathan Cook. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/bbc-interview-met-hamas-leider-is-schoolvoorbeeld-van-staatspropaganda/

10 11 Mensen, die hun twijfels hebben bij de status quo, mogen wel aan tafel zitten bij talkshows, maar dan zorgen de makers ervan dat er altijd iemand tegenover hen zit die de status quo keihard verdedigt. Die welbespraakte, rechtse opiniemaker (meestal iemand, die al zo vaak in studio’s zat dat hij of zij het spelletje volledig beheerst) mag dan wat simplismen op tafel gooien en het buikgevoel laten spreken, waarna iedereen instemmend knikt, ook al gaat dat buikgevoel in tegen alle wetenschappelijke conclusies. De presentatoren van die shows gooien er dan meestal nog een schep bovenop en doen alsof ze de spreekbuis zijn van de zogenaamde – (extreem-)rechtse – onderbuik van de samenleving. Helemaal in een hoek gedrumd mag je dan als activist al blij zijn wanneer je een paar tikken hebt kunnen uitdelen en in een paar zinnen je punt hebt kunnen maken. Want meer dan drie zinnen uitspreken zonder onderbroken te worden, is zeldzaam. Kritisch en onafhankelijk denken blijkt angstaanjagend in een ‘partijdemocratie’. Het is ongelooflijk hoe snel mensen hun geweten wegstoppen in het schijnsel van de macht en het toploon dat daaraan verbonden is. Wanneer de kans zich voordeed om het over klimaatambitie te hebben, met name in reactie op de duizenden mensen die op straat protesteerden, verdrongen ze zich altijd voor de camera’s. Ze zagen een kans om hun imago op te poetsen of politiek te scoren. Maar even snel laten ze mensen aan hun lot over wanneer dat beter uitkomt voor hun partij of voor hun persoonlijke carrière. Langzaam begon ik in te zien welke framing de activisten werd opgedrongen: ‘De klimaatactivisten willen de factuur doorschuiven naar de gewone mensen’, terwijl die miljardenfactuur natuurlijk alleen bij de gewone mensen terechtkomt wanneer de politiek die in hun richting duwt; door Anuna De Wever Van Der Heyden in haar boek “Laten we eerlijk zijn” (2024, uitgegeven door Epo). https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/11/uit-laten-we-eerlijk-zijn-van-anuna-de-wever-growing-up-in-public/

10 11 Wanneer Bart De Wever liegt, dan noemt Ivan De Vadder dat op het Belgische Radio 1 “een slimme debattechniek“. Het is opmerkelijk hoe gemakkelijk onze grote media de framing van de Vlaams-nationalistische, liberaal-conservatieve politieke partij N-VA overnemen; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/11/hoe-de-vlaamse-media-de-n-va-achterna-lopen/

10 23 De ‘International Federation of Journalists’ (IFJ), die 600.000 journalisten vertegenwoordigt in 190 vakbonden in 140 landen, roept op tot een einde aan de belemmeringen van journalistiek werk door overheden, onder andere in de EU, Israël en de Verenigde Staten van Amerika. De IFJ vestigt hierbij onder meer de aandacht op de hoorzitting van Julian Assange bij de Raad van Europa op 1 oktober (zie 9 26 onder ‘Wereldverhalen’); door IFJ. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/23/ifj-eist-einde-aan-belemmeringen-van-journalisten-door-overheden/

10 24 In heel Europa zien we hoe extreemrechtse en nationalistische krachten een metapolitieke strijd voeren. Nieuw Rechts voert een brede culturele strijd om haar wereldbeeld aan te prijzen of op te dringen. De realiteit van klimaatverandering erkennen, zetten ze weg als ‘doemdenken’. De vrijheid van religie verdedigen wordt als een teken van ‘islamomarxisme’ opgevat en opkomen voor gelijkheid zou ‘woke’ zijn. Omgekeerd heet mensen massaal deporteren ‘grip krijgen op migratie’, klimaatverandering-ontkenning ‘realisme’ en wordt oorlogsretoriek ‘een pleidooi voor weerbaarheid’. Hun verhalen, en daarmee ook het wereldbeeld dat erachter schuilgaat, vinden hun weg naar de mainstream. Terwijl beleidspartijen ‘slimme oplossingen voor problemen’ proberen te bedenken, herdefinieert Nieuw Rechts wat nog als ‘probleem’ gezien mag worden. Zo komt het dat men tegenwoordig altijd maar weer spreekt over migratie als een probleem, terwijl spreken over ‘racisme als een probleem’ een taboe aan het worden is; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/24/wat-is-er-aan-de-hand-met-groen/

11 13 Niemand twijfelt eraan dat de bescherming van minderheden een essentiële prioriteit is van een beschaafd land dat die term waardig is. De aanname in de media over de problemen rond de Maccabi-fans in Amsterdam is echter volledig onjuist: het aantal Joodse inwoners van Amsterdam dat werd aangevallen, is nul (0). Wie wèl werden aangevallen — door de Maccabi-fans — waren Arabisch uitziende inwoners van Amsterdam, in het bijzonder Marokkaans-Nederlandse taxichauffeurs, die zich snel organiseerden om hun collega’s te verdedigen. Maccabi-fans werden inderdaad ook aangevallen, maar pas nadat ze zich 2 dagen lang schuldig hadden gemaakt aan extreem gewelddadig gedrag. Deze aanvallen waren niet gericht op hen, omdat ze Joods zijn. De enige Joodse inwoners van Amsterdam, die werden lastiggevallen, waren betrokken bij pro-Palestijnse protesten en zij werden aangevallen door Maccabi-fans, niet door andere Amsterdammers. Meerdere Joods-Nederlandse organisaties hebben hun verontwaardiging uitgesproken over de eenzijdige framing door de media.

         Verder staat in de media, zoals De Standaard bijvoorbeeld: “Kampen zitten in tegengestelde mediarealiteiten”. Dat geeft goed weer in welke amorele patstelling De Standaard en alle andere mainstream media zich sinds de genocide in Gaza hebben vastgereden. In die bubbel heerst het idee dat één kant gelijk heeft en de andere ongelijk. Dit is moreel gezien vergelijkbaar met een ‘neutraliteit’ tussen een voorstander en een tegenstander van slavernij, waarbij apartheid, 75 jaar bezetting, genocide en repressie worden afgedaan als een ‘standpunt’; niet als een handeling [laat staan als de schending van mensenrechten; GjH].

         Pro-Palestijnse betogers leven niet in een ‘mediarealiteit’; zij leven in de feitelijkheid van een genocide, een historisch moreel keerpunt dat het ‘vrije Westen’ voor tientallen jaren in de ogen van de rest van de wereld en in de ogen van velen hier, zal veroordelen. Dat gaat dan om mensen, die hun kennis over ‘wat er in de wereld gaande is’ niet alleen baseren op het mainstream-mediaverhaal.

         Niemand keurt geweld tegen anderen goed, maar om 3 dagen van rellen waarbij precies 5 gewonden vielen — die allemaal dezelfde dag nog het ziekenhuis verlieten — een ‘pogrom’ te noemen, is een grove belediging van de echte pogroms in de geschiedenis en een belediging van het genocidale lot dat de Palestijnse bevolking in Gaza treft: tijdens die 3 dagen van rellen in Amsterdam werden opnieuw tientallen kinderen in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever afgeslacht; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/13/media-creeren-vals-evenwicht-tussen-pogrom-en-zionistische-propaganda/

11 15 Wat in de Westerse media werd voorgesteld als een totale mislukking bleek in werkelijkheid een zeer succesvolle raketaanval op militaire installaties – niet op burgerdoelwitten. Jeremy Loffredo filmde in Israël deze impact van de recente Iraanse vergeldingsactie voor de aanvallen van Israël op de Iraanse soevereiniteit; door Chris Hedges, ook in gesprek met Jeremy Loffredo.

         De Britse alternatieve zender Double Down News vat in een korte video samen hoe de Angelsaksische media het klaarspeelden om gewelddadige genocide-lovende voetbalhooligans van Maccabi Tel Aviv te zien als slachtoffers van ‘antisemitisme’. Wat Amsterdam aantoont blijkt de verbijsterende hypocrisie van onze leidende politieke elites [inclusief de Amsterdamse burgemeester van GroenLinks-huize; GjH] en de mainstream media. Dit was niet eens framing of verdraaiing, dit was een volledige omkering van de feitelijke gebeurtenissen; een cursusvoorbeeld van moedwillige desinformatie; door Richard Sanders. Beide te zien onder: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/15/brics-realiteit-jeffrey-sachs-de-vergeldingsactie-van-iran-en-de-medialeugens-over-amsterdam/

11 29 Op deze internationale dag van solidariteit met het Palestijnse volk blijft De Wereld Morgen actief ‘kant kiezen’: tegen onrecht, voor het internationaal recht, mensenrechten en de onderdrukten. Een kant kiezen tegen genocide [in plaats van schijnheilig voor neutraliteit te kiezen waarbij bepaalde handelingen op hun impact worden geminimaliseerd of domweg genegeerd en andere uitvergroot; GjH] is geen misdaad, maar een morele plicht; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/29/kant-kiezen-tegen-genocide-is-geen-misdaad-maar-een-morele-plicht/

11 29 Jeffrey Sachs onderscheidt zich van zijn mainstream collega’s door zijn nuchtere kijk op het buitenlands beleid van zijn land. Zijn versie over de oorzaken van de Russische invasie in Oekraïne is totaal anders dan wat we normaliter te horen krijgen. Hij geeft context en geschiedenis en blikt vooruit naar de kansen op onderhandelde vrede onder Donald Trump, die dit de verkeerde oorlog vindt, omdat China zijn doelwit is; door Jeffrey Sachs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/29/chris-hedges-jeffrey-sachs-francesca-albanese-en-china-in-zuid-amerika/

12 02 China en India zetten hun toenaderingspogingen voort, net als Iran en Saoedi-Arabië. Het zwijgen van de meeste grote Westerse media over deze toenaderingen, contrasteert met de vele pseudo-analyses in voorgaande jaren, bijvoorbeeld over de crisis in de BRICS-landen als gevolg van conflicten tussen China en India. De huidige verzoeningen vormen een enorm obstakel voor de ‘vredesplannen’ van de Amerikanen en Israëli’s. Het is iets wat de krantenkoppen niet haalt, maar er wel voor zorgt dat de kaarten in het geopolitieke spel om de macht anders komen te liggen; door Saïd Bouamama. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/02/toenaderingen-china-india-en-iran-saoedi-arabie-schudden-wereld-door-elkaar/

12 03 Op de bezette Palestijnse Westelijke Jordaanoever is met stenen gooien naar aanvalswagens van het bezettingsleger levensgevaarlijk. ‘Minder erg’ is aangehouden worden, zoals de 14-jarige Ayham Salaymeh mocht ondervinden. Op 1 december jl. vertrok hij voor 12 maanden naar een Israëlische gevangenis. Dit is de eerste maal dat de Israëlische militaire rechtbanken openlijk een dergelijk vonnis velden voor een kind van amper 14 jaar. Meestal houden ze jonge kinderen gevangen zonder vorm van proces, wat ze Orwelliaans een ‘administratieve aanhouding’ noemen. Bovendien krijgen Palestijnse kinderen geen normaal bezoekrecht (van hun ouders). Bezoekuren worden toegestaan en dan bij aankomst van de ouders ingetrokken, of de ouders worden naar een verkeerde gevangenis gestuurd, waar hun kind niet aanwezig is. Als er al eens een rechtszaak komt, dan is de veroordelingsratio voor Palestijnse kinderen 100%. Die militaire rechtbanken schenden alle regels van de normale rechtsgang: getuigenissen à charge, die door de verdediging niet gekend mogen worden, of geen recht op verdediging [en geen openbare zittingen; GjH] en veroordeling op basis van ‘bekentenissen’ en niet op basis van feitenonderzoek.

         Het gaat hier uitsluitend over Palestijnse kinderen. Kinderen van zionistische kolonisten vallen niet onder de militaire rechtbanken van het bezettend leger. Zij worden – als dat al eens gebeurt – berecht door de burgerlijke kinderrechtbanken in Israël.

         De gevangenzetting van Ayham Salaymeh is qua leeftijd niet eens het schandelijkste voorbeeld van de brutale willekeur van het bezettingsregime. In 2015 werd de toen 12-jarige Ahmad Mansara aangehouden, omdat hij betrokken zou zijn geweest bij een aanslag met een mes door zijn neefje op twee Israëlische kolonisten. Zijn neefje werd toen doodgeschoten. Hoewel de militaire rechtbank officieel bevestigde dat ze niet kon bewijzen dat Ahmad iets met deze aanslag te maken had, werd hij in 2016 toch veroordeeld voor moord op basis van zijn ‘bekentenis’. Die bekentenis had hij 2 jaar later ondertekend, nadat hij al die tijd steeds weer was ‘ondervraagd’. Uiteindelijk heeft de rechtbank hem 4 jaar later als 16-jarige veroordeeld, omdat hij toen volgens de militaire rechtbanken oud genoeg was om berecht te worden. Nu, bijna 9 jaar later zit hij nog steeds gevangen, 20 jaar oud en psychisch zwaar beschadigd. Sinds oktober 2022 wordt hij in eenzame opsluiting vastgehouden. De bij zijn ondervragingen betrokken officieren werden door Amnesty International geïdentificeerd. De Israëlische overheid weigert een onderzoek over de procesgang van Ahmad te beginnen. Deze weigering is routine in Israël als het over misdaden van kolonisten en eigen soldaten gaat.

         Heel af en toe krijgt een zaak wat aandacht, meestal omdat er buitenlandse getuigen aanwezig waren. Zo was er de rechtszaak tegen ‘kapitein R’, die in 2005 het 13-jarig Palestijns meisje Iman al Hams doodschoot met 17 kogels, toen ze een controlepost benaderde. Ze meende daar haar familie te vinden. Zijn collega’s hadden hem gewaarschuwd dat het kind ‘dodelijk bang’ was. Tijdens zijn proces verklaarde Kapitein R dat hij ook geschoten zou hebben als ze slechts 3 jaar oud was geweest. Hij werd volledig vrijgesproken. Niet van moord, want daar werd hij niet van beschuldigd. Hij werd vrijgesproken van ‘niet correct gebruik van een vuurwapen’.

         Ondertussen beweren kranten in de Verenigde Staten van Amerika als MSNBC, de New York Times en de Washington Post, en de persagentschappen AP en Reuters dat het arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof tegen Benjamin Netanyahu ongeoorloofd is, omdat Israël zou beschikken over eigen rechtsmiddelen om misdaden tegen de mensheid en oorlogsmisdaden zelf te onderzoeken; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/03/israel-volhardt-in-apartheid-14-jarige-palestijnse-jongen-krijgt-1-jaar/

12 13 Na jaren van onjuiste beeldvorming over Hamas zijn Westerse media en politici plotseling in vertwijfeling geraakt. Hoe het verschil tussen islamitische nationalisten en jihadisten te duiden? Al gaat het alleen maar over Syrië. Nu dictator Bashar al-Assad is verjaagd is HTS ineens geen terreurbeweging meer, maar waarom geven ze Hamas steevast wel die stempel, terwijl deze organisatie een stuk gematigder is dan HTS? Het antwoord op deze vraag achter het omarmen van deze Al Qaida-cover als een positieve Syrische nationalistische beweging, een die er zogenaamd op gebrand is om het land te verenigen is dat Westerse media en politici alleen doen wat de Amerikaanse en Britse nationale veiligheidsstaten hen opdragen. Dat is het gedrag van wat men ons voorhoudt als het voorbeeld van een ‘vrije pers’; door Jonathan Cook, vertaald door Rein van Gisteren. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/13/waarom-politiek-en-media-militant-jihadisme-ineens-verdedigen/

12 13 De Europese Commissie heeft via een reclamecampagne op het socialemediaplatform X geprobeerd om Nederlanders te beïnvloeden door gevoelige persoonsgegevens te gebruiken. Daarmee overtreedt het de wetten, die de Commissie zelf moet controleren. Volgens experts was een wetsvoorstel over online kindermisbruik niet effectief en schond het mensenrechten en de privacy van burgers. Om te zorgen dat de kritiek niet de overhand zou krijgen, probeerde de Europese Commissie de stemming te draaien. Ze maakte gebruik van reclametargeting op basis van geloofs- en politiekeovertuigingen. Dat mag volgens de wet gewoon niet. Ook werden de reclames alleen getoond in landen, die niet vóór het wetsvoorstel hadden gestemd, waaronder Nederland; door Rutger Otto. https://www.nu.nl/tech/6339014/europese-commissie-probeerde-via-x-mening-van-nederlanders-te-beinvloeden.html

12 19 Bij het streven naar zijn verklaarde doel om een ‘Nieuw Midden-Oosten’ te creëren, was het Washington, dat de zuivering van christenen uit de regio aanstuurde en had bedacht. Bij die zuivering is gebruik gemaakt van het sektarisch jodendom, geleid door de apartheidsstaat Israël, de ergsten onder de sektarische islamieten geleid door de Saoedi’s en Moslimbroederschap-groeperingen. Ook was er de etnische zuivering van door de Verenigde Staten van Amerika gesteunde Koerdische separatistische projecten in zowel Irak als Syrië. In 2015 eiste paus Franciscus een onmiddellijk einde aan de ‘genocide op christenen’ in het West-Azië. In 2018 herhaalde hij deze oproep voor de ROACO (Werk ter Ondersteuning van de Oosterse Kerken), waarbij hij sprak over de ‘grote zonde van oorlog’ en over het risico op ‘uitroeiing van christenen’ in West-Azië.

         De westerse oorlogsmedia hebben daarentegen iedereen – van Hamas via moslims in het algemeen tot ISIS – de schuld gegeven van de gestage verdrijving van christenen uit Irak, Palestina en Syrië. Maar deze beweringen zijn onterecht. De VS en hun medestanders, waaronder Australië, zijn de hoofdverantwoordelijken voor deze ernstige misdaad; door Tim Anderson, vertaald door Ann Dejaeghere. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/19/washington-gangmaker-van-zuivering-van-christenen-in-midden-oosten/

Mensenrechten en mensenrechtenschendingen

12 03 Nooit eerder is een koloniale misdaad als een ‘misdaad tegen de mensheid’ gezien, maar nu is België voor de ontvoering van 15.000 tot 20.000 Metissenkinderen schuldig bevonden aan misdaden tegen de mensheid. Dit was tot nu toe niet toepasbaar, wanneer de slachtoffers niet Europees waren. Deze historische uitspraak creëert een precedent, waarbij ook de Afrikaanse bevolking als slachtoffer kan worden beschouwd van misdaden tegen de mensheid, net zoals de Holocaust of de uitroeiing van het Roma-volk; door Youna Mulock Houwer. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/03/hoe-belgische-koloniale-misdaad-voor-het-eerst-misdaad-tegen-mensheid-mag-heten/

12 12 & 12 13 Het Nederlandse kabinet hamert op de zogenaamde ‘asielcrisis’, omdat velen ‘geloven dat die er is’. De veronderstelde problemen en de feiten op een rij.

         Mensen ‘ervaren’, aldus de minister-president Dick Schoof, een asielcrisis’, maar niets wijst er op dat die er bestaat. Mensen, die een eerste asielaanvraag doen, vormen al sinds 2011 zo’n 10% van alle migranten, die naar Nederland komen. Bovendien komen er op dit moment relatief weinig asielzoekers naar Nederland: in de eerste helft van dit jaar waren het er een kwart minder dan vorig jaar in dezelfde periode. Vastlopende asielprocedures en volle opvangcentra zijn geen asielcrisis, maar problemen in de uitvoering van het asielbeleid. Na de val van het kabinet Rutte IV noemde voormalig minister van Justitie Dilan Yeşilgöz-Zegerius ‘nareis op nareis’ – waarbij niet alleen het kerngezin (kinderen en ouders), maar ook andere familieleden naar Nederland zouden komen – een ‘groot probleem’. Ze loog dat het over duizenden mensen ging. In werkelijkheid ging het in 2023 om 170 aanvragen, waarvan er (voor zover bekend) 10 zijn ingewilligd. Het woningtekort is een reëel probleem, maar heeft andere oorzaken. Zo is er jarenlang [bewust; GjH] te weinig gebouwd en in Nederland worden veel woningen opgekocht door investeerders, die ze vervolgens duur verhuren. Demografische ontwikkelingen leggen een enorme druk op onder meer het onderwijs, de woningmarkt en de zorg, staat er onder het kopje ‘Grip op asiel en migratie’ in het regeerprogramma. Het kabinet wekt daarmee de suggestie dat het de schuld van asielzoekers en migranten is dat deze sectoren vastlopen; het is een [nieuw; GjH] ‘dieptepunt’ dat asielzoekers ‘de schuld van alles krijgen’. “Je kent weinig schaamte als je kwetsbare mensen daar de schuld van geeft” stelde Esther Ouwehand vast [De problemen bij het onderwijs en de zorg komen voort uit 40 jaar neoliberale bezuinigingen op deze sectoren; GjH]. De grootste overlast die Nederlanders ervaren wordt veroorzaakt door buurtbewoners en rondhangende jongeren. Het gaat dan bijvoorbeeld om dakloze mensen, dronken mensen op straat, mensen die anderen lastigvallen of verwarde personen. Van de asielzoekers in de asielopvang werd 3% verdacht van een misdrijf. Er zijn in 2023 in azc’s wel meer incidenten geregistreerd (13.395) dan het jaar ervoor (9.370). Die stijging valt deels te verklaren door de slechte omstandigheden waarin de mensen daar verblijven.

         In vergelijking met andere Europese landen vragen er in Nederland juist weinig mensen asiel aan. In de Europese Unie zijn waren in 2023 gemiddeld 2,3 asielaanvragen per 1000 inwoners, in Nederland 2,1. Maar ook Europa als geheel vangt niet enorm veel vluchtelingen op. Zo verbleef bijna 70% van alle vluchtelingen wereldwijd in 2023 in een buurland. Libanon is het land met het hoogste aantal per hoofd van de bevolking: 1,5 miljoen Syrische vluchtelingen op ruim 5 miljoen inwoners. In absolute cijfers vangen Iran en Turkije de meeste vluchtelingen op (3,4 miljoen).

         Het kabinet mag dan streven naar een nog ‘soberdere’ opvang, maar in werkelijkheid voldoen zo’n 200 van de bijna 300 azc’s nu al niet aan de kwaliteitseisen van het COA. Dat zijn namelijk noodlocaties. Meerdere instanties, zoals de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd, maken zich zorgen over ongezonde leefomstandigheden op die locaties. In 2 jaar tijd is het aantal kinderen in noodopvanglocaties verdubbeld. Daarnaast gaan lang niet alle kinderen tijdens de asielprocedure naar school. Ook slapen mensen slecht, doordat kamers vaak slechts door een tussenschot van elkaar gescheiden zijn. Medische zorg is op veel plekken ver onder de maat en het lange wachten op besluiten van en interviews met de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) zorgt voor veel stress. Het afschaffen van een permanente verblijfsvergunning zou er volgens het kabinet voor zorgen dat er minder asielzoekers naar Nederland komen. Dat ontneemt vluchtelingen echter het op basis van de Europese regels toegekende recht op rechtszekerheid. Last but not least bestempelt Nederland veel meer landen als ‘veilig genoeg om asielzoekers naar terug te sturen’ dan de rest van Europa. Waar Duitsland slechts 8 landen buiten de Europese Unie als veilig beschouwt, zijn dat er in Nederland 19. Veilige landen zouden landen moeten zijn waar van foltering of onmenselijke behandeling geen sprake is, èn waar over het algemeen ook geen vervolging plaats vindt vanwege bijvoorbeeld geloof of ras. Elk land maakt daarvoor kennelijk [onder aanvoering van Nederland; GjH] zijn eigen selectie; beide door Carlijn Teeven. https://www.oneworld.nl/mensenrechten/zo-weerleg-je-de-migratie-onzin-van-extreemrechts/ en https://www.oneworld.nl/mensenrechten/nederland-beoordeelt-veel-meer-landen-als-veilig-dan-de-rest-van-europa/

12 17 Terwijl er een verbod is te schieten op honden, tenzij een soldaat echt in gevaar is, is het toegestaan om mensen neer te schieten zonder noemenswaardige beperkingen, volgens Chaim Har-Zahav, een Israëlische journalist, die als reservist in Gaza diende, en op 8 december jl. in Haaretz een incident beschreef, waarbij een hogere officier het bevel gaf om te schieten op een ongewapende man die met een witte vlag zwaaide. Niet alleen Israël, ook de leidende politieke klasse in het Westen, heeft de elementaire beginselen van moraal en recht het raam gekieperd; door Charles Ducal. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/17/gaza-waar-mensenlevens-minder-waard-zijn-dan-hondenlevens/

12 17 In België en Nederland worden studenten, die actievoeren voor Palestina, willekeurig geschorst en opgepakt. De repressie neemt voelbaar toe. Protesten worden gecriminaliseerd en kritische stemmen worden het zwijgen opgelegd. Dit schrijven twee VUB-studenten in hun crowdfundingcampagne om juridische kosten te dekken. “Dit is een eerste stap om pro-Palestijns protest onmogelijk te maken en vormt een aanval op elke vorm van activisme”; door Youna Mulock Houwer, inclusief de open brief, die de studenten aan de rector van de VUB stuurden. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/17/hoe-de-repressie-tegen-actievoerders-voor-palestina-zichtbaar-toeneemt/

12 20 Europese onderzoekers vonden bewijzen van het toedienen van psychofarmaca en stokslagen in Italiaanse detentiecentra, waar migranten op uitwijzing wachten en die gerund worden door private ondernemingen. Vorige week vroeg de Raad van Europa de regering Meloni om ‘doortastende maatregelen’ te nemen tegen de ‘serieus verontrustende’ situatie in 4 van de 9 bezochte Italiaanse detentiecentra; door Toon Danhieux. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/20/afgewezen-asielzoekers-mishandeld-en-gedrogeerd-in-italiaanse-terugkeercentra/

Militairisme, de NAVO & antimilitarisme

11 14 Ontkenning van haar ware aard maakt deel uit van het wezen van de NAVO. Deze militaire alliantie propageert actief een gunstig, maar bedrieglijk zelfbeeld. In feite staat 75 jaar NAVO gelijk aan 75 jaar ontkenning, zij het met een dramatische uitbreiding van reikwijdte en schaal in de afgelopen jaren.

         Ten eerste is er de centrale mythe dat de NAVO een defensieve organisatie is: een gemeenschap van rechtsstaten met als enig doel het verdedigen van het grondgebied van haar leden met respect voor het internationaal recht. De geschiedenis vertelt, bijvoorbeeld in Afghanistan en Joegoslavië, een tegengesteld verhaal. Een tweede mythe is dat de NAVO een gemeenschap van democratieën zou zijn, die geworteld is in de rechtsstaat. Maar het verleden leert opnieuw dat deze vleiende zelfpresentatie meteen wordt ontkracht. Tot 1974 werd NAVO-lid Portugal geregeerd door een fascistische dictatuur, die bloedige koloniale oorlogen voerde in Angola en Mozambique. Net als het fascistische Portugal waren Griekenland en Turkije beide lid van de NAVO in de nasleep van hun respectievelijke militaire staatsgrepen. De NAVO zelf zette ‘Operatie Gladio’ op; een clandestiene organisatie in West-Europa, die geactiveerd moest worden wanneer democratisch verkozen meerderheden tegen het NAVO-lidmaatschap dreigden te stemmen. In Italië werden zo bijvoorbeeld terroristische aanslagen gepleegd in naam van extreemlinkse groeperingen om de Italiaanse Communistische Partij in diskrediet te brengen in de tijd dat die probeerde een ​​regering te vormen. Ten derde beweert de NAVO dat ze de mensenrechten beschermt. Zelfs wanneer we over het hoofd zien hoe de NAVO-acties het recht op gezondheidszorg, adequate huisvesting en werk keer op keer met voeten treedt, strookt dit element van de gepropageerde zelfidentiteit evenmin met de realiteit. Vandaag kwijnen – om maar iets te noemen – nog steeds gevangenen uit de Amerikaanse ‘Global War on Terror’ weg in Guantánamo Bay, waar ze al bijna een kwart eeuw zonder vorm van proces worden vastgehouden. Dat is de realiteit van de ‘mensenrechten’ in de leidende NAVO-staat. En de 14 lange jaren kwelling van Julian Assange spreekt boekdelen over het respect voor de vrijheid van meningsuiting en de persvrijheid.

         Vijfenzeventig jaar na de oprichting dringt de NAVO aan op uitbreiding naar Azië en een grotere strijdlust in Oekraïne. Het is de bedoeling om de NAVO-isering van Azië te bevorderen en om daar de strategie te implementeren, die ze ook tegen Rusland heeft ingezet. Deze ontwikkelingen worden geflankeerd door economische oorlogvoering, die nu – naast sancties tegen legio staten die andere maatschappelijke opvattingen hebben dan de VS – ook tegen China gericht is en waarvan de grootste last wordt gedragen door de economieën van de Amerikaanse cliëntstaten. De NAVO en de VS volgen een oorlogsvoering, die is uiteengezet door de eeuwenoude Chinese militaire strateeg Sun Tzu. Tzu adviseerde een oorlogvoering zonder eigen middelen na te streven.

         Het probleem voor de NAVO-strategen is niet alleen hun bereidheid om de hele wereld in brand te steken, maar ook een intensere alliantievorming tussen de staten te bewerkstelligen, die de NAVO afwijzen. Voor die staten wordt samenwerking noodzakelijk om hun eigen soevereiniteit te beschermen. Zo stimuleert het NAVO-beleid de opkomst van de BRICS⁺-landen en andere samenwerkingsverbanden in het Globale Zuiden; door Sevim Dagdelen. https://lavamedia.be/de-mythen-van-de-navo-verliezen-hun-glans

10 19 “We weten één ding zeker”, zegt onze minister Ruben Brekelmans, “als we stoppen en Rusland gaat verder en komt (in Oekraïne) als winnaar uit de bus, dan worden de kosten alleen maar nog hoger”; door Nieuwsuur werd deze opmerkelijke omkering van de werkelijkheid wereldkundig gemaakt: toen Rusland in 1989 stopte en een gemeenschappelijk Europees Huis voor ogen had, waarin samenwerking en veiligheid op alle gebied mogelijk zou zijn voor alle Europese landen en volken op het hele Euraziatische continent “van Lissabon tot Vladivostok” (Mikhail Gorbachev) , wees de NAVO dat af en ging door terwijl het Warschaupact ontbonden werd, breidde uit naar het oosten, uiteindelijk met deze oorlog in Oekraïene als voorlopig dieptepunt. https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2541279-vrede-in-oekraine-minister-brekelmans-ze-hebben-te-weinig-om-te-winnen en https://europesehuis.nl/

10 23 Professor Jamal Wakim plaatst de invasie van Israël in Libanon in zijn historische mondiale context en schetst de motieven en oorsprong van het Libanees verzet. Zijn visie op wat Israël nu aanricht, is nagenoeg het omgekeerde van het Westerse narratief. Dit narratief maakt deel uit van de Westerse inspanningen om hun tanende alleenheerschappij over de wereld te behouden; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/23/de-meeste-libanezen-staan-achter-verzet-hezbollah-tegen-agressie-israel/

11 21 Zoals 20 november jl. te lezen was in de Washington Post heeft president Joe Biden de levering van antipersoonsmijnen aan Oekraïne goedgekeurd. Deze stap druist in tegen het Amerikaanse beleid, dat onder president Biden juist is aangescherpt en de export of overdracht van antipersoonsmijnen verbiedt. Deze keuze van Biden schaadt niet alleen de geloofwaardigheid van Amerikaanse beloftes, maar schept ook een gevaarlijk precedent dat de wereldwijde inspanningen tegen landmijnen onder druk zet. In 2023 vielen er wereldwijd nog minimaal 5.757 slachtoffers door incidenten met landmijnen. Het gebruik van landmijnen (in Oekraïne) heeft al immens menselijk leed veroorzaakt en vormt een ernstig blijvend gevaar voor toekomstige generaties en bemoeilijkt wederopbouw.

