Een incompetente unie

Zo zou het zijn: na 5 relatief rustige jaren proberen opnieuw steeds meer migranten de Europese Unie te bereiken. Hun reizen eindigen steeds vaker met dood of vermissing. Van zowel links als rechts is er kritiek op ‘Brussel’, dat er niet in slaagt een goedwerkend Europees migratiebeleid op te zetten. De EU slaagt er ook niet in om de migratiedruk op de zuidelijke EU-landen evenredig over de rest van EU te verdelen, waardoor veruit de zwaarste last terechtkomt bij de landen aan de Middellandse Zee.

In Griekenland, Hongarije, Kroatië, Polen en Spanje worden migranten nu in strijd met het internationaal recht teruggeduwd de grens over voordat zij een kans hebben gehad om asiel aan te vragen. De Europese Commissie en andere EU-landen spreken deze lidstaten niet aan op deze bij verdragen verboden pushbacks.

VVD-Europarlementariër Malik Azmani noemt de pushbacks ‘onacceptabel’. Volgens hem zijn ze ‘een gevolg van de mogelijkheid dat migranten de EU-grens kunnen bereiken’. Hij pleit dan ook voor strengere afspraken. ‘Brussel’ moet wat hem betreft regelen dat migranten opgevangen worden in hun eigen regio. “Als we vluchtelingen een plek willen bieden in Europa, kunnen we ze dan via legale weg laten komen en niet met behulp van mensensmokkelaars”, aldus Azmani.

De EU werkt ondertussen met man en macht aan fysieke en technologische middelen om potentiële asielzoekers ‘af te schrikken’. Volgens het persbureau The Associated Press stak ‘Brussel’ sinds de migratiecrisis van 2015-16 € 3.000.000.000 in de ontwikkeling van een hightech bewakingshek langs de zuidgrens. Het doel daarvan is om te voorkomen dat migranten de grens over kunnen steken en aanspraak gaan maken op een asielprocedure.

Over de rollen van de EU en EU-landen waardoor migratiestromen op gang komen, zoals politieke steun en wapenleveranties, wordt door de NOS met geen woord gerept. Nee, er wordt alleen gesproken over een ongewenst symptoom van ‘een verzwegen iets’ (asielzoekers die huis en haard achterlaten en een schier eindeloze reeks aan gevaren trotseren voordat zij grondgebied van de EU weten te bereiken), waarmee we, dat wil zeggen de EU, niets mee te maken willen hebben (koste wat kost moeten die asielzoekers buiten ‘onze’ EU-grenzen gehouden worden en als dat niet lukt moeten èn mogen de EU-landen het dichtst bij de brandhaarden het zelf maar uitzoeken), terwijl internationale verdragen, opgesteld om een vergelijkbaar lijden van mensen in de Tweede Wereldoorlog te voorkomen administratief buiten werking worden gehouden (zolang asielzoekers nog niet op EU-grondgebied of in België of Nederland zijn aangekomen, zijn hun problemen de onze niet), waardoor het bedoelde lijden van mensen op geen enkele manier verzacht wordt. Wie van ons nog dacht dat wij in een beschaafd deel van de wereld leven, wie nog dacht dat ‘wij’ een superieure maatschappij-inrichting hebben vergeleken met (veel) andere landen, wie dacht dat vooral Oeigoeren het moeilijk hebben onder een Chinees bewind en wie dacht dat hier geen wetteloosheid regeert mogen nu allemaal wakker worden.

En wat Azmani verzwijgt: “Als we vluchtelingen geen plek willen bieden in Europa, kunnen we ze met zo’n opvang in de eigen regio eenvoudig buiten de deur houden”, want waarom zou er anders na alle jaren sinds de Verdragen van Schengen vanaf 1995 van kracht werden nog steeds niets voor deze migranten geregeld zijn?

Bron: “Gebrek aan Europees antwoord op migratiedruk leidt tot misstanden” door Robert Chesal en Kysia Hekster via NOS op 6 juni 2021.

Onbekend, maar spinglevend

Ronnie Kasrils was ooit strijder voor het Afrikaans Nationaal Congres, toen het ANC van Nelson Mandela volgens de ‘vrije wereld’ nog een terroristische organisatie was. Het waren de meest repressieve jaren van het apartheidsregime in Zuid-Afrika. Later nam hij deel aan verschillende Zuid-Afrikaanse regeringen (1994-2008), onder andere als minister van de inlichtingendiensten (2004-2008). Deze inmiddels 82-jarige Joods-Zuid-Afrikaanse Kasrils heeft verschillende boeken en poëzie geschreven, naast veel artikelen over defensie, politiek en waterbosbouw. Zijn autobiografie “Armed and Dangerous” werd voor het eerst gepubliceerd in 1993, bijgewerkt en opnieuw gepubliceerd in 1998 en 2004. In “The Unlikely Secret Agent” (2010) geeft hij een persoonlijk verslag van de moed van zijn eerste vrouw door op te treden tegen de apartheidsmachten. Dit boek won de Alan Paton Award 2011. Deze Kasrils vertrouwde de wereld onlangs zijn inzichten toe over de strijd van het Palestijnse volk tegen het apartheidsregime van Israël:

Tijdens de afschuwelijk bloederige dagen in Gaza bleef een ontroerende Franse film maar door mijn hoofd spoken: het anti-oorlogsmeesterwerk “Hiroshima mon amour” van Alain Resnais uit 1959, dat zich afspeelt in het door een Amerikaanse atoombom vernietigde Hiroshima. Deze film onderzoekt kwesties als geheugen, verantwoordelijkheid en waarnemen, en heeft volgens Kasrils veel overeenkomsten met de etnische zuivering en geleidelijke genocide van de Palestijnen vanaf de Nakba (Catastrofe) van 1948 tot nu.

Waarheid zou volgens Kasrils moeten zegevieren. Ze mag niet verdraaid worden, zodat de slachtoffers voor schuldigen worden aangezien en de dader – en ieder die haar of hem steunt – een rookgordijn van zelfverdediging kan optrekken. Maar hoe kun je door de mist en het oorlogskabaal heen dringen? Wie heeft gelijk? Wie heeft het mis? Moet de wereld het probleem neutraal en onpartijdig aanpakken? Gewone stervelingen, die zich buiten de betwiste zone bevinden, wijken verward en vol afschuw achteruit. De mensheid wordt niets wijzer van de mainstreammedia, waarin desinformatie en verdoezeling schering en inslag is, noch met de verdelingsstrategie van Israël en zijn Westerse bondgenoten.

