Niet alleen wandelen op de maan; we kunnen echt alles!

Een symbolische grens van 400 werd op 9 mei 2013 al eerder overschreden. Tussen 2,5 tot 5.300.000 jaar geleden werd dat record daarvoor voor het laatst (misschien) geëvenaard toen er tussen de 310 en 400ppm (parts per million) in de atmosfeer van de aarde gemeten had kunnen worden. Echter, nu hebben we het onomstotelijk voor elkaar: zaterdag 11 mei jl. werd op Hawaï 415,26ppm CO2 in de lucht gemeten.

Tijdens het Plioceen was de temperatuur op aarde 2 tot 3ºC hoger dan nu; op de Noordpool groeiden toentertijd bossen. De reden dat het nu met al die CO2 in de lucht nog niet zo warm is, is omdat het lang duurt voordat de planeet en met name de oceanen de warmte volledig hebben opgenomen. De CO2, die nu in de lucht zit, kunt u zien als ‘opwarming’ en alle gevolgen daarvan, zoals droogte, hoge zeeën en weersextremen, volgen inmiddels en de komende decennia steeds intenser vanzelf. En het alleraardigst: het “teveel” aan CO2, dat nu in de atmosfeer zit, kunnen wij echt op ons conto schrijven. Het is het gevolg van het opstoken van fossiele brandstoffen en het uitdunnen van bossen.

En als we het dan toch over bedenkelijke records hebben, vandaag werd bekend dat op 7 april jl. nog een mijlpaal bereikt is: Victor Vescovo is 10.928 meter afgedaald in de Marianentrog; een afgelegen kloof, die wordt beschouwd als de diepste plek in een oceaan. Dat is 16 meter dieper dan het laatste record uit 1960.

Vescovo was die dag 248 minuten daar op de bodem van de Grote Oceaan, wat volgens The Five Deeps Expedition ook nog een record is voor een soloduik. In totaal was zijn onderzeeër ruim 15 uur voor onderzoek op de bodem van de Marianentrog. Zijn team meent daar – naast andere dieren – 4 nieuwe soorten van vlo-kreeften en een plastic tas met snoepverpakkingen, die hem kennelijk al voorgeweest was, te hebben ontdekt.

Bronnen: “Nieuwe grens overschreden: nooit in 3 miljoen jaar zat er zoveel CO2 in de atmosfeer” door Christophe Callewaert via DeWereldMorgen en “Onderzeeër vindt plastic op bodem Grote Oceaan tijdens diepste duik ooit” door Rebecca Morelle (BBC News) via NU; beide op 13 mei 2019.

Voor een gezonde toekomst van Europese burgers is lef en visie nodig (in omgekeerde volgorde)

Over 2 weken mogen we stemmen op de politieke partijen, die vanuit het nieuw te vormen Europarlement gaan bepalen hoe de Europese Unie voortmoddert. Hoe de EU gehoorzaam aan de leiband van op financiële winsten beluste multinationals, andere grootbedrijven en de Verenigde Staten van Amerika voortsukkelt. Ik houd me er, nu DiEM25 in Nederland niet meedoet, niet mee bezig en dat is niet terecht.

Want terwijl ik dit schrijf (en u waarschijnlijk bijkomt van het kijken naar een tot in de laatste minuut spannende voetbalwedstrijd van Ajax tegen Tottenham Hotspur) zijn de geopolitieke verhoudingen in de wereld drastisch aan het veranderen. Het aandeel van de VS in de wereldeconomie neemt zienderogen af, het Amerikaanse leger is overbelast en elk laatste sprankje geloofwaardigheid van de supermogendheid is in het gedrang. De Chinese regering daarentegen, die al decennia geen enkele oorlog voert, ambieert een plaats in een multipolaire wereld. Voor China is de ontwikkeling van handelsroutes naar Afroeurasië, het Chinese Belt and Road Initiative (BRI), van existentieel belang en voor ons ook vanwege een ‘achterland’ waar 6.000.000.000 mensen wonen. BRI moet het economisch verkeer tussen zo’n 100 postkoloniale en post-Sovjetrepublieken gaan bevorderen. Dat kan enkel leiden tot een multipolair Azië, meer welvaart in de derde wereld en zakenkansen in snelgroeiende markten.

De EU mag economisch een reusje zijn, maar blijft in de schaduw van de VS een politieke dwerg. Politieke geloofwaardigheid in de wereld vergt nu eenmaal een eigen, onafhankelijke visie en aanpak, en een uniform Europees buitenlands- en defensiebeleid. Willen we onze toekomst kunnen bepalen, dan zal het Verdrag van Lissabon moeten worden heronderhandeld: elke link met de NAVO zal er uit moeten. In die harde onderhandelingen tussen de 28 EU-leden zal de EU voor lief moeten nemen dat er lidstaten afvallen.

In de wereld van vandaag zou hervorming van de EU in een geopolitiek onafhankelijke Unie met een eigen defensie, los van de VS, doelstelling moeten zijn; een regionale collectieve veiligheidsorganisatie, mogelijk in de vorm van een versterkte Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE), met schrapping van NAVO-artikel 5 (een gewapende aanval tegen één lid is een aanval tegen allen) en opname van Rusland, inclusief een internationaal verbod op killer robots om daarmee bij te dragen aan het voorkomen van een nieuwe geldverslindende en letterlijk levensgevaarlijke wapenwedloop op het gebied van artificiële intelligentie (AI); volledig autonome wapensystemen die zonder menselijke controle doelwitten kunnen selecteren en doden. Ja, terwijl wij via internet en de televisie geëntertaind worden, verandert de wereld waarin wij leven.