         Op 25 november a.s. vindt in Siem Reap, Cambodja, de 5^e Herzieningsconferentie van het Verdrag inzake het Verbod op Landmijnen plaats. Handicap International doet een dringende oproep aan alle landen, die het verdrag onderschrijven, om deze beslissing van Biden krachtig te veroordelen. Keuzes van de Verenigde Staten van Amerika zoals deze ondermijnen niet alleen de integriteit van het verdrag, maar moedigen andere landen aan om de regels ook te negeren of te schenden; door Alma Taslidzan. https://www.dewereldmorgen.be/community/handicap-international-veroordeelt-levering-van-antipersoonsmijnen-door-vs-aan-oekraine/ en https://www.nporadio1.nl/fragmenten/nieuwsweekend/9d8e6f12-3153-4d71-b42e-8cd6f1e49906/2024-11-23-landmijntje-leggen-niemand-zeggen

11 26 Het Oekraïense regime vraagt al bijna 3 jaar om de Westerse lange afstandsraketten te mogen inzetten tegen doelwitten ver in het binnenland van Rusland. Het gaat om Amerikaanse ATACMS-raketten, Britse Storm Shadows en Franse Scalps. De reikwijdte van die aanvalswapens is maximaal 300 kilometer. Het antwoord was tot nu toe negatief. Het afvuren en leiden van die raketten vanaf Oekraïense bodem is niet mogelijk zonder ploegen van ingenieurs en militairen uit Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk en Verenigde Staten van Amerika. Oekraïne heeft daar namelijk niet de kennis en niet de mensen voor. Het afvuren komt neer op een Amerikaanse, Britse of Franse aanval op Rusland vanaf Oekraïens grondgebied. Dat is een [niet te overschatten; GjH] oorlogsdaad, waarvan je weet dat die niet onbeantwoord blijft.

         Toch heeft Joe Biden 17 november jl. toestemming gegeven, die raketten in te zetten tegen doelwitten op Russisch grondgebied. [Terwijl het mij blijft bevreemden dat de VS de spelregels bepaalt op Europese bodem; GjH] vuurden Amerikaans-Oekraïense troepen snel daarna 6 ATACMS raketten af op een militaire installatie in de regio Bryansk. De aanval mislukte: de Russen haalden de raketten neer. Er vielen geen slachtoffers en de schade was miniem. De dag erna schoten Brits-Oekraïense eenheden 12 Storm Shadows af op een plaatselijke commandopost in de regio Kursk. De post werd niet geraakt. Er vielen wel doden en gewonden op enkele honderden meters daar vandaan, vooral door vallende brokstukken.

         De beslissing van Biden is ingegeven door de militaire toestand aan het front. Analisten van de Amerikaanse regering onderstreepten de voorbije zomer hoe onwaarschijnlijk het was dat Rusland de komende maanden belangrijke overwinningen zou boeken. Die inschatting bleek onjuist. Russische troepen zijn opgerukt in Oost-Oekraïne. Bovendien gaat de opmars van de Russische legers voortdurend sneller. Dit jaar heeft Rusland 2.700 km² terrein gewonnen. Dat is 6x meer dan de terreinwinst in 2023.

         De Russische generaals hebben sinds het begin van de oorlog gekozen voor een langdurige uitputtingsslag. Hun grondoffensief verliep geduldig en langzaam. Ze wilden het Oekraïense leger stap voor stap uitschakelen en tegelijk zo veel mogelijk Russische levens sparen. Dat heeft geleid tot de situatie van nu.

         De inzet van lange afstandsraketten zal het verloop van de oorlog niet veranderen. Bij de aanvallen op Bryansk en Kursk is bovendien gebleken hoe efficiënt de Russische afweer is. De ingenieurs verbeteren die systemen onafgebroken. Dat geldt overigens voor de meeste onderdelen van het Russische militaire arsenaal. Dit gegeven staat in schril contrast met de Westerse laatdunkendheid. De minachting en de pretentie van het Westen tegenover Rusland is oeverloos, maar vandaag komen slechts weinig Westerse raketten door het Russische afweersysteem. De beslissing van president Biden is een bewuste provocatie. Het doel is de oorlog uit te breiden en het leger van Oekraïne te versterken door legers van NAVO-partners in te schakelen. Je doet dat door Rusland dusdanig aan te vallen tot de Russen terugslaan.

         De politieke lijn van Rusland is niet ingewikkeld. Vanaf het ogenblik, in 2008, dat de Verenigde Staten duidelijk maakten Oekraïne te willen inlijven in de NAVO, zeggen de Russen bij vele monden en in alle toonaarden dat ze dit nooit zullen aanvaarden. Washington is er constant (en niet alleen door de Russen maar ook door tientallen eigen diplomaten en waarnemers) op gewezen dat de inlijving van Oekraïne gezien wordt als levensbedreigend voor Rusland. De inlijving zou de Amerikaanse [atoom-; GjH] raketten tot aan de grens met Rusland brengen.

         De Russen hebben bovendien sinds 100 jaar af te rekenen met het Westers verlangen hun land te vernietigen. Het Westen is Rusland binnengevallen in 1919. Tussen de 2 wereldoorlogen heeft het Westen geprobeerd coalities op de been te brengen tegen de Sovjet-Unie. In 1941 vielen de nazi’s binnen. Na de Tweede Wereldoorlog heeft het Westen de Koude Oorlog gelanceerd. Na het uiteenvallen van de Sovjetunie in 1991, lijfden de Amerikanen 13 voormalige Sovjetlanden in bij de NAVO. Het militaire bondgenootschap schoof daarmee akelig dichtbij. Tegelijk stelden Amerikaanse politici dat het doel is Rusland op te delen in 3 of 5 delen om beter controle te kunnen uitoefenen en de toegang van Amerikaanse bedrijven te vergemakkelijken. De Russen zijn hun geschiedenis niet vergeten. Ze weten dat in de oorlog 1941-1945 13% van de bevolking het leven verloor en dat van de generatie jongens, die bij de inval van de nazi’s 18 jaar waren, 85% de oorlog niet overleefd heeft. Die dubbele hoge prijs staat in het gemoed van de Russen gegrift. Ze zullen er alles aan doen opdat Moedertje Rusland niet opnieuw in gevaar komt. Het standpunt van Rusland was ‘kloar as ’n klondje’ en volkomen logisch: de inlijving van Oekraïne bij de NAVO is voor Rusland onaanvaardbaar. De VS zet desondanks door [om de economische en politieke ondergang van Rusland te bewerkstelligen; GjH].

         In de loop van de afgelopen 3 jaar hebben de Russen een 2^de rode lijn getrokken. Wanneer er Westerse lange afstandsraketten worden afgevuurd richting doelwitten op Russisch grondgebied, beschouwen de Russen zo’n aanval als een oorlogsdaad van het Westen tegen Rusland en in dat geval houdt Rusland zichzelf het recht voor te reageren tegen het Westerse land dat hiervoor verantwoordelijk is. Concreet: wanneer de VS vanaf Oekraïense bodem raketten afvuren op een Russische basis in Bryansk, zoals het deed, dan vinden de Russen dat ze het recht hebben hun raketten in te zetten tegen bijvoorbeeld het militair hoofdkwartier van de Verenigde Staten in het Duitse Ramstein; die NAVO-luchtmachtbasis herbergt het commandocentrum dat Oekraïne bijstaat. Andere mogelijke doelwitten van de Russische reactie liggen in Polen en Roemenië waar NAVO-troepen helpen bij de bevoorrading van het Oekraïense leger. Kortom, nu Amerikaanse en Britse troepen zich gemengd hebben in de oorlog kan deze oorlog de huidige grenzen snel overschrijden. In plaats van dit verschrikkelijke verloop te volgen, hebben de Russen [(nog); GjH] geen Westerse doelwitten aangevallen. Maar ze hebben wel getoond een nieuw wapen te hebben, de Oreshnik met een bereik van 5.500 km, waartegen het Westen geen verweer heeft: enkele dagen na de aanvallen op Bryansk en Kursk, hebben de Russen een militaire fabriek vernietigd in Dnipropetrovsk (Midden-Oekraïne). Vandaag beslissen de Verenigde Staten of West-Europa meegesleurd wordt in de Oekraïense oorlog. Wanneer de Amerikanen (en hun volgelingen (!)) opnieuw raketten afvuren op Russisch grondgebied, is de kans reëel dat Rusland Amerikaanse of andere NAVO-doelwitten in West-Europa aanvalt; door Peter Franssen. Zie ook 11 26 onder Wereldverhalen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/26/grote-europese-oorlog-opnieuw-een-stap-dichterbij/

11 29 Serhiy Leshchenko is adviseur van Oekraïens president Volodymyr Zelensky. Volgens hem zetten politici uit de Verenigde Staten van Amerika de president onder druk om over te gaan tot een mobilisatie van alle Oekraïense mannen vanaf de leeftijd van 18 jaar. De huidige militaire dienstplicht begint op 25 jaar. Deze eis wordt in een periode gesteld dat president Joe Biden tijdens zijn laatste weken een escalatie van de oorlog uitvoert door nog meer krachtige, middellange afstandswapens toe te laten, die Rusland dieper kunnen treffen.

         Hoewel die wapens geen enkel realistisch uitzicht geven op een einde van deze oorlog met militaire middelen, wil Biden voor de machtsoverdracht nog $ 24 miljard aan wapens leveren aan Oekraïne. President-elect Donald Trump heeft al meermaals laten weten dat hij deze oorlog snel wil beëindigen. In zijn ogen is dit ‘de verkeerde oorlog’. Hij voelt meer voor het smaldeel binnen de Republikeinse Partij, dat meent dat Rusland juist aan de kant moet worden gehaald om de oorlog aan te gaan, die er echt toe doet: die tegen China. Dat Rusland nu uitstekend samenwerkt met China is hen daarom een doorn in het oog; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/29/vs-willen-18-jarige-oekraieners-naar-het-front-tot-de-laatste-oekraiener/

11 29 In juli 1980 ondertekende de Amerikaanse president Jimmy Carter de geheime presidentiële richtlijn 59 (PD-59, in 2012 vrijgegeven), die tot doel had de capaciteit te ontwikkelen voor het voeren van een langdurige, beperkte atoomoorlog. Een plan om met een strategische verrassingsaanval de commando-, communicatie- en controlestructuur evenals de atoomwapensystemen van de Sovjet-Unie grotendeels uit te schakelen en zo de USSR de kans op een tweede aanval te ontnemen. De bedoeling was om een ‘beperkte’ atoomoorlog voor te bereiden, die gebruikmaakt van ‘strategische atoomwapens’, en steunt op het vermogen een ‘first strike’ uit te voeren. Terwijl dit geheime plan werd uitgevoerd, verklaarde Washington publiekelijk dat het van plan was om honderden kruisraketten en pershing-raketten voor de middellange afstand in Europa te installeren. In december 1979 weigerde de Amerikaanse Senaat het SALT II-verdrag over de beperking van strategische atoomwapens te ratificeren.

          Kort nadat Carter PD-59 had ondertekend begon de nieuwe president, Ronald Reagan, aan een enorme atoomwapenopbouw als onderdeel van de Koude Oorlog. Centraal hierin was het Strategic Defense Initiative (SDI, beter bekend als Star Wars), waarin werd beweerd dat de Verenigde Staten van Amerika beschermd konden worden door een antiballistisch raketschild met verschillende geavanceerde wapensystemen, zoals deeltjesstraling en ruimtewapens. Tegelijkertijd werd de nieuwe MX-raket voor mobiele basissen ontwikkeld. Dit alles werd door wetenschappers afgedaan als een onrealiseerbare fantasie en een schending van het ABM-verdrag (dat beperkingen oplegt aan de bouw van een afweersysteem tegen ballistische raketten) uit 1972.

         Het onverwachte resultaat van deze ontwikkelingen was de plotselinge opkomst van misschien wel de grootste verenigde protestbeweging in de naoorlogse geschiedenis aan beide zijden van de Atlantische Oceaan. In de vroege jaren ’80 ontstond plotseling een trans-Atlantische anti-atoomwapensbeweging, die de steun kreeg van tientallen miljoenen mensen. Deze beweging was een vloedgolf, die niet te stoppen bleek en stelde Michael Gorbatsjov in staat om atoomwapenbeheersing door te drukken, wat leidde tot het INF-verdrag in 1987. Reagan was gedwongen om terug te krabbelen en toe te geven dat een nucleaire oorlog nooit gewonnen kon worden.

         Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie probeerden de VS hun positie als enige grootmacht in de wereld te consolideren. In 2001 trok George Bush de VS eenzijdig terug uit het ABM-verdrag.

         Moskou stelde dat de NAVO het INF-verdrag geschonden had, door het installeren van raket-afweersystemen in Polen en Roemenië onder de regering van Barack Obama. In 2019 trok Donald Trump zich eenzijdig terug uit het INF-verdrag. In april 2024, 5 jaar na de eenzijdige terugtrekking van Washington uit het INF-verdrag, begon de VS in de Filipijnen met de opstelling van strategische grondraketten voor de middellange afstand, gericht op China. Daarbij zijn Tomahawk-kruisraketten met een bereik van 2.414 kilometer, die (bases in) de oostkust van China en de Straat van Taiwan kunnen bereiken en die uitgerust zijn om zowel conventionele als atoomkoppen te dragen. Op 10 juli jl. maakten Duitsland en de VS in een gezamenlijke verklaring bekend dat SM-6 Tomahawk-kruisraketten – met een bereik en een snelheid waardoor ze vanaf Duits grondgebied in een paar minuten Moskou kunnen raken – vanaf 2026 in Duitsland zouden worden opgesteld. Deze raketten zullen worden gevolgd door het Long-Range Hypersonic Weapon (LRHW, nog in ontwikkeling), met een bereik van 2736 kilometer en een nog hogere snelheid. Hoewel in de gezamenlijke overeenkomst wordt aangegeven dat de Tomahawk- en LRHW-raketten conventionele raketten zullen zijn, zijn ze zo gemaakt dat ze ook atoomkoppen kunnen dragen. Eind juli jl. gaven Duitsland en het Verenigd Koninkrijk aan dat ze besprekingen zijn begonnen over een partnerschap om een ‘conventionele’ hypersonische middellangeafstandsraket te ontwikkelen met een bereik van 3.200 kilometer, die gericht is op Rusland. Moskou heeft daarentegen deze eeuw nog geen grondgebonden strategische middellangeafstandsraketten opgesteld. Echter, nu denkt Moskou eraan deze voorheen verboden klasse van raketten te ontwikkelen en te installeren als antwoord op de toenemende dreiging vanuit de NAVO. Dit alles voorspelt een snel toenemend gevaar voor een Derde Wereldoorlog; door Defend Democracy Press vertaald door Hilde Baccarne. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/29/pure-waanzin-de-nieuwe-nucleaire-strategie-van-het-westen/

12 02 Sinds 2015 kent de internationale wapenhandel een toename met 19%. De wereldwijde militaire uitgaven zijn sinds 2014 opgelopen met 27% naar $ 2.443 miljard in 2023. Veruit het grootst aantal van de bedrijven in de ‘top 100’ van 2023 is gevestigd in de Verenigde Staten van Amerika. Deze 41 bedrijven realiseerden in 2023 samen een omzet van $ 317 miljard, een stijging van 2,5%, goed voor meer dan de helft van de totale omzet van deze bedrijven. VS-bedrijven nemen met 31% van de omzet van de volledige ranking de volledige ‘top 5’ in. Het gaat om Boeing, General Dynamics, Northrop Grumman, Lockheed Martin en RTX (voorheen Raytheon). Alle atoomwapenstaten moderniseren hun nucleaire arsenalen. En veel van de top 100-bedrijven zijn betrokken bij de ontwikkeling en productie van atoomwapens. In de VS besliste de regering in 2015 om alle wapensystemen van de nucleaire triade (grond, lucht en zee) in de daaropvolgende 30 jaar te vervangen. Dat kost minstens $ 1.700 miljard. Als het ‘New START-verdrag’ tussen Rusland en de VS, dat een beperking oplegt aan het aantal langeafstandsraketten, tegen februari 2026 niet verlengd wordt, valt te verwachten dat dit zal leiden tot een groei van investeringen in bijkomende atoomkoppen en draagsystemen.

         Europa-zonder-Rusland telt 27 bedrijven in de ‘top 100’, met een omzet van $ 133 miljard, een stijging van 0,2%. Alleen het Britse BAE Systems staat in de ‘top 10’ van de lijst. Verschillende van de 7 Britse en 5 Franse bedrijven in de ranking kunnen eveneens genieten van de atomaire moderniseringsprogramma’s van hun land. Door een gebrek aan betrouwbare data zijn er maar 2 Russische bedrijven terug te vinden in de ‘top 100’. Sinds de Russische annexatie van de Krim is de transparantie over de resultaten van de militaire industrie fors gedaald. Voor deze twee bedrijven is een omzetstijging van 40% opgetekend (totaal: $ 7,2 miljard).

         In het Midden-Oosten is Israël de belangrijkste wapenproducent. De 3 bedrijven (Elbit Systems, Israel Airospace Industries en Rafael) uit de lijst genereerden een omzet van $ 13,6 miljard, een stijging van 15%. Meer details vindt u in het artikel, dat door Ludo De Brabander geschreven is. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/02/wapenproducenten-vergroten-hun-omzet-door-oorlog-en-regionale-spanningen/

12 09 Het Nederlandse Verbond van Verzekeraars zou graag zien dat er een obligatie of defensiefonds komt, zodat verzekeraars hun geld daar verantwoord in kunnen investeren. Door de toenemende geopolitieke spanningen en de oorlog in Oekraïne wil Nederland meer uitgeven aan defensie. Daarom voeren de overheid en de verzekeraars gesprekken. Ze kijken of beleggen in defensie, ondanks de huidige restricties, toch mogelijk is. De verzekeraars erkennen dat de defensie-industrie een cruciale rol speelt bij het waarborgen van veiligheid in Europa, maar ook een verhoogd risico op mensenrechtenschendingen met zich mee brengt; door NOS Nieuws. Helaas staat ‘defensie’ alleen voor ‘oorlogsvoorbereiding’ en niet (ook) op voorbereiding op het handhaven van vrede (alsof oorlog ons overkomt; uit de lucht komt vallen. Dat is alleen zo wanneer we signalen missen en niet op vredesinitiatieven, zoals indertijd die van Michail Gorbatsjov, ingaan. Hier wordt ons expliciet verteld dat ‘verantwoord investeren in oorlogsvoorbereiding’ mogelijk is, en dat ‘erkent zou kùnnen worden dat oorlogsvoorbereiding iets te maken heeft met het waarborgen van veiligheid’, maar dan zou die bewering juist moeten zijn; anders is het niet meer dan een goed of slecht onderbouwde opinie. Tegelijk wordt in dit bericht expliciet duidelijk gemaakt hoe de vork werkelijk in de steel zit: de overheid en de verzekeraars voeren gesprekken om te kijken of beleggen in defensie mogelijk is, omdat Nederland meer geld gaat uitgeven aan oorlogsvoorbereiding.

https://nos.nl/artikel/2547681-verzekeraars-willen-meer-geld-kunnen-steken-in-nederlandse-wapenindustrie

12 11 Het Pentagon, zoals het Amerikaanse ministerie van defensie wordt genoemd, slaagt er al jaren niet in een degelijke boekhouding voor te leggen over wat er gebeurt met al het geld dat het elk jaar toebedeeld krijgt. Facturen kloppen niet en aangekocht materiaal blijkt niet te vinden. Toch blijft het Congres dit ‘obese’ apparaat – het grootste ter wereld, groter dan de 10 volgende legers samen op aarde – voeden met een nieuw recordbedrag van $ 883.7 miljard (€ 842,8 miljard); door Jessica Corbett. https://www.commondreams.org/news/ndaa-2025

12 13 Dat militairen meer investeringen willen in de militaire industrie is niet verwonderlijk, maar het is op zijn minst opmerkelijk te noemen dat hun stem in de media veel vaker aan bod komt, dan bijvoorbeeld onderwijzers die pleiten voor meer geld voor onderwijs of zorgpersoneel dat pleit voor meer investeringen in de zorg. Je voelt het langs alle kanten: we worden voorbereid op een oorlog. Mark Rutte, de nieuwe secretaris-generaal van de NAVO, zei het in zijn toespraak letterlijk: “Het is tijd om ons geestelijk voor te bereiden op oorlog.” Er moet op korte termijn veel meer geld naar het leger en de militaire industrie, dat is de boodschap van Rutte [en zo moet de boodschap van de NAVO ook zijn: wij van lawaai willen meer lawaai; GjH]. In heel Europa worden klimaatplannen afgezwakt en wordt bespaard op sociale uitgaven om meer te kunnen investeren in de oorlogsindustrie. In Denemarken offert men er zelfs een vakantiedag voor op. Ondertussen wordt achter de schermen al gesproken over 3% van het bbp dat naar het leger zou moeten gaan, want Rusland besteedt jaarlijks $ 85 miljard aan haar militair industrieel complex en de NAVO maar $ 1260 miljard; door Seppe De Meulder, met veel interessante informatie. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/13/is-europa-op-weg-naar-oorlog/

12 14 De rechtbank geeft ‘groen licht’ voor wapenleveranties aan Israël, ondanks de ‘zorgen’ over mensenrechten; door de nieuwsredactie van NU, waarbij ik mij afvraag: “Hoezo ‘zorgen’? ‘Ondanks de schendingen van mensenrechten door Israël; ook met die geleverde wapens’ had daar moeten staan. https://www.nu.nl/nujij/6339174/groen-licht-wapenleveranties-aan-israel-en-zorgen-over-mensenrechten.html

12 16 Volgens Jeffrey Sachs staan we zeer dichtbij een atoomoorlog. Dat komt doordat we een mentaliteit hebben, die ons in die richting duwt. We hebben de neiging te geloven dat alles een ‘existentiële uitdaging’ is en dat ‘escalatie’ altijd de juiste aanpak is. Zijn mening is dat een beetje wijsheid de hele planeet zou kunnen redden. De grootmachten moeten fysieke afstand tot elkaar bewaren door de overeenkomsten te respecteren, die de neutraliteit van enkele sleutellanden waarborgen en daarmee bijdragen aan internationale vrede; door Jeffrey Sachs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/16/een-beetje-wijsheid-zou-de-hele-planeet-kunnen-redden-van-een-nucleaire-oorlog/

12 17 Navo-baas Mark Rutte spoorde EU-landen in een toespraak aan om meer te investeren in wapens. Wie hier vragen bij stelt wordt weggezet als ‘naïef’. Maar niets is minder waar, stelt Mieke Vogels in een open brief aan Rutte. Een brief die ik zeer lezenswaard acht, omdat zij de atoomwapenmachten beschrijft, die samen 12.121 atoomkoppen bezitten wat voldoende is om de wereld 500x te vernietigen, en zij beschrijft de geopolitieke ontwikkelingen, en vraagt zich in haar brief af of het antwoord op deze uitdagingen meer investeren in bewapening is. Immers, cyberaanvallen, kabels onder zee die worden beschadigd, of wat te denken over de technieken die we dankzij Israël leerden kennen: het gelijktijdig laten ontploffen van telefoons van de tegenstander door ingebouwd explosief materiaal. Dit soort oorlogsvoering hou je niet tegen met granaten en tanks. Niet de plannen van NAVO-baas Rutte garanderen haar [en mijn, en wellicht onze; GjH] kleinkinderen een veilige wereld. Wat wel rendeert is opnieuw investeren in diplomatie om de internationale spanningen tot bedaren te brengen en de wapenwedlopen te vertragen. Zij blijft [met mij; GjH] geloven in een beleid dat inzet op de geweldloze oplossingen voor conflicten en zij acht zichzelf niet naïef; door Mieke Vogels. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/17/mieke-vogels-mijnheer-rutte-ik-ben-niet-naief/

12 20 Ze sterven massaal. De onschuldige kinderen, mannen en vrouwen, die door een aantal autoritaire en extremistische leiders worden meegesleurd in de diverse conflicten, die dagelijks het nieuws halen [en in die, die ons nieuws niet halen; GjH]. Het ene nieuws doet daarbij het andere bijna vergeten. De val van Bashar al-Assad krijgt alle aandacht, terwijl het conflict in Gaza onverminderd doorgaat.

         Wat des te schrijnender is, is dat in al deze conflicten weerloze burgers en in het bijzonder kinderen en vrouwen getroffen worden. Volgens schattingen de helft van de slachtoffers in Oekraïne. In Gaza loopt dat zelfs op tot ruim 70% van de gedode slachtoffers. Het aantal kinderen dat daar werd gedood, bedraagt volgens Unicef bijna 15.000. Oorlog impliceert altijd een schending van mensenrechten en verwordt vaak tot geïnstitutionaliseerde humanitaire rampspoed. Wie de principes van zowel de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens als het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens – volgend jaar exact 75 jaar oud – met voeten treedt, zou daar ook de juridische consequenties van moeten dragen. Helaas denkt men daar vandaag de dag al eens anders over, zoals bij onze noorderburen (dat wil zeggen ‘in Nederland’; GjH). Wat we helaas ook te vaak vergeten, is dat achter de brute cijfers over doden en gewonden steeds een onnoemelijk menselijk leed schuilgaat. Ieder weldenkend mens, kan niet anders dan alle partijen, die momenteel in een gewapend conflict betrokken zijn, oproepen om de rede te laten zegevieren in plaats van blindelings mee te lopen in de oorlogsretoriek; ook al steekt die steeds vaker de kop op. In dat verband zei Hannah Arendt dat “de wereld pas menselijk wordt, als zij voorwerp van gesprek is. Pas als we erover spreken, vermenselijken wij zowel wat zich in de wereld als in onszelf afspeelt”; door Raymonda Verdyck als voorzitter van de Unie Vrijzinnige Verenigingen/deMens.nu in een open brief aan haar toekomstige premier en ministers. https://www.mo.be/opinie/laat-de-rede-zegevieren-ook-aan-de-onderhandelingstafel

Racisme & discriminatie

9 24 Het is september, maar nu ligt al vast dat de jaren 2023-2024 een morele breuklijn worden in de wereldgeschiedenis. Nooit eerder was de kloof tussen het Westen (of in het jargon van hun media ‘de wereldopinie’) en de rest van de wereld zo breed en diep. Telkens wanneer je denkt dat de morele ondergrens bereikt is, zet het regime in Israël een stap verder. Het zionistische gedachtegoed legt zijn koloniale suprematisme nu ook op aan haar noordelijk buurland Libanon. En weer slagen de Westerse mainstream media er in dit voor te stellen als ‘verdediging’, waarbij hun stoere kritiek zich beperkt tot risico’s voor escalatie (hetgeen juist het doel van de Israëlische acties zou kunnen zijn, opdat de Verenigde Staten van Amerika dan direct betrokken wordt in alle militaire geweld). De correcte termen ‘aanval op een soevereine staat’, ‘genocide’, en ‘terrorisme’ blijven in de Westerse media taboe.

       Het is overigens geen toeval dat Australië, Canada, Nieuw-Zeeland en VS de meest fanatieke pro-zionisme-regeringen hebben. Zij herkennen hun eigen geschiedenis in wat daar gebeurt. Ook de politieke steun van het zelfverklaarde vrije Westen aan dergelijke vreselijke regimes is – helaas – niets uitzonderlijks; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/24/aanval-israel-op-libanon-voorstellen-als-verdediging-is-collaboratie/

9 24 Hoogbegaafdheid wordt bij basisschoolkinderen volgens een schatting slechts in de helft van de gevallen ontdekt. Een hoogbegaafde jongen zonder migratieachtergrond uit een sociaal hogere klasse heeft in het Nederlandse basisonderwijs zo’n 60% kans door zijn leraren te worden ‘ontdekt als hoogbegaafd’. Een hoogbegaafd meisje met een migratieachtergrond uit een minder kansrijk gezin, heeft slechts 15% kans op zo’n ‘ontdekking’. Leerkrachten kijken rond hoogbegaafdheid vaak naar bijzondere hobby’s en het halen van hoge cijfers. Maar een hoogbegaafd kind kan gezien haar of zijn plek in onze samenleving juist proberen niet op te vallen. Daarnaast kan een kind, dat het Nederlands niet goed beheerst, toch hoogbegaafd zijn; door Afran Groenewoud en NOS Nieuws. https://nos.nl/artikel/2538334-hoogbegaafdheid-vier-keer-beter-herkend-bij-diederick-dan-bij-jalila en https://www.nu.nl/binnenland/6329312/hoogbegaafde-leerlingen-vaak-over-het-hoofd-gezien-vooral-meisjes-van-kleur.html

9 24 Het probleem is niet dat er te veel mensen op de vlucht zijn, die in België bescherming vragen, maar het probleem is de politieke onwil om deze mensen goed op te vangen (ook al lijden ze glashelder fysiek en mentaal); door Ellen De Leener & Christa Matthys. Naar mijn idee is dit een overeenkomst met andere landen binnen de Europese Unie, waaronder Nederland met haar paranoia regering. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/24/gevlucht-uit-palestina-op-straat-in-belgie/

10 21 Na een toespraak van de Engelse koning Charles Windsor aan het Australische parlement nam hij zelfgenoegzaam plaats. Op dat moment liep de inheemse senator Lidia Thorpe naar het podium en riep: “Dit is niet jullie land. Jullie hebben genocide gepleegd op ons volk. Geef ons ons land terug. Geef ons wat jullie van ons hebben gestolen: onze botten, onze schedels, onze baby’s, ons volk. Jullie hebben ons land verwoest”. De 51-jarige Thorpe werd al snel door beveiligers weggevoerd uit de zaal [want zo’n hoogheid de waarheid in het gezicht zeggen, mag natuurlijk niet; GjH, terwijl ze nog “Jij (U) bent niet mijn koning” riep; door NOS Nieuws. Wat had zij beter kunnen doen, dan op deze manier het onrecht dat de Aboriginals tot op de dag van vandaag wordt aangedaan aan de orde te stellen? https://nos.nl/artikel/2541560-australische-senator-gaat-tekeer-tegen-koning-charles-jij-bent-niet-mijn-koning Omwille van dat ‘tot op de dag van vandaag’: https://nos.nl/artikel/2495071-inheemse-australiers-doorbreken-stilte-na-nederlaag-in-referendum-beschamend

10 23 Politici zijn al decennia bezig om alle [door het neoliberalisme veroorzaakte; GjH] problemen op migranten af te schuiven. Ze hebben hun kiezers er zo bang voor gemaakt dat ze nu wel met concrete plannen moeten komen. Dus stellen ze op het vlak van migratie dingen voor ‘die de bevolking wil’. Links heeft hier geen steekhoudend antwoord op geformuleerd, waardoor ze hun kiezers laten meesleuren door die angst voor migranten en migratie.

         De extreemrechtse Nederlandse regering neemt inmiddels het – in het Verenigd Koninkrijk afgeschoten – Uganda-idee ‘in overweging’ en zou het uitbreiden met Oezbekistan. Hun extreemrechtse evenknie in Italië, de regering van Giorgia Meloni, stuurde vorige week de eerste asielzoekers naar Albanië (intussen zijn die na rechtelijke tussenkomst alweer terug in Italië), en Nicole de Moor – ontslagnemend staatssecretaris asiel in België – zegt in de mainstream pers dat we dergelijke ideeën ‘niet meteen moeten verwerpen’. Commissievoorzitter van de Europese Unie Ursula von der Leyen vindt de Albanië-deal ook een geschikt voorbeeld om de terugkeerrichtlijn strenger te maken, Donald Tusk kondigde gisteren aan het asielrecht in Polen te willen opschorten, Frankrijk gaat – in navolging van het Duitse voorbeeld – aan de landsgrenzen weer controles instellen; door Toon Danhieux. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/23/eu-top-migratie-migratie-migratie/

11 16 Onze Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme Rabin Baldewsingh vindt dat er een ‘zweem van racisme’ rondom de ministerraad van afgelopen maandag hangt. Tijdens die bijeenkomst werd er gesproken over het geweld rond de wedstrijd van Ajax tegen Maccabi Tel Aviv in Amsterdam. Daarbij zouden naar de mening van Nora Achahbar (NSC) racistische uitspraken zijn gedaan. Zij diende daarom vrijdag haar ontslag in; door NOS Nieuws.

         Zonder te twijfelen aan haar oprechte bedoelingen, lijkt mij participeren in een kabinet met de BBB, PVV en VVD vragen om dit soort moeilijkheden. Volgens meerdere bewindslieden van het kabinet, inclusief premier Dick Schoof, en verschillende fractievoorzitters heeft Nederland ‘een integratieprobleem’. BBB-leider Caroline van der Plas zou het Nederlandse Instagram-account van Cestmocro, dat veel bericht over de genocide in Gaza, het liefst verwijderd zien. Ze beschuldgt Cestmocro van antisemitisme. PVV-leider Geert Wilders sprak weer over ‘Islamitisch tuig’. Eerder zei VVD-leider Dilan Yesilgöz dat de Nederlandse vrijheden ‘onder druk staan’; door Youna Mulock Houwer, Charlotte Broesterhuizen en Evert-Jan Offringa. Stuk voor stuk polariseren ze mijns inziens niet om misstanden in ons land aan te pakken, maar om de gunst van de [al jaren achtereen banggemaakte; GjH] kiezer te verkrijgen. https://nos.nl/artikel/2544755-racismecoordinator-premier-moet-opheldering-geven-over-ministerraad, https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/15/nederlandse-regeringspartij-wil-instagram-account-cestmocro-verbieden/ en https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2544791-den-haag-moet-dimmen-vinden-amsterdamse-docenten-helpt-verbinding-om-zeep

11 18 Hoewel het sommigen – vooral extreemrechts georiënteerde mensen en xenofoben – tegen de borst stuit, zullen vluchtelingen nog lang deel blijven uitmaken van het maatschappelijk leven in ons zelfverklaarde vrije Westen. Dat is logisch zolang het Westen weigert de oorzaken van de vluchtelingenstromen te erkennen. Onze welvaart is – ook nadat de Afrikaanse ex-kolonies zich officieel onafhankelijk wisten te vechten – nog steeds gebouwd op de extractie van hun grondstoffen, die dankzij – vaak gruwelijke – sociale uitbuiting spotgoedkoop kunnen worden omgebouwd tot onze welvaartsproducten. Wie daar in die landen tegen in verzet gaat, wordt nog altijd geconfronteerd met een Westerse militaire overmacht en krijgt onze bommen op hun dak. Daar vluchten mensen voor; weg van hun vertrouwde cultuur, hun dorp, hun familie, hun gemeenschap en hun vrienden.