Een blijvende en rechtvaardige oplossing is volgens Kasrils slechts mogelijk wanneer de oorsprong van het probleem begrepen wordt; de Nakba van 1948 en de vroegere Brits-Franse akkoorden van na de instorting van het Ottomaanse rijk aan het einde van de Eerste Wereldoorlog. De kern van het probleem is de zionistische diefstal van grond. Wie zelf geleden heeft onder kolonialisme en bezetting, zoals de volkeren van Algerije, Angola, Ierland, Kenia, Mozambique, Namibië, Zuid-Afrika en Zimbabwe, begrijpt maar al te goed hoe onrechtvaardig dat is. Het bemoeilijkte de antikoloniale strijd, maakte hem complexer en bloediger dan in landen waar de bezetter minder lijfelijk aanwezig was.

Bron: “Ronnie Kasrils” via wikipedia op 2 juni 2021 en “Palestina mon amour, je bent niet alleen. Wij zien jou” Opinie van Ronnie Kasrils vertaald door Marina Mommerency via DeWereldMorgen op 31 mei 2021.

Wie meer wil weten over de ideeën van Ronnie Kasrils, kan dat hier te weten komen. Daar zijn ook linken te vinden naar de boeken van Kasrils, een documentaire over hem en de trailer van “Hiroshima mon amour”.

Achtergrond bij het huidige wereldnieuws

Noam Chomsky zegt in 2021 over Israël & Palestina wat hij al sinds 1967 zegt: “De Verenigde Staten van Amerika is nog steeds de enige hinderpaal voor een onderhandelde oplossing”. De huisuitdrijvingen in bezet Oost-Jeruzalem zijn slechts een zoveelste stap in een proces dat sinds 1967 met volle VS-steun doorgaat. Die steun is het enige wat Israël nodig heeft om een diplomatiek onderhandelde, politieke oplossing te kunnen blijven weigeren.

Alle regeringen van Israël proberen volgens de inmiddels 92-jarige filosoof, mediacriticus, politiek activist en emeritus hoogleraar taalkunde aan het Massachusetts Institute of Technology Noam Chomsky al jaren de Palestijnse bevolking uit ‘de Heilige Stad’ Jeruzalem te verdrijven. De recente aanvallen zijn een uitvoering van die doelstelling. Om de wortels van de huidige escalatie – en de mogelijke dreiging van een totale oorlog – te doorgronden moet men de door de VS ondersteunde basisstrategie van de regering in Israël onderzoeken. Die omvat ‘terreur en verdrijving’ als middel om het territorium uit te breiden, door het uitdrijven en vermoorden van Palestijnen.

Chomsky: “Er zijn altijd nieuwe aspecten aan, maar ten gronde is dit [wat er sinds het einde van de ramadan in Israël gebeurt; GjH] een oud verhaal, dat een eeuw teruggaat en nieuwe vormen aannam na de landveroveringen van Israël in 1967 en de beslissing 50 jaar geleden van beide (toenmalige) grote politieke partijen om gebiedsuitbreiding te verkiezen boven veiligheid en een diplomatieke oplossing – anticiperend op het totaal verkrijgen van essentiële materiële en diplomatieke steun van de VS. Wat uiteindelijk de dominante strekking werd van de zionistische beweging is altijd een vaststaande langetermijndoelstelling geweest. Om het ruwweg te zeggen was het de bedoeling het land te ‘zuiveren’ van Palestijnen en hen te vervangen door Joodse kolonisten, die als ‘de rechtmatige eigenaars van het land’ terugkeerden naar hun thuis na millennia van verbanning.” Alsof bij ons de nog levende afstammelingen van de Cananefaten de provincie Zuid-Holland voor zichzelf komen opeisen, zou ik zeggen.

Ze mogen zelfs niet bouwen op wat er voor hen overblijft

Chomsky: “Vanaf het begin beschouwden de Britten, die daar toen de baas waren, dit project algemeen gesproken als rechtmatig. Lord Balfour, auteur van de verklaring die Joden ‘een nationaal thuis’ in Palestina toestond, vatte het ethisch oordeel van de Westerse elite goed samen met volgende verklaring: “Zionisme, zij het juist of fout, goed of slecht, is geworteld in een eeuwenoude traditie, in hedendaagse noden, in toekomstige hoop, die een veel oprechter belang heeft dan de verlangens en vooroordelen van de 700.000 Arabieren, die dit oude land nu bewonen. Het zionistische beleid is sindsdien opportunistisch. Wanneer mogelijk past de regering van Israël – en in feite de volledige zionistische beweging – strategieën van terreur en uitdrijving toe. Als de omstandigheden dat niet toelaten gebruikt ze zachtere middelen. Een eeuw geleden was het devies om ergens in Palestina snel een wachttoren en een omheining neer te zetten, die dan een koloniale nederzetting werd; feiten ‘op de grond’. Tegenhanger vandaag is de staat Israël, die meer en meer Palestijnse gezinnen uit hun huizen verdrijft waar ze generaties lang hebben gewoond – met een schijn van legaliteit om het geweten te sussen van degenen die men in Israël bespot als ‘de mooie zieltjes’. Natuurlijk zijn de meest absurde legalistische pretenties om Palestijnen uit hun huizen te zetten (Ottomaanse landedicten en dergelijke) 100% racistisch. Er wordt niet eens aan gedacht Palestijnen het recht te geven naar hun huizen terug te keren, waaruit ze verdreven werden, ze mogen zelfs niet bouwen op wat er voor hen overblijft.

Chomsky: “Net als Groot-Brittannië daarvoor, geven de VS ruim de voorkeur aan radicaal islamisme, dat als minder bedreigend wordt gezien voor de imperialistische dominantie van de VS. De landverovering van Israël in 1967 maakte het mogelijk gelijksoortige maatregelen uit te breiden tot de veroverde gebieden, in dit geval een grove schending van het internationaal recht, waarover de leiders van Israël onmiddellijk werden geïnformeerd door hun hoogste gerechtelijke instellingen. Deze nieuwe projecten werden gefaciliteerd door een radicale ommezwaai in de relatie tussen de VS en Israël. Voor 1967 was die relatie over het algemeen wel warm maar toch ambigu. Na de oorlog van 1967 kreeg de VS-steun dimensies zonder precedent.