Jammer dat geen enkele politieke partij bovenstaande ambieert, maar ik ga wel stemmen op 23 mei. Niet voor een Nexit want daarmee maken we de wereld volgens mij ook niet beter, maar voor het naleven van mensenrechten, van kinderrechten, van dierenrechten en voor respect voor natuur en milieu. Bij gebrek aan beter.

Bronnen: “Wordt Europa een geopolitieke wereldspeler, of blijft het aan de leiband van de VS lopen?” door Paul Lookman en “Militair gebruik van AI dreigt in wapenwedloop te ontaarden” door Pax Christi Vlaanderen; beide via DeWereldMorgen op 9 mei 2019.

Stemmen

Op de vraag waartoe ik op aarde ben, zou ik antwoorden ‘om zintuiglijk te genieten’.

De roeping van de mensch is mensch te zijn”, schreef Multatuli, alias Eduard Douwes Dekker, in 1861 in een zijner ‘Minnebrieven’ en zo denk ik er ook over; misschien wel mede dankzij hem. En het mooist wat een mens kan doen, is waarschijnlijk het lijden van de Ander te verlichten, of zelfs teniet te doen, zodat die Ander ook zintuiglijk genieten kan.

Mooie, bijna poëtische woorden in een wereld waar de menschheid het volgens de bevindingen van het vandaag verschenen IPBES-rapport voor elkaar gekregen heeft de natuur over de hele wereld aanzienlijk te veranderen:
· 70% van de aarde hebben we aanzienlijk beïnvloed; 75% van de landomgeving en 66% van het mariene milieu zijn aanzienlijk door menselijk ingrijpen veranderd, 30% is door ons nog niet aangetast.
· Bijna 75% van de zoetwatervoorraden en meer dan 33% van het land in de wereld zijn momenteel bestemd voor akkerbouw, veeteelt of visserij.
· Het globale gemiddelde zeeniveau steeg sinds 1900 met 5 centimeter. Terwijl de broeikasgas-emissie verdubbeld is, verhoogde de gemiddelde globale temperatuur met ten minste 0,7°C. Dit heeft bijgedragen tot wijdverspreide effecten in extreme weersomstandigheden en vele aspecten van biodiversiteit, zoals teruggang van soorten populaties.

Met dit alles samenhangend worden 1.000.000 dier- en plantensoorten nu met uitsterven bedreigd; vele al binnen enkele tientallen jaren. Dat is 12,5% van het totaal aantal unieke soorten: 1 op elke 8 die onze nakomelingen alleen nog als foto, filmpje of restanten zien, zoals wij de dinosauriërs inclusief de ontwrichting van ecosystemen waarin volgens biologen elke soort een niche vervult.

Het 1.800 pagina’s tellende rapport biedt ook een uitgebreide studie van de onderlinge samenhang tussen klimaatverandering en natuurverlies. De door de mens veroorzaakte klimaatverandering wordt aangemerkt als een van de belangrijkste factoren die de impact van andere aanslagen op het menselijk welzijn en de natuur vergroten.

Maar ja, we schijnen op straat en in de politiek onze democratische rechten ook met waarheidsvinding te hebben uitgebreid, dus voor we maatregels gaan nemen, die het zintuiglijk genieten van de miljardairs op aarde weliswaar geenszins aantasten, maar hen wel bevreesd maken minder rijkdom te vergaren dan in voorafgaande decennia, moeten we eerst maar eens peilen of stemmen:

Is het uitsterven van relatief veel dier- en plantensoorten erg?
Ja / Nee / Geen mening

Is dat uitsterven door mensen tegen te gaan?
Ja / Nee / Geen mening

Indien wel door mensen beïnvloedbaar, zouden anderen daar dan niet mee moeten beginnen?
Ja / Nee / Geen mening

Is het ruim 3.200 gram wegende ventje, waarvan Meghan, de vrouw van de Britse prins Harry, vanochtend om 05:26 uur is bevallen niet veel interessanter wereldnieuws?
Ja / Nee / Geen mening

Bron: “Mondiaal rapport IPBES geeft onweerlegbaar bewijs van natuurverlies” door het World Wide Fund for Nature (Wereld Natuurfonds) België, via DeWereldMorgen op 6 mei 2019.

“China verspilt zijn geld niet aan oorlogen, zoals wij”

Of het Europees Parlement afgelopen donderdag voor of tegen het Europees Defensiefonds gestemd heeft, kan ik niet achterhalen. Wel meen ik te weten dat meer dan 1.000 academici, onderzoekers en wetenschappers uit 25 Europese landen vooraf het Europees Parlement opgeroepen hebben tegen dit militair onderzoeksprogramma van € 13.000.000.000 te stemmen.