         Vluchten naar een ander land dat evenzeer wordt uitgebuit, is geen leefbare optie. Blijft over vluchten naar precies die landen, die hun vlucht veroorzaakten: in Afrika is dat de Europese Unie en in Latijns-Amerika de Verenigde Staten van Amerika.

         Nog een naakt feit: slechts 10,4% van alle 43 miljoen vluchtelingen op aarde kan vluchten naar de EU en slechts 7,8% naar de VS. De overige 83,2% [moet zijn 81,8%; GjH] zit vast in andere arme landen. Velen komen op hun vlucht niet verder dan een buurland [sterven onderweg; GjH] of blijven vast zitten in een ander deel van hun eigen land; door Lode Vanoost over het boek “De zieners”  (2024, uitgegeven door Jurgen Maas) geschreven door Sulaiman Addonia. Kennelijk een aanrader. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/18/passie-wanhoop-hoop-en-volharding-van-de-zieners/

12 06 Toen de Palestijnse auteur Ishaq Musa al-Husseini in 1943 zijn roman “Memoires van een kip – Een Palestijnse fabel” (2024, heruitgegeven door Jurgen Maas) publiceerde was Palestina nog een Brits mandaatgebied van de Volkenbond (de voorloper van de Verenigde Naties). Zionistische kolonisten waren weliswaar al tientallen jaren actief in Palestina, maar dat hij 5 jaar later zijn land voor hen zou moeten ontvluchten was op dat moment nog niet de verwachting. De hoofdpersoon in dit verhaal heeft geen naam. Zij leeft in een wereld waar de normen van de kippenwereld gelden. Waar het normaal is dat mannen (hanen) meerdere vrouwen (hennen) hebben. Polygamie vinden we dan wel in de mensenwereld onaanvaardbaar, toch slaagt de auteur erin hier een geloofwaardig verhaal neer te zetten, dat je boeit tot de laatste pagina. In onze verstedelijkte wereld heeft men nogal romantische ideeën over kippen, maar bij het houden van kippen gaat men uit van één haan op 10 à 15 hennen. Kippen zijn overigens zeer sociale dieren en hebben een strakke sociale orde. En… het zijn extreme racisten; door Lode Vanoost over dit boek. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/06/memoires-van-een-kip-een-palestijnse-fabel/

Universum en ruimte-onderzoek

9 26 De achtergrondfoto van mijn Trinity-bureaublad sinds vandaag dateert van 6 november 2023. Op die dag presenteerde het Europese ruimte-agentschap ESA de eerste kleurenfoto’s van haar Euclid-ruimtemissie. Euclid laat ons een spectaculair panoramisch en gedetailleerd beeld zien van ‘de Paardenkopnevel’, ook bekend als ‘Barnard 33’, die deel uitmaakt van het sterrenbeeld Orion, 1375 lichtjaren van ons verwijderd. Op de voorgrond zijn duizend sterrenstelsels te zien, terwijl er in de achtergrond meer dan 100.000 andere zichtbaar zijn. Veel daarvan zijn nooit eerder gezien, omdat ze enorm ver weg staan. De haarscherpe galactische paardenkop, zichtbaar als een donkere wolk in de vorm van een paardenhoofd,  is een wolk van gas en stof waarin sterren worden geboren. Elk van deze vage klodders is een sterrenstelsel en samen vormen ze de Perseus-cluster, een van de dichtstbijzijnde clusters van sterrenstelsels (galaxy). De sterrenhoop wordt gezien door een voorgrond van zwakke sterren in ons eigen Melkwegstelsel.

       ESA hoopt met dit soort scherpe beelden, die tot 10 miljard lichtjaar terug kijken in de tijd, meer te weten te komen over vooralsnog mysterieuze materie: het heelal bestaat voor slechts 5% uit zichtbare objecten. De rest is donkere energie (68%) en donkere materie (27%). Deze componenten beïnvloeden de beweging en spreiding van zichtbare materie, maar zenden zelf geen licht uit en absorberen ook geen licht. Donkere energie zorgt voor de versnelde uitdijing van het heelal en donkere materie trekt sterrenstelsels naar elkaar toe en zorgt ervoor dat deze sneller draaien dan alleen de zichtbare materie kan verklaren.

       Het is nog niet gelukt om deze elementen direct te observeren. De Euclid-sonde kan miljarden stelsels in kaart brengen en ons wellicht meer leren over die donkere energie en materie; door ESA, Kijkmagazine en Nasa. https://www.esa.int/Newsroom/Press_Releases/De_eerste_beelden_van_Euclid_op_de_duizelingwekkende_rand_van_de_duisternis , https://www.kijkmagazine.nl/space/picture-perfect-galactische-paardenkop/ en https://apod.nasa.gov › apod › ap080520.html

10 07 REBELS-25 is ontdekt. Dat is het tot nu toe verst van ons verwijderde Melkweg-achtig sterrenstelsel ooit. Het blijkt veel sneller ontwikkeld dan wat bij de meeste sterrenstelsels gebruikelijk is. REBELS-25 is 13,8 miljard jaar oud, maar onderzoekers kunnen het sterrenstelsel nu waarnemen op een leeftijd van 700 miljoen jaar, doordat het licht zo’n lange weg moet afleggen dat het pas miljarden jaren later voor ons zichtbaar is. Veel jonge sterrenstelsels zijn relatief chaotisch. Pas na een proces van miljarden jaren, waarin jonge sterrenstelsels met elkaar versmelten, worden ze gelijkmatiger en gaan ze meer lijken op het sterrenstelsel, waarvan de aarde deel uit maakt: de Melkweg; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/wetenschap/6330864/nederlandse-onderzoekers-ontdekken-verste-melkweg-achtige-sterrenstelsel-ooit.html

Vrouwenachterstelling en gender

9 27 Dat moslima’s hun hoofddoek ‘ook gewoon af kunnen doen’ is een miskenning van de persoonlijke waarde, die veel moslimvrouwen aan hun religieuze kleding hechten. De keuze om een hijab te dragen kan een weloverwogen en diep persoonlijke beslissing zijn, die voortkomt uit een combinatie van persoonlijke overtuiging, religieuze plicht en sociale identiteit. Het reduceren van die keuze tot iets vrijblijvends is een vorm van paternalistisch denken, die de autonomie van deze vrouwen onrecht doet. Moslima’s verdienen het respect en de ruimte om zelf te bepalen hoe zij er bij wensen te lopen, zowel in de private als in de publieke sfeer. Dit is geen uitzonderlijke eis, maar een recht dat iedereen in een democratische samenleving toekomt [uhhh, toe zou moeten komen; GjH]; door Kaoutar El Afi. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/27/de-wereld-is-groot-genoeg-voor-moslimas-die-kiezen-voor-de-hijab/

10 10 Wereldwijd hebben meer dan 370 miljoen meisjes en vrouwen, dat wil zeggen 1 op de 8, op jonge leeftijd seksueel misbruik en/of een of meer verkrachtingen meegemaakt. Bij jongens gaat het om 1 op de 11 kinderen. Wanneer ook ‘non-contact’-vormen van seksueel geweld worden meegerekend, zoals online of verbaal sexueel geweld, stijgt het aantal meisjes en vrouwen tot 650 miljoen wereldwijd, dat wil zeggen 1 op de 5 meisjes of vrouwen; door Inter Press Service. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/een-op-de-acht-vrouwen-seksueel-misbruikt-als-meisje/

10 21 Vanaf gisteren werken Belgische vrouwen de rest van dit jaar zonder salaris, dat wil zeggen, doordat vrouwen daar gemiddeld 20% minder verdienen dan mannen hebben zij vandaag, op ‘unequal pay day’, het voor hen weggelegde deel van het mannen-inkomen ontvangen; door Ismay van der Klei. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/21/waarom-vrouwen-vanaf-20-oktober-gratis-werken/

11 14 Vanaf vandaag werken Nederlandse vrouwen de rest van dit jaar zonder salaris, dat wil zeggen, doordat vrouwen hier gemiddeld minder verdienen dan mannen, hebben zij vandaag, op ‘unequal pay day’, het voor hen weggelegde deel van het mannen-inkomen ontvangen; door Annabel van Gestel. https://nos.nl/artikel/2544423-equal-pay-day-vrouwen-werken-eigenlijk-de-rest-van-het-jaar-voor-niks

11 20 ‘Genegeerd worden’ is een veelgehoorde reactie op gezondheidsklachten van vrouwen. Hierbij kunnen we denken aan menstruatieklachten, ongemakken rond de (peri)menopauze of pijn bij het plaatsen van een spiraaltje. Daarnaast worden veel beperkingen of ziektes bij vrouwen over het hoofd gezien. De ervaringen van vrouwen worden nog steeds omgeven door mysteries en taboes; door Ismay van der Klei. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/20/vrouwen-pikken-het-niet-langer-waarom-wordt-onze-pijn-niet-serieus-genomen/

11 19 Gemiddeld is een vrouwenbrein 10% kleiner dan een mannenbrein, maar qua intelligentie verschillen zij niet van elkaar. Vrouwen compenseren hun kleinere hoofd door hun hersencellen dichter op elkaar te stapelen en meer verbindingen aan te leggen tussen die cellen. Bovendien verbruikt hun brein meer energie.

         Gemiddeld is de hypofyse van vrouwen voor de menopauze groter dan die van mannen. Die klier, onderaan de hersenen, geeft hormonen door aan het bloed, waaronder het follikelstimulerend hormoon (FSH, dat de ei- of zaadcellen rijpt en de menstruatiecyclus beïnvloedt), het luteïniserend hormoon (LH; dat de eisprong (ovulatie) reguleert) en prolactine (dat zorgt voor melkproductie).

         Vrouwen blijken meer verbindingen te hebben in het ‘default mode network’, het hersennetwerk dat actief wordt als je in rust bent, en in enkele regio’s binnen de netwerken die instaan voor het werkgeheugen en voor de ‘executieve functies’, zoals beslissingen nemen, impulsbeheersing en plannen. Hun wittestofbanen (de verbindingen in het brein) blijken onder meer sterker te zijn in hun hersenbalk, die de beide hersenhelften verbindt, en in een deel van hun limbisch systeem, waar emoties worden verwerkt.

         Bij mannen is de witte stof meestal sterker vertenegwoordigd in de frontale en temporale kwab (respectievelijk achter het voorhoofd en ter hoogte van de slapen) en diep in hun hersenen, waardoor zij een meer modulaire organisatie hebben binnen de netwerken, terwijl die van vrouwen beter is geïntegreerd. Ook is in het algemeen de connectiviteit bij mannen voornamelijk sterker binnen dezelfde hersenhelft, terwijl die bij vrouwen tussen de hersenhelften sterker is. Vergelijk je het brein met een wegenkaart, dan zijn – kort door de bocht – bij vrouwen de steden met elkaar verbonden door veel brede, goed onderhouden snelwegen, terwijl mannen het met minder baanvakken en provinciale wegen moeten stellen.

         Tot slot hebben mannen onder meer een grotere amygdala (betrokken bij emoties), terwijl bij vrouwen de hippocampus (betrokken bij het geheugen) groter is.

         Meisjes hebben twee X-chromosomen, jongens hebben X en Y. Op het Y-chromosoom ligt het SRY-gen, dat ervoor zorgt dat een foetus enkele weken na de bevruchting teelballen ontwikkelt, die testosteron gaan produceren. Dat testosteron reist naar de hersenen-in-wording en duwt die in ‘mannelijke’ richting, met een groter hersenvolume, en gemiddeld gezien een voorliefde voor objecten (auto’s, blokken, machines) boven mensen (poppen) en voor ‘jongensachtig’ spel: bouwen, stoeien en vechten. Er zijn ook meisjes, hoewel met XX, waarbij het prenataal iets anders gaat dan meestal, en waardoor er bij hen ook een hoge dosis testosteron wordt geproduceerd. Dat komt relatief vaak voor. Deze meisjes hebben vaker dan andere eveneens interesse in auto’s, bruggen, technologie en vliegtuigen. Daarnaast rijpen de hersenen van jongens wat trager dan die van meisjes. De prefrontale cortex sluit de rij in de hersenontwikkeling, en die staat onder meer in voor beslissingen nemen, planning en zelfbeheersing.

         Daarnaast stimuleert het SRY-gen de aanmaak van de stoffen adrenaline, dopamine en serotonine. Dat zijn boodschapperstoffen en hormonen, die een activerend, motiverend en opwekkend effect hebben. Bij mannen wordt de dopamineproductie nog extra aangedreven door testosteron. Dat biedt deels een verklaring waarom mannen gemiddeld gezien vatbaarder zijn voor criminaliteit, psychose, risicovol gedrag en verslaving. Dopamine zorgt ervoor dat je meer gericht bent op het zoeken van een beloning dan op het vermijden van straf. Op het X-chromosoom, daarentegen, liggen genen die ervoor zorgen dat diezelfde stoffen juist afbreken. Omdat meisjes geen Y-chromosoom hebben, maar twee X’jes, ervaren zij enkel het remmende effect. Gelukkig biedt het ‘vrouwelijk’ hormoon oestrogeen, dat die remming deels compenseert, enig tegenwicht. Vrouwen zijn door de relatief lage gehaltes aan adrenaline, dopamine en serotonine vaak kwetsbaarder voor angst en depressie. Deze verschillen worden vanaf de puberteit zichtbaar.

         Zowel oestrogeen als testosteron beschermen tegen depressie, maar testosteron doet dat effectiever, en vrouwen krijgen door hun cyclus, door de menopauze of een zwangerschap, te maken met fases waarin ze veel minder oestrogeen aanmaken. Hormonen blijken veel invloed te hebben op ons brein. Dat zien we bijvoorbeeld wanneer transgenders hormonen toegediend krijgen. Na een testosteronbehandeling verbetert bijvoorbeeld het ruimtelijk voorstellingsvermogen van transmannen. Ook werden ze wat extraverter en minder neurotisch. Transvrouwen werden na een hormoonbehandeling gemiddeld minder agressief en beter in taal.

         De hersenen zijn bovendien dynamisch. Ze veranderen continu en passen zich aan. Wat je traint, wordt versterkt. Echter, vaak traint iemand het liefst wat hij of zij al graag doet. Meisjes kunnen uitstekende inparkeerders of vrachtwagenchauffeurs worden, als ze daar interesse voor hebben, maar die belangstelling hebben ze vaak minder dan jongens. Ook verwachtingen van en waardering uit de sociale omgeving speelt een belangrijke rol. Meisjes die zich sociaal gedragen, worden vaak sterker gewaardeerd dan eigenzinnige meisjes. Dan is het logisch dat ze hun sociale eigenschappen meer gaan oefenen; door Liesbeth Gijsel. https://www.eoswetenschap.eu/psyche-brein/mannen-en-vrouwen-hebben-andere-hersenen-hoog-tijd-om-daar-echt-rekening-mee-te-houden

11 25 Voor de Dag van het feminisme werkte Furia vzw een eisenpakket uit om gendergerelateerd geweld aan te pakken. Het eindresultaat telt 10 pagina’s en illustreert de enorme nood aan actie. Hier presenteer ik 7 van hun 8 eisen:

         Geweld is ver weg (bijvoorbeeld in oorlogsgebieden) en ook dichtbij, heel dichtbij. Vrouwen gaan niet alleen op de vlucht voor oorlog, maar soms ook voor wie hen heel nabij is. De buurt, hun huis, het werk; het zijn al te vaak geen veilige plekken. Dat geldt niet alleen voor vrouwen, maar voor iedereen die niet beantwoordt aan het dominante beeld van [ondergeschiktheid; GjH], mannelijkheid en vrouwelijkheid. Grensoverschrijdend gedrag op het werk, partnergeweld, seksueel geweld, seksuele intimidatie op straat… die zaken hangen samen met structurele machtsongelijkheden tussen v/m/x. De opvolgingscommissie van het ‘Verdrag van Istanboel’, het belangrijkste internationale verdrag over gendergerelateerd geweld, noemt ‘genderblindheid’ een van de belangrijke pijnpunten. Al is het internationaal recht een krachtige stok achter de deur, naar de concrete ervaringen van slachtoffers blijkt nauwelijks gevraagd te worden hoe zij eventuele hulp ervaren. Verhoog daarom de capaciteit voor hulp-op-maat aan elk slachtoffer. Er moet meer werk gemaakt worden van preventie. Er moet worden voorkomen dat gendergerelateerd geweld überhaupt plaatsvindt.

         Huisvesting en financiële autonomie zijn twee van de belangrijkste risicofactoren voor geweld, maar ze zijn evengoed beschermingsfactoren tegen geweld. Het is dan ook onbegrijpelijk dat het huisverbod, dat daders van familiaal geweld uit huis zet, niet systematisch wordt toegepast.

         Een belangrijke hefboom voor preventie is uiteraard relationele en seksuele opvoeding. Garandeer deze opvoeding en bed die in in een breder schoolbeleid tegen gendergerelateerd geweld. Ook online-gendergerelateerd geweld is niet alleen een aantasting van de integriteit van slachtoffers, maar sommige vormen, zoals haatspraak, ondergraven onze democratie, omdat het mensen doelbewust monddood maakt. Maak daarom online-haatspraak strafbaar; door Furia vzw. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/25/8-prioriteiten-om-geweld-tegen-vrouwen-te-stoppen/

11 28 Maandag 25 november was het Internationale Dag tegen Geweld op Vrouwen, uitgeroepen door de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties [Iets van gemerkt? GjH]. Wereldwijd zijn er meer dan 1500 wettelijke maatregelen in 193 landen, die geweld tegen vrouwen moeten helpen beteugelen. Ondanks dit wettelijk kader is deze vorm van misdrijf niet afgenomen, laat staan uitgebannen. Naar schatting 736 miljoen volwassen vrouwen – bijna 1 op de 3 – is momenteel minstens één keer in hun leven het slachtoffer geweest van fysiek en/of seksueel intiem partnergeweld, seksueel geweld door iemand die niet de partner is, of beide. Geweld tegen vrouwen blijkt een probleem dat geen onderscheid maakt tussen culturen, etnische achtergrond, geografie of taal. Het is een diepgeworteld en ingewikkeld probleem, dat niet alleen voorkomt in achtergestelde regio’s of in landen in het Zuiden; ook ontwikkelde landen kampen met cijfers, die jammer genoeg veel te hoog liggen; door Randa El Ozeir. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/28/dag-tegen-geweld-op-vrouwen-geef-jongens-en-meisjes-al-vroeg-de-tools-om-met-hun-emoties-om-te-gaan/

11 28 Op 19 november jl. was er tijdens de ochtendspits iets opvallends te zien voor wie in Gent rondkeek: de standbeelden van Lieven Bauwens, de gebroeders Van Eyck en François Laurent droegen elk een kinderdraagzak om hun nek met een pop erin. ABVV Oost-Vlaanderen, Linx+ en ZIJkant, die dit op hun geweten hadden, benadrukten daarmee dat deze hoogleraren, kunstenaars en ondernemers ook vaders waren geweest. Mannen daarentegen zijn vooral hun werk. Vrouwen zijn van alles: moeder, partner, vriendin, zus en, uhhh, o ja, ook nog hun beroep.

         Deze maatschappelijke normen, waarin mannen worden geconditioneerd om zich te identificeren met werkgerelateerde prestaties en vrouwen met relationele en zorgzame rollen komen duidelijk tot uiting in de verschillende behandelingen en verwachtingen van ouders na de geboorte van een kind. Mannen blijven na de geboorte van hun kind(eren) hun werk (kostwinners) en vrouwen worden dan vooral moeder (verzorgers voor het hele gezin). In België bepaalt de wetgeving dat mannen recht hebben op 20 dagen geboorteverlof, waarvan 3 dagen volledig doorbetaald door de werkgever. De overige dagen krijgen vaders een gedeeltelijke vergoeding, maar die is beperkter dan die voor moeders. Vrouwen hebben recht op 15 weken moederschapsverlof. Hiervan moeten ze 3 maanden verplicht opnemen. In Nederland krijgen partners 1 werkweek geboorteverlof en zij kunnen ‘aanvullend geboorteverlof’ tot maximaal 5 weken aanvragen. Vrouwen hebben recht op minstens* 6 weken zwangerschapsverlof en 10 weken bevallingsverlof. * Dit wordt verlengd naarmate de bevalling later plaatsvindt dan verwacht. In Zweden daarentegen is het verlof niet gekoppeld aan gender en kunnen ouders samen 480 dagen verlof krijgen. Een verandering in de Belgische en Nederlandse verlofregelingen kan het begin zijn van een bredere cultuuromslag. Daarvan gaat het signaal uit dat de rol van de moeder net zo belangrijk is voor de ontwikkeling van het kind als die van de vader, en dat de rol van de moeder op de arbeidsmarkt even waardevol is als die van de vader. Het is belangrijk dat de overheid investeert in zo’n beleid; door Youna Mulock Houwer. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/28/vaderschapsverlof-hoe-de-zorgrol-vrouwen-wordt-toebedeeld-en-mannen-ontnomen/ en https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/zwangerschapsverlof-en-bevallingsverlof

11 28 In haar boek “Waar we over praten als we over verkrachting praten” (2019, uitgegeven door Atlas Contact) haalt Sohaila Abdulali aan dat over verkrachting vaak bizar of onberedeneerd gesproken wordt. Het blijkt iets te zijn waar de focus telkens op de slachtoffers komt te liggen, en niet op de daders. Toch is de verkrachter de enige, die een verkrachting kan voorkomen. Taal is ook belangrijk. Zo is het belangrijk [in de media; GjH] een verkrachting ‘verkrachting’ te noemen, in plaats van ‘seks te hebben gehad…’ of ‘ongewild seks hebben…’. Bij een beroving spreken we toch ook niet over het ‘afgeven van persoonlijke bezittingen’. Pas wanneer we het [monsterlijke; GjH] beest bij de naam noemen, kunnen verkrachters verantwoordelijk gehouden worden voor hun daad en kunnen zij inzien dat er van seks geen sprake was, omdat zij een verkrachting pleegden; door Dries Dulsster en Fauve Peirelinck. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/28/waarom-zijn-we-zo-slecht-in-het-spreken-over-verkrachting/

12 20 Miet Smet en Paula D’hondt, de eerste onlangs overleden en de ander een jaar eerder, zijn boegbeelden geweest voor jonge vrouwen; voor vrouwen, die met alle stereotypen waren opgegroeid en een perfecte echtgenote en moeder wilden zijn, maar ook zelf een beroep wilden uitoefenen en de nodige opleidingen daarvoor kunnen krijgen. Beiden hebben te midden van de mannelijke bastions in de politiek hard gestreden. Ze vochten voor de gelijkwaardigheid van mannen en vrouwen en deden dat in het kader van nieuwe sociale ordening en welzijn voor iedereen. Zij hebben zware stenen verlegd in de rivier, die nodig waren om respect af te dwingen voor de feministische bewegingen en de nodige regels en wetten voor elkaar te krijgen. Elk verzamelde een lange lijst aan verdiensten voor een meer rechtvaardig overheidsbeleid; Monika Triest. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/20/miet-smet-icoon-van-het-feminisme-overleden/

Wereldverhalen

9 23 De Amerikaanse president Joe Biden drong in februari 2022 aan op het opleggen van maatregelen, die zouden “verhinderen dat (Rusland) kan wedijveren in de hightech economie van de 21^ste eeuw”. Ruslands reactie op de voornamelijk door het Westen opgelegde economische en handelssancties toont de omvang van haar innovatie. Ondasnks alle sancties, blijft de oorlog houdbaar voor het Kremlin. Wat de export betreft creëert Rusland nieuwe handelsroutes, hetgeen door vooraanstaande machten in het globale Zuiden wordt verwelkomd. Ondanks de verliezen, die worden geleden in de oorlog tussen Oekraïne en Rusland, is het duidelijk dat Moskou op het vlak van economische en financiële prestaties zegeviert. Het is zijn tegenstanders te slim af en hertekent tegelijkertijd haar toekomst, wat het minder kwetsbaar maakt voor Westerse strafmaatregels. Andere landen, die vanuit een moreel standpunt minder terughoudend zijn over het conflict in Oekraïne en hun eigen handelsbetrekkingen nastreven, zijn daar zeer enthousiast over; door Binoy Kampmark, vertaald door Katrien Vandegaer. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/23/295873/

9 26 Julian Assange spreekt op 1 oktober 2024 voor het eerst in het openbaar na zijn vrijlating uit een Britse gevangenis op 25 juni jl.. Hij zal in Straatsburg het woord richten tot de Commissie voor Mensenrechten van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa om zijn dank uit te drukken voor de steun, die de Assemblee en zijn leden hem hebben gegeven tijdens de jaren van zijn gevangenschap.

       Over zijn mishandeling door het Britse gerecht stelde het IJslandse parlementslid Thórhildur Sunna Ævarsdóttir bijvoorbeeld op 13 september jl. een onderzoeksrapport op. Dit rapport bevestigt dat Assange een politieke gevangene was en roept Groot-Brittannië op om een onafhankelijk onderzoek te starten om te zien of Assange al dan niet werd blootgesteld aan een onmenselijke en vernederende behandeling. Het rapport legt verder uit hoe “regeringen zowel legale als extralegale middelen inzetten om dissidentie over de grenzen heen te onderdrukken, wat een belangrijke bedreiging vormt voor de persvrijheid en de mensenrechten”; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/26/julian-assange-komt-naar-straatsburg-op-1-oktober/ en https://pace.coe.int/en/files/33734/html

9 27 Het is vooral op macro-ethisch vlak dat de huidige paus Franciscus zich onderscheidt van zijn voorgangers en dat hij zelfs verrassend moedige standpunten inneemt, maar op micro-ethisch vlak (kwesties als abortus, anticonceptie, echtscheiding, euthanasie, hertrouwen, homohuwelijk, gelijke rechten voor vrouwen en geassisteerde zelfdoding) is de paus onbetwistbaar conservatief; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/27/wat-voor-iemand-is-de-paus-eigenlijk/

9 30 Israël heeft Hezbollah-leider Hassan Nasrallah gedood. Hij beschermde christenen, hielp Al-Qaeda en ISIS te verslaan, verdedigde de soevereiniteit van Libanon en vocht tegen de bezetting van Palestina – zo u wilt Israël – en het Israëlische kolonialisme. Hoewel de regering van de Verenigde Staten van Amerika beweert dat Hezbollah een zogenaamde ‘terroristische’ organisatie is, erkennen slechts een klein aantal landen Hezbollah als zodanig. Feit is dat de politieke arm van Hezbollah een geregistreerde partij is, en een dozijn vertegenwoordigers heeft in het democratisch gekozen parlement van Libanon. Tussen haakjes, de VS namen ook de anti-apartheidsleider van Zuid-Afrika Nelson Mandela tot 2008 op in hun zogenaamde ‘terroristenlijst’ — lang nadat hij president werd van het post-apartheidsland; door Ben Norton. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/30/libanon-wat-je-moet-weten-over-de-moord-op-nasrallah/

10 01 Landen over de hele wereld zoeken alternatieven voor het financiële systeem, dat gedomineerd wordt door de Verenigde Staten van Amerika. Ondertussen beloofde presidentskandidaat Donald Trump dat, als hij terug komt in het Witte Huis, deze landen zal straffen. De vallende dollarbeer kan nog gevaarlijk uithalen, maar tegelijk is de mondiale de-dollarisering niet meer te stoppen; door Ben Norton, vertaald door Karen Del Biondo. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/01/trump-bedreigt-tevergeefs-landen-die-dollar-laten-vallen/

10 01 Tweeëntwintig Joodse organisaties in 16 EU-landen lanceren 3 oktober a.s. tijdens het Joodse Nieuwjaar in het Europees Parlement in Brussel het netwerk “European Jews for Palestine”. Zij eisen hun Joodse identiteit op door afstand te nemen van het beleid van de staat Israël en van alle vormen van koloniale en suprematistische politiek; vertalen van deze missieverklaring deed Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/01/joodse-organisaties-lanceren-netwerk-european-jews-for-palestina/

10 02 In zijn allereerste openbare optreden sinds zijn vrijlating sprak Julian Assange in Straatsburg tot de Commissie Mensenrechten van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa (PACE). Hij had het over het baanbrekende werk van WikiLeaks, Chelsea Manning, de criminalisering van de onderzoeksjournalistiek, de gevolgen van zijn jarenlange isolatie in Belmarsh Prison, de overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika voor zijn vrijlating en over de wraak van de CIA: wanneer machtige naties zich gerechtigd voelen om individuen aan te vallen buiten hun grenzen, dan maken deze individuen geen enkele kans, tenzij er sterke waarborgen zijn en een staat bereid is om deze af te dwingen. Zonder (die waarborgen) heeft geen enkel individu enige hoop om zich te verdedigen tegen de enorme middelen, die een staatsagressor kan inzetten. Alsof deze situatie in mijn geval al niet erg genoeg was, stelde de VS-regering een gevaarlijke nieuwe wereldwijde juridische stelling in werking, te weten dat alleen burgers van de VS vrijheid van spreken hebben. Europeanen en mensen met andere nationaliteiten hebben geen vrijheid van spreken, want de VS meent dat hun bespioneringswet alleen op hen slaat, ongeacht waar zij zich bevinden. Europeanen moeten dus gehoorzamen aan geheimhoudingswetten in de VS, zonder enige verdediging, voor zover het de VS-regering aangaat. Een VS-burger kan in Parijs misschien spreken over wat de VS van plan is, maar een Fransman, die dat in Parijs doet, begaat een misdaad zonder verdediging en [kan aan de VS; GjH] uitgeleverd worden zoals ik; door Julian Assange, vertaald door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/02/julian-assange-ik-pleit-schuldig-voor-het-bedrijven-van-journalistiek/ en de integrale toespraak van Assange (eventueel met Nederlandse ondertitels): https://www.youtube.com/watch?time_continue=23&v=euB64L97uiE&embeds_referring_euri=https%3A%2F%2Fwww.dewereldmorgen.be%2F&source_ve_path=MTM5MTE3LDM2ODQyLDEzOTExNywzNjg0MiwxMzkxMTcsMzY4NDIsMTM5MTE3LDI4NjY2

10 03 Vorig weekend werd al de aftrap gegeven met een speciale top over de toekomst van de wereld. In de laatste fase richting de deadline van “Agenda 2030 voor duurzame ontwikkeling”, voelde men blijkbaar de noodzaak voor een ‘Pact voor de toekomst’ vast te stellen om de nieuwe generaties moed in te spreken. Want nee, het gaat niet goed met de wereld; zie 10 08 hieronder.

         De laatste week van september kwamen koningen, premiers en presidenten uit de hele wereld bijeen voor een ‘High Level Meeting’ van de 79^ste Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York (24-30 september 2024). António Guterres, secretaris-generaal van de VN begon met een verwijzing naar de toenemende oorlogszucht: “We zijn aanbeland in het hellevuur van de polarisatie. We leven in een tijdperk waarin steeds meer landen van mening zijn dat het internationaal recht niet op hen van toepassing is.” De straffeloosheid, waarmee ze landen binnenvallen, samenlevingen vernietigen, het VN-handvest met voeten treden en het welzijn van hun eigen bevolking openlijk misprijzen, neemt almaar toe.