Chomsky: “Het militair commando van de VS was zeer onder de indruk van de militaire kunde van Israël in 1948 en de overwinning van 1967 maakte het overduidelijk dat een gemilitariseerde staat Israël een solide machtsbasis voor de VS in de regio kon worden en tevens belangrijke nevendiensten kon leveren ter ondersteuning van de verdere imperialistische doelstellingen van de VS. De dominantie van de VS in de regio berustte sindsdien op drie pijlers: Israël, Saoedi-Arabië en Iran [toen nog onder de wrede dictatuur van sjah Mohammad Reza Pahlavi; GjH]. Technisch voerden ze oorlog met elkaar, maar in werkelijkheid was hun alliantie zeer hecht, vooral tussen Israël en de moordende tirannie in Iran. In dat internationaal werkkader was Israël vrij om een beleid te voeren dat doorgaat tot vandaag, steeds met massieve steun van de VS, ondanks occasionele oprispingen van onenigheid. Het is de onmiddellijke beleidsdoelstelling van de regering van Israël om een ‘Groter Israël’ te creëren, waar een ruim uitgebreid Jeruzalem deel van uitmaakt met inbegrip van Arabische dorpen rond de stad, evenals de Jordaanvallei, een groot deel van de Westelijke Jordaanoever met de beste landbouwgronden, die samen met ‘Joden-alleen infrastructuurprojecten’ in Israël geïntegreerd zullen worden.

Dit is een van de ergste hedendaagse misdaden

Chomsky: “Dit project omzeilde Palestijnse bevolkingsconcentraties, zoals Nabloes, om zo het vermaledijde ‘demografische probleem’ af te wenden van te veel niet-Joden in een geplande ‘democratische Joodse staat’ van ‘Groter Israël’; een interne contradictie die jaar na jaar lastiger wordt om uit te spreken. Palestijnen in dit ‘Groter Israël’ leven nu geïsoleerd in 165 enclaves, afgescheiden van hun landbouwgronden en olijfboomgaarden door een vijandig militair apparaat, voortdurend onderworpen aan onophoudelijke aanvallen door gewelddadige Joodse bendes, die door het Israëlisch leger beschermd worden. Ondertussen heeft Israël de Syrische Golanhoogte gekoloniseerd en geannexeerd, een schending van de bevelen van de VN-Veiligheidsraad (zoals het land eveneens deed met de annexatie van Oost-Jeruzalem). Het Gaza-horrorverhaal is te complex om hier samen te vatten. Dit is een van de ergste hedendaagse misdaden, die afgedekt wordt onder een hecht netwerk van bedrog en excuses voor wreedheden.

Bron: “Noam Chomsky: ‘Alleen met VS-hulp kan Israël Palestijnen massaal vermoorden’” interview (12 mei 2021) door C.J. Polychroniou van Truthout via de vertaaldesk van DeWereldMorgen op 16 mei 2021.

Voor degenen, wiens interesse gewekt is hierover verder te lezen, is hier een link naar het artikel. Daarin – naast meer wat ik bijzonder interessant vind – de uitspraak van Chomsky: “Het is boeiend te zien hoe de formalisering van een alliantie tussen een aantal van de meest gewelddadige, repressieve en reactionaire staten van de wereld luid werd toegejuicht door een breed spectrum van de mainstream-opinie.

Waarom mogen we niet weten?

De onrust in Israël en de Palestijnse gebieden is vannacht verder geëscaleerd. Sinds gisteravond heeft de militante beweging Hamas vanuit de Gazastrook ruim 200 raketten op Israël afgevuurd. Een groot deel ging richting de Israëlische badplaats Asjkelon, even ten noorden van de Gazastrook, maar volgens Israël is 90 procent van de raketten onderschept.” Dit is de eerste alinea van een bericht waarin NOS ons op de hoogte stelt over wat er momenteel in Israël gaande is. ‘De onrust’ en ‘militant Hamas dat een badplaats met raketten bestookte’.

Niets over de gewelddadige bestorming door de Israëlische politie van de Haram al-Sharif (Tempelberg) en de Al-Aqsa moskee tijdens het laatste vrijdaggebed van de Ramadan afgelopen vrijdag.

Over de aanleiding van dit politiegeweld slechts een zin dat de Israëlische rechter tot uitzetting besloten heeft, alsof de Palestijnse gezinnen er illegaal wonen; niets over de dreigende illegale uitdrijving van enkele Palestijnse families uit Sheikh Jarrah, een wijk in Oost-Jeruzalem; deze NOS-vertekening van het nieuws lijkt mij een-op-een te vergelijken met de Nederlandse rechter, die meedeed de gedupeerde ‘toeslagenouders’ hun ‘ongekende onrecht’ aan te doen.

Niets over de minstens 218 Palestijnse huishoudens in Oost-Jeruzalem die eveneens bedreigd worden met verdrijving uit hun woningen.

Niets over een ultimatum dat Hamas voor haar bombardementen aan Israël gesteld had.

Niets over de 15 jaar dat Palestijnse families in Sheikh Jarrah inmiddels tegen de verdrijving uit hun woningen door Israëlische kolonistenorganisaties strijden; families die daar vanaf de jaren ’50 leven nadat ze etnisch werden weggezuiverd uit de toen nog Palestijnse steden Haifa en Jaffa, die sinds 1948 in Israëlisch grondgebied liggen.

Niets over het blokkeren van onder meer de Damascuspoort door de Israëlische politie, de belangrijkste Palestijnse doorgang tot de oude stad, waardoor duizenden gelovigen verhinderd werden om het gebed bij te wonen.

Niets over het gebruik van geluidsbommen, rubberkogels en traangas door de Israëlische ordetroepen op het voorplein van de Haram al-Sharif en het afvuren hiervan zelfs binnenin de Al-Aqsa Moskee.

Niets over datzelfde Israëlische geweld, dat op diverse plaatsen in de oude stad van Jeruzalem tegen Palestijnen gebruikt werd; zelfs bij een ziekenhuis.

Niets over de meer dan 300 (ernstig) gewonden, waaronder veel hoofdwonden door stalen politiekogels met een rubberen omhulsel, die al dat geweld – naast de traumatische ervaringen – veroorzaakt heeft.

Niets over de door de Israëlische regering geplande etnische zuivering van 3.700 Palestijnen uit Palestijnse gebieden; laat staan iets over de gevolgen daarvan voor Palestijnen.

Niets over de nog steeds niet nagekomen Israëlische verplichtingen onder het internationaal recht.