Dit militaire fonds is namelijk een precedent. Steun voor wapenonderzoek was tot donderdag jl. expliciet uitgesloten van Europese fondsen. De 1.000 onderzoekers waarschuwden voor de gevolgen van deze beslissing: “EU-fondsen investeren in militair onderzoek zal niet alleen financiële steun aan meer vreedzame onderzoeksgebieden onttrekken, maar kan ook wapenwedlopen stimuleren, wat de veiligheid in Europa en elders ondermijnt“. “De investeringen in militair onderzoek zullen vrede en veiligheid niet doen toenemen, in tegendeel, globale spanningen zullen enkel toenemen. Ondertussen wordt wetenschappelijk onderzoek, dat effectief kan bijdragen tot conflictpreventie, verwaarloosd“, zegt Stuart Parkinson, Executive Director bij Scientists for Global Responsibility.
Het is schaamteloos dat op een moment dat Europa medeplichtig is aan het bevoorraden van één van de ergste conflicten ter wereld, er miljarden euro’s worden voorzien voor de wapenindustrie met het doel de wereldwijde competitiviteit van die sector te vergroten”, zegt Bram Vranken van de vredesorganisatie Vredesactie.
De EU maakt [bovendien; GjH] een prioriteit van de ontwikkeling van uiterst controversiële wapens. Dit zal niet alleen leiden tot een wapenwedloop in die wapens, de kans bestaat ook dat deze wapens terecht komen in de handen van repressieve regimes”, waarschuwt dr. Parkinson.

En dat allemaal terwijl aan de andere kant van de Grote Oceaan volgens voormalig president van de Verenigde Staten van Amerika Jimmy Carter (94) de enorme groei van de Chinese economie een gevolg is van verstandige investeringen, die worden geholpen door vrede. “Hoe dikwijls is China sinds 1979 (het jaar dat Carter de betrekkingen tussen China en de VS normaliseerde) in oorlog geweest met wie dan ook? Met niemand!” Hij stelt vast dat ‘wij’, de VS, die tijd voortdurend oorlogen hebben gevoerd.

Carter, onlangs in de Maranatha Baptist Church in Plains, Georgia: “De VS hebben exact 16 jaar in hun 242-jarige geschiedenis géén oorlog gevoerd… dat maakt ons de meest oorlogszuchtige natie in de geschiedenis van de wereld”. Ondertussen zijn de economische voordelen van vrede overduidelijk. “Terwijl China ongeveer 18.000 mijl (ongeveer 29.000 km) [aan infrastructuur voor; GjH] hogesnelheidstreinen heeft aangelegd, hebben de VS ongeveer $ 3.000.000.000.000 verspild aan militaire uitgaven… Als je dat geld in onze infrastructuur had gestoken, dan zouden we nog 2.000 miljard overhouden, terwijl we hogesnelheidstreinen zouden hebben, geen bruggen meer die instorten, goed onderhouden wegen, degelijk onderwijs…”

Bronnen: “1000 wetenschappers roepen Europees Parlement op tegen militair onderzoeksprogramma te stemmen” door Vredesactie vzw en ‘Voormalig VS-president Carter: ‘China steekt ons voorbij omdat zij niet investeren in oorlog’” door Lode Vanoost; beide via DeWereldMorgen op 17 april 2019.

Het kan (wel)!

Jongeren uit bevoorrechte sociale milieus blijken meer tevreden over hun leven dan jongeren die in armoede opgroeien. Maar ook blijkt dat de mate van ontevredenheid van deze laatste groep bepaald wordt door het onderwijssysteem in hun respectievelijke land. In landen die bijvoorbeeld kinderen meer tijd geven om hun talenten te ontwikkelen en ze niet – zoals in Bulgarije, Duitsland, Groot-Brittannië en Hongarije – al op jonge leeftijd op basis van hun mogelijkheden door te verwijzen naar bepaalde richtingen/ schoolsystemen, blijkt de algemene tevredenheid tussen de verschillende sociale klassen verwaarloosbaar. “De leeftijd om kinderen uit de middenklasse te laten doorstromen, heeft geen effect op hun welzijn, maar voor kinderen uit lagere sociale klassen blijkt dat pas doorstromen op latere leeftijd hun geluk enorm bevordert”, zegt Björn Högberg van Universiteit Umeå.

Veel Poolse leerkrachten beseften, na een succesvolle ‘staking’ binnen de Poolse politie, dat het nu hun beurt was en – ondanks dat de examens net zouden beginnen – legden duizenden Poolse leerkrachten en ander onderwijspersoneel vanaf 8 april jl. het werk voor onbepaalde duur neer. Ook in Polen leidt aanhoudende economische groei – soms tot boven de 5 % – kennelijk niet tot eerlijke lonen. Volgens de World Inequality Database is Polen het meest ongelijke land van de Europese Unie. Zelfs in heel Europa is de ongelijkheid alleen in Rusland en Turkije groter. Het nettoloon binnen het Poolse onderwijs varieert van 1.800 tot 3.000 złoty per maand, dat is van 420 tot 700 euro. “Wij staan 18 uur per week voor de klas en worden alleen daarvoor betaald”, aldus Fabian Szóstkiewicz; een stakende leraar Engels in het Poolse Olecko, “De rest van ons werk, zoals testen verbeteren, contact met de ouders, schooluitstappen, lesvoorbereidingen, personeelsvergaderingen enzovoort, is vrijwilligerswerk. Net daarom hebben wij zo’n laag loon.

Wanneer de Belgische politiek ook in Polen toepasbaar is, zou dat allemaal veel beter kunnen door een heroriëntatie en herverdeling van fiscale uitgaven en een rechtvaardige fiscaliteit. In België, waar de armoedecijfers met 19% ontstellend hoog blijven, zou men zelfs binnen de huidige budgetten de armoede kunnen halveren. Dat is namelijk de boodschap van Decenniumdoelen vzw in hun campagne #Komafmetarmoede, een campagne om politieke partijen te overtuigen over te gaan tot een effectief armoedebeleid. Het gaat louter en alleen om een politieke keuze. Waarom zou dat in Polen anders zijn? Waarom zou dat in Nederland anders zijn?