         De Colombiaanse president Gustavo Petro, specificeerde Guterres’ betoog. Hij richtte zich tot de mensen en de regeringen naar wie niet wordt geluisterd en begon zijn toespraak met het voorlezen van een brief van Antonella, zijn 16-jarige dochter. In haar brief verwijst zij naar de inheemse volkeren van de Sierra Nevada, voor wie Colombia het hart van de wereld is. “Als wij het hart zijn, dan moeten wij het voorbeeld geven (…) en daarom nodigen wij alle landen uit om een daad van bewustzijn te stellen en de hebzucht, die de mensheid en onze moeder aarde doodt, te laten varen en een stap te zetten op weg naar vrede.” Daarna begon Petro zijn eigen betoog: “Dames en heren, presidenten van de wereld, in deze ruimte wordt het communicatievermogen van een president bepaald door de hoeveelheid dollars in zijn nationale begroting, door het aantal oorlogsvliegtuigen waarover hij beschikt, of beter gezegd, door de capaciteit van zijn land om de mensheid te vernietigen.” Colombia behoort tot de landen naar wie men niet wil luisteren, ook al vertegenwoordigen die landen samen de overgrote meerderheid van de mensheid en de regeringen [Een voor mij herkenbaar en uiterst interessant verhaal, dus open straks de link hieronder om het te lezen; GjH]; door Marleen Bosmans. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/03/colombiaanse-president-gustavo-petro-houdt-vurig-pleidooi-voor-een-wereldwijde-revolutie/

10 04 Jeremy Corbyn vertelt in België over Congo, Gaza, Leopold II en het verband tussen imperialisme, kolonialisme en wapenhandel en hun gemeenschappelijke vijand: de democratie. Buitenlands beleid is in Groot-Brittannië een twee-partijenzaak. De NAVO is de hoeksteen van het defensiebeleid, atoomwapens staan daarin centraal [hoe veilig willen we het hebben? GjH]. Corbyn (van Labour) was 5 jaar partijleider en erfde beleidskeuzes van de partij, waar hij het fundamenteel mee oneens is. Zijn hele leven heeft hij zich verzet tegen atoomwapens. Dat zou niet veranderen, omdat hij partijleider was geworden. Daardoor werd hij vanaf de eerste dag het doelwit van gigantische aanvallen door de defensielobby, vooral van RUSI (het Royal United Services Institute). (…) De ernstigste aanvallen gingen echter volgens Corbyn niet zozeer over binnenlandse politiek. (…) Zijn strategie was ‘wapenconversie’. De kennis binnen de wapenindustrie zou volgens hem heel goed gebruikt kunnen worden om betere gezondheidsdiensten over de hele wereld te realiseren, voor een veiliger leefmilieu, om pandemieën aan te pakken, en betere vervoerssystemen te ontwikkelen.

         Wanneer een regering een concerthal wil bouwen, of een spoorlijn, of een weg, dan moet dat met een competitieve offerte, met vereisten voor efficiëntie, bouw, ontwerp, kwaliteit en slagkracht. De wapenindustrie krijgt daarentegen bestellingen van een nationale regering, die hen zegt: “Wij willen een nieuw vliegtuig zoals de Eurofighter. Wij zullen de kosten betalen plus winsten”. Geen openbare offertes, alleen een overeenkomst om het te doen. De kosten lopen vervolgens uit de hand, zodat die regering miljarden uitgeeft; door Lode Vanoost in gesprek met Jeremy Corbyn, die het voorwoord schreef van “Monstrous Anger of the Guns – How the Global Arms Trade is Ruining the World & What we can Do About It” (2024, uitgegeven door Pluto Press) door Andrew Feinstein, Rhona Michie en Paul Rogers. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/04/jeremy-corbyn-voor-kolonialisme-imperialisme-en-wapenhandel-is-democratie-de-vijand/

10 07 Daar waar het imperialisme zijn economische, militaire, media en politieke krachten concentreert, zijn degenen die daar weerstand aan bieden de vertegenwoordigers van de hele mensheid. Vanaf het begin van de Israëlische invasie in Gaza hebben de Westerse landen resoluut de kant gekozen van Israël. Toen Rusland Oekraïne binnenviel werden al na 48 uur zware economische sancties afgekondigd. Eén jaar na de invasie in Gaza kan Israël nog altijd ongestoord haar gang gaan en worden er vanuit Westerse havens nog steeds wapens naar Israël verscheept. De aanhoudende moord op verhoudingsgewijs heel veel kinderen en andere burgerslachtoffers gecombineerd met de genocidale uitspraken van Israëlische officials heeft van Israël – buiten het Westen – de meest gehate staat ter wereld gemaakt. Door de onvoorwaardelijke Westerse steun aan Israël en het contrast met hoe gereageerd werd op de Russische invasie in Oekraïne is het Westen in de rest van de wereld veel, zo niet alle moreel gezag verloren. De oorlog tegen Gaza brengt mede daardoor de kantelende Noord-Zuidverhoudingen in een stroomversnelling; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/07/1-jaar-na-7-oktober-is-israel-de-meest-gehate-staat-ter-wereld/

10 07 [Andere Palestijnse verzetsstrijders en de gewapende arm van; GjH] Hamas hebben vooral het gewapende verzet terug op de agenda gezet. Natuurlijk heeft Israël daarop aangestuurd door de Palestijnse Autoriteit te verzwakken en een Palestijnse staat onmogelijk te maken door het vestigen van nederzettingen in bezet gebied. Omdat het geen Palestijnse staat wil, wil het ook geen volwaardige partner voor vrede. Het wil zoveel mogelijk grondgebied met zo min mogelijk Palestijnen. Het heeft de radicale krachten dus zelf in de hand gewerkt.

         Waar er in het verleden meer een internationale consensus bestond over de noodzaak van een Palestijnse staat, ook in het belang van Israëls veiligheid, zitten we nu in een wereldorde waar het recht van de sterkste geldt en het internationaal recht er nauwelijks nog toe doet. De rechten van de Palestijnen worden dagelijkse geschonden, zonder dat Israël rekenschap hoeft af te leggen [voor 1 oktober 2023 was dat jaar al het meest dodelijke voor de daar woonachtige Palestijnen; GjH]. De aanval van een jaar geleden, maar vooral de Israëlische reactie de dag daarop en de escalatie van het afgelopen jaar, laten zien dat we in een nieuwe orde leven, waarin de rol van de Europese Unie en de Verenigde Naties verwaarloosbaar is; door Frederik Polfliet in gesprek met Brigitte Herremans. https://www.sampol.be/2024/10/israel-wil-zoveel-mogelijk-grondgebied-met-zo-min-mogelijk-palestijnen

10 08 We zijn beland in een nieuwe fase van de menselijke geschiedenis door het samenvallen van 3 onderling met elkaar verbonden trends: 1. Eerst en vooral – en ook het belangrijkst – is er een einde gekomen aan het Westerse systeem, waarin de landen van de Noord-Atlantische regio de wereld economisch, financieel en militair domineren. 2. Ten tweede is er de ecologische wereldcrisis met zijn door de mens veroorzaakte vernietiging van biodiversiteit, opwarming van het klimaat en vervuiling van het milieu op zo’n grote schaal dat dit leidt tot fundamentele veranderingen in de wereldeconomie en de manier waarop de wereld bestuurd wordt. 3. En ten derde is er de snelle vooruitgang van de technologie op meerdere terreinen — artificiële intelligentie, biotechnologie, computers, geo-engineering — die de internationale economie en politiek grondig zal veranderen. Onze bestaande instellingen, zowel internationaal als nationaal, kunnen in hun huidige staat onze snel veranderende wereld niet langer efficiënt besturen.

         In feite zouden de technologische vernieuwingen — bij correct gebruik — ontelbare problemen in onze ecologische duurzaamheid (bijvoorbeeld een snelle overgang naar schone energiebronnen), economische ontwikkeling en sociale rechtvaardigheid (zoals betere toegang tot gezondheidszorg en onderwijs door digitaal samenwerkende verbindingen) kunnen oplossen. Toch is de stemming allesbehalve optimistisch, vooral in het Westen. Er woedt een openlijke oorlog tussen de Palestijnen en het door de Verenigde Staten van Amerika gesteunde Israël en tussen Rusland en de VS in Oekraïne. In Washington wordt de mogelijkheid van een oorlog tussen China en de VS openlijk en zelfs nonchalant, uitvoerig besproken, hoewel zo’n oorlog het einde van de beschaving zelf zou kunnen inluiden.

         De grootste angst van veel Amerikaanse en Europese leiders is dat het Westen na vele eeuwen zijn alleenheerschappij zal verliezen, wat op een of andere manier catastrofale gevolgen zal hebben. Dat is de kern van de oorlog in Oekraïne en ook van veel andere conflicten. De VS en zijn bondgenoten willen de NAVO uitbreiden naar Oekraïne. Rusland heeft duidelijk ‘nee’ gezegd. Het Westen betreurt het verlies van zijn relatieve status dat het anderen zijn wil kan opleggen, maar hoeft geen reële militaire onveiligheid te vrezen. Het einde van de Westerse hegemonie betekent niet dat we terecht zullen komen in een nieuwe, door Azië, China of India gedomineerde wereld. Er zijn gewoon teveel machtscentra en er is een teveel aan capaciteit en diversiteit om de Westerse wereldorde te vervangen door een andere van eenzelfde aard. Na de Westerse overheersing zijn we aanbeland in een wereld die hegemonie achter zich laat.

         Nieuwe regels moeten deel gaan uitmaken van een nieuwe multipolaire wereld, die op zoek gaat naar oplossingen voor de grote ecologische, economische, technologische en andere uitdagingen. De nieuwe orde zou gebaseerd moeten worden op internationale wetgeving onder een passend hervormd Handvest van de Verenigde Naties en multilateralisme. Het UN Sustainable Development Solutions Network (SDSN – Netwerk voor duurzame ontwikkelingsoplossingen van de VN) is een wereldwijd netwerk van meer dan 2.000 denktanks en universiteiten, die zich inzetten voor duurzame ontwikkeling in het algemeen, en meer specifiek voor de Sustainable Development Goals (SDGs – Duurzame Ontwikkelingsdoelen) van de VN. Wat nodig is, is een toekomst die duurzaam, rechtvaardig, vredevol en welvarend voor heel de wereld is, en niet [langer; GjH] voor een bevoorrecht Westen of een of ander klein deel van de wereld. Op basis van die uitgebreide discussies heeft het SDSN een Verklaring over de ‘Top van de Toekomst’ op 22 en 23 september in New York uitgegeven, die beantwoordt aan de 5 “Hoofdstukken” voor de besluitvorming op de Top, met een samenvatting van de hoofdlijnen van het voorstel van Jeffrey Sachs en een link naar de originele tekst; door Jeffrey Sachs, vertaald door Marina Mommerency. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/08/jeffrey-sachs-pleidooi-voor-een-nieuwe-internationale-orde-onder-het-vn-handvest/

10 08 De Brits-Canadese peetvader van de artificiële intelligentie (AI) Geoffrey Hinton zorgde vorig jaar voor ophef door zijn vertrek bij Google, waar hij 10 jaar lang werkte als onderzoeker. Hinton is een autoriteit in AI. Sinds zijn vertrek heeft hij een nieuwe missie: de wereld waarschuwen voor de vele gevaren ervan, gaande van autonome wapens, nepvideo’s die democratieën kunnen ontwrichten, tot vermindering van werkgelegenheid. Hij dacht lang dat computers nooit zo goed zouden werken als onze hersenen en dat ze een flauwe weergave waren van biologische intelligentie. Dat was verkeerd, ziet hij nu in. Digitale intelligentie werkt veel beter en efficiënter dan de onze. ChatGPT4 weet veel meer dan wij, wellicht duizend keer meer. Grote taalmodellen hebben een beter algoritme om te leren dan wat wij door evolutie ontwikkeld hebben. Dat is beangstigend. Het kan meer data opslaan in minder connecties. En ze leren veel beter en sneller. Ze weten tienduizend keer zoveel als één mens èn ze communiceren heel efficiënt. Ook kunnen digitale neurale netwerken redeneren en ze zijn creatief. AI legt verbanden, die veel mensen niet zien, omdat het erg veel kennis ontsloten heeft.

         Zowel Europa als de Verenigde Staten van Amerika willen militaire toepassingen van AI uitsluiten bij hun regelgeving. Overheden reguleren heel graag de industrie, maar niet zichzelf. Dat ze militaire toepassingen uitsluiten, is een slecht teken, aldus Hinton. En ze verbieden niet om ‘de manier waarop de AI-modellen vragen proberen te beantwoorden’ geheim te houden, zoals Facebook dat momenteel doet, terwijl die kennis volgens hem dringend openbaar gemaakt moet worden. Elon Musk doet hetzelfde. Hinton vindt dat verschrikkelijk onverantwoord. Als je Elon Musk en Mark Zuckerberg toevertrouwt om de toekomst te bepalen, moet je wel heel dom zijn; door Dominique Soenens. https://www.eoswetenschap.eu/technologie/ik-begrijp-niet-waarom-we-niet-banger-zijn-voor-ai

10 19/20 Giambattista Vico (1668-1744) beschreef de geschiedenis als een cyclisch proces, waarin barbarij en beschaving elkaar telkens opvolgden: eerst domineert religie en staat het gezin centraal, daarna heerst de aristocratie die het volk onderdrukt en daarna streeft het volk naar gelijkheid en komt in opstand, waarna de beschaving uiteenvalt. En op persoonlijk vlak: mensen voelen eerst behoefte, zoeken vervolgens nut, waarderen daarna het gerieflijke en nog wat later genieten zij van vermaak, en tenslotte verspillen ze hun bezit; door Vanno Jobse op de Filosofiekalender van dit wekend.

10 21 Tegenover extreemrechts, genocides en klimaatrampen is alleen gelóven in rechtvaardigheid niet genoeg. We kunnen ons een nieuwe toekomsten verbeelden en die tot stand brengen. Een van de valkuilen van witte suprematie is dat je je te veel bekommert om het in gesprek gaan met en het uitleggen van dingen aan een publiek dat niet van plan is om überhaupt iets te veranderen. Daarom is het tijd voor actie, zegt Nani Jansen Reventlow in haar nieuwe boek “Radicale rechtvaardigheid” (2024, uitgegeven door Murrow); door de schrijfster, die tevens bekroond internationaal mensenrechtenadvocaat is. https://www.oneworld.nl/mensenrechten/nani-jansen-reventlow-radicale-rechtvaardigheid-voorpublicatie/

10 22 De gruwel van de oorlog en de doodsangst, die daarmee gepaard gaat, vallen niet met woorden te beschrijven. Hoe geef je in taal uiting aan de ijzingwekkende grondigheid van de Israëlische verwoestingen? Hoe is met woorden te verduidelijken wat het betekent om je toch al precaire levenssituatie in Gaza als een flinterdun theeglaasje in duizenden kleine scherven uiteen te zien vallen. Hoe vertaal je in tekst het rauwe verlies van zoveel familieleden en vrienden, zonder de werkelijkheid geweld aan te doen? Hoe maak je, aan iemand die dat niet kent, concreet wat honger betekent? Vluchten is in dergelijke context geen keuze, maar een kwestie van ‘willen leven’; door Tine Danckaers in gesprek met ervaringsdeskundigen. https://www.mo.be/reportage/palestijnen-uit-gaza-aan-lot-overgelaten-in-egypte

10 22 De Westerse dominantie over de wereld is voorbij. Die evolutie is onomkeerbaar en zelfs een daartegen uitgelokte oorlog met China zal dat tij niet meer keren; door Jeffrey Sachs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/15/brics-realiteit-jeffrey-sachs-de-vergeldingsactie-van-iran-en-de-medialeugens-over-amsterdam/

10 23 Het jaar na 7 oktober 2023 heeft ons laten zien dat Israël niet kan worden aangepast of hervormd. Het zal moeten worden ontmanteld. Alleen ingrijpende maatregels zullen een einde maken aan de vreselijke beproeving, die de Palestijnen de afgelopen 76 jaar hebben doorstaan; door Ghada Karmi. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/23/de-echte-les-van-7-oktober-is-dat-israel-niet-hervormd-kan-worden/

10 24 De komende jaren hangt er veel vanaf of de BRICS⁺ bij elkaar blijven. Het is gemakkelijk te begrijpen waarom de linkerzijde er zoveel moeite mee heeft om de BRICS te steunen. Denk aan leiders als Jair Bolsonaro of Narendra Modi en staten als Egypte, Iran en de Verenigde Arabische Emiraten, of aan de Rusland. Echter, vooralsnog erkennen de landen, die onder het juk van het Westen uit willen komen, dat ze hun problemen niet alleen kunnen oplossen: het volslagen falen van de door het Westen geleide wereld in Palestina (zo u wilt Israël) schreeuwt bijvoorbeeld om een nieuwe internationale orde.

         Wij zouden nu de kans kunnen grijpen door onze vredesbewegingen zich vooral op het Zuiden te laten richten. Dan brengen we tenminste iets tot stand; door Jenny Clegg, zijn toespraak op de conferentie rond de 75^ste verjaardag van de Volksrepubliek China, vertaald door Dirk Nimmegeers. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/24/waarom-de-brics-zo-belangrijk-zijn-voor-de-wereldvrede/

10 24 De secretaris-generaal van de Verenigde Naties, António Guterres, heeft vandaag de Russische president Vladimir Poetin ontmoet. Het is hun eerste ontmoeting in meer dan twee jaar. Dat doet bij sommigen de wenkbrauwen fronsen, zeker in Oekraïne.

         Guterres’ bezoek vindt plaats tijdens de bijeenkomst van de BRICS⁺ in het Russische Kazan. Oud-diplomaat en oud-minister van Buitenlandse Zaken Ben Bot, vindt dat bezoek juist een goed idee. Guterres, oud-premier van Portugal en socialist, is de aangewezen persoon om daar te zijn en zijn stem te laten horen. Zijn stem is de stem van vrede, aldus Bot; door NOS Nieuws. https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2541947-bezoek-vn-baas-guterres-aan-poetin-zet-kwaad-bloed

10 24 Archeologen hebben vandaag een goed bewaard gebleven, kleurrijk huis ontdekt in de oude Romeinse stad Pompeï. De kleine woning is rijkelijk versierd met goed bewaarde fresco’s. De vondst laat zien hoe bouwstijlen in de eerste eeuw na Christus veranderden. Zo is dit huis, dat het ‘Huis van Phaedra’ genoemd wordt, niet gebouwd rond een atrium, in tegenstelling tot veel andere huizen in Pompeï; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/wetenschap/6332901/archeologen-vinden-kleurrijk-huisje-met-talloze-mythische-frescos-in-pompei.html

10 29 De beslissing van het Israëlisch parlement om alle activiteiten van de VN-hulporganisatie UNRWA in de bezette gebieden te verbieden krijgt alleen maar verbale kritiek, terwijl één concrete maatregel voor de hand ligt: schors Israël als VN-lidstaat; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/29/verbod-unrwa-laat-slechts-een-repliek-toe-schors-israel-als-vn-lidstaat/

10 31 Terwijl het water van de overstromingen in Spanje nog nauwelijks is weggespoeld, slaan plunderaars hun slag in de getroffen gebieden. Auto’s, supermarkten en woningen worden leeggeroofd en de politie is onmachtig; door Eimert Pruis. Hoe akelig zitten sommige mensen in elkaar? https://www.nu.nl/buitenland/6333757/nog-voor-het-water-is-weggetrokken-uit-valencia-komen-de-plunderaars-al.html

10 31 Ondanks bedreigingen met economische sancties door de Verenigde Staten van Amerika (!) gaat Zuid-Afrika door met zijn klacht van het plegen van een genocide tegen Israël bij het Internationaal Gerechtshof in Den Haag. De Zuid-Afrikaanse ambassadeur in Nederland overhandigde eergisteren zeker 18 dozen met bewijzen, terwijl speciaal rapporteur van de Verenigde Naties Francesca Albanese haar rapport neerlegde bij de VN in New York; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/31/zuid-afrika-legt-bewijzen-genocide-door-israel-neer-bij-internationaal-gerechtshof/

11 04 De recente BRICS-top in het Russische Kazan, tussen landen die samen 57% van de wereldbevolking vertegenwoordigen en 47% van de wereldproductie, zou het einde moeten inluiden van de neoconservatieve waanideeën, die zijn samengevat in de ondertitel van Zbigniew Brzezinski’s boek uit 1997, “The Global Chessboard: American Primacy and its Geostrategic Imperatives” (2016, heruitgegeven door Basic Books). Sinds de jaren ’90 is het doel van het Amerikaanse buitenlands beleid ‘primacy’, ofwel ‘wereldwijde hegemonie’. De favoriete methoden van de VS zijn economische sancties, eenzijdige dwangmaatregelen, oorlogen en/of speciale al dan niet geheime operaties voor regimewisselingen. Kazan bracht 35 landen samen, die al dit buitenlands beleid van de VS afwijzen en die zich niet (langer) laten intimideren door hun claims op alleenheerschappij.

        In de Verklaring van Kazan onderstreepten de landen de behoefte aan nieuwe machtscentra, die de weg kunnen effenen voor een democratische, eerlijke, evenwichtige en meer rechtvaardige multipolaire wereldorde [Dat woord ‘multipolair’ is mijns inziens het belangrijkst, omdat hun tegenvoeter de VS bij ieder land een neoliberaal investeringsklimaat voor VS-bedrijven afdwingt; GjH]. De BRICS⁺ benadrukten de noodzaak van een nieuwe architectuur voor internationale betrekkingen, die de hedendaagse realiteit beter weerspiegelt. Tegelijk verklaarden ze gehecht te zijn aan multilateralisme en het handhaven van het internationale recht als de onmisbare hoeksteen, inclusief de doelen en principes, die zijn vastgelegd in ‘Het Handvest van de Verenigde Naties’.

         Ze richtten zich in het bijzonder tegen de sancties, die door de VS en hun bondgenoten zijn opgelegd, en stellen dat dergelijke maatregelen het VN-Handvest, het multilaterale handelssysteem en de overeenkomsten inzake duurzame ontwikkeling en milieu ondermijnen. Noch hebben diplomatieke druk en de VS-sancties Rusland geïsoleerd. Als reactie op de alomtegenwoordige intimidatie is er daarentegen een anti-hegemoniaal tegenwicht ontstaan; door Jeffrey D. Sachs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/04/de-brics-top-kan-het-einde-inluiden-van-de-neoconservatieve-waanideeen/

11 06 Op het Europese vasteland luidde tussen 1500 en 1880 de groei van historisch besef, de revolutie in het recht in, en de vestiging van de staat de moderniteit. De voorlopige kroon op deze veranderingen was de Franse Revolutie van 1789, want die zou de traditioneel door God gegeven orde verslagen hebben. De 19^de eeuwse bourgeois waande zich bevrijd. Echter, uiteindelijk rekende Friedrich Nietzsche af met de restanten van het nog dralende positivistische christelijke vooruitgangsgeloof. Nietzsche ging tekeer tegen de 3 idolen van het 19^de eeuwse liberalisme: volk, vooruitgang en wetenschap, want de bereikte autonomie was voorbehouden aan de notabelen.

         Even lonkte het socialisme om autonomie voor iedereen te bereiken, maar al snel groeide de roep om een nieuwe revolutie. Drie nieuwe ‘religies’ positioneerden zich om de plaats van de traditionele godsdienst in te nemen: communisme, fascisme en nationaalsocialisme.

         Gedurende de naoorlogse periode stabiliseerden de Europese democratieën. Een compromis tussen socialisme [moet zijn ‘sociaaldemocratie’; GjH] en christendemocratie maakte een middenweg mogelijk tussen de ‘liberale onmacht’ van de 19^de eeuw en de ‘illusoire wilskracht’ van het totalitarisme uit de eerste helft van de 20^ste eeuw. Dit was een gouden periode van de Europese technocratie, met haar nadruk op anticipatie en regulering, gesymboliseerd door ‘planbureaus’. We kennen deze periode als ‘Les Trente Glorieuses’, naar het boek “Les Trente Glorieuses, ou la révolution invisible de 1946 à 1975” (1979 ; uitgegeven door Fayard) van Jean Fourastié.

         Echter, vanaf het midden van de jaren ’70 zou het neoliberalisme de nieuwe gevestigde autonome orde stelselmatig verzwakken. Dit hield een langzame zelfvernietiging in, omdat de kern van de liberale filosofie is dat de dingen vanzelf gaan; zaken moeten worden overgelaten aan particulier initiatief of aan ‘de markt’. De autoriteit van instituties, hiërarchie, religie en traditie werden een ‘vage herinnering’, terwijl steeds duidelijker werd dat de in het vooruitzicht gestelde autonomie niet bood wat we ervan hadden gehoopt. Het individu was nu weliswaar koning, maar het was afgesneden van zijn verleden, het begreep haar of zijn omringende wereld niet langer, laat staan dat hij of zij wist hoe zich daarin collectief te organiseren. De Nieuwe Wereld bleek ‘een gevangenis zonder tralies’ [naar Marcel Gauchet; GjH]. Nooit eerder in de geschiedenis hadden we het als individu zozeer voor het zeggen en niet eerder kregen we als collectief zo weinig voor elkaar.

         Ondertussen mobiliseerde het verzet hiertegen. Frits Bolkenstein begon in 1991 over ‘een botsing tussen beschavingen’. Dit was de opmaat voor de culturalisering van het publieke debat, waarbij het minder ging om discriminatie, huisvesting, onderwijs en werkloosheid, en meer om ‘onze’ joods-christelijke identiteit, de superioriteit van de Westerse beschaving en de vermeende onmogelijkheid voor immigranten met een – met name – islamitische achtergrond zich de kernwaarden van ‘onze’ beschaving toe te kunnen eigenen. ‘Links’ raakte overstemd, stond verlamd of bewoog mee op de tonen van de nieuwe muziek, gedirigeerd door bijvoorbeeld Paul Scheffer en diens ‘multiculturele drama’. In de jaren ’90 jaagden de bloedige burgeroorlog in Algerije, hoofddoekjes en de Rushdie-affaire dit debat aan. De aanslagen op het Pentagon en het World Trade Center en de moord op Theo van Gogh zorgden voor verdere dramatisering. Zo werd een hiërarchie in de natie geschapen, waarbij sommige identiteiten tot de culturele kern gerekend werden en andere daarin maar moesten integreren. Op dit terrein zouden Pim Fortuyn en later Geert Wilders floreren. Wilders radicaliseerde, bijvoorbeeld door te spreken over de ‘fascistische islam’ en – naar Bat Ye’ors / Gisèle Littman – ‘Nederabië’; de stelling dat de islam een beweging is die zich richt tegen de Westerse beschaving, en door een verbod te eisen op de Koran. Martin Bosman, Wilders’ medestrijder van het eerste uur, opperde het scenario van een sluipende machtsovername, waarbij islamitische enclaves zich aaneen gaan rijgen tot grotere gebieden. Thierry Baudet bracht vervolgens het conservatisme en radicaal-rechts onder één noemer; pagina 61 t/m 67 van “Opstand; de populistische revolte en de strijd om de ziel van het Westen” (2024, uitgegeven door Prometheus) door Marijn Kruk en de zoekterm ‘trente glorieuses’ op internet, waaronder Wikipedia.

11 06 Inmiddels, na het besprokene in het stukje hiervoor, zitten we wat mij betreft met de gebakken peren. Wat daar besproken werd, gold niet alleen voor Nederland, maar voor heel de Westerse wereld. Nu moet niet alleen de geest van het neoliberalisme, te weten de desastreuze rijkdom van individuen die veel te veel in de wereld naar hun hand kunnen zetten, in combinatie met een massa mensen die aan van alles tekorten hebben, terug in de fles, zoals ook de mijns inziens uit de neoliberalistische aanpak voortvloeiende angst voor, en zelfs haat jegens de Ander.

         Met pacifisme als doel voor de mensheid en de noodgedwongen daaruit voortvloeiende rechtvaardigheid voor ieder mens en dier ben ik uiteraard het toonbeeld van wat tegenwoordig als woke afgedaan wordt, en daarvoor als ‘Gütmensch’. Ondertussen heeft vandaag, aan de andere kant van de Atlantische Oceaan, de meest giftige terroristische organisatie ter wereld voldoende kiesmannen verzameld om in Het Witte Huis de dienst uit te gaan maken en die bovendien meerderheden in het Amerikaanse Congres verwierf. Vanaf januari zijn alle remmen los. Donald Trump kan zijn gemankeerde en elke orde-ondermijnende-beleid de komende 4 jaar vorm gaan geven. Zijn koers zal ook aangehouden worden, wanneer hij het stokje over moet geven aan zijn running mate en t.z.t. viceprecident James David Vance.

         Er gloort voor Europa en voor mij persoonlijk wel een lichtpuntje, te weten dat de Verenigde Staten van Amerika een handelsoorlog zal ontketenen en zich wellicht terugtrekt uit de NAVO. Dat nodigt ons uit om in Europa na 80 jaar – onder dankzegging van het door het Marshallplan geleverde – ons eigen handels- en veiligheidsbeleid in de wereld te gaan zetten. Echter, ik vrees daarnaast een verdere ontwrichting op ieder denkbaar vlak, waarbij dat ‘verdere’ terug slaat op 11 06 hierboven.

11 07 Het geslacht en de familieverbanden van een aantal slachtoffers van de ramp met de Vesuvius in 79 n.Chr. – beter bekend als ‘Pompeï’ – blijken anders te zijn dan eerder aangenomen. Onder de overblijfselen is bijvoorbeeld een volwassene met een kind op schoot. De volwassene droeg een armband, en werd daarom als vrouw gezien. Moeder en kind, was de gedachte. DNA-onderzoek laat nu zien dat het gaat om een man en een kind, die geen familie van elkaar waren. Van twee andere individuen werd aangenomen dat het zusters waren, of een moeder en dochter. Het DNA laat echter zien dat in ieder geval een van beiden een man is. Het onderzoek laat ook zien dat de inwoners van de Pompeï een diverse migratie-achtergrond hadden. Deze bevindingen zetten vraagtekens bij onze traditionele ideeën over familie en gender in deze oud Romeinse stad; door NOS Nieuws. https://nos.nl/artikel/2543606-dna-analyse-werpt-nieuw-licht-op-sociale-verhoudingen-pompeii

11 07 Donald Trump heeft gewonnen. Is dat erg? Ja, dat is erg. Maar, Kamala Harris zou ook erg geweest zijn, nauwelijks minder erg. Tenminste wanneer je de genocide in Palestina niet wegschuift als buitenlands nieuws, waar wij niet mee te maken hebben. Wat echt verschrikkelijk is, is dat een enorme meerderheid in de Verenigde Staten van Amerika nog steeds niet begrijpt dat imperialistisch [en hyperkapitalistisch; GjH] Amerika historisch gezien nog steeds aan de verkeerde kant van de geschiedenis plaatst.

         De VS, onder de leiding van Biden en Harris, heeft sinds 7 oktober 2023 het onvoorstelbare bedrag van $ 22,76 miljard aan militaire ondersteuning naar Israël gestuurd. En dat terwijl er in eigen land een crisis is aan daklozen, en de meeste Amerikanen één doktersrekening verwijderd zijn van faillissement; door Anja Meulenbelt. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/07/kiezen-voor-het-minste-kwaad-was-kiezen-voor-genocide/

11 12 “Gelijke rechten voor alle bevolkingsgroepen zijn cruciaal als we ooit echte vrede willen”, zegt de 18-jarige Taylor uit Myanmar. Op 21 februari 2021 pleegde het Myanmarese leger een gewelddadige staatsgreep. Die trof niet alleen de voorzichtige democratie, maar ook de jongeren en de ongeveer 18 miljoen mensen die behoren tot minderheden, waaronder de Rohingya. Ongeveer 1/3 van de 55 miljoen Myanmarezen bestaat uit etnische minderheden. De meesten van hen strijden vanuit hun afgelegen thuislanden al decennia voor meer autonomie en gelijke rechten. Hun gezamenlijk verzet maakt hen tot een geduchte tegenstander van het militaire regime; door Minka Nijhuis. https://www.mo.be/analyse/gelijke-rechten-voor-alle-bevolkingsgroepen-zijn-cruciaal-voor-echte-vrede

11 14 Vanaf dat Donald Trump voor de tweede keer president wordt van de Verenigde Staten van Amerika zal Europa steeds geïsoleerder in de wereld staan. Trump gelooft niet in een uitzonderlijk Westen wiens lot het is om de rest van de wereld naar zijn evenbeeld te transformeren. Voor hem is er geen speciaal onderscheid tussen de waarden van China, Europa of Rusland; het zijn gewoon concurrenten op de wereldmarkt en hij wil ‘America First’ nastreven, wat betekent dat hij de belangen van de VS wil beschermen tegen al die concurrenten. Wat wij ons in Europa zouden moeten realiseren is dat met Trump aan het roer de ‘liberale orde’ sterft, en als wij gaan proberen dit kadaver nieuw leven in te blazen zullen we nog verder geïsoleerd raken dan we nu al zijn, omdat vrijwel iedereen op de planeet – behalve het Westen – die liberale wereld haat.