Waarom moeten we het doen met ‘de onrust’ alsof twee kinderen, waarvan er een een drukteschopper is, harrewarren?

Waarom wordt de werkelijkheid door NOS verzwegen?

Bronnen: “Meer beschietingen op Israël en Palestijnse gebieden: doden in Gaza” door de buitenlandredactie van NOS en “Honderden Palestijnse gewonden in Oost-Jeruzalem, dodelijk geweld in Gaza” door Ludo De Brabander via DeWereldMorgen; beide op 11 mei 2021.

De Zero-COVID-strategie

In de zomer schreef hoofdredacteur Richard Horton van ‘The Lancet’, een toonaangevend medisch tijdschrift met een hoog prestige, een striemende aanklacht tegen de corona-aanpak van Westerse overheden. Hij toonde toen in zijn boek ‘The COVID-19 Catastrophe. What’s gone wrong and how to stop it happening again’ aan dat de corona-catastrofe vermeden had kunnen worden en dat de vele onnodige doden en zieken het gevolg zijn van incompetentie en schuldige nalatigheid van overheden. Lees ik enthousiaste berichten na de laatste persconferentie van onze minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge en de premier Mark Rutte; Horton zou daarna hoofdschuddend het zoveelste turfje achter ‘Falende overheid’ zetten.

De pointe is volgens Horton dat Westerse landen het vertikken om te leren uit de ervaringen van de landen, die het eerst zijn getroffen door het coronavirus. Eind januari brak hij in een artikel nog maar eens de lans voor een zogenaamde ‘Zero-COVID-strategie’.

De Zero-COVID-strategie is uitgewerkt door een aantal vooraanstaande Duitse academici en clinici, zoals professor Ilona Kickbusch, oprichter van het Global Health Centre bij het Graduate Institute of International and Development Studies in Genève, Matthias Schneiderterwijl, Melanie Brinkmann en Michael Hallek. Naast het plan van deze Duitse experts is er ook in het Verenigd Koninkrijk een Zero-COVID-coalitie gelanceerd. Een van de bekende voortrekkers daarvan is Jeremy Corbyn.

De doelstelling van deze strategie is het creëren van virusvrije groene zones als tussenstap voor het uitschakelen van het virus op het hele grondgebied. Zij gaan uit van de ervaringen in verschillende Oost-Aziatische landen, die leert dat volledige uitroeiing de minste schade toebrengt aan de samenleving. Volgens de Duitse experts is “elke infectie er een te veel”; precies wat ik ook al een hele tijd beweer. Hun plan beveelt een regionale aanpak aan: wanneer de ‘incidentie van de COVID-19-infectie’, het aantal nieuwe corona-gevallen per tijdseenheid, per aantal van de bevolking in een bepaald gebied, tot nul is gedaald, wordt dat gebied tot ‘groene zone’ verklaard. Rond deze zone moeten strikte beschermende contact- en reisbeperkingen worden opgelegd, met krachtige protocollen voor testen, opsporen en isoleren.

De experts stelden een ‘pad naar normaliteit’ op in 4 fasen, waar de plannen van De Jonge en Rutte een puntje aan kunnen zuigen:

Fase 1: lockdown om een incidentie te bereiken van minder dan 10 gevallen per 100.000 inwoners per week.

Fase 2: voortzetting van de maatregelen om onder de 5 gevallen per 100.000 te komen.

Fase 3: de incidentie tot nul terugbrengen.

Fase 4: afkondiging van de status van groene zone.

In Melbourne duurden de eerste 3 fasen ongeveer 14 dagen, terwijl wij al sinds de zomer dagelijks geïnformeerd worden over het aantal besmettingen, maatregels, sterfgevallen en ziekenhuisopnamen, alsof de situatie op Texel zich laat vergelijken met die in de kop van Noord-Holland. ‘Non-informatie’ vind ik het al heel erg lang, omdat ik altijd al denk dat pappen en nat houden ons niet zal helpen.

In het artikel van Horton, waarin ik hier zojuist over de Zero-COVID-strategie van Kickbusch las, wordt lezenswaardig ook een serie mythes over corona doorgeprikt. Die ga ik hier niet herhalen.

Bronnen: “Offline: The case for No-COVID” door Richard Horton in TheLancet op 30 januari 2021 en “De coronacrisis duurt al veel te lang; een opmerkelijk Duits voorstel om er snel van af te geraken” door Floor Peeters via DeWereldMorgen op 8 maart 2021.

Klik hier voor meer informatie, zoals die mythes, die we niet zouden moeten geloven. En het betreffende artikel in ‘The Lancet’, kunt u hier vinden.

Duisternis aan het eind van de tunnel

Hagai El-Ad, uitvoerend directeur van ngo B’Tselem (‘naar gods beeld’), Israëls meest gerespecteerde en prominente mensenrechtenorganisatie, schrijft dat Israëls versie van apartheid “– in zekere zin een apartheid 2.0 – bepaalde vormen van lelijkheid vermijdt (…) Dat Israëls opvattingen niet berusten op huidskleur, maakt geen wezenlijk verschil: de onderdrukkende realiteit is de kern van de zaak (…)”. En wanneer we “het geheel aan wetten en beleid, dat door Israël werd ontwikkeld om zijn controle over de Palestijnen te verankeren” in beschouwing nemen, besluit zijn nieuwste rapport dat de “grenslijn voor apartheid werd overschreden”.

De analyse door B’tselem is waarschijnlijk de meest verregaande in de erkenning dat Israëls apartheid niet alleen in de bezette gebieden een feit is – wat al eerder, onder andere door voormalig president van de Verenigde Staten van Amerika Jimmy Carter werd vastgesteld – maar dat de Israëlische èn de Palestijnse gebieden tussen de Middellandse Zee en de Jordaan een apartheidsregime kennen. Hiermee weerlegt het rapport Israëls claim een democratische staat te zijn binnen zijn eigen internationaal erkende grenzen.

Zoals natuurlijk ook de gulle lof voor de vaccinatiecampagne in Israël Israëls claim weerlegt een democratie te zijn, aangezien die lof onrecht doet aan de 3.700.000 Palestijnen, die hun eerste vaccin nog moeten krijgen; de facto onderschrijft ook dit de apartheidspraktijken in Israël.