Volgens Decenniumdoelen vzw moeten bijstandsuitkeringen en vervangingsinkomens boven de Europese armoedegrens gaan uitkomen. Er moeten meer betaalbare en kwalitatief goede woningen komen en een duurzaam en eerlijk energiebeleid. Ook is een eerlijke fiscaliteit nodig en er moet een sterke solidaire verplichte ziekteverzekering zijn, die iedereen een brede bescherming biedt.

Decenniumdoelen vzw verwijst naar het ‘Mattheus-principe’ wat in deze dagen voor pasen wel mooi lijkt, maar niet mooi is

Om deze vier prioriteiten voor een armoedebeleid te realiseren, heeft Decenniumdoelen vzw 28 voorstellen opgesteld. “28 voorstellen waarvan we weten dat ze armoede kunnen halveren”, aldus de campagne. Door € 16.000.000.000 fiscale uitgaven anders te verdelen zijn deze voorstellen haalbaar.

Grote uitgaven van de federale en Vlaamse regeringen gaan naar bedrijfswagens, dienstencheques, taxshift, pensioensparen, een tweede woning en de woonbonus. Hier vergeten we nog de vele fiscale uitgaven voor energiebesparing, klimaat, etc. Met deze uitgaven beloont, stimuleert of ontziet de overheid burgers fiscaal, maar deze uitgaven hebben een keerzijde: ze steunen sommige groepen meer dan andere. Decenniumdoelen vzw verwijst naar het ‘Mattheus-principe’ wat in deze dagen voor pasen wel mooi lijkt, maar niet mooi is: “Want een iegelijk, die heeft, dien zal gegeven worden, en hij zal overvloedig hebben; maar van dengene, die niet heeft, van dien zal genomen worden, ook dat hij heeft.” Mattheüs 25:29 in de Bijbel.

We hoeven met ons allen alleen te stoppen met blijven geloven dat ‘Trickle down’ ons ooit gaat overkomen

De keuze voor een dure taxshift maakt duidelijk dat er – indien er politieke wil is – middelen te vinden zijn. (…) Nu beloont de taxshift vanaf het derde inkomensdeciel, terwijl deze op de midden en hogere inkomensdecielen amper een positief werk-effect heeft. Het positief werk-effect zit in de lagere decielen. Een heroriëntering van de taxshift naar de lagere inkomensgroepen, kan voor een financiële ruimte zorgen van € 8.700.000.000, die richting de sociale minima en minimumlonen kan gaan.

De premies voor elektrische auto’s liggen sowieso niet in het direct bereik van een modaal gezin. “Zou het systeem van bedrijfswagens worden afgeschaft, dan zou dat € 1.900.000.000 beschikbaar maken voor een ander mobiliteitsbeleid.

Federale middelen voor een tweede woning gaan in essentie naar gezinnen die al een woning hebben. Is een dergelijke ondersteuning dan wel nodig? vraagt Decenniumdoelen vzw zich af.

De sociale minima en minimumlonen zouden al verhoogd moeten zijn. “Het stond in het federaal regeerakkoord maar de regering heeft deze belofte gebroken, terwijl het een voorwaarde is om iedereen de kans te geven op een menswaardig leven. Dixit Yves Leterme in 2007. Het is bovendien geen onbetaalbare belofte. Volgens het Belgisch Planbureau kost het optrekken van de sociale minima tot aan de armoedegrens € 1.200.000.000.

De woonbonus subsidieert de woonkeuzes van vooral de midden- en hogere klasse ten koste van de lagere inkomensgroepen”, legt Decenniumdoelen vzw uit. “De afschaffing van de woonbonus in 10 jaar levert honderden miljoenen euro op, waarmee huurtoelagen en sociale woningen gesubsidieerd kunnen worden. Er blijven daarmee zelfs middelen over voor een klimaattoelage gericht op het klimaatneutraal maken van de minder goede huurwoningen en de goedkopere eigen woningen. Zo kunnen er in 10 jaar 100.000 sociale woningen bijkomen. Dat betekent dat 100.000 gezinnen nog een maximale huur van gemiddeld € 400 per maand betalen in plaats van ongeveer € 650 nu. Dat vermindert voor deze gezinnen hun armoederisico en de armoede daalt daarmee met minstens 2%.

En zo maar door. We hoeven met ons allen alleen te stoppen met blijven geloven dat ‘Trickle down’ ons ooit gaat overkomen; overal ter wereld zal maatschappelijk en politiek hard gestreden moeten worden tegen de werking van het Mattheus-principe en voor een redelijke sociale rechtvaardigheid waardoor de regionale kloven van levensgeluk tussen sociaal bepaalde groepen geslecht worden.

Bronnen: “Landen die inzetten op inclusief onderwijs hebben later gelukkigere burgers” door Inter Press Service, “Armoede halveren is haalbaar en betaalbaar als we stoppen met rijken te subsidiëren” door Helenka Spanjer en “Onderwijsstaking Polen: ‘Na de politie beseften veel leerkrachten dat het nu onze beurt was’” door Wim Benda; alledrie via DeWereldMorgen op 12 april 2019.