         De Westerse landen speelden decennia mee met de VS, omdat ze geen keus hadden [of dachten te hebben; GjH]: ze wilden de grootste van de grootmachten niet tegen zich in het harnas jagen. Europa heeft zich de achterliggende periode niet ontwikkeld tot een grootmacht. Dat betekent niet dat Europa vanaf nu zijn eigen waarden als ideologische veren af moet schudden*. Blijf gerust liberale democratieën, zoveel we willen. Het betekent wel het einde van het tijdperk dat ongeveer 300 jaar geleden begon, toen het Westen zichzelf als superieur beschouwde, de kans greep om de rest van de wereld te onderdrukken en de plicht voelde om de rest van de wereld te transformeren. Niet alleen dat is voorbij, maar met Trump is er zelfs geen coherent ‘Westen’ meer.

         We zullen dus – wat mij betreft ‘eindelijk’ – van de nood een deugd moeten maken. Ten eerste is het in deze nieuwe wereld cruciaal om opnieuw te leren anderen te begrijpen en met hen te spreken als gelijken in plaats van hen vanuit de hoogte de les te lezen. Ten tweede heeft Europa te lang de valse hoop gehad dat Amerika haar belangen behartigde, maar dat was nooit het geval, en onder Trump zal dat duidelijker worden dan ooit tevoren. Europa moet leren wat ‘soevereiniteit’ betekent, wat onze belangen zijn en hoe we die kunnen beijveren. Europa moet dus haar eigen onafhankelijke relatie met China, Rusland, Israël en de VS gaan ontwikkelen en ophouden het te zien vanuit een vermeend Atlantisch standpunt of, erger nog, vanuit een ‘waarden’-standpunt. Tot slot moet Europa opnieuw leren aandacht te besteden aan de behoeften van zijn burgers, wat dé grote les is van de overwinning van Trump. Kamala Harris verloor immers vooral omdat haar plannen niet aansloten op hetgeen de Amerikaanse bevolking wil, een klassiek geval van elite-groepsdenken. Wat de Europeanen vermoedelijk willen, is dat hun leven na 2 decennia verbetert, waarin hun leiders in feite niet veel meer deden dan de bevelen uit Washington opvolgen en het verval managen; door Arnaud Bertrand. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/14/foute-conclusies-voor-de-eu-van-de-verkiezing-van-trump/

* Een werkelijke vernieuwing van de PvdA begint, zei Wim Kok op 11 december 1995, met een definitief afscheid van de socialistische ideologie; met een definitieve verbreking van de ideologische banden met andere nazaten van de traditionele socialistische beweging.

11 18 Israël negeert de bevelen van de Verenigde Naties en overtreedt op flagrante wijze de regels [waaronder het Handvest; GjH] ervan. Op basis van de etnische zuivering en de genocide dat het uitvoert zijn er meer dan genoeg redenen om het land als lidstaat van de VN te schorsen. Dat kan al dan niet gecombineerd worden met het heroprichten van het VN-Comité tegen Apartheid om systematische van mensenrechten-schendingen en het internationaal recht in de bezette Palestijnse gebieden aan te pakken, het instellen van een wapenembargo tegen Israël en de overweging van gerichte boycots, desinvesteringen en sancties, met name tegen illegale activiteiten in de bezette Palestijnse gebieden; door Kathy Kelly. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/18/wanneer-zal-de-algemene-vergadering-van-de-vn-israel-schorsen/

11 20 In november 1989 begon een juichende menigte de ‘Berlijnse Muur’ te beklimmen, die plotseling nutteloos was geworden. Van Bulgarije tot Polen stortten communistische regimes in. Voormalige autocratische staten hielden vrije verkiezingen, de Sovjetvlag werd in het Kremlin gestreken… De Koude Oorlog liep onverwacht ten einde: het was een tijd van optimisme en van zekerheid: de toekomst zou voorspoedig zijn. De burgers van de Oostbloklanden verwonderden zich over de afschaffing van reisbeperkingen, de komst van de democratie, het einde van wijdverspreide bewaking en onderdrukking van de persoonlijke vrijheid. De vrije markt zou de staatsbedrijven vervangen en een tijdperk inluiden van economische groei. Voor de mensen, die genoeg hadden van wachtrijen en tekorten, stond een tijd van massaconsumptie voor de deur. Natuurlijk maakte de vernietiging van de planeconomie ook een einde aan de gegarandeerde werkgelegenheid. Het betekende de zwanenzang van een maatschappij, die voorzag in een sociaal vangnet om aan ieders basisbehoeften te voldoen. Maar de burgers kregen de verzekering dat alles goed zou komen. Op 1 juli 1990, de dag dat de Duitse mark de officiële munteenheid van een verenigd Duitsland werd, beloofde kanselier Helmut Kohl op televisie: “Niemand zal slechter af zijn dan voorheen, en velen zullen het beter hebben.”

         De dingen verliepen echter anders. In de meeste voormalige socialistische landen leidde de ineenstorting van de USSR tot een economische neergang, die nog dieper was en langer duurde dan de Grote Depressie van de jaren ’30. Het werd een verwoestende omwenteling in het leven van 420 miljoen mensen (9% van de wereldbevolking). Bevolkingsverplaatsingen, dalende productie, exploderende ongelijkheid, hyperinflatie, instortende geboortecijfers, massale werkloosheid, overmatige sterfte en toenemende misdaad: alle indicatoren kwamen samen om een menselijke schade te meten, die in vredestijd ongekend was. Volwassenen, die in het begin van de jaren ’90 waren geboren, werden gemiddeld een centimeter korter dan de cohorten van de decennia ervoor. Dat verschil in lengte is vergelijkbaar met wat onderzoekers waarnemen bij mensen, die geboren zijn in oorlogsgebieden. De alarmbellen gingen in 1993 rinkelen toen de Russische kiezers tegen een hervormingsproces stemden. Miljoenen mensen in het voormalige Oostblok verloren hun baan of werden gedwongen met vervroegd pensioen te gaan. Ondertussen slokten de macro-economische instabiliteit, de hyperinflatie en de prijsliberalisering hun spaargeld op. Naarmate de oude politieke elites geleidelijk aan veranderden in een nieuwe roofzuchtige klasse van oligarchen, vraten corruptie en misdaad aan de samenleving. Tot dan toe ongekende niveaus van ongelijkheid leidden tot bataljons aan behoeftigen en een handvol hyperrijken.

         Net als Vladimir Poetin in Rusland en Viktor Orbán in Hongarije zijn autoritaire leiders in een aantal landen opgeklommen als reactie op een aanhoudend gevoel van frustratie over de gebroken beloften van de democratie en de vrije markt en op het gevoel tweederangsleden van de Westerse familie te zijn. Hoewel de hereniging natuurlijk ook haar goede kanten heeft gehad, kijken veel Oost-Duitsers nog steeds op de voorbije drie decennia terug als ‘30 jaar van collectieve en individuele verguizing, schande, spot en ijzige uitsluiting’. Bij de recente regionale verkiezingen behaalde de extreemrechtse partij Alternative für Deutschland (AfD) ongekende resultaten in het oosten van het land. Het communisme in Sovjetstijl was voor veel mensen een ramp, maar het kortzichtige triomfalisme van het Westen aan het einde van de Koude Oorlog veroorzaakte er een catastrofale overgang naar de kapitalistische markt; door Kristen Ghodsee. https://lavamedia.be/dertig-jaar-geleden-de-andere-grote-depressie/

11 20 Eén ding is zeker: met Donald Trump in het Witte Huis wordt de koers van de Verenigde Staten van Amerika onvoorspelbaarder en de toekomst onzeker. Maar die donkere wolken en onheilspellende signalen hoeven niet noodzakelijk te leiden tot paniek. “Trump is niet het probleem. Harris was niet de oplossing. De toekomst van Europa ligt in haar eigen handen”, schreef de Spaanse juriste en politica, Arancha González. Tijd spenderen aan discussies over wat we niet kunnen beïnvloeden, is nutteloos. Meer dan ooit zou de aandacht moeten uitgaan naar wat we zelf in eigen handen hebben; door Kathleen Van Brempt. https://www.sampol.be/2024/11/trump-2-0-niet-panikeren

11 25 Het enige dat op 18 en 19 november jl. in Rio de Janeirode de financiële elites zou interesseren in een G20-bijeenkomst is het ‘verdiepen van partnerschappen’; een eufemisme voor verdere onderwerping en overname met het oog op 2026, wanneer de Verenigde Staten van Amerika gastheer van de G20 zal zijn. China dacht daar – net als Brazilië – anders over: begin met campagne voeren tegen armoede en honger. (Het Chinese dagblad de) Global Times heeft in dat verband opnieuw benadrukt hoe het land “alle 800 miljoen mensen uit de armoede heeft gehaald en eerder dan gepland de armoedebestrijdingsdoelen van de VN-agenda 2030 voor Duurzame Ontwikkeling heeft bereikt”. Het officiële thema van de Rio G20 was “Bouwen aan een rechtvaardige wereld en een duurzame planeet”.

         In zijn G20-toespraak riep president Xi Jinping alle leden op om een nieuwe start te maken vanaf Rio door ‘inclusieve globalisering’ en ‘echt multilateralisme’ te beoefenen. Zoals iedereen weet gruwt het NAVO-blok van multilateralisme. De heersende klassen zijn ongeacht wie er zetelt in het Witte Huis, niet geïnteresseerd in een ‘rechtvaardige wereld’, hun hegemonie is alleen gericht op het behouden van eenzijdige privileges. ‘Duurzame planeet’ is een codebegrip voor wat de bende van Davos wil: de giftige verstrengeling van belangen van de NAVO, de Verenigde Naties en het Wereld Economisch Forum. Het G7/NAVO-blok probeerde met alle middelen de agenda van de G20 in Rio te kapen. Diplomatieke bronnen bevestigen dit. Toch hield de G20 onder Braziliaans voorzitterschap voet bij stuk in de verdediging van de door het Zuiden geleide multipolariteit en onderhandelden ze over een compromisagenda, die er in de praktijk voor zorgt dat ze niet verder verstrikt raakten in de recente eeuwige oorlogen van Gaza, de grootmachten en Oekraïne.

         Met de NAVO als geheel, die de genocide in Gaza de facto steunt, kon de 85 punten tellende slotverklaring van de G20 op zijn best een paar eensgezinde algemeenheden bieden en op zijn minst oproepen tot een staakt-het-vuren in Gaza – wat onmiddellijk na het afsluiten van de G20-top door de VS in de VN-Veiligheidsraad met een veto werd bestreden.

         Gastheer Luiz Inácio Lula da Silva’s persoonlijke stempel op de G20 werd gevormd door een initiatief van het globale Zuiden: een alliantie vormen tegen armoede, honger en sociale ongelijkheid en tegelijkertijd extra belasting heffen op de superrijken. Uiteindelijk pakte de G20-top in Rio tot op zekere hoogte gunstig uit, als een soort aanvulling op de BRICS⁺-top in Kazan, afgelopen oktober in West-Rusland, in een poging om de weg te effenen naar een inclusieve multinationale wereld, die wordt gekenmerkt door sociale rechtvaardigheid; door Pepe Escobar, vertaald door Rein van Gisteren. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/25/g20-overstemt-g7-agenda/

11 26 Vanaf 2014 heeft de Verenigde Staten van Amerika economische, financiële en diplomatieke strafmaatregelen uitgevaardigd tegen Rusland. West-Europa heeft daarvoor de prijs bepaald. Duitsland zakt weg in een economische recessie en de factor die daar het meest toe bijdraagt is het verlies van de goedkope energie uit Rusland. Op het wereldtoneel heeft de VS de Europese Unie meegetrokken in een isolement [heeft de EU zich door de VS mee laten trekken in haar isolement; GjH]. De hele wereld keert zich af van deze 2 imperialistische machtsblokken. Wanneer er nu nog gepraat wordt over “de internationale gemeenschap” dan wordt de wereld bedoeld, zonder de Europese Unie en de VS; door Peter Franssen. Zie ook 11 26 onder Militarisme. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/26/grote-europese-oorlog-opnieuw-een-stap-dichterbij/

11 27 De westerse alliantie raakt verdeeld over Israël, nadat het Internationaal Strafhof (ICC) een arrestatiebevel uitvaardigde voor premier Benjamin Netanyahu en voormalig Israëlisch minister van Defensie Yoav Gallant wegens misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden in Gaza. Australië, Canada, de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk hebben hun steun uitgesproken voor het ICC. Aan de andere kant vallen de Verenigde Staten van Amerika het ICC openlijk aan en dreigt met sancties; door Ben Norton, vertaald door Jan Reyniers. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/27/westen-verdeeld-over-israel-vs-bedreigt-icc-bondgenoten-over-arrestatiebevel-netanyahu/

11 28 Op 26 november 2024 heeft de Belgische Koning Filip Maria Palestijns ambassadeur Amal Jadou in zijn Koninklijk Paleis ontvangen. Dit is een belangrijke stap voor het Palestijnse volk en zijn strijd voor zelfbeschikking. Daarbij heeft België de facto de staat Palestina erkend als volwaardig lid van de gemeenschap der wereldstaten. Dat werd bevestigd door de officiële ontvangst van de missiebrieven van mevrouw Amal Jadou, die voortaan de functie van Ambassadeur van Palestina in België, de Europese Unie en Luxemburg bekleedt. Formeel is dit nog geen volwaardige erkenning, maar de symbolische kracht van de ontvangst door het staatshoofd kan niet ontkend worden; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/27/koning-filip-ontvangt-de-eerste-palestijnse-ambassadeur-amal-jadou/

11 29 Chris Hedges gaf een lezing aan de University of California in Santa Barbara over genocide in de 21^ste eeuw. Hedges ontrafelt de dingen tot hun essentie. Hij stelt: “Genocide is us” (‘us’ als in ‘wij’ en als in ‘United States’ of America). In een wereld met morele normen zou deze man dagelijks op onze schermen te zien zijn. Nu dus niet; door Chris Hedges. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/29/chris-hedges-jeffrey-sachs-francesca-albanese-en-china-in-zuid-amerika/

12 01 Het algemeen kiezersaandeel van wat ‘links’ genoemd wordt, is volgens Silja Häusermann niet gedaald, maar herverdeeld over verschillende partijen. Sociaal-democratische partijen verloren in het verleden kiezers aan àlle kanten. Van geen enkele partij wonnen ze meer kiezers dan dat ze eraan verloren. Een echte electorale crisis. Maar het grootste deel kiezers verloren ze aan andere linkse partijen, met name aan groene, radicaal-linkse en sociaal-liberale partijen, daarna gevolgd door centrum- en centrum-rechtse partijen, en slechts in laatste instantie aan extreemrechtse partijen. Het dominante narratief over de historische achteruitgang van de sociaal-democratie is volgens Häusermann onjuist. Vaak lezen we dat de sociaal-democratie kiezers verloor, omdat ze te veel opschoof – te veel richting het centrum over economische kwesties en te veel richting progressieve standpunten over culturele kwesties – en dat ze dat betaald kreeg met het verlies van de arbeidersklasse aan extreemrechts. Echter, het onderzoek van Häusermann en Herbert Kitschelts logenstraft dat idee. Het lijkt erop dat sociaal-democratische partijen eerder kiezers verloren, omdat ze zich te weinig aanpasten aan de nieuwe sociologische realiteit van de kennissamenleving van vandaag; door Wim Vermeersch, die Silja Häusermann interviewt. Ik herken me niet in de bevindingen in hun “Beyond Social Democracy. The Transformation of the Left in Emerging Knowledge Societies” (2024, uitgegeven bij Cambridge University Press): vanaf het moment dat Wim Kok als vakbondsbestuurder bij het akkoord van Wassenaar instemde met loonmatiging in ruil voor arbeidstijdverkorting, en later als premier voor de PvdA zijn ideologische veren afschudde, “een werkelijke vernieuwing van de PvdA begint (…) met een definitief afscheid van de socialistische ideologie; met een definitieve verbreking van de ideologische banden met andere nazaten van de traditionele socialistische beweging”, was de PvdA voor mij een kapitalistische, liberale partij geworden. https://www.sampol.be/2024/12/weten-sociaaldemocraten-wel-wat-hun-electoraat-is

12 02 De Israëlische premier Benjamin Netanyahu, degene die slechts enkele maanden geleden in het Amerikaanse Congres meer dan 50 staande ovaties kreeg, wordt door het Internationaal Strafhof aangeklaagd voor misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden. De Amerikaanse regering is medeplichtig aan Netanyahu’s oorlogsmisdaden en heeft volledig meegewerkt aan Netanyahu’s gewelddadige rooftocht in het Midden-Oosten. De Israëlische lobby ondermijnde de Verenigde Staten van Amerika, ontketende een reeks internationale misdaden tegen de mensheid en verwoestte het Midden-Oosten. Jeffrey Sachs licht de rol van het Israëlische lobbywerk op het buitenlandse beleid van de VS toe en onthult aldoende de Amerikaanse medeplichtigheid aan Netanyahu’s oorlogsmisdaden; door Jeffrey Sachs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/02/icc-arrestatiebevel-voor-netanyahu-is-ook-aanklacht-tegen-vs/

12 03 Democratie is veel meer dan alleen maar het recht eens in de zoveel tijd te mogen stemmen. Dat algemeen stemrecht is slechts één manier waarop de democratische ideologie tot uitdrukking kan komen. Democratie kan het best worden begrepen als een groot verhaal, gebaseerd op het uitgangspunt dat alle mensen gelijk en vrij geboren zijn. Universele mensenrechten [met alles wat daarmee samenhangt; GjH] maken dus net zo goed deel uit van democratie, als het recht om te mogen stemmen.

         De afgelopen decennia is de democratische verbeelding stap voor stap uitgehold. Eerst en vooral door het neoliberalisme, dat niet louter een economisch systeem is, maar eerder een maatschappelijke ordening. Verder evolueerden we van een veld, dat door politieke media en een publieke omroep gedomineerd werd, naar een door algoritmen gedomineerde commerciële aandachtseconomie. Het democratische ideaal van meerstemmigheid is verloren gegaan, net als het democratische ideaal van rationaliteit.

         Media duwen zowel experts als politici vandaag in formats, waarin ze gedwongen worden eenvoudige oplossingen voor te stellen voor complexe problemen. Ruimte voor een analyse van de oorzaken van problemen wordt niet gegeven. Dat wordt als ‘te moeilijk voor de gewone man’ beschouwd [ja, ‘man’; GjH]. In die formats is extreemrechts enorm in het voordeel. Er wordt hen nauwelijks iets in de weg gelegd om democratie te herdefiniëren als ‘de stem van het volk’, waarbij ‘het volk’ in nationalistische termen wordt begrepen en vertegenwoordigd zou worden door een sterke leider van het type Trump, De Wever of Wilders. Niet alleen linkse intellectuelen, maar ook migranten, rechters en vakbonden worden [zonder dat daar kantekeningen bij geplaatst worden; GjH] in de media ‘vijanden van het volk’ genoemd [dat blijkt onder de vrijheid van meningsuiting te vallen; GjH].

         Als gezegd zijn universele mensenrechten een hoeksteen van de democratische traditie, maar in de extreemrechtse invulling verandert democratie in haar tegendeel. Wie mensenrechten verdedigt, wordt door extreem rechts ook gezien als een vijand van het volk en dus van de democratie; door Seppe De Meulder over het boek “De herschepping van de democratie” (2024, uitgegeven door EPO) en geschreven door Ico Maly. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/03/waarom-alle-democraten-het-boek-van-ico-maly-moeten-lezen/

12 06 Waarom sommigen van ons [en ik; GjH] de banden met Israëlische universiteiten willen verbreken? Om te kunnen bestaan, moest Israël het bestaan en bijgevolg ook de rechten van het Palestijnse volk ontkennen. Dit koloniale gedachtegoed zit diep verankerd in het DNA van de Israëlische staat en doordringt al haar instellingen. Op diezelfde ideologie zijn naast het leger ook Israëlische universiteiten gebouwd, waardoor ze zowel cruciale pijlers als het product zijn van de Israëlische staatsmachine tegen de inwonende Palestijnen. Het ontwikkelen van staatspropaganda, juridische strategieën om Israëlische misdaden te rechtvaardigen en de actieve betrokkenheid van Israëlische universiteiten bij de training van militairen zijn slechts 3 voorbeelden van hoe deze instellingen verbonden zijn met de Israëlische staat en het bredere zionistische project. Deze instellingen staan niet los van elkaar, maar functioneren als cruciale schakels van een systeem dat de koloniale logica van de Israëlische staat in stand houdt. Ze vormen benodigde onderdelen van een staat, die zijn expansieve en onderdrukkende doelen niet alleen door middel van geweld, maar ook door culturele en intellectuele middelen bestendigt.

         Dat het ontstaan van Israël een verlengde is van de imperialistische en koloniale aspiraties van Europa verklaart [de wereld bekijkend door dezelfde bril; GjH] waarom Israël desondanks vaak als symbool van democratie en pluralisme wordt gezien; door Carlota Amparo Rocío García Cilleros. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/06/to-exist-is-to-resist-stem-van-palestina-als-verzet-tegen-koloniale-en-genocidale-dna-van-israelische-staat/

12 06 In 2019 arresteerde de Russische politie een man in een bos nabij de grens met Finland. Hij had er een valse grenspost neergezet. Tegen betaling leidde hij migranten langs prikkeldraad en waarschuwingsborden met termen als ‘GRENSGEBIED’ en ‘STOP’. Maar ze waren niet echt. De borden en grenspalen had hij geplaatst om ter oplichting van migranten de illusie te wekken van een grensovergang. Met dit verhaal begint Albina Fetahaj haar boek “Grenskolonialisme” (2024, uitgegeven door Epo), om de lezer er vervolgens op te wijzen dat de actie van de man minder vreemd is dan we op het eerste gezicht zouden denken. Dit is namelijk precies wat staten doen. Ze trekken lijnen, die voorheen niet bestonden, en overtuigen vervolgens mensen ervan dat ze een betekenis hebben.

         De vraag is: waarom accepteren we dat niet van die man, maar wel van staten? We lijken met ons allen te vertrekken vanuit de onuitgesproken aanname dat wat staten doen ‘echt’ is. Dat lijkt vanzelfsprekend. Maar wat onuitgesproken blijft, omdat het vanzelfsprekend lijkt, lijkt vaak slechts vanzelfsprekend, juist omdat het onuitgesproken blijft. Er is, zo toont het boek van Fetahaj aan, niet zoiets als ‘vanzelfsprekendheid’. Er is alleen een spreken, dat zich onzichtbaar tracht te maken, in een poging zich immuun te maken voor tegenspraak. Waar Fetahaj ons aan herinnert, is dat elke grens ‘gemaakt’ is. Haar boek vertelt de vergeten – of beter geformuleerd: ‘onzichtbaar gemaakte’ koloniale geschiedenis, die aan de oorsprong ligt van de grenzen, waarvan we vandaag geneigd zijn om ze als natuurlijk of normaal te beschouwen; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/06/waarom-een-wereld-zonder-grenzen-minder-gek-is-dan-je-denkt/

12 08 Onder president Barack Obama stak de regering van de Verenigde Staten van Amerika miljarden in een geheime operatie om de regering van Bashar al-Assad omver te werpen. Het Timber Sycamore-programma van de CIA, een van de duurste ondernemingen van de inlichtingendienst, keerde op zijn hoogtepunt $ 100.000 per getrainde Syrische militant uit. Velen van hen vochten later onder de vlag van aan Al-Qaeda gelieerde milities. Hoewel de VS zich openlijk distantieert van directe betrokkenheid bij de laatste escalatie in Syrië, is de realiteit complexer. Openlijk steun geven aan groepen, die officieel zijn bestempeld als terroristische organisaties, kan leiden tot een probleem dat Washington liever vermijdt; door Robert Inlakesh, vertaald door Gaston Van Dyck. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/08/hoe-vs-en-israel-de-syrische-oppositie-weer-tot-leven-wekte/

12 09 De Canadese premier Trudeau reisde al af naar de residentie van Donald Trump in Florida om de 25% tarieven, die Trump aan Canada wil opleggen, te betwisten. Naar verluidt zou de reactie van Trump geweest zijn dat ze dan maar de 51^ste staat van de Verenigde Staten van Amerika moeten worden. Ook de nieuw verkozen president van Mexico Claudia Sheinbaum laat er geen gras over groeien. Ze wijst de economische blokkade en de hybride oorlog tegen Cuba en Venezuela af. Ze nodigt Trump uit om de blokkade van beide landen te beëindigen om zo ook de migratiestromen naar de VS te helpen stoppen; door Miel Dullaert. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/09/mexicaanse-president-sheinbaum-stop-de-blokkade-van-cuba/

12 10 De Amerikaanse econoom Jeffrey Sachs ontrafelt het uiteenvallen van Syrië en legt uit wat de rol van Israël en de Verenigde Staten van Amerika was in het veroorzaken en 13 jaar volhouden van dit conflict, met deze val als belangrijkste doel. Maar wat betekent dit alles voor de toekomst van het Midden-Oosten? Bekijk zijn analyse, die de verborgen krachten achter deze crisis toont via https://www.youtube.com/watch?v=f0ppYRyL3cI&t=3s

12 12 Het succes van Israël en de Verenigde Staten van Amerika om na 13 jaar pogingen president Bashar Al-Assad ten val te brengen met als doelstelling het Midden-Oosten en Syrië in complete chaos te storten, mag ons niet doen vergeten dat de VS niet langer overal oppermachtig is. De spectaculaire mislukking van de staatsgreep in Zuid-Korea is daarvoor een teken aan de wand; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/12/mislukte-staatsgreep-zuid-korea-wijst-op-tanende-werelddominantie-vs/

12 13 De val van Bashar Al-Assad en de regionale verschuivingen in West-Azië kunnen niet los worden gezien van de mondiale context: die van een confrontatie tussen de unipolaire hegemonie van de Verenigde Staten van Amerika en de opkomst een multipolaire wereld. Dit mondiale conflict vormt het verband tussen de openlijke dreigementen van Donald Trump aan het adres van China, de oorlog in Oekraïne, de oplopende spanningen in Azië, de tegenslagen voor Frankrijk en de Europese Unie in de Sahel, de verslechterende relatie tussen Algerije en Marokko enzovoort. Nationale en regionale kwesties kunnen tijdelijk voorrang krijgen, maar op de lange termijn geven internationale kwesties onze wereld diepgaand vorm. Wat Syrië betreft is het regionale strategische doel gemakkelijk te herkennen: het vernietigen van wat Palestijnse verzetsstrijders de ‘As van het Verzet’ noemen, waarmee ze de as ‘Hezbollah-Syrië-Iran-Palestina’ aanduiden.

         Ongeacht de analyse, die anderen kunnen maken van de politieke aard van het politieke en sociale systeem van het Syrië van Assad, maakte de geostrategische positie van het land het tot een centrale as voor al diegenen die zich verzetten tegen de Amerikaanse hegemonie in de regio. Ook al diegenen, die zich verzetten tegen de Amerikaanse vazalstaat Israël, die de plaatselijke beheerder is van de belangen van de imperialistische machten in de regio. Deze geostrategische situatie zorgde via Irak, Jemen en Palestina voor een verbinding tussen Iran en Libanon. Vanuit een strikt operationeel oogpunt was Syrië het essentiële doorvoerpunt voor allerlei soorten hulp aan iedereen, die zich verzette tegen de genocidale Israëlische staat. Samen met Iran was Syrië een stabiele basis voor het antizionistische verzet in de regio. Het verdwijnen van deze achterhoede verzwakt de antizionistische regionale krachten aanzienlijk en zet de deur open voor verdere destabilisatie, in afwachting van een aanval op Iran. Dat is de laatste staat, die tegenwicht biedt aan de VS-hegemonie in de regio en zich verzet tegen de lokale manager van de VS in de regio, de zionistische staat. Zo krijgt de indirecte oorlogsvoering tegen China en Rusland vorm; door Saïd Bouamama. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/12/wereldwijde-gevolgen-van-de-val-van-assad/

12 13 Dat Bashar Al-Assad is gevlucht, slechts 10 dagen na een bliksemopmars door een coalitie van verschillende ‘islamitische’ krachten, betekent een ingrijpende verschuiving in het machtsevenwicht in de regio. Ze betekent een zware klap voor Hezbollah, voor het Palestijnse verzet en voor Iran, dat een belangrijke bondgenoot verliest en een versterking van de positie van Israël en de Verenigde Staten van Amerika in de regio. De feiten maken duidelijk dat de vlucht van Assad het resultaat is van een internationale overeenkomst en niet van een verandering in de militaire machtsverhoudingen binnen het land. Dat bevestigde ook Maria Zakharova, woordvoerster van het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken. Rusland nam niet deel aan deze onderhandelingen. Het gaat hier dus om een ware staatsgreep, uitgevoerd onder leiding van een internationale coalitie. De contouren van deze coalitie zijn te zien in de opgetogen reacties van de betrokken landen; door Saïd Bouamama. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/13/val-van-assad-is-winst-voor-israel-en-vs/

12 16 Extreemrechts heeft het woord ‘democratie’ gekaapt en de betekenis ervan veranderd in haar tegendeel. Een gesprek over waarom democraten een ideologische strijd moeten voeren en over media, neoliberalisme, populisme en het primaat van de politiek. “Men heeft lang gedacht dat je slaapwandelaars niet wakker mocht maken, maar dat was een fabeltje” zei mensenrechtenadvocate Kati Verstrepen. Terwijl de democratische ideologie wordt uitgehold en we met z’n allen slaapwandelend richting de afgrond lopen, schudt Ico Maly ons wakker met het boek “De herschepping van de democratie” (2024, uitgegeven door Epo); door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/16/ico-maly-de-reden-dat-extreemrechts-kan-winnen-is-dat-er-niet-genoeg-democraten-zijn/

12 20 Israël schendt op een uitzonderlijk destructieve manier het internationaal recht in Gaza. Daarbij krijgt het de hulp van het Westen, met de VS op kop. De bezetting van Palestijnse gebieden schond al de belangrijkste regel van het Handvest van de Verenigde Naties – het verbod op gebiedsverovering door middel van geweld – en ontneemt het Palestijnse volk zijn recht op zelfbeschikking. Opmerkelijk is ook dat het Hof van de VN vindt dat Israël zich in de bezette gebieden schuldig maakt aan systematische discriminatie op basis van etnische afkomst, ras en religie, en zo zondigt tegen 3 mensenrechten-conventies, die het heeft ondertekend. Met haar beleid van haast volledige scheiding van kolonisten en Palestijnen in Oost-Jeruzalem en op de Westelijke Jordaanoever maakt Israël zich volgens het Hof ook schuldig aan apartheid, zoals omschreven in het Internationaal Verdrag inzake de uitbanning van alle vormen van rassendiscriminatie. Een verdrag dat door Israël werd geratificeerd.

         Onlangs werden gedurende een jaar ruim 43.000 [geregistreerde; GjH] mensen gedood. Dat is 2% van de totale bevolking van Gaza. En dat is [als met ‘geregistreerde’ gezegd; GjH] een onderschatting. In de Joegoslavische oorlogen werd tussen 1999 en 2001 ‘maar’ 0,5% van de bevolking om het leven gebracht. Gaza is een zeer dodelijk conflict. Ook de vernietiging van het erfgoed en ander onroerend goed van de Gazanen is uitzonderlijk. Naar schatting 30 tot 60% van alle gebouwen zijn vernietigd. Zelfs de ondergrens van die schatting overtreft de geallieerde tapijtbombardementen tijdens de Tweede Wereldoorlog, die in het westen van Duitsland ‘maar’ 15 tot 20% van de gebouwen vernielden. Van de dodelijke slachtoffers in Gaza is 70% vrouw of kind. Burgerlijke hospitalen mogen in geen enkele omstandigheid worden aangevallen. Israël doet dat juist wel. Een bezettende macht moet de werking van instellingen voor opvoeding van en zorg voor kinderen faciliteren. De meeste scholen [en ziekenhuizen; GjH] in Gaza zijn vernietigd. Een bezettende macht heeft de plicht om medische voorzieningen en voedsel voor de bevolking te verzekeren. In de eerste maanden van de oorlog onderbrak Israël de stroom- en waterdistributie, evenals de toevoer van voedsel. Ook op dit moment is de bevoorrading problematisch. Dat is een geval van ‘collectieve bestraffing’, die het internationaal recht verbiedt. Er was de voorbije decennia ook geen conflict waar zoveel journalisten zijn gedood. Het Hof vindt dat alle staten elke hulp aan deze onwettige bezetting moeten stopzetten, en dat in het bijzonder de Algemene Vergadering en de Veiligheidsraad van de VN moeten onderzoeken hoe ze de bezetting zo snel mogelijk kunnen beëindigen. Sindsdien verklaarden 124 landen, waaronder België, zich akkoord met deze besluiten, echter alleen landen als Colombia, Maleisië, Namibië en Turkije troffen intussen economische sancties tegen Israël.