Vandaag benadrukte B’Tselem: “Joden leiden hun leven in één enkel aaneengesloten gebied waar ze alle rechten en zelfbeschikking genieten. Palestijnen daarentegen leven in gebieden opgedeeld in verschillende eenheden, elk met eigen rechten, gegund of geweigerd door Israël, maar altijd ondergeschikt aan de rechten die aan Joden worden verleend.

Israëls ‘Joods-supremacistische ideologie’ met het beginsel dat Joden boven alle andere mensen verheven zijn, zou tot uitdrukking komen in de obsessie het land te willen ‘judaïseren’; ‘niet-Joden tot Joden te willen maken’, zouden wij zeggen. Dat doet de staat Israël met de maatregelen die de bewegingsvrijheid van Palestijnen beperken, in de burgerwetten die alleen Joden bevoorrechten en het gespleten beleid, en in het ontzeggen van politieke participatie aan Palestijnen. “Dit discriminerende beleid”, zo schrijft B’Tselem, “is ook van toepassing op een vijfde van de bevolking in Israël die Palestijns is en nominaal ook het staatsburgerschap bezit.” El-Ad besluit: “Er is geen vierkante centimeter gebied onder Israëlische controle waar Palestijnen en Joden gelijk zijn. De enige eerste-klasse-mensen hier zijn Joodse burgers net als ik.

Precies zoals ook in ons land, ontbreekt het in Israël aan linkse systeemkritiek. Israëls criticasters omvat nog maar een handvol mensenrechtenorganisaties, die door de publieke opinie doorgaans worden beschouwd als verraders die ‘Europese belangen’ dienen. Kritische activisten worden ook al tijden door de laster van Israëls bondgenoten in Europa en de VS tot zwijgen gebracht; elke kritiek op Israël wordt al snel als ‘antisemitisch’ geframed.

Maar B’Tselem is een ervaren Joods-Israëlische organisatie met grondige expertise in internationaal recht en mensenrechten. Deze ngo stelt nu dus ook nadrukkelijk ‘racisme in Israël’ vast.

Ook in Israël zijn in maart verkiezingen. Hebben wij van doen met een PvdD, een SP en verder met verschillende varianten op D66, in Israël wordt de verkiezingsstrijd deze keer gedomineerd door 3, 4 extreemrechtse partijen die elk op een of andere manier de annexatie van de inmiddels meer dan 50 jaar bezette gebieden nastreven.

Nou is dat misschien nog niet zo erg, omdat inmiddels de enige mogelijkheid om tot een oplossing voor de Israëlisch-Palestijnse kwestie te komen de aanvaarding eist van één enkele democratische staat Israël. Een democratische staat, die garant staat voor de gelijkheid en waardigheid van allen. Echter, voor een Israëlische staat die voor iedere burger en ingezetene mensenrechten naleeft, zoals dat elke democratie betaamt, moet de logica van de apartheidsanalyse helemaal worden doorgetrokken. Daartoe zullen die Israëlische extreemrechtse partijen niet in het minst geneigd zijn; anders waren ze niet ‘extreem’ en ‘rechts’.

Bron: “Israël verliest de strijd om zijn apartheid nog langer te verbergen” door Jonathan Cook via Arnaud Coolsaet van de DeWereldMorgen-vertaaldesk op 4 maart 2021.

Open brief van Dori & Sivan Tal

Wij, ouders van een jongen, die zijn militaire dienstplicht moet vervullen, hebben besloten onze verantwoordelijkheid op ons te nemen en onze zoon niet naar het Israëlische leger te sturen. Wij hebben onze weigering verantwoord in onderstaande brief aan de militaire overheid:

Wij, Dori en Sivan Tal, ondertekenaars van deze brief, weigeren op grond van gewetensbezwaren onze zoon Yair Tal naar het Israëlische leger te sturen om zijn dienstplicht te vervullen.

Doorgaans wordt beweerd dat dienstweigering een politieke beslissing is. Wij zijn het daarmee eens. Logischerwijze is de beslissing om wel te dienen in het Israëlische leger ook een politieke beslissing.

Daarnaast hoor je vaak dat 18 jaar te jong is om zo’n belangrijke politieke beslissing te nemen. Daarom nemen wij de verantwoordelijkheid voor de politieke beslissingen van onze jonge zoon en zeggen wij: “NEEN!

Wij zijn ervan overtuigd dat de militaire operaties van het Israëlische leger in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever oorlogsmisdaden zijn en misdaden tegen de mensheid. Ze brengen de lokale bevolking veel schade toe, zijn een overduidelijke schending van de mensenrechten en respecteren geen enkele morele norm.

Bovendien ondergraven ze de kans op coëxistentie tussen Israëli’s en Palestijnen in de toekomst. Bovenop de schade aan de Palestijnse bevolking, zijn die operaties schadelijk voor de soldaten – althans voor de soldaten die hun hart niet sluiten voor het lijden van anderen en gedwongen zijn anderen onrechtvaardig te bejegenen en te doen lijden.

Zelfs de andere activiteiten van het Israëlische leger, die niet rechtstreeks te maken hebben met de bezetting van Palestijnse grond en de controle van de Palestijnse bevolking, maken deel uit van de strijd tegen de krachten die zich verzetten tegen de Israëlische bezetting.

In het huidige politieke klimaat, met een eerste minister die zich voor de rechtbank moet verantwoorden en wiens optreden enkel ingegeven is door eigenbelang, vrezen velen dat de Israëlische strijdkrachten worden ingezet voor nutteloze militaire operaties, die alleen maar bedoeld zijn om regionale conflicten te doen escaleren en aan beide kanten levens eisen.

In die omstandigheden willen wij niet dat onze zoon als pion gebruikt wordt door een systeem dat het conflict en de risico’s doet toenemen voor politiek gewin.

Aangezien de beslissing om al dan niet in het Israëlische leger te dienen van politieke aard is, is kennis van de achtergrond, de historische feiten, de politieke realiteit en de verschillende opvattingen over dit onderwerp van cruciaal belang om een politiek standpunt te ontwikkelen en op basis daarvan een beslissing te nemen.

Jammer genoeg beantwoordt de officiële opleiding, die onze zoon net als alle tieners in het Israëlische onderwijssysteem ontvangen heeft, aan geen enkel criterium van verantwoorde burgereducatie. In feite werd onze zoon vanaf het begin aangemoedigd om gewillig zijn dienstplicht te vervullen.

Op school leren de kinderen niet de echte waarheid over de geschiedenis van hun land, maar krijgen zij een vertekend verhaal opgedrongen dat een denkbeeldige realiteit schildert van een vreedzame staat die wordt bedreigd door boosdoeners die uit zijn op vernietiging.