Mijn complimenten voor het Britse parlement, en veel Zwitsers begrijpen mij

Groot-Brittannië
Ik snap alle denigrerende opmerkingen van Nederlandse politici en zogenaamde opiniemakers over het Britse parlement niet. Mij lijkt een en ander een uitstekende weerspiegeling van hoe democratie zou behoren te werken, met hier en daar een (ernstige) verkeerde strategische inschatting. Het blijft ook in Groot-Brittannië mensenwerk.

In juni 2016 werd een referendum gehouden. Iets meer Britten bleken de machtsverhoudingen tussen hun landen en de Europese Unie te scheef te vinden om in de Europese Unie te blijven. Vervolgens werd van uittreding wet gemaakt. De conservatieve regering heeft 31 maanden achter gesloten deuren met de vertegenwoordigers van de Europese Unie onderhandeld over een uittredingsakkoord op hoofdlijnen. Zowel de andere Britse partijen, als de Britten en de burgers van de Europese Unie mochten al die tijd niets weten omtrent het inhoudelijke verloop van die onderhandelingen. Slechts 2 maanden voor uittreding kwam de regering met slechts één optie, die met verve verdedigd werd door premier Theresa May. ‘Slikken of stikken’ was de bewuste keuze die zij en de Europese Unie het Britse parlement voorlegden.

Dat er een geweldige weerstand bestaat tegen dat ene akkoord in een verdeeld land over de mening of het juist is de Europese Unie te verlaten en een op dat vlak even verdeeld parlement, bewijst alleen maar dat het Britse parlement een mooie afspiegeling is van het volksgevoel. Echter, ‘slikken of stikken’ werd niet geapprecieerd. Het was niet de bedoeling om alleen het stemrecht in te leveren, maar verder wel met handen en voeten aan de EU-regels gebonden te blijven. Een substantieel deel van het Britse parlement schrikt zelfs niet terug voor de optie de EU zonder overeenkomst te verlaten. Het parlement eiste een andere benadering van zowel de Britse regering als de Europese Unie. En dat allemaal in – voor wat ik ervan zag – keurig verlopende discussies vanaf de plek waar de parlementariërs zitten. Men staat op, neemt pas het woord als het woord gegeven wordt en luistert naar het antwoord op een vraag. Naarstig wordt nog gezocht naar piketpaaltjes, zoals het verwerpen van een no deal. Zelfs wordt de Britse regering buiten spel gezet om het parlementaire draagvlak voor allerlei opties, inclusief ‘blijven’ en ‘zonder akkoord vertrekken’, te onderzoeken. Wanneer de Britse conservatieve regering daar nou mee begonnen was, 33 maanden geleden, had ze misschien een principieel andere strategie gekozen dan haar huidige ramkoers. De komende maanden zal het parlement, in blessuretijd, nog zoeken naar alternatieven die een (minimale) meerderheid behalen, om een no deal Brexit op 31 oktober aanstaande te voorkomen.

Zwitserland
De Europese Unie is ook in onderhandeling met de Zwitserse Volkspartij. Daar eist de EU (ook) dat de strenge regels voor internationale arbeiders versoepeld worden. Een deel van het EU-recht zou in Zwitserland toegepast moeten worden en de Zwitserse regering zou arbitrage door het Europees Hof van Justitie moeten erkennen. “Opheffen van de soevereiniteit van Zwitserland”, zou ik dit samenvatten.

Onacceptabel, zeggen linkse partijen in Zwitserland, want daarmee komt er een neerwaartse druk op lonen en andere arbeidsvoorwaarden. Rechtse partijen wijzen erop dat de Zwitsers met hun unieke vergaande vorm van directe democratie geen macht kunnen afstaan omdat die met dit eisenpakket bij de bevolking wordt weggehaald.

De topman van farmaciegigant Roche verklaarde onlangs in een interview dat het bedrijfsleven toegang tot de EU nodig heeft. Een parlementslid van de Socialistische partij zegt in reactie daarop dat dat precies het probleem is met Europa: “Het is een unie van de bedrijven en het kapitaal. Wij zijn er om te waken voor de belangen van de arbeiders. De Zwitserse èn de Europese.

Een bestuurder van de rechts-conservatieve Zwitserse Volkspartij (SVP) zegt “dat het bedrijfsleven zich juist zo succesvol kon ontwikkelen in Zwitserland, doordat [ons; GjH] land geen regels hoeft te accepteren van anderen.

Een EU-ultimatum, een einde aan de gelijkschakeling van de Zwitserse aandelenbeurs, werd al meerdere malen uitgesteld. De Europese Unie stelt tegelijkertijd, net als in de kwestie met Groot-Brittannië, dat er niet meer verder onderhandeld kan worden. Het is ook ‘slikken of stikken’ voor de Zwitsers, waar de oppositie dus zowel van links als van rechts komt.

Zwitserland en Groot-Brittanië zijn appels en peren. Maar als fruit niet zo verschillend, want beide zijn momenteel met de EU in handels-onderhandeling. Vanuit Zwitserland klinkt begrip voor de Britten, die ook hun ervaringen hebben met EU-onderhandelaars. Het sterkt veel Zwitsers in de overtuiging Brussel buiten de deur te houden. “Vroeger wilde 40% van de Zwitserse bevolking toetreden tot de EU. Nu is dat nog maar 10%“, zegt een SVP-politicus.

Maar als er een akkoord komt, mag de Zwitserse bevolking zich er – vanwege de directe democratie – nog in een referendum bindend over uitspreken. Iets wat de Nederlandse regering nog nooit heeft aangedurft.

