De NAVO maakt Europa instabiliel

Nog voor de aanval van Rusland op Oekraïens grondgebied, vandaag precies een maand geleden, was het mij duidelijk dat Het Kremlin koste wat kost gaat voorkomen dat Oekraïene lid wordt van de NAVO. Ik zie dat dan ook als enige uitkomst van deze afschuwelijke oorlog. Wellicht zal Rusland besluiten om haar doel te bereiken door atoomwapens in te zetten; Oekraïne mag van Rusland onder geen beding geen lid worden van de NAVO.

Het machtsevenwicht in Europa is door de uitbreiding van de NAVO sinds 1989 al enorm verstoord. In de zienswijze van de machthebbers in Rusland staat het niet voorkomen dat Oekraïne lid van de NAVO wordt, gelijk met het einde van de Russische autonomie op haar grondgebied; met leven onder dreiging van de NAVO, ofwel van de Verenigde Staten van Amerika.

Inmiddels zijn Rusland de afgelopen maand zoveel sancties opgelegd, dat het niet bang hoeft te zijn resterende goodwil te verliezen. Voor de toekomst zal het nieuwe wegen moeten vinden en ook dat zal voor Het Kremlin geen verrassing zijn, gezien de recente geschiedenis. Sinds 1989 is door de NAVO geen enkel voorstel tot normalisatie van de betrekkingen serieus genomen.

Ik geloof er niets van dat de reacties van buiten Oekraïne iets van inkeer bij Het Kremlin te weeg gebracht hebben; eerder zullen ze gezien worden als een bevestiging dat met het Westen niet te praten valt. Immers, op de keper beschouwd staat heel de NAVO onder gezag van één land: de VS, dat nagenoeg overal in de wereld zijn scepter zwaait. Dat weten ze ook in Rusland. De horigheid aan de NAVO en onderdanigheid aan de VS blijkt zelfs stand te houden onder het presidentschap van een man als Donald Trump. Alle NAVO-landen bleven onder Trump keurig in de pas lopen, intensiveerden de nieuwe Koude Oorlog en verhoogden hun afdrachten aan de NAVO. Bovendien bepaalt Washington hoe alle nieuws in het Westen geframed wordt.

Atoom- en oorlogsdreiging vanuit Oekraïne is onacceptabel voor de Russische beer. Dat gold ook al de eerdere uitbreidingen naar het oosten van de NAVO, maar na de ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991, voluit de Unie van Socialistische Sovjetrepublieken (USSR), was het onmogelijk daar een stokje voor te steken. Nu resten alleen Bellarus en Oekraïne nog en dat zijn voor Het Kremlin twee bruggen te ver.

Aan de eenzijdige haatdragende berichtgeving over deze oorlog af te lezen, blijkt dat Het Kremlin géén inschattingsfout gemaakt heeft. De framing van alles rondom deze oorlog is geheel in handen van de VS. En hierbij doel ik in het bijzonder op de voorstellen, die vanuit Het Kremlin gedaan zijn, om deze aanval niet te beginnen. Bindende afspraken voor een gegarandeerde veiligheid werden geframed als de wens het Oud-Russische Rijk te herstellen.

De inmiddels waargemaakte dreigingen als reacties vanuit het Westen op de Russische inval kan ik onmogelijk interpreteren als gericht op het herstel van vrede, maar als gericht op vernietiging van Rusland en de verkoop van het bedenkelijke schaliegas uit de VS.