Ondertussen maakt diezelfde staat zich schuldig aan etnische zuivering om zich grond toe te eigenen. De staat vervolgt op een antidemocratische en onmenselijke manier iedereen die zich verzet tegen de bezetting en stelt alles in het werk om de oorspronkelijke bevolking – het Palestijnse volk – uit te sluiten en te verjagen.

Onze zoon zal niet meewerken aan de veroveringen van de extreemrechtse regering, die in ons land aan de macht is. Wij willen niet dat hij sterft voor het bezetten van grond en het berokkenen van leed aan anderen. Daarvoor je leven te geven is weerzinwekkend.

Yair is niet religieus en hij heeft ook geen enkele mentale aandoening of andere kenmerken, die hem hadden kunnen vrijstellen van het vervullen van zijn dienstplicht. Hij is zowel mentaal als fysiek gezond en wij willen dat zo houden.

We hebben hem 18 jaar lang met veel liefde omringd, beschermd en ondersteund en hem de universele waarden, waarin wij geloven, bijgebracht. De Israëlische dienstplicht staat haaks op die waarden.

Yair is niet het eigendom van de staat en de staat heeft niet het morele recht om hem met dwang in te lijven in een organisatie die voortdurend de internationale verdragen over mensenrechten met voeten treedt.

Het is onze morele plicht ons tegen die militaire dienstplicht te verzetten. Dat is onze verantwoordelijkheid als ouders. Daarnaast erkennen wij de “Gewetenscommissie” van het Israëlische leger niet als de autoriteit, die in deze gewetens- en moraliteitskwesties oordeelt over een al dan niet vervulling van de dienstplicht. Ons geweten is zuiver en wij hebben de goedkeuring van het Israëlisch leger niet nodig.

In Israël hebben ouders met één kind of ouders, die al een kind verloren hebben, het recht om de inlijving in gevechtseenheden te weigeren. Het Israëlisch leger erkent dat recht, maar wij eisen dat recht op voor al onze kinderen. Wij “geven ons eerste kind niet gratis”. Op basis van bovengenoemde redenen eisen wij het recht en de plicht op om alle kinderen – van de oudste tot de jongste – te beschermen.

Wij zijn niet enkel verantwoordelijk voor onze zoon als hij over de schreef gaat, maar ook voor wat hij doet in een militaire context. Wij zouden onze verantwoordelijkheid dragen wanneer onze zoon als burger een misdrijf zou begaan, zoals diefstal of het gebruik van fysiek geweld.

Die verantwoordelijkheid wordt er niet minder op wanneer hij dergelijke dingen zou doen in uniform. Dat de dagelijkse misdaden van het Israëlische leger door de politiek gesteund worden, rechtvaardigt of verontschuldigt ze niet, integendeel.

Het is onze verantwoordelijkheid als ouders om te zeggen: “stop!” Militaire dienstplicht bij het Israëlische leger: “niet zolang wij het voor het zeggen hebben!

Verantwoording: “Israëlische ouders weigeren hun zoon voor zijn dienstplicht naar het bezettingsleger te sturen; Open brief – Savin Tal, Dori Tal”. Voor DeWereldMorgen vertaald door Marina Mommerency en door De WereldMorgen gepubliceerd op 1 februari 2021. Deze open brief geeft mijn kritiek uitstekend weer op de Israëlische rol in en om het voormalige Mandaatgebied Palestina, waar de Staat Israël gevestigd is. Ik heb deze brief op enkele punten geredigeerd.

De steeds welig tierender ziekte in wat het vrije westen genoemd wordt (zo vrij is dat niet)

Tijdens de bestorming van het Capitool in Washington DC afgelopen woensdag liet president-elect Joe Biden vallen: “This is not who we are”. Maar is dat waar? Het is al te gemakkelijk om dit alleen maar extreem-rechts fascisme/trumpisme/racisme te noemen. Dat is het vast en zeker, maar er is meer aan de hand.

Deze maatschappij is ernstig ziek (zieker dan de onze, maar we lopen van oudsher wat achter op de Verenigde Staten van Amerika). Wat we op 6 januari jl. zagen gebeuren, was de witte onderklasse in verzet. Dat is een deel van de Amerikaanse samenleving dat al 40 jaar zijn levensstandaard ziet afnemen. De onderliggende oorzaken van hun diepe onvrede zijn sociaal-economisch: dalende koopkracht, onbetaalbare hypotheken, steeds duurdere geneeskundige zorgen. Na de naoorlogse bloeiperiode tot ongeveer 1975 werden ondermeer alle studiebeurzen voor gewone gezinnen afgeschaft en werden cursus- en inschrijvingsgeld aan universiteiten voor hen onbetaalbaar duur. Banen in de productieve economie – grotendeels voor witte werknemers – zijn sinds het vrijhandelsakkoord NAFTA met Canada en Mexico in 1994, onder democraat Bill Clinton, stelselmatig verdwenen. Hele dorpen en steden zijn verarmd. De openbare infrastructuur ligt er verwaarloosd bij. Op het uitgestrekte Amerikaanse platteland kun je je in een ontwikkelingsland wanen.

Het afvalproduct van 350 jaar Amerikaanse geschiedenis

Deze arbeiders overleven dag in dag uit met ‘bullshit jobs’, zoals de antropoloog David Graeber ze noemde: slechte arbeidsomstandigheden, lage lonen, zonder waardering en zonder werkzekerheid. Zo ongeveer als ik dat een half jaar meemaakte bij een van de 2 distributiecentra van de HEMA in Utrecht. Zij staan sociaal even laag als de miljoenen illegale migranten uit Mexico en het Zuiden; alleen hun status als burger hebben ze op deze andere onderklasse voor.

Ja, deze mensen zijn racistisch èn wit. Dat waren ze echter ook toen de Rainbow Coalition van Jesse Jackson even kans maakte op de democratische nominatie in 1988. Die nominatie ging uiteindelijk naar de makke Michael Dukakis, die grandioos verloor van George Bush senior, vice-president onder Ronald Reagan. Ik wil er maar mee zeggen dat Bernie Sanders niet de eerste invloedrijke Amerikaanse politicus was met een sociaal-democratisch profiel, die het neoliberale democratisch establishment even in verwarring bracht.