         Niet alleen doodde Israël in Gaza meer dan 230 medewerkers van UNRWA, het VN-agentschap voor de Palestijnse vluchtelingen, en verklaarde de secretaris-generaal van de VN António Guterres in oktober jl. persona non grata. In diezelfde maand stemde het Israëlische parlement in met een wet, die UNRWA vanaf 2025 buiten de wet stelt, in Israël èn in de gebieden die het bezet. Dat zal dramatische gevolgen hebben voor de Palestijnen. Israël valt op deze manieren de VN aan, dé organisatie in het hart van de internationale rechtsorde. Dries Lesage, professor internationale politiek aan de UGent, noemt deze Israëlische praktijken ‘uitzonderlijk’, maar hij is niet verbaasd: “Natuurlijk probeert Israël de Verenigde Naties te delegitimeren, omdat ze zijn overtredingen benoemen. Het doet me denken aan hoe de fascistische regimes in Duitsland, Japan en Italië met de Volkenbond, de voorganger van de Verenigde Naties, omgingen in de jaren ’30. Zij probeerden met een criminele opzet voor ogen het gezag te ondermijnen van de organisaties, die die opzet aan de kaak stelden.” De VN veroordelen dan wel, maar kijken verder machteloos toe, terwijl vanuit het Globale Zuiden, met steun van China [Rusland; GjH] en Iran, de roep om gerechtigheid steeds luider klinkt. Die machteloosheid heeft onder meer te maken met al de Amerikaanse veto’s in de Veiligheidsraad.

         De militaire inval in Gaza toont op een nooit geziene manier hoe het Westen de internationale regels bijzonder selectief toepast. Rusland wordt keihard bestraft als het de regels niet naleeft, Israël wordt zelfs gesteund als het dat doet. Dat het Westen achter een land blijft staan, dat met groot misprijzen de orde negeert, die na 1945 vooral door het Westen werd opgericht om de vrede in de wereld te bewaren, ondermijnt deze orde. China en Rusland stellen die Westerse dubbelzinnigheid aan de kaak, wel wetend dat 148 landen Palestina als staat erkend hebben; door John Vandaele. https://www.mo.be/analyse/het-westen-ondermijnt-zijn-geloofwaardigheid-ten-opzichte-van-globale-zuiden

Omtrent ziekten, psychologie, psychiatrie en ander onoverkomelijk lijden

10 21 Egypte is officieel malariavrij. Het land heeft voor 3 jaar op rij aangetoond dat het de besmetting via malariamuggen heeft weten te stoppen en is in staat dat in de toekomst zo te houden. Historisch, omdat de ziekte in Egypte terug gaat tot de tijd van de farao’s. Bij een scan van de resten van de bekende farao Toetanchamon (1341-1323 v.Chr.) kwam aan het licht dat hij waarschijnlijk is overleden aan de gevolgen van malaria en een ontsteking in zijn knie; door NOS Nieuws. https://nos.nl/artikel/2541572-egypte-na-100-jaar-bestrijding-malariavrij

12 12 Niet minder dan 2 op 3 burgers van de Verenigde Staten van Amerika menen dat hun regering de gezondheidszorg moet weghalen bij privé-bedrijven. Ook de privé-verzekeringssector van de VS is verantwoordelijk voor tienduizenden doden elk jaar (zie 12 17 hier onder). De VS zijn het enige welvarende land – èn het rijkste ter wereld – dat geen openbare gezondheidszorg heeft, maar wel miljarden over heeft voor zijn permanente oorlogsindustrie. Dat de VS-bevolking in die omstandigheden zonder enige empathie reageert op de moord van een medemens is een zoveelste symptoom van een maatschappij, die pathologisch ziek is. Het is één van de maatschappelijke pathologieën van het machtigste en rijkste land op aarde. De sector van de gezondheidszorg is een onderdeel van een systeem dat winst voor enkelen plaatst boven het welzijn van velen en massamoord door permanente oorlog als enige business-model heeft; door Derek Seidman en Sharon Zhang. https://truthout.org/articles/poll-support-for-government-ensured-health-coverage-at-nearly-2-decade-high/ en https://truthout.org/articles/behind-unitedhealthcares-ceo-is-a-larger-system-of-corporate-rule/

12 17 Meer dan 8.000 Amerikanen sterven elke dag, velen van hen onnodig. Waarom? Omdat de Verenigde Staten van Amerika nog steeds geen nationaal zorgsysteem heeft, dat iedereen de juiste medische zorg garandeert. Vorig jaar haalde United $ 281 miljard aan inkomsten binnen, waardoor de jaarwinst 33% hoger uitviel dan in 2021. Brian Thompson, de CEO zorgverzekeraar van UnitedHealthcare zelf stak $ 10,2 miljoen op zak als persoonlijke verloning. Op de sociale media krijgt de moordenaar van Thompson een heldenstatus. Het drukt wellicht goed uit hoe Amerikanen over het gezondheidssysteem denken; Sam Pizzigati, vertaald door Toon Van den Bossche. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/17/moord-op-zorgverzekeraar-vertolkt-grote-volkswoede-in-de-vs/

Deel II Mij-boeiende ontwikkelingen in landen

Nederland en België

9 21 Tijdens de politieke beschouwingen in Nederland viel Kees Boonman 2 dingen op: minister-president Dick Schoof zei ‘een beetje in een klem’ te zitten. En Geert Wilders noemde het kabinet ‘zijn’ kabinet; door Kees Boonman, geïnterviewd door Mieke van der Weij en Pieter van der Wielen. https://www.nporadio1.nl/fragmenten/nieuwsweekend/9d0f9ceb-73b4-4507-989e-f0cd58d6c2f0/2024-09-21-de-politieke-weekanalyse-met-kees-boonman

9 24 Minimaal ¾ van de Nederlandse Tweede Kamerleden zijn rabiaat racist en fervent zondebokpoliticus. Van de PvdA, langs de VVD, naar de hedendaagse extreem rechtse partijen in ons parlement, de FvD, JA21 en hun voorloper de PVV. Al 20 jaar laat de Nederlandse politiek zich gijzelen door een obsessie met migranten en hun kinderen. Aanjager PVV mocht als kers op die xenofobe taart dit jaar voor het eerst kabinetsleden leveren en excelleerde in het vinden van de ergste vreemdelingenhaters.

       Tijdens de laatste verkiezingscampagne ging het vooral over de verzonnen ‘onbeheerste instroom van migranten’, ‘nareis op nareis’. In werkelijkheid is het een zelfgecreëerde opvangcrisis, waarover de ‘bezorgde burger’ wordt aangepraat dat de Ander verantwoordelijk zou zijn voor de gevolgen van wat de rechtse politiek de laatste 30 jaar heeft afgebroken en weigerde te herstellen. Neem de huizenmarkt. Vriend en vijand zijn het erover eens dat het voormalig minister voor Wonen en Rijksdienst Stef Blok (VVD) was die de volkshuisvesting het laatste zetje richting de afgrond heeft gegeven. Hij stelde dat de woningmarkt ‘af’ was en verkocht onze woonvoorraad aan Amerikaanse investeerders. Toch roepen de rechtse krachten al jaren dat het gebrek aan betaalbare woningen door je nieuwe Syrische buurvrouw komt. Dat de onderwijskwaliteit is afgenomen en kinderen nauwelijks nog behoorlijk leren lezen, rekenen en schrijven zou alles te maken hebben met migrantenkinderen, die het niveau in de klassen naar beneden halen. Dat de meeste migrantenkinderen van huis uit meerdere talen spreken en dus haast per definitie taalvaardig zijn, wordt verzwegen. Overigens net als het feit dat het huidige, eerste extreemrechtse kabinet, stevig doorhakt met de bezuinigingsbijl in het onderwijs. De problemen, die daaruit gaan voortvloeien, zullen wederom met verve worden toegeschreven aan bruine en zwarte mensen, maar u en ik weten beter [of zouden beter kunnen weten; GjH]. Hoelang hebben ongedocumenteerde Surinamers moeten wachten op officieel herstel van hun recht op Nederlanderschap, nadat ze tussen wal en schip vielen bij de onafhankelijkheid van Suriname in 1975? Amper bij machte te overleven, wordt hen door xenofoob-rechts de kracht toegeschreven het Nederlandse zorgstelsel te ondermijnen. Terwijl we allemaal weten dat die navrante eer ex-minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Edith Schippers (VVD) toekomt.

       Ik schaam me burger te zijn in een extreemrechts land; door Sylvana Simons, die daarmee zegt wat ik ook al heel lang zeg: ik schaam me Nederlander te zijn door wat Nederland in de wereld neerzet (ik doel met ‘de wereld’ op het binnen- èn ons buitenland). https://www.oneworld.nl/mensenrechten/ik-ben-elke-dag-blij-dat-ik-niet-meer-naar-de-kamer-hoef-column-sylvana-simons-zondebokpolitiek-tweede-kamer/

10 09 Het kan; een progressief gemeentebestuur en dat heeft gevolgen voor de bewoners; door Helenka Spanjer. Lees het hier: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/09/gemeenteraadsverkiezingen-geplande-fusie-zet-voor-inwoners-progressief-zwijndrecht-veel-op-het-spel/

10 14 In veel Nederlandse regio’s hebben de mensen, die in de gaten moeten houden of bedrijven illegaal giftige stoffen lozen, onvoldoende kennis van zaken. Bij zeker 10 van de 28 omgevingsdiensten is de kwaliteitscontrole op afvalwater onvoldoende. Uit een beperkte steekproef bleek dat 80% van de bedrijven ongezien een of meer van de meest zorgwekkende stoffen loost; door NOS Nieuws. https://nos.nl/artikel/2540676-te-weinig-kennis-bij-diensten-die-moeten-toezien-op-afvallozingen-van-bedrijven

10 14 In 2023 maakten de Nederlandse universiteiten in totaal een verlies van ruim € 100 miljoen. De verwachting is dat dit verlies dit jaar ruim verdubbelt, mede door de voorgenomen bezuinigingen van het kabinet op universiteiten. Tien van de 14 Nederlandse universiteiten staan er financieel slecht voor; door NOS Nieuws. https://nos.nl/artikel/2540689-universiteiten-draaien-miljoenenverlies-bezuinigingen-op-komst

10 17 Nederland geeft zwarte schrijvers het gevoel dat ze betekenisloos zijn, zegt schrijver Karin Amatmoekrim. Ze schreef de eerst fictieve roman over de antikoloniale held Anton de Kom, promoveerde met een biografie over Anil Ramdas (1958-2012) en werkt nu aan een boek over de geschiedenis van Suriname. Als lezer en als neerlandicus vind zij Ramdas een van de beste essayisten, die Nederland heeft gekend. De Nederlandse literatuur kan behoorlijk naar binnen gekeerd zijn, ongeïnteresseerd in de buitenwereld. Zij wilde laten zien dat we een schrijver in ons midden hadden, die op een bijna grenzeloze manier de wereld duidde, met alle kennis die hij als immigrant in zich droeg. Hij leerde haar om haar kennis en ervaring als migrant en als iemand uit een lagere sociale klasse waardevol te vinden. Ramdas verzette zich tegen het hardnekkige idee dat migratie een simpel thema is, en dat het werk van migrantenschrijvers niet literair of ‘objectief’ zou zijn. Daarnaast zeggen zijn verhalen iets over Nederland; op hoeveel niveaus het racistisch is, ook binnen de elite. Ondanks de politieke ruk naar extreemrechts heeft Amatmoekrim de hoop niet opgegeven: ‘Antiracisme is mainstream geworden, maar we staan er niet meer alleen voor’; door Roxane Soudagar. https://www.oneworld.nl/mensenrechten/karin_amatmoekrim_schrijver_suriname_antikoloniaal/ Voor meer achtergrond informatie over dit onderwerp: https://www.nporadio1.nl/fragmenten/nieuwsweekend/9d560a18-8ad3-44ec-8e13-3199cb5d177f/2024-10-26-koning-charles-erkent-slavernijverleden-maar-excuses-ho-maar

10 26 De president van Israël, de heer Isaac Herzog, werd recent nog met alle egards in Nederland ontvangen. Diezelfde Herzog schreef eind 2023 de tekst ‘Ik vertrouw op je’ op een enorme granaat, die vervolgens werd afgevuurd op het dichtbevolkte Gaza, waar vele kinderen, mannen en vrouwen letterlijk de dood in werden gejaagd. Echter, de Palestijnse activist Mohammed Khatib is vrijdag door ons kabinet een inreisverbod opgelegd; omdat hij [in lijn met het Handvest van de Verenigde Naties; GjH] zijn steun uitspreekt voor gewelddadig verzet tegen Israël.

         Khatib was uitgenodigd door ‘Situating Palestine’. Bij die groep zijn medewerkers van de Radboud Universiteit aangesloten. Zij zijn geschokt door de ‘onwettige beslissing’ van onze regering. Ze noemen het inreisverbod een ‘aanval op academische vrijheid’ en ‘weer een voorbeeld van anti-Palestijns racisme’. Door iemand met een andere mening een platform te ontzeggen, rechtvaardigt men Israëls genocide, aldus Harry Pettit van Situating Palestine. K7, het samenwerkingsverband van regionale moskeekoepels, ziet ‘een duidelijke dubbele maat’ in het besluit Khatib een inreisverbod op te leggen. Khatib vindt het ‘in het belang van de mensen in Nederland en de Nederlandse samenleving’ dat hij zich in Nederland [als Palestijn (?); GjH] kan uitspreken; ‘zeker met het oog op het Nederlandse verleden: de apartheid in Zuid-Afrika en het kolonialisme in Suriname’. Volgens hem verheerlijkt hij terreur niet, maar verheerlijkt hij het verzet tegen terreur, net zoals veel Nederlanders hun verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog verheerlijken; door Nieuwsuur en de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/binnenland/6333059/palestijnse-activist-naar-rechter-om-islamofoob-en-racistisch-inreisverbod.html en https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2542104-pro-palestijnse-activist-noemt-inreisverbod-racistisch-en-stapt-naar-rechter

10 31 Samen met meerdere andere Nederlandse organisaties daagt de Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen (SOMO) de Nederlandse overheid voor de rechter omwille van zijn falen om genocide in Gaza te voorkomen en het internationale recht te respecteren; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/31/nederlandse-organisaties-dagvaarden-de-staat-voor-weigering-om-genocide-te-voorkomen/

11 01 ‘…En dan moest de barbaarse, terroristische aanval van Hamas op 7 oktober nog komen. Die aanval deed de gematigde stem verstommen. Serene solidariteit was de slachtoffers niet gegund. Een politiek frame ontstond, mee in de hand gewerkt door ambassades, een sterke lobby, pers en politici: die van goed tegen kwaad. Maar in dit conflict is er maar één kant die telt, die van de slachtoffers. En wie aan de kant van alle slachtoffers staat, wil verder bloedvergieten vermijden. Die positie, versterkt door getuigenissen uit de eerste hand van onze partners, heb ik meteen verdedigd’, vertelt de Belgische minister van Ontwikkelingssamenwerking Caroline Gennez. ‘Gelukkig kon ik terugvallen op collega-voorlopers, zoals secretaris-generaal van de Verenigde Naties António Guterres en Hoge Vertegenwoordiger van de EU Josep Borrell; niet toevallig mede-socialisten. Hun impact kan niet worden overschat. Elke keer dat zij met een duidelijk statement naar buiten kwamen, waren we gesterkt, intern binnen de Belgische regering en extern binnen de EU of op het multilaterale toneel’; door Caroline Gennez. https://www.sampol.be/2024/11/mijn-strijd-voor-gaza

11 14 De burgemeester van Amsterdam, Femke Halsema, heeft op 12 november jl. een rapport van 12 pagina’s vrijgegeven over de gebeurtenissen in Amsterdam van de afgelopen week. Halsema blijft, net als vrijwel elke andere Nederlandse politicus, de onrusten plaatsen in het bredere kader van de lange geschiedenis van antisemitisme, in plaats van ze te benaderen als een specifieke reactie op de deelname van Israël aan internationale sportcompetities, terwijl dat land een genocide pleegt op het Palestijnse volk, of meer direct als verzet tegen Israëlische hooligans, die in de straten van Amsterdam huishielden. Het rapport stelt het voor alsof de Maccabi Tel Aviv-hooligans vanwege hun Joodse achtergrond werden aangepakt, in plaats van om hun gewelddadige en weerzinwekkende gedrag, en alsof de kritiek op de Israëli’s voortkwam uit Jodenhaat.

         Het rapport bevat wel enig bewijs van antisemitische uitingen, voornamelijk door één taxichauffeur, en gaat dan verder met het gelijkstellen van alle vijandigheid jegens de Israëlische hooligans, die vernielingen aanrichtten, en zelfs tegen Israël en haar genocide. De fatale tekortkoming van het antisemitisme/pogrom-karakter is dat er geen enkel bewijs geleverd wordt van aanvallen op Nederlandse Joden op de betreffende avond. De Joodse gemeenschap organiseerde in Amsterdam op diezelfde avond haar herdenking van de Kristallnacht in de Portugese Synagoge van de stad. De zogenaamd antisemitische menigte heeft geen enkele poging ondernomen om dit evenement of een ander Joods doelwit, dat niet geassocieerd werd met de gewelddadige fanatici van Maccabi Tel Aviv, aan te vallen of te verstoren. Het rapport bagatelliseert systematisch het anti-Arabische en anti-Palestijnse racisme, dat tijdens de gebeurtenissen duidelijk zichtbaar was, en ook de ernst van het gedrag van de Israëlische hooligans. Hoewel het rapport expliciete oproepen vermeldt om moskeeën aan te vallen, blijkt nergens dat de autoriteiten overwogen hebben om deze gebedshuizen bescherming te bieden.

         Er is een voortdurende machtsstrijd gaande in de steeds chaotischer wordende Nederlandse politiek. Niet alleen tussen links en rechts, maar vooral tussen rechts en extreemrechts, en binnen de groeiende extreemrechtse beweging zelf. Deze strijd wordt uitgevochten ten koste van de meest kwetsbare leden van de samenleving. Niet alleen door rechts, maar door alle partijen en er is geen verwachting dat dit politieke hooliganisme binnenkort zal eindigen; door Mouin Rabbani, vertaald door Lode Vanoost en met een link naar het bekritiseerde rapport. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/14/burgemeester-amsterdam-volhardt-in-eenzijdige-pro-israel-kijk-op-de-rellen/

11 15 Fractievoorzitter Jazie Veldhuyzen (De Vonk) in de Amsterdamse gemeenteraad spreekt zich vanaf het begin van de incidenten na de Maccabi-Ajax-wedstrijd uit tegen het eenzijdige ‘antisemitisme’-narratief vanuit justitie en politici en tegen de gewelddadige politieoptredens gericht op pro-Palestina-betogers. Hij vindt dat Nederlandse politici ‘het zionistische narratief’ vanuit Israël onbezonnen hebben overgenomen, waardoor de democratie in Nederland onder spanning komt te staan. Veldhuyzen had al vanaf de dag voor de wedstrijd door dat er wat aan de hand was, omdat gewapende Maccabi-fans door de straten van Amsterdam liepen en huizen, die Palestijnse vlaggen aan de ramen hadden hangen, aanvielen en ruzie zochten met taxichauffeurs [met een Marrokkaans uiterlijk; GjH]. Als reactie daarop zijn er tegenaanvallen gekomen. In een stad als Amsterdam, waar veel pro-Palestijnse betogingen zijn geweest, lijkt Veldhuyzen dat niet zo raar. Binnen de veiligheidszones konden Maccabi-hooligans voor de wedstrijd doen en laten wat ze wilden. Ze riepen genocidale leuzen, wat we tegenwoordig in goed Nederlands ‘hate speech’ noemen, zonder dat de politie ingreep. Daarnaast hadden ze allerlei banners en stickers bij zich. Op een van die stickers stond: We make war for fun. Op de achtergrond stond een Israëlische vlag en een militaire tank. Op dat moment had de politie, aldus Veldhuyzen, al moeten ingrijpen. Wat de politie allemaal toeliet voor de Maccabi-supporters staat in schril contrast met het politiegeweld dat diezelfde avond tegen de pro-Palestina-betoging plaatsvond. Hij vertelt ‘intens politiegeweld’ gezien te hebben: demonstranten werden geslagen, ook al waren ze al in een hoek gedreven en konden ze geen kant op. Of ze werden door de politie gesommeerd om op te staan, nadat ze door hen op de grond waren geslagen en duidelijk niet konden bewegen; door Ismay van der Klei in gesprek met Jazie Veldhuyzen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/15/amsterdams-gemeenteraadslid-jazie-veldhuyzen-lokale-bestuur-heeft-amsterdammers-flink-tekort-gedaan/

11 23 Kort voor het Kamerdebat op maandag 18 november jl. over de aanvallen op Israëlische voetbalsupporters in Amsterdam stuurde het Israëlische ministerie van Diaspora en Bestrijding Antisemitisme een document getiteld “Dutch-based organizations with ties to Hamas behind the November pogrom in Amsterdam” naar een aantal Kamerleden. Daarin worden organisaties als Stichting Palestijnse Gemeenschap Nederland (PGNL) en Utrecht4Palestine, die bijvoorbeeld pleiten voor een staakt-het-vuren in Gaza en zelfbeschikkingsrecht voor de Palestijnen, ervan beschuldigd dat ze banden hebben met Hamas. Die beweringen werden overgenomen door enkele Nederlandse media en kamerleden, onder meer BBB-fractievoorzitter Caroline van der Plas en SGP-leider Chris Stoffer haalden in het Kamerdebat over de gebeurtenissen in Amsterdam het rapport aan ‘als bron’.

         In een ander rapport, dat werd gelekt door The Jerusalem Post, werd activist Thomas van Gool van vredesorganisatie Pax ‘een sleutelfiguur’ in een ‘netwerk dat aan Hamas is gelieerd’ genoemd. Niet alleen The Times of Israel, maar ook De Telegraaf en De Limburger namen dit over.

         Dertien Nederlandse maatschappelijke organisaties, waaronder Free Press Unlimited, Cordaid, Save The Children, Oxfam Novib, PAX en Save the Children vinden het gebruik van de rapporten onterecht en stellen dat Israël geen bewijs levert voor de beschuldigingen. Zij hebben vandaag via een open brief aan minister-president Schoof gevraagd om in gesprek te gaan met de Israëlische regering en serieuze maatregelen te nemen ‘tegen de verspreiding van Israëlische lastercampagnes en propaganda in Nederland’ en hem oproepen om ‘publiekelijk afstand te nemen van Israëlische beschuldigingen van antisemitisme’. De ngo’s willen ook dat Schoof zich uitspreekt tegen het gebruik van dit soort niet-geverifieerde informatie in het politieke debat. Immers, “Kritiek op het plegen van oorlogsmisdaden in Gaza, de inzet van honger als wapen, het doden van burgers [waaronder kinderen; had ik erbij geschreven] en het niet naleven van oordelen van internationale hoven gelijkstellen aan steun aan Hamas of antisemitisme is een gevaarlijk frame, dat elke integriteitsgrens overschrijdt”, schrijven ze; door Rolinde Hoorntje en de nieuwsredactie van NU. https://nos.nl/artikel/2545611-ngo-s-roepen-schoof-op-om-maatregelen-te-nemen-tegen-israelische-lastercampagnes en https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6336534/maatschappelijke-organisaties-willen-dat-schoof-optreedt-tegen-israelische-laster.html

11 26 ‘Bron van vezels’, ‘rijk aan vitamine C’ en de meest wilde gezondheidsclaims staan op de etiketten van verpakkingen van chips, jam of soep in blik. Alleen al bij plantaardige producten worden 2.078 verschillende claims aangetroffen, terwijl het voor veganisten koffiedik kijken is of een product al dan niet sporen van dierlijke producten bevat. Slechts weinig van die claims zijn gereguleerd. De wildgroei aan voedingsetiketten leidt tot misleiding van de consument; door Thibault Coigniez. https://apache.be/2024/11/26/overdaad-aan-voedseletiketten-niet-langer-houdbaar

12 07 De Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) hekelt de werkwijze van asielminister Marjolein Faber in het wetgevingsproces over nieuwe asielmaatregelen. De minister beperkt de mogelijkheid tot inspraak. Maatschappelijke organisaties krijgen bovendien zonder toelichting de vraag om ‘vertrouwelijk’ met informatie om te gaan, waardoor ze voorbereidende teksten niet met hun achterban kunnen delen. De NOvA tekent hiertegen bezwaar aan. Ook kreeg de NOvA van Faber een week tijd om te reageren op het wetsvoorstel over het tweestatusstelsel, terwijl minimaal 4 weken normaal is. Hierdoor gaat de kwaliteit van de wetgeving ‘mogelijk’ achteruit. In die periode kunnen overigens ook burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties via de overheidssite https://www.internetconsultatie.nl/ (een website om te onthouden) suggesties doen om wetsvoorstellen te verbeteren.

         Van deze werkwijze kan worden afgeweken als er haast bij regelgeving is, maar dat is volgens de NOvA hier niet aan de orde. Via de spoedprocedure wil de minister voor de kerst het wetsvoorstel aan de Raad van State voorleggen. Voor die tijd wil ze ook de zogenoemde ‘asielnoodmaatregelenwet’ voorleggen, die de NOvA niet te zien heeft gekregen. Als dit de werkwijze van Faber blijft, kan de NOvA op nieuwe voorstellen geen goed onderbouwd advies meer geven.

         Eerder dit jaar is al gekeken naar de rechtsstatelijkheid van het regeerprogramma. Daaruit kwam naar voren dat het op 9 punten in strijd is met de beginselen van de rechtsstaat; door NOS Nieuws. https://nos.nl/artikel/2547382-advocaten-asielminister-faber-zet-te-veel-druk-op-wetgeving-en-beperkt-inspraak

12 06 Marjan Gryson en Veerle De Waele schreven “Soldiers of Love – Ideeën voor een nieuw activisme” (2024, uitgegeven door LannooCampus). Zij spraken met 14 activisten in alle soorten en maten, mensen die zich ‘geen activist’ willen noemen, die zich juist wel zo noemen, mensen die daar bewust voor kozen of die het actisme geleidelijk ingerold zijn; door Veerle De Waele en Marja Gryson. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/06/soldier-of-love-martha-activisme-om-trots-op-te-zijn/

12 10 Onze nationale coördinator tegen Discriminatie en Racisme Rabin Baldewsingh zegt in een verklaring dat [steun voor; GjH] een bepaalde motie laat zien “dat er onder onze volksvertegenwoordiging een groeiend gebrek aan kennis is over artikel 1 van onze Grondwet”; door Edo van der Goot. https://www.nu.nl/politiek/6338588/oppositie-trekt-handen-af-van-omstreden-vvd-motie-nsc-niet-verstandig.html

12 13 De Nederlandse regering heeft gisteren ingestemd met een geleidelijke afbouw van de financiering voor UNRWA. Deze beslissing volgt de Israëlische campagne om de Palestijnse vluchtelingenorganisatie te vernietigen. Hierdoor worden 2,3 miljoen Palestijnse vluchtelingen de toegang tot cruciale voorzieningen, waaronder een bekroond onderwijsprogramma voor honderdduizenden kinderen, ontzegd. Deze wetgeving breekt fundamenteel met de manier, waarop de internationale gemeenschap sinds de oprichting van UNRWA in 1950 de Palestijnse vluchtelingenkwestie heeft aangepakt. Al 75 jaar is UNRWA het belangrijkste ‘instrument’ waarmee de internationale gemeenschap reageert op de onopgeloste situatie van Palestijnse vluchtelingen, in samenwerking met donor- en gastlanden en, sinds 1967, ook met Israël als bezettende macht in bezet Palestina.

         Volgens onder andere Philippe Lazzarini, commissaris-generaal van UNRWA, is de werkelijke reden voor het verbod “een doelgerichte poging om de kwestie van Palestijnse vluchtelingen voorgoed uit te wissen.” Het verbod op UNRWA maakt deel uit van Israëls genocidale en koloniale strategie om een ‘Groot-Israël’ te realiseren. Dit plan beoogt volledige controle over heel Palestina van de Jordaan tot de Middellandse Zee en verder, waarbij de oorspronkelijke Palestijnse bevolking wordt vernietigd; door Lex Takkenberg. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/13/israels-verbiedt-unrwa-beseffen-we-de-verstrekkende-gevolgen/

12 16 De Belgische media hebben de afgelopen kwarteeuw onafgebroken melding gemaakt van allerlei schandalen in het politiek-financieel beleid van hun land. Die hebben allen hetzelfde gevolg gehad: niemand werd ondanks de vaststellingen van ernstige feiten gesanctioneerd. In hun buurland Frankrijk is dat anders; door Walter De Smedt. Hoe zou dat in Nederland gaan? https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/16/les-casserolles-van-nicolas-sarkozy-en-didier-reynders/

12 17 Terwijl de wereld op hol dreigt te slaan, lijken onze zogenaamde leiders hun ambitie te beperken tot zo lang mogelijk op het pluche blijven zitten. Vragen we om hulp, dan komen ze niet verder dan een website met enkele bizarre tips waarmee we ons plan dan maar moeten trekken. Dat we op hen niet moeten rekenen en het zelf moeten doen, is dus nader bekeken zo gek nog niet bedacht. Alleen zullen we dat dus wel samen moeten doen. Misschien moeten we – wanneer we koffie drinken met de buren – ook even de tijd nemen om wat acties op poten te zetten om – ik zeg maar iets – het kapitalisme omver te werpen; door Seppe De Meulder over de noodplannen en noodvoorraden, die onze overheden aanbevelen op te stellen en aan te leggen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/17/mijn-persoonlijk-rampenplan-koffie-drinken-met-de-buren/

12 18 Sinds 2021 neemt het aantal aanslagen met explosieven in Nederland toe: in 2 jaar tijd is dat vervijfvoudigd. Van 2021 tot en met 2023 waren er 1.668 aanslagen met explosieven. We steken daarmee per hoofd van de bevolking met kop en schouders boven andere Europese landen uit.