We zouden ons sowieso moeten afvragen welk belang de VS dient met haar bemoeienis met deze bij uitstek Europese kwestie, maar we laten dat collectief na. Alle interventies van de VS in autonome staten worden in het Westen sinds 1945 goedgepraat of verzwegen. Dat  op de NAVO-top in juni jl. China en Rusland tot vijand zijn uitgeroepen (systemische vijanden), weet nagenoeg niemand. En wat deze landen doen wordt sindsdien daarentegen onder een vergrootglas gelegd. Waarom krijgen we maar een klein stukje van het verhaal over de Russische bezetting van De Krim te horen? In de media is volgens mij terecht aandacht voor het politieke proces tegen Aleksej Navalny, maar mij bevreemdt het dat er geen woord gesproken wordt over Julian Assange, wiens misdrijf eruit bestaat eraan meegewerkt te hebben dat aan het licht kwam dat de VS in Irak oorlogsmisdaden beging. Er is terechte uitgebreide aandacht voor het lot van Oeigoeren, maar het structurele geweld tegen gevangenen in Guantanamo Bay, hispanics, latino’s en zwarten onder verantwoordelijkheid van de VS wordt hooguit als schoonheidsfoutjes in een betrouwbaar en democratisch land aangestipt. En dan hebben we het nog niet gehad over de omgang van de VS met haar oorspronkelijke bewoners. En we weigeren collectief de ingrepen van de VS in andere autonome landen af te keuren met dezelfde stelligheid van de terechte afkeuring van de Russische inval in Oekraïne.

Ik verafschuw het Russische oorlogsgeweld, maar ik ben niet bereid om met twee maten te meten.

Voor wie zich buiten oorlogspropaganda om wil verdiepen in een in mijn ogen eerlijker achtergrondverhaal bij de huidige gebeurtenissen in Oekraïne beveel ik dit vijf kwartier durende “Salongesprek” aan: ‘Oorlogsdreiging Oekraïne – Rusland met Lode Vanoost en Ludo De Brabander op 3 februari 2022’. Of dit artikel “Noam Chomsky: ‘Dit kon tot op de dag van de invasie voorkomen worden’” (8 maart in het Engels) 12 maart 2022 in het Nederlands.

Oorlogspropaganda of genuanceerde nieuwsverstrekking

Als kind werd mij op de Lagere School niets over geopolitiek uitgelegd. Daarom verwonderde ik me erover dat in 1949 de NAVO werd opgericht mèt Duitsland. Dat november 1943 Franklin Roosevelt, Jozef Stalin en Winston Churchill in Teheran afspraken gemaakt hadden hoe de invloedsferen in Europa nà de Tweede Wereldoorlog te verdelen, kon ik niet bedenken. Dat de Russische geallieerden direct na de Tweede Wereldoorlog onze vijand waren, snapte ik evenmin. Kennelijk woonde ik in de invloedsfeer van de Verenigde Staten van Amerika en dat zou de rest van mijn leven mijn denken en mijn levensloop bepalen. Dát begon ik te begrijpen. Dat het Warschaupact zes jaar na de NAVO opgericht werd, viel me op. Net zo goed als dat het na ‘de val van de muur’ in 1991 werd ontbonden, terwijl de NAVO zich uitbreidde tot ver naar het oosten, en in mijn ogen een instrument van de VS bleef en blijft.

Ik was en ben voor een onafhankelijke politieke koers. Hier kan ik dat rustig zeggen; in Rusland zou ik Aleksej Navalny mogen vergezellen, in de VS zou ik nog meer in de gaten gehouden worden. En zodra ik invloed kreeg, zou ik het lot van Julian Assange te delen krijgen.

En nu is Rusland met een enorme legermacht Oekraïne binnen gevallen. En hoewel “in elke oorlog iedereen die voorzichtig is, die naar de argumenten van beide partijen luistert alvorens een standpunt te vormen, of die officiële informatie in twijfel trekt, onmiddellijk wordt beschouwd als medeplichtig aan de vijand”, aldus de Belgische historica Anne Morelli, blijf ik die onafhankelijke meningsvorming nastreven. Ook nu blijft het immers zaak om het juiste te doen. Daarbij helpt het niet Vladimir Poetin te demoniseren, maar juist zoveel als mogelijk in zijn hoofd te kruipen.