Bron: “Zwitsers verzuchten over gesprekken met EU: ‘We moeten gehoorzamen en stil zijn’” door de Buitenlandredactie van NOS op 30 maart 2019.

Terzijde: precies dat ‘opheffen van soevereiniteit‘ was voor mij in 2016 hèt motief om tegen de Associatie-overeenkomst tussen de EU en Oekraïene te stemmen. Die overeenkomst ontneemt de Oekraïners hun soevereiniteit.

Mediakritiek

Ik ken mensen, zelfs in mijn vriendenkring, die zo mogelijk altijd naar het Journaal kijken om ‘op de hoogte te blijven van het wereldgebeuren’. Ik heb dat altijd wat bevreemdend gevonden. Als er één nieuwsmedium is, waar we niet wijzer van worden, is het dat Journaal, vind ik.

Mijn redenering daarbij is dat wanneer we het wereldgebeuren van vandaag met al haar achtergronden eens op een stapel zouden kunnen zetten, wat wordt ons daarvan dan in het Journaal voorgeschoteld? En hoe (vooringenomen)? Voor gisteren doen we hetzelfde: Wat was er allemaal en waar werd in het Journaal gewag van gemaakt? En hoe? “Bedroevend”, vind ik het al vanaf mijn studententijd, toen ik mijn TV wegdeed, omdat ik het niveau ook in 1976 al jammerlijk vond.

Dat kan ik vinden en u kunt het daarmee eens en niet eens zijn, maar vandaag kwamen vanuit de Verenigde Staten van Amerika wat cijfers boven drijven; koren op de molen van mijn mediakritiek. U moet hiervoor weten dat de oorlog in Jemen sinds begin vorig jaar door de Verenigde Naties èn door onafhankelijke hulporganisaties – met zo’n 360.000 kinderen die op dit moment aan extreme ondervoeding lijden, met 20.000.000 Jemenieten die niet in staat zijn zichzelf en hun gezin te voeden en met bijna 10.000.000 mensen die op de rand van honger staan – de “ergste humanitaire ramp in de wereld” wordt genoemd. Deze oorlog kreeg in de VS in totaal gedurende heel 2018 slechts 20 minuten aandacht in het bij elkaar opgetelde avondnieuws van de TV-zenders ABC, CBS en NBC. Daarvan gingen 13 minuten over de dood van Washington Post-columnist Jamal Khashoggi in het Saoedische consulaat in Istanboel. In een jaar tijd werden nog geen 10 minuten ingeruimd voor de penibele toestand van bijna de helft van de bevolking van het armste Arabische land.

Diezelfde zenders besteedden samen op weekdagen in totaal 100 minuten aan de redding van een twaalftal jonge voetballers, die vastzaten in een Thaise grot, en 71 aan de Britse koninklijke bruiloft. Zò worden meer dan 22.000.000 huishoudens ‘s-avonds op de hoogte gehouden van het wereldgebeuren.

Ook voor dè internationale crisis waar de hele wereld mee te maken heeft, ik heb het over klimaatverandering, was weinig aandacht. Symptomen daarvan als natuurbranden en orkanen kwamen wel prominent in het nieuws, maar dan ging het alleen om deze fenomenen in de VS, en niet over de wereldwijde gevolgen van klimaatverandering.

Ook Israël bleef min of meer in de schaduw. Ondanks honderden Palestijnse slachtoffers door Israëlische kogels in de Gazastrook, daalde de aandacht voor de Israëlisch-Palestijnse kwestie vorig jaar, van ABC, CBS en NBC samen opgeteld, van 42 minuten in 2017 (toen al een laagterecord) naar 29 minuten in 2018.

Zuid-Amerika en Afrika ten zuiden van de Sahara – samen goed voor 2.000.000.000 inwoners – kwamen niet in beeld. Aandacht voor de opkomst van autoritaire bewegingen in Europa ontbrak eveneens, net als Zuid- en Zuidoost-Azië; los van de redding uit de grot. En ondanks de miljarden die de VS in de afgelopen 20 jaar besteedde aan haar militaire ingrijpen in het Midden-Oosten, was ook deze regio – met uitzondering van het staartje van de campagne tegen de Islamitische Staat – amper terug te zien bij de grote netwerken. Irak, waarheen de VS sinds de invasie in 2003 meer dan een 1.000.000 militairen stuurde, kwam niet eens voor in de top 30 van nieuwsverhalen in 2018.

En dan zie ik in mijn gedachten dat u denkt dan het Journaal niet te vergelijken is met ABC, CBS en NBC. Daarin geef ik u natuurlijk gelijk. Echter, wat het Journaal gemeen heeft met deze zenders is dat het nieuws altijd zo gebracht moet worden dat het veel kijkers trekt. Kijkcijfers (kwantiteit) tellen wel, en inhoud (kwaliteit) telt niet bij de beoordeling. Ik meen dat te zien wanneer ik per ongeluk eens een Journaal zie. Ga maar lekker slapen want van het Spaanse ‘verpleeghuis’, dat een ‘horrorverpleeghuis’ mag worden genoemd, zijn 6 van de 15 verdachten aangehouden, waaronder Markus en Estrella zelf.