Ondertussen stijgt het vermogen van de grote bedrijven en de rijke toplaag tot ongeziene hoogten. Tijdens de covid-19-pandemie is het fortuin van de 1 procent weer sneller gestegen dan voorheen.

Alle retoriek ten spijt werd het neoliberale beleid sinds republikeins president Ronald Reagan (1981-1989) onverminderd voortgezet door alle democratische en republikeinse presidenten na hem. Sociale bescherming in de VS is naar Europese normen nooit heel goed geweest, maar wat gewone Amerikanen nu meemaken is ongezien. De enige groei-industrie met nieuwe werk komt sinds president Clinton van de privé-gevangenissector. Het is voor veel landelijke dorpen zelfs de enige werkgever.

Deze mensen kun je zien als ‘het afvalproduct van 350 jaar Amerikaanse geschiedenis’, die begon met genocide op de inheemse volkeren, vervolgens een economie bouwde op gruwelijke sociale uitbuiting in de fabrieken in het Noorden en op slavernij in het Zuiden.

Waar in Europa de arbeiders streden voor sociale rechten, liet men deze bevolkingsgroep generatie na generatie migreren naar het ‘onontgonnen’ westen, waar ze de illusie konden koesteren geen baas boven zich te hebben, ongestraft ‘indianen’ mochten uitmoorden en zwarten lynchen. De oligarchen keken er glimlachend op toe, terwijl deze mensen voor hen het pad effenden. Hun racisme is bovendien geënt op een onderwijssysteem dat onvoorstelbaar slecht is. En hun algemene ontwikkeling doen ze op door naar zenders te kijken en luisteren, die continu ophitsende ‘alternatieve feiten’ vertellen; een term waarmee hun nog-huidige president zijn leugens 4 lange jaren bestempelde.

Het zijn de omstandigheden, die ons meedogenlozer of juist meelevender maken

Politieke analisten begaan jaar in jaar uit de fout op zoek te gaan naar een logische lijn in het gedachtengoed van deze mensen. Die is er niet. Deze mensen hebben het vermogen verloren om complexe informatie te verwerken, om kritisch na te denken en om logisch te denken. Misschien is de enige studie, die hierover de vinger op de wond legt, die van sociologe Arlie Russell Hochschild in haar boek “Strangers in their Own Land” (2016). Een boek dat het resultaat was van 5 jaar wonen tussen deze mensen, nog voor Trump presidentskandidaat was.

Hoe verschillend de cultuurhistorische context ook is tussen de VS en Westelijk Europa, toch meen ik veel dingen te herkennen. Er is ook hier geen enkele politieke partij die het neoliberalisme in de kern afwijst. Steeds meer mensen leven ook hier in een culturele en sociale informatiebubbel, waarin ze hun vervreemding van andersdenkende landgenoten door politici in de Tweede Kamer bevestigd zien, verdiepen en versterken. Deze mensen zijn als de relschoppers van het Belgische Ninove na de gemeenteraadsverkiezingen. In Frankrijk zouden deze betogers deelnemen aan de protesten van de ‘gilets jaunes’. Die beweging is diverser, maar zij zouden er wel hun plaats in hebben. In Duitsland zouden ze zich thuis voelen bij de Alternative für Deutschland en in Nederland bij Forum voor Democratie en de Partij voor de Vrijheid.

Ga er wat mij betreft maar vanuit dat wat afgelopen woensdag 6 januari in Washington DC gebeurde niet eenmalig is. Hier gaat de hele geschiedenis van een land aan vooraf en dat land is pathologisch ziek aan moordend kapitalisme, seksisme en racisme.

En wij hier in Europa kunnen er wel “Ach en wee” over roepen, maar ook onze politici heeft het de afgelopen 4 jaar aan lef ontbroken om de vriendschapsbanden met de VS op het spel te zetten door afstand te nemen van president Trump en daar consequenties aan te verbinden. Alsof Trump een storm in een glas water zou zijn. Economie en handel gaan voor ethische politiek bedrijven en voor de handhaving van grondwettelijke vastgelegde mensenrechten. Zelfs voor de opwarming van de aarde. Dat zien we ook aan onze omgang met bijstandgerechtigden, onze opstelling in de gevolgen van de covid-19-pandemie binnen de EU, onze migratiepolitiek, hoe we omgegaan zijn met de Griekse schuldenkwestie en de kinderopvang-toeslagaffaire. Dit zijn volgens mij slechts de zichtbare toppen van ijsbergen; dat massa’s mensen zich ook hier door de politiek in de steek gelaten voelen, wordt naar mijn mening ook in onze samenleving veel breder ervaren. Daarom wijst ook bij ons de tendens al jaren op een ontwikkeling in dezelfde richting als wat woensdag in de VS gebeurde.

Daarenboven, nadat straks CETA, TISA en TTIP te zijner tijd geratificeerd gaan worden, soortgelijke verdragen als NAFTA -als we dat niet weten te voorkomen – gebeurt hier na wat decennia precies hetzelfde. Nou ja, dat vermoed ik, omdat ik denk dat er op de keper beschouwd weinig verschil is tussen hen en ons; als mensheid hebben we heel veel onderling gemeenschappelijke eigenschappen: het zijn de omstandigheden, die ons meedogenlozer of juist meelevender maken.

Bron: “Hier ging 350 jaar Amerikaanse geschiedenis aan vooraf” door Lode Vanoost via DeWereldMorgen op 7 januari 2021.

Lijstje stand van vaccin-erende zaken

In het Verenigd Koninkrijk startte de vaccinatie tegen covid-19 het eerst. Dat was op 8 december jl., bijna 2 weken voordat het vaccin door de Europese Unie goedgekeurd zou worden. Daarbij werd het vaccin gebruikt dat door Pfizer en BioNtech ontwikkeld was. Op 1 januari waren daar 1.000.000 mensen voor de eerste keer gevaccineerd; 1,7% van de bevolking. In Groot-Brittanië is het plan vanaf 4 januari ook te vaccineren met het vaccin dat door AstraZeneca en de universiteit van Oxford is ontwikkeld, waardoor de vaccinatiesnelheid naar verwachting nog eens zal toenemen.

Op 3 januari zijn 1.100.000 mensen in Israël gevaccineerd met de eerste dosis van Pfizer; 12% van de bevolking.

De Europese Unie keurde het Pfizer-vaccin op 21 december goed. Op 26 december ontvingen de lidstaten al naar gelang de grootte van hun populatie vaccins.