Wat ik bijvoorbeeld mis in alle overweldigende eendimensionale propaganda in de Westerse Wereld zijn de eisen, die Poetin ingewilligd wilde zien. De Russische voorstellen waren voor hij die oorlog begon:

  • De NAVO garandeert dat het geen raketten zal stationeren in landen die aan Rusland grenzen (die zijn ondertussen al van Roemenië tot Slovenië opgesteld en in Polen staan ze gepland).
  • De NAVO stopt met militaire en vlootoefeningen in landen en zeeën grenzend aan Rusland.
  • Oekraïne wordt geen lid van de NAVO.
  • Het Westen en Rusland tekenen een bindend Oost-West veiligheidspact.
  • Het historische verdrag tussen de VS en Rusland over atoomwapens voor de middellange afstand wordt in ere hersteld. Dat verdrag heeft de VS onder Donald Trump in 2019 opgeblazen.

Wat mij hierin opvalt, is dat het allemaal gaat om waarborgen van de veiligheid van Rusland. Waarom zouden dat oneigenlijke verlangens zijn en waarom vernemen we hierover niets? De laatste jaren onder Trump is de Koude Oorlog losgetrokken en al snel op stoom geraakt. Alle NAVO landen hebben – ongeacht of zij die verplichting nagekomen zijn – afgesproken 2% van hun bruto binnenlands product aan defensie c.q. oorlogsvoorbereiding te besteden. Kijk naar de kaart van Europa en vul de Westerse horizon van Rusland in: wanneer ik dat doe, zie ik daar een enorme legermacht die braaf naar de pijpen van de VS danst, ook als daar een Trump aan de macht is.

In strijd met het non-proliferatieverdrag van 1968 worden dit jaar de atoomwapens op het Europese vaste land gemoderniseerd. In Volkel zouden dit jaar de nieuwe atoomwapens gestationeerd worden. In het Groot-Brittannië van Boris Johnson wordt de Britse atoommacht dit jaar uitgebreid. Niets verneem ik over deze oorlogsvoorbereidingen, die mijns inziens bijgedragen hebben aan het ontketenen van de afkeurenswaardige oorlog in Oekraïne.

Tenslotte heeft de NAVO in juni van het afgelopen jaar een concept-strategische visie ondertekend, waarin China en Rusland verklaarde vijanden zijn; ‘systemische vijanden’. Dit jaar staat in juni deze conceptvisie ter vastlegging geagendeerd. Kortom, sinds 1945 is er in de Oost-West-verhouding aan onze kant niets veranderd.

De vredesvoorbereiding heeft mede door ons toedoen gefaald, maar over onze rol geen woord in de media.

Voor de minder goede verstaander: uiteraard veroordeel ik als rechtgeaarde pacifist de militaire invasie van Rusland in Oekraïne, maar ik hecht geen enkele waarde aan zwart-wit versies van de actualiteit. Ook niet over deze oorlog. De geopolitieke situatie is buitengewoon complex en veel daarvan haalt ons nieuws niet. Ik vind het altijd al kwalijk dat in de mainstreammedia veel akeligs wordt verzwegen of onderbelicht en dat lijkt vooral voor het akeligs te gelden dat onze bondgenoten of wij zelf plegen. En juist van een verklaarde vijand is het nodig de context te begrijpen met of zonder begrip om ons niet voor het ene of het andere karretje te laten spannen. Oef, wat falen onze media met hun opgegraven strijdbijl hierin.

En wat naar dat dit bijvoorbeeld onze aandacht afleidt van het op 28 februari jl. verschenen zeer verontrustende rapport van het Intergovernmental Panel on Climate Change. En van veel meer onrecht (andere oorlogen, honger, klimaatverandering, andere mensenrechtenschendingen, ongelijkheid) waar we onze handen voor in eigen boezem zouden kunnen steken en vol aan zouden hebben om de gevolgen ervan eindelijk eens recht te zetten. En waarover we zouden kunnen weten wanneer we onze vrijheid zouden gebruiken door er zelf actief naar te zoeken. Dan zijn we veel minder afhankelijk van onze media, die meer aan klantenbinding moeten doen dan aan objectiviteit, voor onze meningsvorming.

Bronnen: “Invasie in Oekraïne: Westerse democratieën zijn gemuteerd tot oorlogs- en conflictpropagandisten” door John Pilger via Jan Reyniers van de vertaaldesk van DeWereldMorgen op 3 maart 2022 en diverse hier eerder verschenen blogs.