         Die aanslagen worden in veel – maar niet alle – gevallen met illegaal vuurwerk of vuurwerkbommen gepleegd. Ook in Zweden zijn zelfgeknutselde explosieven populair in het criminele milieu, maar daar blijft het beperkt tot dat milieu. In Nederland wordt vuurwerk vaak bij ‘gewone’ conflicten ingezet; meer dan de helft van de explosies wordt niet gelinkt aan georganiseerde misdaad, maar bijvoorbeeld aan een relatieconflict. Dat komt doordat vuurwerk hier vrij beschikbaar is, en daardoor toegankelijk voor iedereen die kwaad wil. Het legale consumentenvuurwerk in Nederland verkort daarnaast de stap naar illegaal vuurwerk; door Ellen Vos. https://www.nu.nl/nujij/6339418/cobra-als-knutselbom-experts-linken-explosiegolf-aan-onze-vuurwerkcultuur.html

12 19 Het spijt ons te zien hoe de Vrije Universiteit Brussel omgaat met een geweldloze, maar kritische actie van studenten, in strijd met de idealen van vrijheid van meningsuiting en de waarden van vrij onderzoek, die de universiteit beweert te ondersteunen en die essentieel zijn voor onze gehele academische gemeenschap. Het starten van disciplinaire procedures tegen deze studenten, die actief reflecteerden en zich engageerden met hun universiteit door verantwoording te eisen voor de principes en ethische waarden, die de universiteit zegt te verdedigen, is in onze ogen onverenigbaar met deze waarden; uit een open brief van het Palestine Solidarity Network. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/19/open-brief-geen-sancties-tegen-studenten-voor-palestina-actie/

Afrika – Marokko, Zuid-Afrika

11 04 Mijn menselijke waardigheid gebiedt mij solidair te zijn met de kwetsbare, minstbedeelde en vergeten inwoners van de democratische staten en daartoe verbind Ali Aarrass zich. Door ons te verenigen, schrijft hij in zijn boek “La ciel est un carré bleu” (2024, uitgegeven door Antidote) over 12 jaar gevangenschap in Marokko en Spanje, zullen we druk blijven uitoefenen om een diplomatie en een politiek tot stand te brengen, die aan dit alles een einde maakt. Wij weten immers allemaal dat we met vastberadenheid en volharding zichtbare vooruitgang kunnen verwachten; door Gabrielle Lefèvre, vertaald door Marina Mommerency. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/04/vanuit-de-gevangenissen-de-andere-kant-van-marokko/

12 01 Diversiteit, een concept dat onherroepelijk bij Zuid-Afrika hoort, en bij zuidelijk Afrika in zijn geheel: een gebied dat bepaald wordt door tal van culturen, geschiedenissen, koloniale erfenissen en politieke systemen, en sterk uiteenlopende versies daarvan en visies op dit alles, niet alleen in de media, op scholen en universiteiten, maar ook gewoon bij familiebijeenkomsten, op straat en in de supermarkt. Bij dit alles is, alleen al in Zuid-Afrika, de kwestie van veel- of meertaligheid een cruciale, niet weg te denken factor. Zuid-Afrika kent 11 officiële talen (dus geen dialecten): Afrikaans, Engels, Noord-Sotho, Tswana, Swazi, Tsonga, Venda, Xhosa, Zoeloe, Zuid-Ndebele en Zuid-Sotho. Elf officiële talen dus, met sinds kort, als officiële 12^de: gebarentaal. Zoveel talen er zijn, zoveel culturen en zoveel literatuursystemen door Alfred Schaffer. https://www.foliomagazines.be/artikels/zuid-afrika-zoveel-talen-zoveel-culturen-zoveel-literatuursystemen

Australië – Nieuw-Zeeland

11 25 Sinds de rechtse coalitieregering in 2023 aan de macht kwam, heeft zij een reeks wetsvoorstellen ingediend, die als ‘anti-Maori’ worden beschouwd. Deze voorstellen omvatten onder andere: het omzeilen van Maori-consultatie bij ontwikkelingsprojecten, het opheffen van de Maori-gezondheidszorg, het vergemakkelijken van het weghalen van Maori-kinderen door de staat om hen vervolgens bij niet-Maori-families te plaatsen en het wegnemen van de mogelijkheid voor gemeenteraden om Maori-wijken te creëren. Het meest omstreden wetsvoorstel is echter de ‘Treaty Principles Bill’, die de principes zou herdefiniëren waarmee de regering de Maori- en Engelstalige versies van het Verdrag van Waitangi interpreteert. Dit verdrag vormt het fundament van Nieuw-Zeeland als natie; door Arama Rata. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/25/maori-vechten-massaal-voor-hun-rechten/

Azië – Bangladesh, China, India, Japan, Pakistan, Sri Lanka, Zuid-Korea

10 02 Wat is er na de Tweede Wereldoorlog in het Zuid-Aziatische subcontinent gebeurd en hoe verhouden de landen Bangladesh, India en Pakistan zich zowel intern als extern tot elkaar en tot de geopolitieke naoorlogse realiteit, Bangladesh, India en Pakistan waarin het alsmaar niet tot vreedzaam samenleven komt? Hoe complex qua leefgewoontes zitten die – nog maar zo kort geleden – onafhankelijk geworden landen in elkaar? Hoe ver staat dat af van de Westerse leefgewoontes? Dat alles wordt uitvoerig uitgewerkt in het veelomvattende boek van Joya Chatterji “Schaduw rond het middaguur, de geschiedenis van Zuid-Azië in de twintigste eeuw” (2023, uitgegeven door Spectrum); door Wil Heeffer. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/02/kennismaking-met-de-geschiedenis-van-zuid-azie-in-de-twintigste-eeuw/

10 02 Toen de Volksrepubliek China in 1949 werd gesticht, was China een van de armste samenlevingen ter wereld. Vandaag is het de op één na grootste economie ter wereld. Keith Bennett legt uit hoe dat is zijn werk is gegaan: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/02/van-mao-tot-moderne-supermacht-75-jaar-chinese-volksrepubliek/

10 08 De kandidaat van de linkse coalitie heeft de presidentsverkiezingen in Sri Lanka van 21 september jl. gewonnen. De media jammeren over een ‘marxistische president’ aan het roer van het land, maar de mensen die lijden onder de hervormingen opgelegd door het Internationaal Monetair Fonds en daarom op Anura Kumara Dissanayaka hebben gestemd, verheugen zich op langverwachte veranderingen. De overwinning van de NPP markeert een belangrijk keerpunt in de geschiedenis van het land. Het is de eerste keer dat een linkse partij er de presidentsverkiezingen wint. Decennia achtereen was er een opeenvolging van rechts en rechts. De NPP van Kumara Dissanayaka verwijderde zich langzaam van het communisme en evolueert meer en meer in de richting van de sociaaldemocratie; zij het een vrij linkse. Concreet beloofde de partij de BTW te verlagen en af te schaffen voor essentiële goederen en opnieuw te onderhandelen met het IMF over haar voorwaarden. De imperialisten en de schuldeisers van Sri Lanka – uit China, Europa en de Verenigde Staten van Amerika – zitten de Srilankanen al op de hielen. We kunnen alleen maar hopen dat de nieuwe president in staat zal zijn om te gaan met die tegenstrijdige belangen, zoals je van een goede president mag verwachten; door Antoine Manessis, vertaald door Jan Reyniers. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/08/sri-lanka-historische-overwinning-voor-links/

12 12 De gemiddelde Zuid-Koreaan is niet bepaald voorstander van het politieke systeem van Noord-Korea, maar wil wel de militaire spanningen verminderen en komen tot een betere relatie. Dat willen zij om economische – Noord-Korea is een potentieel grote klant voor Zuid-Koreaanse producten – maar ook vanwege familiebanden. Heel wat Zuid-Koreanen hebben nog steeds broers, neven, nichten en zusters aan de overkant en willen meer wederzijdse bezoekrechten verkrijgen. De Verenigde Staten van Amerika zijn altijd de grote pleitbezorger gebleven van de harde lijn. De grootmacht aan de overkant van de Stille Oceaan heeft immers baat bij de instandhouding van de huidige conflicten. Het laat de VS toe permanent een grote troepenmacht te stationeren aan de grens met China èn Rusland.

         De VS en het Westen stellen telkens weer dat zij in Zuid-Korea democratie en vrijheid verdedigen. Dat was in ieder geval 42 jaar lang, tot 1987 manifest onwaar, maar ook daarna hebben de VS meermaals actief geïntervenieerd in verkiezingen om kandidaten van hun keuze verkozen te krijgen. Doelwit van die inmengingen zijn nog steeds alle partijen en politici, die meer sociaal-democratische rechten willen voor de bevolking en een pacificering willen met Noord-Korea. Wat in de mainstream-berichtgeving volledig ontbrak over de poging tot staatsgreep van 3 december jl. was context en geschiedenis. De grote media boden 6 uur spektakel van snel opeenvolgende gebeurtenissen, maar over de diepere oorzaken, het wijdverbreide ongenoegen over het politieke bestel, werd nauwelijks iets gezegd. De VS hebben in Zuid-Korea al heel lang niet meer de brede steun van de bevolking, die hen als een buitenlandse bezetter ziet. Dat verklaart onder meer waarom de bevolking van het dorpje Gangjeong, met nauwelijks 1900 inwoners, al 17,5 jaar onafgebroken betoogt tegen de VS-basis op het eiland Jeju. Dit is [waarschijnlijk; GjH] het langste zonder onderbreking lopende democratische protest ter wereld.

         Het protest tegen de president Yoon Suk-yeol in de 2 jaren voor 3 december was gericht tegen zijn misbruik van de presidentiële macht. De president gebruikte 23x sinds zijn eedaflegging zijn vetorecht tegen door het parlement goedgekeurde wetten. Geen enkele Zuid-Koreaanse president – ook niet onder de dictatuur – gebruikte dat vetorecht vaker. Verder staat het volledige systeem van de openbare gezondheidszorg op de rand van de afgrond als gevolg van de neoliberale besparingen, die de president heeft opgelegd. Op 3 december jl. kondigde hij de krijgswet en de noodtoestand af. Maar ondanks de mislukte staatsgreep is de strijd voor de Zuid-Koreaanse democratie nog lang niet ten einde; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/12/mislukte-staatsgreep-zuid-korea-wijst-op-tanende-werelddominantie-vs/

12 18 Op dinsdag 3 december jl. kondigde de Zuid-Koreaanse president Yoon Suk Yeol in een televisietoespraak de staat van beleg af “om de Republiek Korea te beschermen tegen de dreiging van de Noord-Koreaanse communistische strijdkrachten, om de pro-Noord-Koreaanse staatsvijanden uit te roeien die de vrijheid en het geluk van ons volk ondermijnen, en om de vrije constitutionele orde te beschermen”. Onmiddellijk nadat de staat van beleg was afgekondigd, verzamelde zich een enorme menigte voor het parlement en dwong de soldaten om de parlementsleden binnen te laten. De 190 parlementsleden, die erin slaagden het parlement binnen te komen, stemden onmiddellijk en unaniem voor het opheffen van de staat van beleg. Ze kondigden aan dat ze een motie zouden indienen om de president af te zetten. Op zaterdag 7 december en de dagen daarna verzamelden honderdduizenden (volgens de politie) of een miljoen (volgens de organisatoren) demonstranten zich voor het parlement om de afzetting te steunen. Op zaterdag 14 december stemde een ruime tweederde-meerderheid voor de opschorting van de bevoegdheden van de president tot de bekrachtiging van de afzetting door de 9 rechters van het Hooggerechtshof. Die moet volgens de Koreaanse wet binnen een periode van maximaal 6 maanden plaatsvinden.

         Hier werd een volk gegijzeld door geostrategische kwesties en door de strategie van de Verenigde Staten van Amerika om hun hegemonie over de planeet te behouden, zelfs met het risico van een totale oorlog. Maar eind goed al goed, de volksoverwinning is een feit; door Saïd Bouamama, vertaald door Frans De Maegd. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/18/wat-zit-er-achter-de-poging-tot-staatsgreep-van-de-president-van-zuid-korea/

12 19 Volgens de gouverneur van Tokyo, Yuriko Koike, is “de positie van vrouwen een lang bestaand probleem in Japan”. Daarom wil zij namens de stad de werkstijlen flexibel herzien, zodat niemand zijn carrière hoeft op te offeren vanwege levensgebeurtenissen zoals bevallingen of de zorg voor kinderen. Dat klinkt als een vooruitstrevend plan, maar [zoals altijd; GjH] het is belangrijk om te kijken hoe de vierdaagse werkweek precies wordt aangeboden. Het stadsbestuur van Tokyo biedt namelijk alleen de mogelijkheid om uren flexibel in te vullen, zodat je één dag vrij kunt plannen. Dat betekent dat je in vier dagen de uren werkt van een voltijdse, vijfdaagse werkweek. Die dagen zullen dan natuurlijk een stuk langer worden; door Ismay van der Klei. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/19/is-een-vierdaagse-werkweek-de-oplossing-voor-gendergelijkheid/

Europa en de Europese Unie – Duitsland, Frankrijk, Georgië, Groot-Brittannië, Moldavië, Oekraïne

10 10 Peter Franssen bespreekt de mogelijkheden hoe verder om te gaan met de oorlog in Oekraïne: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/de-oorlog-in-oekraine-is-verloren-wat-nu/

10 06 Dagelijks worden in Oekraïne zo’n 2.000 mensen gedood of raken gewond. Er spelen 4 kwesties in deze Oekraïense oorlog: 1. Als eerste NAVO’s uitbreidingsdrang, 2. ten tweede de terugtrekking van de VS uit het Verdrag inzake Antiraketsystemen in 2002, dat grote gevolgen had voor het atoomwapenakkoord, 3. ten derde het conflict over de Krim en 4. de vierde zijn de kwesties met Russisch sprekenden in de meest oostelijke deelstaten van Oekraïne (het niet handhaven van de Minsk-akkoorden); door Jeffrey Sachs. https://www.youtube.com/watch?v=Ho7IOATIf9s&t=387s

10 16 De Verenigde Staten van Amerika onderhouden een uitgebreid netwerk van militaire bases in Europa. Dankzij deze faciliteiten is de US Army prominent in Europa aanwezig, wat afschrikking, snelle crisisrespons en gezamenlijke training vergemakkelijkt. Hoewel een groot deel van de VS-aanwezigheid op het continent begon na de Tweede Wereldoorlog en in de Koude Oorlog is deze aanwezigheid na het einde van het communisme, de val van de Berlijnse Muur [en het ontbinden van het Warschau Pact; GjH] niet afgenomen.

         Integendeel: de aanwezigheid van Amerikaanse troepen is gegroeid: van 2014 tot 2022 steeg het aantal uitgezonden militairen van 65.000 naar 80.000, en na de Russische invasie in Oekraïne naar 100.000. Het land met het grootste aantal (35.800) gestationeerde VS-militairen is Duitsland, gevolgd door Italië met 12.400, en het Verenigd Koninkrijk met 9.800. In totaal zijn er minstens 275 Amerikaanse bases en locaties in Europa alleen al; door Adela Sanchidrián met een opsomming van Amerikaanse militaire aanwezigheid in verschillende landen [waarbij het Nederlandse Volkel ontbreekt; GjH]. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/16/verbazend-hoeveel-militaire-bases-de-vs-nog-steeds-in-europa-heeft/

10 28 De keuze van Emmanuel Macron voor de vorming van een nieuwe regering werd mogelijk gemaakt door de enscenering van een medialeugen en een politieke leugen: Jean-Luc Mélenchon en La France insoumise (LFI) zouden antisemitisch zijn. De beschuldiging – precies het soort valse informatie dat de Franse autoriteiten bestrijden als het uit Moskou of uit de Trump Tower komt – diende 3 doelen tegelijk: ze moet de grootste parlementaire fractie ter linkerzijde buitenspel zetten, extreemrechts rehabiliteren (dat niet langer antisemitisch zou zijn) en rechtvaardigen dat de linkse coalitie word geïsoleerd.

         In die context past het te benadrukken dat die linkse coalitie desondanks bij de recente parlementsverkiezingen het grootste aantal verkozenen behaalde, waarbij de verkiezingen gekenmerkt werden door een [relatief; GjH] hoge opkomst; door Serge Halimi. https://lavamedia.be/de-kunst-van-politieke-laster/

11 03 Op 1 november, slechts 5 dagen voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen, lanceren de Europese Groene partijen, waaronder Ecolo, Groen en GroenLinks, een oproep tot Jill Stein om zich als kandidaat-president terug te trekken uit de verkiezingen van dinsdag 5 november. Zij kiezen voor de continuïteit van Kamala Harris en stellen zich geen vragen bij het brute feit dat de kiezers in de Verenigde Staten van Amerika slechts de keuze krijgen tussen zoiets als de cholera en de pest. Overigens rammelt de argumentatie van deze oproep op alle vlakken; door Lode Vanoost. Zie ook 11 05 hieronder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/03/eu-groenen-verkiezen-kamala-harris-en-verderzetting-genocide-in-gaza/

11 05 Jill Stein heeft gereageerd op de stelling van de Europese Groenen dat zij zich als presidentskandidaat zou moeten terugtrekken (zie 11 03 hierboven). Stein vermoedt dat deze Groenen zijn ingegaan op de mythe dat Stein-stemmers op de Democraat zouden stemmen als zij niet aan de presidentsverkiezingen zou deelnemen. De feedback geeft echter aan dat haar kiezers helemaal niet van plan zijn om op een van de kandidaten van de twee grote partijen te stemmen. Stein nodigt de Europese Groenen uit om rechtstreeks met haar (partij) te communiceren om de standpunten van haar partij en hun deelname aan de verkiezingen te begrijpen, en om hun eis te steunen voor een nationale volksstemming voor de president op basis van ranked-choice voting (RCV), waarmee de vermeende ‘spoiler-factor’ zou worden weggenomen; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/05/jill-stein-tot-eu-groenen-communiceer-alvorens-een-mening-te-hebben-over-ons/

11 05 In de Duitse Bundestag (de Duitse federale Kamer van Volksvertegenwoordigers) bespreken de regeringspartijen de FDP (liberalen), Die Grünen-Bundnis90 (groenen) en SDP (sociaaldemocraten) in samenspraak met de conservatieve oppositiepartijen CDU/CSU (christendemocraten) een voorstel voor een resolutie, dat de bedoeling heeft elke kritiek op de apartheid, de bezetting, de genocide en de kolonisatie door Israël en elke uiting van sympathie voor [(mensen-); GjH] rechten voor Palestijnen te criminaliseren als een vorm van antisemitisme. Deze resolutie moet echter niet gezien worden als een middel in de strijd tegen het groeiend antisemitisme in Duitsland. Het is gewoon een laf initiatief, want een parlementaire resolutie is een politiek statement zonder juridische consequentie. Ze kan niet gebruikt worden als basis om personen of organisaties voor de rechtbank te dagen of te veroordelen. Wanneer de Duitse regeringspartijen het echt zouden menen, dat elk protest en elke actie tegen de genocide in Gaza gecriminaliseerd moet worden, dan moeten ze deze standpunten niet in een vrijblijvende resolutie verwoorden, maar in een wetsvoorstel. Alleen wetten hebben juridisch bindende kracht. De reden waarom de Duitse regeringspartijen dat niet doen is dat een dergelijk wetsvoorstel geen schijn van kans heeft om door het Grondwettelijk Hof te worden bekrachtigd; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/05/duitse-resolutie-over-antisemitisme-is-doelbewust-misleidend-maar-vooral-laf/

11 18 Geen Westerse regeringsleider toont de hypocrisie over de genocide in Gaza extremer dan Britse eerste minister Keir Starmer. In 2014 veroordeelde hij voor het Internationaal Gerechtshof Servische misdaden in Kroatië als genocide “vanwege het vernietigen van een bevolking door systematische bombardementen, uithongering en marteling”. In 2024 weigert hij veel ergere feiten in Gaza als genocide te veroordelen; door Jonathan Cook, vertaald door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/18/britse-premier-in-2014-dit-is-genocide-in-2024-dit-is-geen-genocide/

12 18 Tegen de achtergrond van de oorlog in buurland Oekraïne kwamen Georgië en Moldavië eind oktober onder hoogspanning na verkiezingen. Verwacht werd dat het conflict in Oekraïne de bevolking van deze voormalige Sovjetrepublieken (deels bezet door Russische troepen) massaal zou doen kiezen voor anti-Russische politieke partijen. Dat bleek niet zo te zijn. David Teurtrie probeert deze ontwikkeling te verklaren:

         In tegenstelling tot wat in het Westen vaak wordt gedacht, staan geopolitieke kwesties niet bovenaan de agenda van de kiezers. En de naleving van de associatieovereenkomst met de Europese Unie komt voor Georgiërs pas op de 6^de plaats. Ook de kosten van corruptie, levensonderhoud en lage lonen baren de Moldaviërs veel meer zorgen dan de oorlog in Oekraïne, die voor hen pas op de 16^de plaats komt; door David Teurtrie. https://lavamedia.be/de-europese-droom-verdeelt-georgie-en-moldavie/

12 19 Wanneer in Duitsland of de Verenigde Staten van Amerika betogers op het parlement afstormen, heet dat ‘antidemocratisch’. Gebeurt zoiets in Georgië, dan feliciteert de Europese Unie die groepen als ‘verdedigers van de democratie’; door Toon Danhieux. Zoals vaak gaat het dus niet om de handeling, die onrechtvaardig is of juist rechtvaardig, maar het gaat erom of ‘wij’ er voordeel aan vermoeden wat het onderscheid tussen onrecht en recht bepaalt. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/19/escalatie-in-georgie-en-de-rol-van-de-eu/

Noord-Amerika – Cuba, Haïti, Mexico, Venezuela, VS

9 23 Verreweg het merendeel van de bommen, die Israël op Gaza dropt, zijn gemaakt in de Verenigde Staten van Amerika. De VS voorziet Israël ook van vliegtuigbrandstof. Israël zette minstens 20x wapens van Amerikaanse makelij in voor ‘vermoedelijke’ oorlogsmisdaden. Hoewel het technisch gezien om verkoop gaat, wordt dit materieel betaald door de Amerikaanse belastingbetaler. Israël gebruikt militaire hulp, die het Congres goedkeurt, in feite als een cadeaubon voor wapens uit de VS. Alleen al in maart jl. had de regering van Joe Biden al voor ruim 100 afzonderlijke deals met Israël het licht op groen gezet: dat komt neer op gemiddeld één wapendeal per 36 uur. De regering hield de waarde van elke afzonderlijke deal ‘onder de drempel’ om zo haar informatieplicht aan het Congres te omzeilen. Israël heeft het programma ‘Lavender’ gebruikt om met behulp van Artificiële Intelligentie een recordaantal doelwitten te genereren. Dit AI-programma is gecodeerd met instructies, die niet stroken met het internationaal recht.

       In onderstaand artikel worden 5 wapeleveringen geanalyseeerd, samen ter waarde van ruim $ 20 miljard, bedoeld om helderheid te verschaffen over wat geleverd is en hoe het door Israël is ingezet. Om een aanval in de lijst op te nemen, moest er voldoende bewijs zijn dat deze het internationaal recht schond. Bovendien moest er concreet forensisch bewijs zijn dat door de VS-geleverd wapentuig is gebruikt om de schending van het internationaal recht te plegen. Alleen de soorten wapens, die de VS sinds 7 oktober aan Israël heeft geleverd, komen aan bod.

       De regering-Biden onderkent dat het waarschijnlijk is dat Israël de mensenrechten heeft geschonden met door haar geleverde wapens, maar beweert niet genoeg bewijs te hebben om die wapeninzet te koppelen aan specifieke schendingen, dat die het stopzetten van militaire hulp aan Israël zouden rechtvaardigen. In deze analyse wordt echter duidelijk waarom de regering-Biden er de voorkeur aan geeft Israël in het geheim te bewapenen. Er is meer dan genoeg informatie beschikbaar; door Stephen Semler, vertaald door Rein van Gisteren. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/23/israel-zette-minstens-twintig-maal-vs-wapens-in-voor-vermoedelijke-oorlogsmisdaden/

9 24 Voor Kamala Harris en Donald Trump zijn er – in het land dat, wanneer iedereen ter wereld evenveel zou consumeren als de gemiddelde inwoner daar – 5,1 planeten als de aarde nodig om aan de vraag te kunnen voldoen. Thema’s als de klimaatcrisis, de grote uitgaven aan de militaire industrie en de abominabele volksgezondheid vinden zij niet van belang. Dat blijkt uit hun debat van 10 september jl., dat inhoudelijk slechts een flinterdun verschil toonde. Slechts de retoriek en stijl verschilde; door José Ernesto Nováez Guerrero, vertaald door Toon Danhieux. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/24/de-grote-gaten-in-het-debat-trump-harris/

9 25 Documenten van de Amerikaanse overheid praten over de Cubaanse Revolutie als een daad van ongehoorzaamheid. Cuba zou ongehoorzaam zijn aan de Verenigde Staten van Amerika. Deze ongehoorzaamheid moest onder controle gebracht worden. Er spelen hier twee woorden. De ‘ongehoorzaamheid’ van Cuba moest aan banden gelegd worden, omdat de Amerikaanse regering vreest dat deze ongehoorzaamheid ‘besmettelijk’ kan worden. Ongehoorzaamheid en besmetting. Het is niet alleen het Cubaanse communisme. Ze vreesden meer dan dat. Ze vreesden dat het halfrond van de Amerika’s het voorbeeld van Cuba zouden volgen en zouden zeggen: ‘Wij willen niet dat Washington ons binnenlands beleid formuleert, wij willen zelf ons binnenlands beleid bepalen. Dat betekent dat we het op onze eigen manier willen bepalen, niet persé communistisch, het kon zelfs sociaal-democratisch zijn.’ Dat werd door de opvolgende regeringen van de VS niet toegestaan, want dat was ongehoorzaamheid en voedde de angst dat het besmettelijk zou kunnen worden. Dat is wat we uit Amerikaanse overheidsdocumenten geleerd hebben; door Jan Reyniers in gesprek met Vijay Prashad over het boek “On Cuba – Reflections on 70 Years of Revolution and Struggle” (2024, uitgegeven door The New Press) geschreven door Prashad en binnenkort in het Nederlands, vertaald door Reyniers en uitgegeven door EPO. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/25/vijay-prashad-over-cuba-chomsky-extreemrechts-en-eenzaamheid/

9 27 Al sinds Hugo Chavéz er in 1998 aan de macht kwam, is Venezuela het mikpunt van allerlei aanvallen van het hele Westen en met name de Verenigde Staten van Amerika. Nu blijkt dat het land zich – ondanks de economische sancties herpakt en Nicolás Maduro Moros de verkiezingen van juni jl. won – nemen de aanvallen weer toe; door Saïd Boumama. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/27/opnieuw-meer-agressie-tegen-venezuela/

10 01 Claudia Sheinbaum is geïnstalleerd als de nieuwe president van Mexico. De 62-jarige Sheinbaum won de presidentsverkiezingen begin juni jl.. Ze is lid van de links-populistische politieke partij ‘Morenan’ en niet alleen de eerste vrouw in deze functie, maar ook de eerste Joodse president van het katholieke land. Eerder won een team met haar in 2007 de Nobelprijs voor de Vrede en zette zij zich in als lid bij het IPCC, het klimaatpanel van de Verenigde Naties; door de nieuwsredactie van NU. https://www.nu.nl/buitenland/6330175/eerste-vrouwelijke-president-van-mexico-geinstalleerd-tijd-voor-verandering.html

10 02 Haïti blijft kampen met de aanhoudende gevolgen van het bendegeweld sinds begin dit jaar. Momenteel hebben nu 5,4 miljoen mensen er elke dag moeite om hun gezin en zichzelf te voeden. Voor 2 miljoen mensen gaat het over een ‘crisisniveau van honger’ (IPC Fase 4): acute ondervoeding, extreme voedseltekorten en ziekte. En voor de minstens 6.000 mensen in de opvangcentra van de hoofdstad Port-au-Prince is de situatie nog erger: zij kampen met ‘catastrofale’ niveaus van voedselonzekerheid (IPC Fase 5). Dat betekent armoede, hongersnood, extreem kritieke niveaus van acute ondervoeding en overlijden; door Inter Press Service. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/02/in-haiti-kampt-nu-de-helft-van-de-bevolking-met-honger/

10 29 Op het Mexicaanse schiereiland Yucatán is bij toeval een eeuwenoude Mayastad gevonden. Het gaat om een stad met 6.764 gebouwen. De stad vertoont de klassieke kenmerken van een Mayahoofdstad: een centrale weg, overdekte pleinen, tempelpiramides en een veld voor balspellen. Ook zijn er aanwijzingen voor een stuwmeer. Er zouden zo’n 30.000 tot 50.000 Maya’s hebben gewoond; door NOS Nieuws en de nieuwsredactie van NU. https://nos.nl/artikel/2542480-grote-mayastad-met-6500-bouwwerken-bij-toeval-ontdekt-in-mexico en https://www.nu.nl/opmerkelijk/6333460/onderzoeker-ontdekt-bij-toeval-grote-mayastad-in-mexicaanse-jungle.html

10 29 De keuze bij de verkiezingen in de Verenigde Staten van Amerika is die tussen bedrijfsmacht en oligarchenmacht. De bedrijfsmacht heeft stabiliteit en een technocratische regering nodig. De oligarchenmacht gedijt op chaos en deconstructie van de administratieve staat. Geen van twee is democratisch. Ze hebben allebei de academici, de politieke klasse en de pers opgekocht. Beide zijn vormen van uitbuiting, die het publiek verarmen en machteloos maken. Beide sluizen geld omhoog naar de miljardairsklasse. Beide ontmantelen ze de regelgeving en ze vernietigen allebei de vakbonden. Ze snoeien in overheidsdiensten in naam van bezuinigingen. Ze privatiseren elk aspect van de VS-samenleving, van nutsbedrijven tot scholen. Ze houden permanente oorlogen in stand. En ze maken de media machteloos: media die – als ze niet door bedrijven en rijken werden gecontroleerd – hun corruptie en plunderingen zou onderzoeken. Kamala Harris is het gezicht van de bedrijfsmacht. Donald Trump is de mascotte van de oligarchie. Daar ligt de breuk binnen de heersende klasse. Je kunt het zien als een burgeroorlog binnen het kapitalisme, die zich afspeelt op het politieke toneel. De kiezers zijn weinig meer dan een rekwisiet in een verkiezing, waarin geen van beide partijen hun belangen zal behartigen of hun rechten zal beschermen; door Chris Hedges, vertaald door Jan Reyniers. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/29/verkiezingen-vs-de-keuze-tussen-bedrijfsmacht-en-oligarchische-macht/

10 30 Op dinsdag 5 november 2024 mogen de burgers van de Verenigde Staten van Amerika hun president voor de komende 4 jaar kiezen. Over het systeem, waarmee hun stemmen tot de verkiezing van hun president leidt, bestaan veel misverstanden. Lode Vanoost schreef een korte inleiding over het anachronistisch electorale systeem van een land dat geen internationale onafhankelijke monitoring van zijn verkiezingen toelaat: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/30/wist-je-dat-de-vs-hebben-geen-fair-verkiezingssysteem-dat-is-zo-bedoeld/

10 31 Met Donald Trump stevent de Verenigde Staten van Amerika af op een toenemende fascistisering van de machtigste staat ter wereld. Een verkiezingsoverwinning van Kamala Harris is absoluut te verkiezen, maar zelfs als ze het haalt is er weinig reden tot juichen. Daar zijn 3 redenen voor. 1.Ten eerste is het hele politieke spectrum in de VS onder impuls van Donald Trump naar rechts en zelfs naar extreemrechts opgeschoven. Wie de verkiezingen ook wint, in grote lijnen zijn het de ideeën van Trump die zullen zegevieren. 2. Ten tweede zal de nieuw verkozen president, wie het ook zal zijn, niet kunnen beschikken over een meerderheid in het Congres, bestaande uit de Senaat en het Huis van Afgevaardigden, al kan ook dat veranderen. Dus zelfs als Harris het haalt, zal zij op binnenlands vlak met handen en voeten gebonden zijn aan de Republikeinse meerderheid in de Senaat. 3.Ten derde zal Harris, als ze president wordt, vooral moeten dansen naar de pijpen van big business; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/31/kan-kamala-harris-het-verval-in-haar-land-keren/

11 06 Donald Trump is een extreemrechtse en gevaarlijke antidemocraat en een pathologische, racistische, seksistische leugenaar. Het idee dat de Verenigde Staten van Amerika de beschaafdste democratie ter wereld zijn, is allang achterhaald. Politici van beide grote partijen worden er door het grote geld omgekocht om hun belangen in binnen- en buitenland te verdedigen, zelfs wanneer daar een genocide voor nodig is.

         Trump had deze verkiezingen nooit kunnen winnen zonder steun van grote delen van het kapitaal. Hij belooft alles op alles te zetten om de opkomst van China te stoppen, onder meer met invoerheffingen van 60% op Chinese producten. Om hem in het zadel te helpen blijken alle middelen geoorloofd. Elon Musk maakte X tot een megafoon voor Trumps verkiezingscampagne en beloofde giften van $ 47 voor mensen, die potentiële kiezers aanbrengen in de staten waar het aantal potentiële democraten en republikeinen elkaar weinig ontloopt.

         De strategie van Kamala Harris bestond grotendeels uit het zichzelf net zo rechts als Trump presenteren, maar dan minder gestoord; ik wil ook massaal migranten deporteren, maar ik scheld ze niet uit voor het vuil van de straat. Ik ga ook voor de rijken, maar ik kom op voor het recht op abortus. Ik steun Israël ook, maar ik doe wel alsof ik empathie heb met Palestijnen.

         Men is, waarschuwde Jan Blommaert (1961-2021) al in 2001, de democratie aan het reduceren tot een reeks handelingen, praktijken, visies en vormen, die op zichzelf staan en geen verband meer hoeven te hebben met de rest van het maatschappelijke bestel. Blommaert ziet dit als dé fout, die overal genadeloos en virtuoos wordt uitgebuit door extreemrechts, dat zich daardoor kan vermarkten als de nieuwe democratie. Een democratie, die niets meer heeft met een ‘groot verhaal’, een ideologie, en niet hoeft te worden uitgelegd, is een democratie in stervensbegeleiding.

         Er is dus nood aan een groot verhaal over macht, systemen en tegenmacht. We zouden moeten praten over emancipatie en de strijd om een nieuw mens- en wereldbeeld. Progressieve politiek heeft een horizon nodig om naartoe te werken. Wat we nodig hebben voor een betere wereld, is de energie zoals die in de eerste campagne van Bernie Sanders zat. Nu het alternatief van barbarij steeds nadrukkelijker op de voorgrond treedt, heeft de progressieve politiek meer dan ooit behoefte aan een herontdekking van het socialisme; door Seppe De Meulder. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/06/waarom-de-waanzin-het-verstand-versloeg-hoe-trump-opnieuw-kon-winnen/

11 06 Angstwekkend veel mensen in de Verenigde Staten van Amerika zijn kennelijk zo radeloos dat ze op zoek zijn gegaan naar een sterke leider, ook al kraamt die de grootste onzin uit en ook al gaat die in tegen hun persoonlijke belangen. Het rijkste land ter wereld is tezelfdertijd één groot sociaal kerkhof. Van de burgers leeft 58% van salaris tot salaris. Vaak moet men 2 tot 3 banen hebben om niet in de armoede terecht te komen. Zo’n 130 miljoen Amerikanen (40%) hebben onvoldoende geld om een noodgeval van $ 400 te kunnen opvangen, 80 miljoen burgers (25%) stelt een behandeling voor een ernstige medische aandoening uit vanwege de kosten. Nergens in de Westerse wereld is de kloof tussen arm en rijk zo groot als daar. De 0,1% gefortuneerden heeft evenveel rijkdom als de 90% onderaan. De 3 rijksten bezitten evenveel als de helft van de bevolking. Al deze sociale ongelijkheid gaat gepaard met geweld. Om de 15 minuten sterft er iemand door vuurwapens. Jaarlijks zijn er meer dan 1 miljoen misdrijven, waaronder diefstal, zware mishandeling, moord en verkrachting.