Op 2 januari had Denemarken 45.800 mensen gevaccineerd; 0,78% van de bevolking.

Op 1 januari waren in Duitsland 188.500 mensen gevaccineerd met de eerste dosis van Pfizer; 0,2% van de bevolking,

Kroatië 770.000 mensen; 0,19% van de bevolking,

Portugal 16.500 mensen; 0,16% van de bevolking,

Italië 79.000 mensen; 0,13% van de bevolking,

Polen 50.000 mensen; 0,13% van de bevolking,

Oostenrijk 6.000 mensen; 0,07% van de bevolking

Bulgarije 4.739 mensen; 0,07% van de bevolking,

Roemenië 13.200 mensen; 0,07% van de bevoking,

Estland 2.500 mensen; 0,2% van de bevolking,

Griekenland 3.000 mensen; 0,03% van de bevolking,

Finland 1.767 mensen; 0,03% van de bevolking,

Frankrijk 352 mensen in een bevolking van 67.000.000 mensen

en tenslotte Nederland, dat het vaccineren over 4 dagen start op 8 januari a.s. en waar gisteren door de verantwoordelijk minister besloten is ‘een kleine zijstap te maken’ bij het vaccineren door ziekenhuispersoneel ook als eerste groep te vaccineren en waar vandaag na overleg besloten is huisartsen ook tot de eerste groep toe te laten, en waar naar verluid in 22 van de 25 GGD-regio’s eerder begonnen zal worden met vaccineren.

Bronnen: “Coronavirus: Which European country is fastest at rolling out the vaccine?” door Alice Tidey via Euronews op 3 januari 2020, “GGD begint in 22 regio’s eerder met vaccineren” via het coronablog van NOS en “Huisartsenvereniging: ook huisartsen worden met voorrang gevaccineerd” via NOS, beide op 3 januari 2020 en “De Jonge: we maken kleine zijstap op de vaccinatieroute” door de politiek redactie van NOS op 2 januari 2020.

Hoe scheid ik Covid-19-kaf van -koren?

Voor het virus, het Covid-19-virus, zijn meningen volstrekt irrelevant.

Sinds ik er in maart mee geconfronteerd werd, neem ik het serieus, in die zin dat ik me alleen interesseer in mechanismen: via welk mechanisme kan ik besmet raken (en op mijn beurt anderen besmetten) en via welk mechanisme tast het het menselijk lichaam aan? Dat is wat voor mij telt en de rest kan me wel zo’n beetje gestolen worden.

Natuurlijk doet een VVD-minister-president het liefst wat des VVD’s is, zoals de andere kabinetsleden het liefst doen wat des CDA’s, CU’s, D66’s en VVD’s is en ik heb in geen van allen mijn vertrouwen gesteld. Wat dat betreft kan onze regering mij niet teleurstellen, al bevreemdt het mij dat zij de WHO-richtlijnen van meet af aan niet punctueel hebben opgevolgd.

Corona-doden en –ziekenhuis-opnames interesseren me niet, al zeggen de cijfers, nu er getest kan worden, meer dan in april, mei en juni. Wel valt me op dat velen naar deze getallen kijken als percentages van de bevolking om vervolgens de ernst van de ziekte te bagatelliseren. Zij maken volgens mij een denkfout. Immers, wanneer de samenleving 3 weken eerder op slot was gegaan, zouden de besmettingen, doden en ernstig zieken – op basis van wat bekend is – een factor 1.000 lager geweest zijn. Dat zou een fantastisch quasi-argument zijn geweest te veronderstellen dat het virus nagenoeg onschadelijk is. En wanneer de samenleving 3 weken later op slot zou zijn gegaan een factor 1.000 hoger met jammerklachten over falende bestuurders tot gevolg.

Discussies over de anderhalvemeter-samenleving, de gevolgen voor cultuur, evenementen en horeca, het nut van mondkapjes en thuis werken interesseren mij evenmin als de complottheorieën rondom corona. Ik doe het met wat ik weet of denk te weten en trek verder niet erg consequent mijn eigen plan. Het doel een groepsimmuniteit te ontwikkelen tegen een nagenoeg onbekend virus verwerp ik al zolang de inmiddels bekende mechanismen van aantasting van lichaamsfuncties en verspreiding zo zijn als algemeen door virologen en andere op dit vlak serieus te nemen artsen verondersteld. Het laatste degelijke artikel hierover las ik in De Morgen van 5 augustus jl.. Ik zou het fijn vinden wanneer er weer zo’n goed geschreven medisch artikel gepubliceerd zou worden met actuelere inzichten, maar helaas wijden onze media zich kennelijk liever aan discussies zonder doel en ander vermaak.

Het lijkt een beetje saai, en dat is het misschien ook wel. Dus tenslotte nog even dit. In landen als China en Japan worden volgens mij al veel langer mondkapjes gedragen wanneer iemand ziek is. Dan wordt ook lichamelijk contact met vreemden vermeden. Mij lijkt daar sowieso wel wat wijsheid in te zitten. Ik draag vooralsnog alleen een mondkapje als dat ergens verplicht is en ik registreer me alleen waar me dat gevraagd wordt. Echter, toen ik, vlak voordat ik een week naar Teschelling zou gaan, coronaverschijnselen begon te vertonen, deed ik vanwege alle gedoe met overvolle teststraten geen poging me laten testen. Ik ging er vanuit dat ik een gewoon koutje opgelopen had (ik meende te weten waar en wanneer), waardoor ik neusverkouden geworden was met een beetje verhoging, gevolgd door hoesten en snotteren. Ondanks de wijsheid der Chinezen en Japanners droeg ik ook toen geen mondkapje als ik op stap ging. Wel stelde ik degenen, met wie ik contact had, en met wie ik de dagen daarvoor intensiever contact gehad had, op de hoogte van mijn verkoudheid. Gelukkig wàs het een gewone verkoudheid die vanzelf over ging en voelde ik me na een paar dagen weer als vanouds.

Zo gaat dat dus bij mij. Nee, ik ben er niet trots op.

O, Terschelling? Het was er heerlijk: goed gezelschap, fijne huisvesting, mijn koutje beperkte me nergens in en vrijwel elke dag was het lekker wandelweer waarvan we goed gebruik maakten. Ik heb mijn spullen zojuist weer uitgepakt en een eerste was gedraaid. En, wat voor mij ook belangrijk is, van mijn huis werd ondertussen goed gebruik gemaakt door een andere vriendin.