Wèèr mislukt

Gewone mensen als u en ik willen geen oorlog. Toch zijn er heel wat oorlogen gaande in de wereld plus, sinds vandaag, die ene in Oekraïne. Het zijn dus niet de gewone mensen, die bepalen wat er gebeurt.

Die andere oorlogen halen het nieuws nauwelijks, terwijl deze op handen zijnde het nieuws al maanden domineert. Precies als andere mensenrechtenschendingen. Er is haast geen aandacht voor behalve natuurlijk wanneer ze begaan worden tot wie al eerder als vijand gezien werd. In China en Rusland is het allemaal heel erg. Dààr worden we wel van doordrongen.

Wat Rusland ertoe bracht Oekraïne nu wel binnen te vallen, zullen we pas veel later te weten komen. Het zal daar bekend zijn dat Westerse landen nu naar het sanctiemiddel zullen grijpen. Daar zijn Alexander De Croo en Mark Rutte duidelijk over geweest. En we mogen hopen dat het bij economische straffen blijft; of juist niet. Wat meer sancties dan waar Rusland aan gewend is na de annexatie van De Krim; een ongekend pakket aan. Dus er is een belang dat Rusland groter acht, dan de gevreesde boycot…

Er moet ook een motief zijn waarom Rusland Oekraïne niet veel eerder binnenviel. Waarom zou Rusland gewacht hebben tot de NAVO troepenversterkingen naar de regio gestuurd had, Westerse landen hun afkeuring en eventuele reacties afgestemd hadden en wapenleveranties aan Oekraïne verstrekt? Of zou de afstemming van Rusland met Belarus en China zo lang geduurd hebben?

Mijn verstand gaat het te boven, en niet alleen door gebrek aan veel informatie om de puzzel te leggen. Wat ik wel meen te mogen constateren is dat we er met elkaar weer niet in geslaagd zijn om ons voor te bereiden op de vrede. Want dat hebben alle mensenrechtenschendingen en oorlogen met elkaar gemeen: ze beschadigen en polariseren, terwijl we ons erop zouden moeten voorbereiden dat we op de aarde vergaand samenwerken om heel de mensheid te voorzien in hun basisbehoeften, waaronder de drie V’s: veiligheid, voedsel en vrede.

Eén dag nadat ik dit blog publiceerde, publiceerde Lode Vanoost via DeWereldMorgen een artikel met gedetailleerde achtergronden bij de uitgebroken oorlog in Oekraïne, die in onze media niet of verwrongen aan bod komen. Dat lezenswaardig artikel van hem is hier te openen.

Jake Sullivan voorziet uitgebreide sancties tegen Rusland voor zijn weigering om Oekraïne op schema binnen te vallen

Net als dat we tijdens de Olympische Spelen met een haast onbespreekbare vanzelfsprekendheid gedwongen worden te focussen op de prestaties van Oranje, worden we op het wereldtoneel haast gedwongen te kiezen voor Nederland en haar bondgenoten. Wat de afgelopen 55 jaar veranderd is, is het raffinement waarmee ons een bepaalde zienswijze opgedrongen wordt. Die 55 jaar baseer ik op Hans van Mierlo, die in 1967 als D66-voorman van zijn PR-team op z’n kop kreeg omdat hij vlak voor een tv-debat naar de kapper geweest was. Daardoor leek hij minder op de D66-voorman op de verkiezingsaffiches. Er is sindsdien veel geleerd hoe ons te beïnvloeden.