Bron “Koninklijk huwelijk kreeg drie keer meer zendtijd dan Jemen in 2018” door Jim Lobe via DeWereldMorgen en “Geraffineerd en gewetenloos: het verhaal achter het Spaanse horrorverpleeghuis” door Online redacteur Etienne Verschuren van NOS; beide op 8 maart 2019

Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst

Wie kent de uitspraak in de titel van dit stukje niet? In de crèche, in de dans- en muziekklas, op school, aan het sportveld, zelfs in het kinderziekenhuis kom je hem tegen. Niet gehinderd door ons gebrek aan kennis denken veel Nederlanders dat het een typisch Nederlands spreekwoord is. Ik schreef hem toe aan Golda Meir, die van 1969 tot 1974, premier van Israël was. Inmiddels weet ik dat dit een pijnlijke vergissing was.

Weinigen zullen weten dat de uitspraak een geestelijke vader heeft van geheel niet-onbesproken gedrag. Letterlijk zei deze ijzervreter: “Alleen wie de jeugd heeft, heeft de toekomst. Mijn lessen zullen hard zijn. Zwakheid zal eruit geslagen worden. Een agressief actieve, dominerende, harde jeugd, daar ben ik op uit!”. Was getekend, Adolf Hitler.

Maar goed, dezer dagen worden we dankzij de Zweedse Greta Thunberg geconfronteerd met een geheel nieuwe, pijnklijke, want ons onwelgevallige inhoud van dit gezegde voor degenen die de 40-jarige leeftijd gepasseerd zijn. Klik hier voor haar laatste ons-confronterende actie in het openbaar tot nu toe. En wanneer u de 25-jarige leeftijd allang gepasseerd bent en zich durft te laten confronteren met een nog pijnlijker zelfinzicht, klik dan hier voor de motieven een nationale noodtoestand uit te roepen.

Bronnen: “Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst” door Daily Pam via Humanistische alliantie op 12 juni 2014, “Greta Thunberg bij Youth for Climate in Brussel: ‘Ik zou de waarheid zeggen over de ernst van de situatie’” door Helenka Spanjer en Elena Parton en “Klimaat: Afkondiging van ‘nationale noodtoestand’?” door Pol Dhuyvetter, beide via DeWereldMorgen op 22 februari 2019.

Rep en roer in de UK

De bal ligt bij Groot-Brittannië”, wordt in de hoofdkwartieren van de Europese Unie voor microfoons gezegd, maar is dat wel zo? Was de Britse prime minister in december al niet langs geweest om een politiek haalbaardere deal te sluiten? En werd zij toen niet met alle egards ontvangen om vervolgens op een muur van ontoegevendheid te stuiten? Hoezo ligt de bal nu bij Groot-Brittannië?

Ik was overigens wel blij voor de Britten dat the deal met de Europese Unie eergisteren door het Britse parlement van tafel geveegd werd. Dat ruim een tweederde meerderheid tegen the deal was, zegt op zijn minst dat ik niet alleen sta in mijn blijdschap. Ik volgde een en ander rechtstreeks via de BBC, die dezelfde pulp levert als de Nederlandse TV; 95% betweterige duiding en 5% nieuws. Maar terug naar dit politieke scharnierpunt in de moderne Europese geschiedenis: als Brit zou ik voor lief nemen dat de Brexit nu echt een Brexit wordt.

Met de Griekse schuldencrisis, toen Syriza in 2015 aan de macht gekomen was, gunde ik de Grieken ook uit liefde een verlaten van de Europese Unie, het liefst nog met terugwerkende kracht tot 2009. Dan was Griekenland failliet gegaan en waren een stel Noord-Europese banken, die medeplichtig waren aan de Griekse schuldentragedie, ‘omgevallen’. En ik vind dat de geschiedenis mij gelijk heeft gegeven. Sterker nog, ik vind het maar niets met mijn land in een unie te leven, die als cadeautje aan Jeroen Dijsselbloem bij de Griekse regering afgedwongen heeft de datum van verse melk op te rekken tot 7 dagen, zodat Nederlandse boeren hun melk in Griekenland kunnen verkopen alsof het verse melk is en waardoor Griekse boeren failliet gingen. Om maar een tipje van de onrecht-sluier op te lichten van het vele onprofijtelijke onrecht dat de Grieken door de EU in mijn ogen is aangedaan.

Ik mag van harte hopen dat Groot-Brittannië na een eerste mogelijk chaotische periode over 5 jaar spekkoper blijkt.

Het idee van een samenwerkende Europese Unie spreekt mij overigens bijzonder aan, maar deze unie misbruikt zonder parlementaire controle overal binnen en buiten de Unie haar macht om met name het (groot-)bedrijfsleven te spekken, is als het op handelen aankomt absoluut niet democratisch, schendt structureel mensenrechten binnen en buiten de EU en bekommert zich ook niet of nauwelijks om gewone brave ingezetenen. Toen de financiële crisis hier onlangs op zijn hoogtepunt was, heeft de afgesproken beperking van het begrotingsoverschot ons veel schade berokkent omdat de Nederlandse overheid van de EU niet mocht investeren. Om maar weer een voorbeeldje van beschamend EU-beleid te noemen. De EU produceert zoveel beleid om boos van te worden dat zelfs D66 het nodig vond ons het referendum af te pakken.