         Dergelijke onaanvaardbare sociale malaise in zo’n rijk land vertaalt zich onvermijdelijk in wantrouwen in de politiek. Nog slechts een kleine minderheid heeft geloof in politieke leiders. De laatste 10 jaar schommelt het vertrouwen in de federale regering tussen amper 15 en 20%. Ook het vertrouwen in andere instellingen gaat achteruit. Trump speelde in op dat wantrouwen door zich steeds als outsider te profileren. Zelf afkomstig uit de toplaag van de bevolking stelt hij zich op als een strijder tegen het establishment en gaat hij tekeer tegen de media, de intellectuelen, de politieke kaste en de wetenschappers. Zijn stoer en vulgair taalgebruik sluit daar perfect bij aan.

         Echter, dit fenomeen doet zich helaas niet alleen voor in de VS. In grote delen van de wereld is extreemrechts in opmars. Het kapitalisme verkeert dan ook in een diepe crisis. Het is zeer de vraag of dit systeem te hervormen is of dat we toe zijn aan een revolutie. Hopelijk trekken we tijdig [moet zijn: ‘eindelijk eens’; GjH] lessen uit de geschiedenis; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/06/wat-mogen-we-van-trump-verwachten/

11 15 De volgende Amerikaanse president is een veroordeelde crimineel, die door de generaal, die hij zelf heeft aangesteld, een ‘fascist tot op het bot’ is genoemd. Hij kon de grote leugen van de ‘gestolen verkiezing’ aan een enorm deel van het Amerikaanse publiek verkopen, schoffeerde minderheden en vrouwen, en het is de man die twee impeachments overleefde, ranzige racistische en sexistische uitspraken deed en een bijna-staatsgreep uitlokte. Donald Trump is het perfecte product van de maatschappij, die hem heeft voortgebracht: een land in de greep van een corrupt Hooggerechtshof en oligarchie; een samenleving die lijdt aan de ongeneeslijke kwalen van geweld, ongelijkheid en verslaving. Het is een supermacht in verval.

         Toch is Trump niet het virus dat de ziekte veroorzaakt of de ziekte zelf. Hij is niets meer dan het symptoom van een zieke samenleving; door Johan Depoortere. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/15/trump-is-niet-de-ziekte-maar-het-symptoom/

12 19 Cuba heeft het bijzonder moeilijk. Er is een nijpend tekort aan allerhande basisproducten, brandstof en medisch materiaal. De regelmatige stroomuitval kan uren aanhouden. Deze calamiteiten zijn in de eerste plaats het gevolg van meer dan 60 jaar economische blokkade, de langste uit de wereldgeschiedenis. Daarnaast is er veel steun van Venezuela weggevallen, dat zelf ook ernstig te lijden heeft onder zware economische sancties van de Verenigde Staten van Amerika. Decennia is Cuba het toonbeeld geweest van solidariteit met landen en volkeren in nood. Vandaag is het land zelf meer dan ooit aangewezen op solidariteit uit het buitenland; door Toon Danhieux met adviezen waar u, beste lezer, aan kunt bijdragen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/19/reis-naar-cuba-en-red-levens/

12 20 Met de herverkiezing van Donald Trump staat een mogelijke militaire invasie van Venezuela weer op de agenda. Trump had altijd al het voordeel van de eerlijkheid: “Wij willen onze olie terug die daar in de grond zit”. De intenties van de Verenigde Staten van Amerika gaan echt niet over herstel van de democratie; door MintPress News. https://www.mintpressnews.com/with-trump-reelection-venezuela-invasion-on-the-cards/288809/

West Azië (Midden Oosten) – Gaza, Hezbollah, Israël, Libanon, Palestina, Syrië

9 26 Was het de uitbraak uit het getto van Gaza op 7 oktober 2023, die de Israëlische genocide in Gaza uitlokte of was de Al Aqsa Flood een laatste opstand tegen de geplande en stille genocide, die reeds jaren aan de gang is in bezet Palestina en nu voor de ogen van wereld zijn eindfase is ingegaan? Door Luk Vervaet. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/26/7-oktober-2024-de-apocalyps-een-jaar-na-de-opstand-van-het-getto-van-gaza/

9 27 Israël richt in Libanon een nieuwe slachting aan om de militaire operatie, die tot nu toe met name gericht was op de vernietiging van Gaza, in de hele regio te doen escaleren. De grootmachten, van de Europese Unie tot de Verenigde Staten van Amerika, lanceren hun oproep tot deëscalatie, zowel tot Hezbollah als tot Israël. Zij doen het voorkomen alsof die twee even verantwoordelijk zijn. Het is weer een staaltje van onze Westerse hypocrisie; door Saïd Bouamama. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/27/bloedbaden-in-libanon-en-westerse-hypocrisie/

9 30 In 2006 vroeg een journalist aan Noam Chomsky of Hezbollah volgens hem een terroristische organisatie is. Dat was naar aanleiding van een zoveelste bezetting van het zuiden van Libanon door Israël. Chomsky vertelde dat de term ‘terrorisme’ alleen door de grootmachten wordt gebruikt om de vormen van geweld te veroordelen, waar zij het niet mee eens zijn. De Verenigde Staten van Amerika steunden uiteraard de bezettingen en invasies van Israël van het zuiden van Libanon (in 2006). Hezbollah was bij machte om hen terug te drijven. Daarom zijn ze dus volgens de VS, en in haar kielzog alle Westerse landen, ‘een terroristische organisatie’. Zijn toenmalig antwoord is 18 jaar later nog altijd toepasbaar op de huidige aanval van Israël op Libanon; door Noam Chomsky, vertaald door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/09/30/noam-chomsky-de-terroristen-zijn-israel-en-de-vs-niet-hezbollah/

10 02 Israël vermoordde de Libanese verzetsleider Sayyed Hassan Nasrallah (1960-2024) op vrijdag 27 september jl. met 80 bommen van 2.000 pond die 6 flatgebouwen met de grond gelijkmaakten. Hij werd vermoord, omdat hij weigerde de aanvallen op Noord-Israël te staken totdat de Israëli’s een einde zouden maken aan de genocide op de Palestijnen. Tijdens de korte Israëlische wapenstilstand staakte Nasrallah’s organisatie-Hezbollah ook hun aanvallen. Toen de Israëli’s de gevechten hervatten, deed Hezbollah dat ook. Hij is niet de man, die de mainstream media van hem maken, maar hier is een portret van hem, dat wordt geschets door de historicus Vijay Prashad: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/02/sayyed-hassan-nasrallah-de-man-die-israel-versloeg/

10 03 Westerse media en politici roepen [voor de bühne; GjH] zowel Hezbollah en Iran als Israël op de oorlog niet te laten escaleren, maar ze verhullen dat escalatie precies is wat Israël wil. Samen met de Verenigde Staten van Amerika wil Israël de machtsbalans in de West-Azië hertekenen. Ze deinst er niet voor terug om de hele regio in de oorlog mee te sleuren. Het toneel voor dit Israëlische offensief is op zijn minst regionaal en wellicht ook mondiaal. Het doel is niet meer en niet minder dan een aanval op Iran en, in bredere zin, op alle landen, die zich vanuit een gemeenschappelijk belang verenigen en het verlangen koesteren om zich te ontdoen van de wurggreep van de Westerse hegemonie op economisch, militair en politiek gebied, zoals veel Afrikaanse landen, Brazilië, China, Iran, Rusland en Venezuela; door Saïd Boumama. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/03/de-echte-inzet-van-israels-oorlog-in-gaza-en-libanon/

10 09 Professor Nurit Peled-Elhanan laat zien hoe Israëlische schoolboeken een krachtig denkkader creëren van anti-Palestijns opvattingen en hoe ze op die manier Israëlische kinderen achterdocht, angst en haat aanleren. De bestaansreden van schoolboeken is om de staat te legitimeren, en dan met name de controversiële acties van de staat, zoals de misdaden bij het ontstaan van de staat Israël; door George Yancy. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/09/schoolboeken-en-genocide-in-israel/

10 09 Bespreking van de 6 Israëlische invallen in Libanon. Volgens het plan na de eerste inval zou het gebied na de Israëlische terugtrekking worden overgedragen aan de VN-macht. Maar de Israëlische strijdkrachten (IDF) kwamen terug op de laatste fase van de overeenkomst en stelden in plaats daarvan een eigen zogenaamde ‘veiligheidszone’ in. De controle daarvan werd toegekend aan een lokale militie – het Zuid-Libanese Leger (SLA). Het was in die omstandigheden – ongereguleerd en met meerdere milities aan zet, dat Unifil werd ingezet; door Vanessa Newby, die ook de volgende 5 invallen bespreekt. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/09/israel-is-zuid-libanon-al-vijf-keer-eerder-binnengevallen-een-tijdlijn/

10 10 De eindeloos lijkende herhaling van zetten: Artsen Zonder Grenzen roept de Israëlische strijdkrachten op om de evacuatieorders, die leiden tot de gedwongen verplaatsing van mensen, in te trekken en de bescherming van burgers te garanderen. En roept Israël ook dringend op humanitaire hulpgoederen toe te laten tot het noorden; door Artsen zonder Grenzen. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/gaza-israelische-evacuatieorders-dwingen-tienduizenden-naar-het-zuiden-en-verergeren-humanitaire-situatie/

10 10 De Palestijnse scholen zijn niet open gegaan voor de 600.000 kinderen en de 90.000 studenten van het hoger onderwijs in Israël of zo u wilt Palestina. Buiten het feit dat verschillende duizenden onder hen gedood of verwond zijn, zijn alle universiteiten in Gaza beschadigd. De laatste scholen dienen momenteel voor de opvang van vluchtelingen, wat Israël niet belet ze te blijven bombarderen; door het personeel van katholieke universiteit in Leuven, vertaald door Paul Beghin. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/10/personeel-uclouvain-geen-terugkeer-naar-school-voor-leerlingen-in-gaza/

10 11 Israël en zijn woordvoerders beweren dat de aanval in Libanon alleen gericht is tegen Hezbollah, maar dat is een leugen. Mensen in Libanon vertellen dat Israël daar hetzelfde doet als wat het in Gaza doet. Het willekeurige karakter van de meeste aanvallen stemt daarmee overeen. De “precisieaanval” om maar wat te noemen, die Sayed Hassan Nasrallah doodde, gooide bijvoorbeeld 4 flatgebouwen plat en begroef en vernietigde ongeveer 300 burgers. Reddingswerkers zoeken nog steeds tussen het puin, maar worden dagelijks geconfronteerd met tientallen nieuwe aanvallen. Eén luchtaanval op Ain al-Delb, net ten oosten van Saida, doodde 45 burgers. Allemaal mensen die er een schuilplaats hadden gezocht. Er werden sinds het begin van de invasie al meer dan 2.100 doden geteld in Libanon. Er zijn daar nu meer dan 1,2 miljoen ontheemden; door Ben Alofs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/11/ooggetuigenverslag-vanuit-oorlogsgebied-libanon/

10 13 Er zijn Hamas-documenten gevonden op een computer, die begin dit jaar door Israëlische soldaten in beslag is genomen bij een commandocentrum in Khan Younis, in het zuiden van Gaza. De beweging zou al 2 jaar eerder steun voor hun actie gezocht hebben bij Hezbollah en Iran. De aanslag, die Hamas voor ogen had, zou dan grootschaliger zijn geweest dan wat er vorig jaar gebeurde. Het Israëlische leger zegt dat de documenten echt zijn en opnieuw blootlegt hoe hun inlichtingendienst gefaald heeft om de aanslag te voorkomen; door NOS Nieuws. https://nos.nl/collectie/13959/artikel/2540596-hamas-zocht-al-ver-voor-7-oktober-steun-bij-iran-en-hezbollah-voor-grote-aanslag

10 15 Terwijl het vredeshandhavers van de Verenigde Naties in Libanon aanvalt en een etnisch zuiveringsplan uitvoert in Gaza, kondigde het Pentagon zondag aan dat de Verenigde Staten van Amerika een THAAD-batterij (Terminal High-Altitude Area Defense) naar Israël stuurt. Deze nieuwe inzet komt op het moment dat Israël en de VS overleggen over Israëls plannen om Iran aan te vallen, waarvan verwacht wordt dat het een nieuwe Iraanse ballistische raketaanval zal uitlokken; door Dave DeCamp. Is een sterkere steunbetuiging aan Israël denkbaar? https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/15/vs-stuurt-thaad-raketsysteem-en-100-militairen-naar-israel/

10 16 Het doel van Israël in Libanon is de bevolking te scheiden van de verzetsstrijders die ze steunt. Alle middelen, die daarvoor nodig waren, werden ingezet: grootschalige bombardementen om paniek te zaaien, martelingen, psychologische oorlogsvoering, verplaatsing van bevolkingsgroepen, enzovoort. De omvang van de slachting in Palestina, in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever, en in Libanon lijkt het gevolg van zo’n keuze van de zionistische staat. We hebben hier niet te maken met collaterale schade, maar met bewust gekozen oorlogsdoelen.

         De huidige oorlog is een wereldwijde kwestie. De Westerse steun voor Israël zal niet stoppen, hoe massaal het bloedbad verder ook wordt. Er kan alleen een einde aan komen door een wereldwijde mobilisatie van activisten. Anders zullen de Verenigde Staten van Amerika, geconfronteerd met de opkomst van een multilaterale wereld, het strategische instrument dat de staat Israël voor hen is, nooit opgeven. Hoe belangrijk dat instrument voor de VS is, werd kernachtig samengevat door Alexander Haig, Ronald Reagans minister van Buitenlandse Zaken in de jaren ’80: “Israël is Amerika’s grootste vliegdekschip, het kan niet zinken, het vervoert geen Amerikaanse soldaten en het ligt in een regio die cruciaal is voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten”; door Saïd Bouamama. Ja, Israël is crusiaal voor de nationale veiligheid van de VS 9171 km verderop. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/10/16/de-oproep-van-netanyahu-en-de-reactie-van-het-libanese-volk/ De afstand heb ik berekend met http://nl.afstand-meten.himmera.com/zoeken/

10 24 Sinds het begin van de oorlog vorig jaar in de Palestijnse Gebieden in Israël (Palestina) zijn er honderden hulpverleners omgekomen. Na ruim een jaar oorlog is het nu al een van de dodelijkste conflicten voor hulpverleners van de afgelopen decennia; door de Rianne Lachmeijer. https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6332885/israel-gaza-is-voor-hulpverleners-een-van-dodelijkste-conflicten-in-decennia.html

11 04 Het Israëlische beleg van het noorden van Gaza gedurende de laatste 20 dagen maakt deel uit van de uitvoering van wat ‘het generaalsplan’ wordt genoemd. Dat heeft tot doel om het noorden van Gaza te ontvolken door doelbewuste uithongering en uitroeiing. Hoewel het generaalsplan niet spreekt over kolonisering van het gebied na de etnische zuivering, zijn kolonistengroeperingen en extreemrechtse Israëlische politici al sinds december vorig jaar aan het lobbyen voor het vestigen van nederzettingen in Gaza; door Qassam Muaddi, vertaald door Hilde Baccarne. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/04/israel-wil-het-noorden-van-gaza-ontruimen/

11 04 De VN-rapporteur voor de mensenrechten-situatie in de sinds 1967 bezette Palestijnse gebieden, Francesca Albanese, heeft een nieuw rapport uitgebracht in het kader van de 79^ste zitting van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Het rapport toont aan hoe Israël genocide pleegt tegen Palestijnen in het gehele bezette gebied: “Hoewel de schaal en de aard van de voortdurende Israëlische aanval tegen de Palestijnen in elk gebied verschillen, is de totaliteit van de Israëlische acties van vernietiging gericht tegen de totaliteit van het Palestijnse volk duidelijk aantoonbaar. Het doel is om de totaliteit van het land Palestina te veroveren.” In zijn totaliteit wordt dit genocidale geweld uitgevoerd in het kader van de vestiging van een ‘Groot Israël’ met het expansionistische, zionistische doel om heel historisch Palestina (en voor sommigen zelfs nog verder) in te nemen. In dit streven zijn alle Palestijnen tot een doelwit gebombardeerd; door Jonathan Ofir, vertaald door Gaston Van Dyck. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/04/vn-rapporteur-albanese-israel-breidt-zijn-genocide-in-gaza-uit-naar-de-west-bank/

11 06 ‘Wij, als schrijvers, uitgevers, medewerkers van boekenfestivals, en andere literaire werkers, publiceren deze brief terwijl we de meest diepgaande morele, politieke en culturele crisis van de 21^ste eeuw tegemoet zien. De overweldigende onrechtvaardigheid, die de Palestijnen confronteert, kan niet worden ontkend. De huidige oorlog is ons huis binnengedrongen en heeft ons hart doorboord. De noodtoestand is hier: Israël heeft Gaza onleefbaar gemaakt. Het is onmogelijk om exact te weten hoeveel Palestijnen Israël sinds oktober heeft gedood, omdat Israël de hele infrastructuur heeft vernield, inclusief de mogelijkheid om de doden te begraven en te tellen. We weten wel dat Israël sedert oktober ten minste 43.362 Palestijnen in Gaza heeft gedood, en dat dit de ergste oorlog van de eeuw tegen kinderen is. Dit is een genocide, zoals prominente experts en instituten al maanden zeggen. Israëlische ambtenaren praten oprecht over hun motivaties om de bevolking van Gaza te elimineren, om een Palestijnse staat onmogelijk te maken, en om Palestijns gebied in beslag te nemen. Dit komt na 75 jaar apartheid, etnische zuivering en ontheemding. Cultuur heeft een integrale rol gespeeld in het normaliseren van deze onrechtvaardigheden. Israëlische culturele instituten, vaak in directe samenwerking met de staat, zijn gedurende decennia cruciaal geweest in het ‘artwashen’, verdoezelen en vermommen van de onderdrukking en onteigening van miljoenen Palestijnen’; door Dan Sheehan. Voor heel deze open brief: https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/06/honderden-auteurs-beloven-om-israelische-culturele-instellingen-te-boycotten/

11 26 Criminele bendes lokken hulpkonvooien van de UNWRA in het zuiden van Gaza in hinderlagen met logistieke hulp van het Israëlisch leger. Niet alleen de Verenigde Naties bevestigen deze gang van zaken, maar ook organisaties als de Israëlische hulporganisatie Gisha, Oxfam en Save the Children publiceren er onderzoeksrapporten over. De Palestijnse politie is erin geslaagd één van deze bendes op te rollen. Daarbij kwamen meer dan 20 gangsters om het leven en werden anderen gevangen genomen. Het wijst erop dat het verzet van de Palestijnse bevolking in Gaza nog steeds niet is gebroken; door Lode Vanoost. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/26/politie-gaza-verhindert-door-israel-gesteunde-piraterij-op-hulpkonvooien/

12 08 De Verenigde Staten van Amerika hebben jarenlang miljarden besteed aan het bewapenen en trainen van militanten in Syrië, waarvan velen banden hadden met Al-Qaeda en ISIS. De huidige nationale veiligheidsadviseur van de VS, Jake Sullivan, erkende al in 2012 dat “AQ [Al-Qaeda; GjH] in Syrië aan onze kant staat”. Eind november jl. namen gewapende extremisten Aleppo over in een operatie, die door NAVO-lid Turkije gesponsord werd. Ook heeft Israël jarenlang wapens en andere vormen van steun verleend aan extremistische ‘rebellen’ in Syrië, waaronder Al-Qaeda, die geprobeerd hebben de regering van president Bashar al-Assad met geweld omver te werpen. Sommige van de met Al-Qaeda verbonden ‘rebellen’, die delen van de Syrische provincies Aleppo en Idlib regeerden, vertelden de Israëlische media dat ze ‘van Israël houden’. Ze beloofden een nieuwe pro-Westerse regering in Syrië op te richten.

         De Europese Unie en de VS hebben jarenlang zware eenzijdige sancties tegen Syrië gehandhaafd; een flagrante schending met het internationaal recht. De VN-rapporteur, Alena Douhan, beschreef deze Westerse sancties als ‘schandalig’ en stelde dat ze miljoenen burgers ‘verstikken’. Ze schreef dat deze maatregelen mogelijk neerkomen op misdaden tegen de menselijkheid. De Westerse sancties hebben de Syrische economie verwoest, geleid tot hoge inflatie en een tekort aan brandstof en voedsel. Deze tekorten zijn verergerd door de illegale bezetting door het Amerikaanse leger van soeverein Syrisch grondgebied in het oosten van het land, waar de olievoorraden zich bevinden; door Ben Norton. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/08/al-qaeda-gelinkte-rebellen-in-syrie-houden-van-israel-vs-gaf-miljarden-aan-wapens-en-steun/

12 09 David Gruen, een Poolse jood die zijn naam veranderde in ‘David Ben-Gurion’, zodat het beter paste bij de regio, zei: “We moeten de Arabieren verdrijven en hun plaats innemen”. Dergelijke uitspraken waren schering en inslag onder de vroege zionisten, terwijl ze de gewelddadige kolonisatie van Palestina en de uitroeiing van de oorspronkelijke bevolking planden en uitvoerden. Maar hun succes was niet volledig: ze roeiden slechts 80% van de Palestijnen uit, wat betekent dat er nog 20% van ons over bleven, vertelde de Palestijnse dichter en schrijfster Susan Abulhawa op 28 november jl.. Dat vijfde deel bleef een aanhoudend obstakel voor hun koloniale fantasieën die, in de tientallen jaren die erop volgden en vooral na de verovering van wat in 1967 nog van Palestina over was, uitgroeiden tot obsessies. De zionisten klaagden over onze aanwezigheid en in alle kringen – academische, culturele, politieke en sociale – werd openlijk gesproken over wat ze met ons moesten aanvangen, wat ze moesten doen met het Palestijnse geboortecijfer, met onze babies, die zij als een bedreiging zien. Benjamin Netanyahu, ook een Poolse Jood wiens oorspronkelijke naam Benjamin Mileikowsky is, betreurde ooit dat hij tijdens de opstand op het Tienanmenplein in Beijing in 1989 een kans had gemist om grote hoeveelheden Palestijnen uit te zetten ‘terwijl de aandacht van de wereld op China was gericht’. Onder sommige van hun verwoorde oplossingen voor ons bestaan was er een beleid uit de jaren ’80 en ’90 met de naam ‘Breek hun botten’. Dat beleid kwam uit de koker van Yitzhak Rubitzov, een Oekraïense Jood, die zijn naam veranderde in Yitzhak Rabin. Dit beleid, dat generaties Palestijnen kreupel heeft gemaakt, is er ook al niet in geslaagd ons te laten vertrekken. Gefrustreerd door de Palestijnse veerkracht, ontstond er een nieuw discours, vooral na de ontdekking van een groot gasveld voor de kust van Noord-Gaza, dat triljoenen dollars waard is. Dit nieuwe discours weerklinkt ook in de woorden van kolonel Efraim Eitan in 2004: “We moeten ze allemaal vermoorden.” Aaron Sofer, een zogenaamde ‘Israëlische intellectueel’ en politieke adviseur, drong er al in 2018 op aan “te doden, doden en doden. De hele dag lang, alle dagen.” Door Susan Abulhawa, vertaald door Marina Mommerency. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/09/302789/

12 09 De Indiase historicus Vijay Prashad reflecteert op de laatste ontwikkelingen in Syrië en hun betekenis voor de regio West-Azië. De Syrische staat was al verwoest door de oorlog, die begon in 2011, en door de sancties opgelegd door de Verenigde Staten van Amerika en hun bondgenoten. De Israëlische bombardementen op Syrische militaire installaties hebben de logistieke en materiële capaciteiten van de Syrische strijdkrachten verder verzwakt. De Israëlische moord op Hezbollah-leider Sayyed Nasrallah en de invasie van Libanon verzwakten Hezbollah’s vermogen om zelfs in het eigen territorium van Zuid-Libanon te opereren. Dit dwong Hezbollah tot het recente ‘staakt-het-vuren’ met Israël en toonde aan dat de organisatie niet in staat was om opnieuw Syrië binnen te gaan om de Syrische regering te verdedigen tegen een gewapende inval op de weg van Hama naar Damascus. De VS-aanvallen op militaire faciliteiten in Syrië en Iraanse voorraaddepots, evenals Israëlische aanvallen op Iran, verhinderden de opbouw van Iraanse troepen om de Syrische regering te verdedigen. De verzwakking van Hezbollah ondermijnde ook de rol van Iran in de regio. Bijna 3 jaar conflict in Oekraïne verhinderden dat Syrië verdere Russische hulp kon inroepen voor de bescherming van Damascus of de Russische marinebasis in Latakia. Daardoor had de Syrische regering haar Iraanse en Russische militaire bondgenoten niet meer beschikbaar voor hulp tegen de versterkte rebellen. Hay’at Tahrir al-Sham (HTS), gevormd in 2017 uit Al-Qaeda-formaties, bracht diverse militaire krachten samen van de Oeigoeren tot Turkije, met een groot aantal andere strijders beïnvloed door Al-Qaeda. Deze groep heeft haar troepen in Idlib het afgelopen decennium opgebouwd en kreeg daarvoor steun van Turkije en (volgens een hooggeplaatste inlichtingenfunctionaris in Turkije) heimelijk van Israël.

         Wat zal de nieuwe door HTS geleide regering doen met betrekking tot de vele sociale minderheden in Syrië? Wat zal de nieuwe regering doen met betrekking tot de Golanhoogten en Israël? Hoe zal de nieuwe regering omgaan met de Israëlische militaire inval in de verlaten spookstad Quneitra? Belangrijke vragen, want dit verhaal is nog niet af. Er zal meer onrust komen in het land, dat nu geleid wordt door de Koerdische groeperingen en ISIS in het noorden. Door Turkije gesteunde groepen vechten al tegen de Koerdische YPG (Volksbeschermingseenheden) en de PKK (Koerdische Arbeiderspartij) in de noordwestelijke regio Manbij. Israël kondigde aan de controle over de bufferzone in de Golan-hoogvlakte [tijdelijk; GjH] te hebben overgenomen. VS-troepen zijn ook aanwezig in Oost-Syrië en zeggen daar te blijven als buffer tegen ISIS (en behouden daarmee de controle over de olie). En er zal spanning zijn tussen Turkije en de VS over wat deze nieuwe door HTS geleide regering niet en wel zal (mogen) doen; door Vijay Prashad, vertaald door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/09/10-punten-over-de-val-van-bashar-al-assads-syrie/

12 16 Wanneer Fatena Al Ghorra begin oktober 2023 eindelijk toestemming krijgt om vanuit Egypte haar thuisland te bezoeken, draait het heuglijke weerzien met de familie na een paar dagen uit in de nachtmerrie van 7 oktober. “Het was alsof een gigantische katapult mij uit de wereld van stilte, waarin ik vijftien jaar had geleefd, naar een planeet van lawaai en vernietiging had geschoten.” Na 74 dagen in oorlogsgebied op de vlucht, met de dood als constante metgezel, kon ze samen met haar ouders op 19 december 2023 de grens oversteken naar Egypte. Haar 80-jarige ouders wonen sinds januari 2024 in Antwerpen bij haar. “Waar ik ook ga, het is alsof ik voortdurend een scherm voor mijn ogen heb waar zich taferelen uit Gaza op afspelen.” Hoe kan het ook anders: meer dan 60 familieleden verkeren er in uiterst precaire omstandigheden. Een van hen is haar schoonzus. Na de dood van haar man, Al Ghorra’s broer, moet zij alleen 8 kinderen zien te voeden. Het is hartverscheurend; door Frederik Polfliet. https://apache.be/2024/12/18/fatena-al-ghorra-israel-menselijkheid-niet-uitwissen-gaza-palestina

12 18 Er heeft zich een werkelijk schokkende verandering voltrokken in West-Azië. Centraal hierin staat een duivelse deal: de Golfstaten en Turkije aanvaardden de creatie van een Groot-Israël en de uitroeiing van de Palestijnse natie, in ruil voor de uitroeiing van de sjiitische minderheden in Libanon en Syrië, en het opleggen van salafisme in de oostelijke Arabische wereld (Het salafisme is een islamitische stroming die pleit voor een terugkeer naar de oorspronkelijke leerstellingen en praktijken van de vroege moslims). Dit betekent ook het einde voor de christelijke gemeenschappen in Libanon en Syrië; door Craig Murray. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/18/het-einde-van-het-pluralisme-in-het-midden-oosten/

12 20 In een flagrante schending van het internationaal recht eisen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en zijn ministers het recht om te heersen over 7 miljoen Palestijnse Arabieren. Wanneer Israëls bezetting van Palestijns land leidt tot militant verzet, bestempelt Israël het als ‘terrorisme’ en roept de hulp van de Verenigde Staten van Amerika in om de regeringen in West-Azië omver te werpen, die de ‘terroristen’ steunen. De VS, onder de invloed van de Israël-lobby, voert oorlog namens Israël.

         De val van Syrië deze week is het hoogtepunt van de Amerikaans-Israëlische campagne tegen Syrië. Die gaat terug tot 1996 met Netanyahu’s aantreden als premier. De Israëlisch-Amerikaanse oorlog tegen Syrië escaleerde in 2011 en 2012, toen Barack Obama de CIA heimelijk belastte met de omverwerping van de Syrische regering via Operatie ‘Timber Sycamore’. Die inspanning kwam deze week, na meer dan 300.000 doden in de Syrische oorlog sinds 2011, eindelijk tot ‘bloei’; door Jeffrey Sachs. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/12/20/hoe-de-vs-en-israel-syrie-vernietigden-en-het-vrede-noemen/

12 20 In Syrië is een antiwesters folterregime ten val gebracht. Pro-westerse folteraars in West-Azië (en de rest van de wereld) hoeven zich [(nog); GjH] geen zorgen te maken. Bahrein, Egypte, Israël, Saoedi-Arabië,… blijven onze volle steun genieten. Of de Syriërs van hun nieuwe machthebbers nu democratie en vrijheid krijgen is zeer twijfelachtig. Wat wel vaststaat, is dat de Verenigde Staten van Amerika de Syrische rijkdom aan grondstoffen zullen opeisen ten bate van westerse multinationals. Buurland Israël laat het niet bij plannen en kiest voor de eigen koloniale variant van illegale nederzettingen, die het land al lang succesvol toepast. Israël breidt nu al zijn bezetting van Syrisch grondgebied uit. De anti-Assad-rebellen in Damascus laten het gebeuren in de hoop dat ze Westerse steun krijgen om hun deel van Syrië – ongeveer 1/3 van de oppervlakte – stevig in hun macht te consolideren.; door MintPress News. https://www.mintpressnews.com/privatizing-syria-us-plans-to-sell-off-a-nations-wealth-after-assad/288843/ en een analyse van Ben Norton: https://www.youtube.com/watch?time_continue=13&v=tEOiNDVFJ_o&embeds_referring_euri=https%3A%2F%2Fwww.dewereldmorgen.be%2F&source_ve_path=MTY0OTksMjg2NjY

Zuid-Amerika – Bolivia, Uruguay

11 26 Yamandú Orsi, een linkse kandidaat heeft in Uruguay de presidentsverkiezingen gewonnen. Het land volgt daarmee de trend van de meeste landen in Latijns-Amerika. In zijn overwinningsspeech benadrukte Orsi de noodzaak van inclusie en nationale vooruitgang: “Niemand mag achterblijven; sociaal, economisch of politiek. Dit moet een land zijn dat streeft naar ontwikkeling en groei”; door Marc Vandepitte. https://www.dewereldmorgen.be/artikel/2024/11/26/uruguay-kiest-links/

12 20 Een inferno van bosbranden teistert de Boliviaanse laagvlaktes. Sinds afgelopen mei zijn in Bolivia bijna 7 miljoen hectare bos verbrand, een oppervlakte zo groot als Ierland. Dat heeft te maken met kleine boeren, die hun akkertjes jaarlijks traditioneel afbranden, en met klimaatverandering. Maar de voornaamste oorzaak is economisch. Achter de vlammen schuilt een verdienmodel voor de agrobusiness. De grote katalysator is het corrupte systeem van het herbestemmen van land. Het systeem is even ingenieus als destructief; door Raymonda Verdyck. https://www.mo.be/analyse/bolivia-brandt-en-dat-is-precies-de-bedoeling

Einde voor deze herfst