Overal in Europa worden anti-EU-geluiden steeds luider en wat wil je? Binnen afzienbare tijd wordt CETA ons door de strot gedrukt, waardoor Amerikaanse multinationals via Canada als het nodig is ook onze schatkist kunnen plunderen om gegarandeerd rendabel te worden. Immers, voor nieuw nationaal beleid, zoals verhoging van (minimum) lonen, beperken van milieuschade, veiliger werken, kunnen multinationals compensatie bij nationale overheden afdwingen. Na een anti-rook campagne kan een overheid onder CETA een miljardenclaim opgelegd worden (Philip Morris in Australië). En dat terwijl het bedrijfsleven slechts 7% bijdraagt aan het vullen van diezelfde Nederlandse schatkist, omdat de winsten nou net gemaakt worden in landen waar de belastingdruk het laagst is. Tegelijk is voor ons de BTW omhoog gegaan. In het Verenigd Koninkrijk schijnt 20% van de werkende bevolking tot de armen gerekend te worden; de working poor. Door sinds Margareth Thatcher in Groot-Brittannië onrust te zaaien, kan binnenkort de verwachtte storm geoogst worden, want zelfs spreekwoordelijk maken katten-in-het-nauw nu eenmaal rare sprongen.

De bal ligt bij de Britten”, roepen ze in Brussel in koor, terwijl ze daar achter de hand fluisteren: “Waar ze ook mee komen; wij doen geen water bij de wijn; alleen voor de bühne geven wij een krimp.” Volgens mij zit daarachter dat met de Brexit een zo afschrikwekkend mogelijk voorbeeld gesteld moet worden wat er gebeurd bij het verlaten van de EU; bij the deal was het vooralsnog nauwelijks verandering met verlies van medezeggenschap, nu met no deal wordt het verwarring op korte termijn omdat alle douane-passages (mensen, geld en goederen) opnieuw ingesteld moeten worden. Dat laatste is mijns inziens de politieke macht in Groot-Brittanië wel te verwijten, want 31 maanden voorbereiden om 2 maanden voor uittreding met slechts één optie te komen, is haar strategie geweest.

Ik wens de Britten het beste. Ik mag van harte hopen dat Groot-Brittannië, na een eerste mogelijk chaotische periode over 5 jaar spekkoper blijkt; dat met name de armste Britten er weer bovenop komen. Jammer alleen dat wij van z’n lang zal ze leven de kans niet zullen krijgen om de Britten eventueel naar de EU-uitgang te volgen. Zo democratisch is Nederland ook weer niet sinds het door CDA, CU, D66, PvdA en VVD bestuurde Nederland, even met gedoogsteun van de PVV, is omgetoverd tot een democratie zonder medezeggenschap van het volk. En een echte BV is geworden met een bevolking die óf rijk is óf schulden heeft.

Een weer-balans over 2018

Algemeen mag bekend worden verondersteld dat klimaatverandering gepaard gaat met opwarming van de aarde, opwarming van de oceanen en weer-extremen, waarvan er mondiaal elk jaar meer te tellen zijn. En omdat in de politiek louter en alleen ‘prijskaartjes’ en ‘koopkrachtplaatjes’ tellen, in plaats van welzijn voor mensen en dieren en een gezonde leefomgeving, beperk ik mij tot de belangrijkste geldbedragen die weer-extremen de mensheid in 2018 gekost hebben. Daarmee hoop ik ook ‘uw taal’ te spreken.

Herverzekeraar Munich Re telde vorig jaar 29 natuurrampen, die stuk voor stuk meer dan een miljard dollar aan schade veroorzaakten. Europa kreunde in 2018 onder een ernstige aanhoudende droogte met bosbranden en landbouwschade tot gevolg. De totale schade daarvan is gekomen op zo’n $ 3.900.000.000. Daarvan werd minder dan 1%, te weten $ 280.000.000, gedekt door verzekeringen omdat Europese boeren zich doorgaans niet tegen droogte verzekeren.

De duurste natuurrampen vonden plaats in de Verenigde Staten van Amerika:
* de ‘Camp-bosbrand’ in Californië veroorzaakte voor $ 16.500.000.000 aan schade, waarvan $ 12.500.000.000 verzekerd was,
* orkaan ‘Michael’ kostte $ 16.000.000.000, waarvan $ 10.000.000.000 gedekt werd door verzekeringen.

Tropische stormen kostten bij elkaar $ 57.000.000.000, met name door de genoemde orkaan ‘Michael’ en door de orkaan ‘Florence’ in de VS en de tyfoons ‘Jebi’ en ‘Mangkhut’ in Azië.

Over de hele wereld betaalden verzekeringsmaatschappijen vorig jaar samen $ 80.000.000.000 aan schadeclaims ten gevolge van natuurrampen, hetgeen dus beduidend minder is dan de werkelijk geleden materiële schade. Toch is het verzekerde bedrag minder dan de $ 140.000.000.000 aan verzekerde schade in het recordjaar 2017, maar wel ruim het dubbele van het gemiddelde in de voorbije decennia.

Als aan het begin vermeld ga ik het hier niet hebben over alle menselijk leed dat hiermee gepaard is gegaan. Ook niet over het menselijk leed dat veroorzaakt werd door de natuurrampen die minder dan een miljard dollar gekost hebben. Ik zeg ook niets over alle dierenleed ten gevolge van deze weer-extremen of over de ziektes ten gevolgen daarvan. Nee, dat mag u allemaal zelf bedenken, net als ik. Vrede op aarde en in de mens een welbehagen.

Bron: “Prijskaartje extreem weer: 160 miljard dollar in 2018” door Inter Press Service via De Wereld Morgen op 11 januari 2019.