Bekend is het nepnieuws van 4 augustus 1964. Op die dag zou de Amerikaanse torpedobootjager USS Maddox op volle zee door vijf Noord-Vietnamese torpedoboten aangevallen zijn. De Verenigde Staten van Amerika wilde de Vietnamoorlog al uitbreiden en dit niet-gebeurde incident werd gebruikt om daarvoor draagvlak te creëren. Wat begon met een vergissing mondde, toen het misverstand inmiddels lang en breed opgehelderd was, uit in een mandaat voor de Amerikaanse president Lyndon Johnson om zonder inspraak van het congres in Vietnam te mogen huishouden. Bekend is ook het verhaal van de couveuses, die door Iraakse soldaten uit Koeweitse ziekenhuizen meegenomen werden, nadat ze de erin liggende baby’s op de grond gegooid hadden. Het 15-jarig meisje Nayirah, dat later ontmaskerd werd als de dochter van de Koeweitse ambassadeur in de VS die tijdens de Iraakse bezetting helemaal niet in Koeweit was, dat dat indrukwekkende verhaal aan het Amerikaanse Congres met alle bijbehorende emoties vertelde, was wekenlang door een Amerikaans PR-bureau getraind. Net als een aantal andere valse getuigen die haar verhaal bevestigden, zodat zelfs Amnesty International er instonk. Met dat verhaal maakte zij de publieke opinie rijp voor de operatie Desert Storm om Koeweit te bevrijden van de Iraakse bezetting. En bekend is het nepnieuws van Colin Powell over de verborgen massavernietigingswapens in Irak, die zo goed verborgen bleken dat ze tot op de dag van vandaag niet gevonden zijn. Maar die met dat verhaal de publieke opinie rijp gemaakt heeft voor de inval in Irak. Minder bekend is het Amerikaanse nepnieuws van gisteren en de afgelopen maanden van secretaris-generaal van de NAVO Jens Stoltenberg, die het risico van een grootscheepse Russische aanval op Oekraïne “zeer, zeer groot” acht. Tegen de Duitse publieke zender ARD zei de NAVO-topman dat alles erop wijst dat zo’n militair offensief ophanden is. Wat dat aangaat kunnen Joe Biden, Alexander De Croo, Boris Johnson en Mark Rutte een koortje oprichten.

Ik zou zeggen: “Wantrouw al wie zich ‘expert’ noemt en ga er vanuit dat zelfs de officiële versie één vertekende kant van het verhaal schetst met weglating van elk element dat dat verhaal enigszins in twijfel zou kunnen trekken”. Vraag jezelf altijd af wat of wie belang zou kunnen hebben bij de strekking van een bericht. Vertrouw alleen genuanceerde berichten met bronvermeldingen, wanneer die bronnen het vertrouwen waard zijn. Het is anders een beetje vermoeiend elke keer naderhand toe te moeten geven dat hele leugens en halve onwaarheden ons rijp gemaakt hebben in te stemmen met het volgende onrecht.

Net als hun Amerikaanse collega’s blijken Belgische en Nederlandse media een aantal basisprincipes van journalistiek niet te kennen of vergeten te zijn. In beide gevallen produceren zij propaganda in plaats van een naar alle kanten kritisch journalistiek bericht. Die principes zijn:

  1.  check elke verklaring;
  2.  verklaringen van ‘anonieme bronnen’ zijn geen bewijs;
  3.  zeggen dat er onweerlegbare bewijzen zijn is geen bewijs;
  4.  zeggen dat onderzoeksrapporten bewijzen leveren is geen bewijs, het is zelfs geen bewijs dat die rapporten bestaan; en
  5.  zeggen dat rapporten vrijgegeven zijn zonder die rapporten te leveren is geen bewijs.

Zoals docent, historica en schrijver Pien van der Hoeven ons op het hart drukt: overheden hebben een lerend vermogen, omdat na elke gebeurtenis de methodiek om met de pers om te gaan geactualiseerd wordt, maar het journaille mist dat lerend vermogen en tuint er elke keer weer in door met de meest invloedrijke winden mee te waaien (vaak om zo snel mogelijk belangrijk of vermakelijk nieuws te brengen).

Bronnen: “‘Russische propaganda’ is alles wat niet 100 procent de NAVO volgt – zoals dit artikel dus” door Lode Vanoost via DeWereldMorgen op 18 februari (hier met veel meer interessants over ‘Oekraïne’ te lezen) en “Strategisch Nepnieuws”, Pien van der Hoeven, schrijver van “Spoken. Hoe het kapitalisme ons tot oorlog drijft” in OVT (VPRO) geïnterviewd op 13 februari 2022 en hier te bekijken.

Een onverwachte en verbluffende uitval

De Belgische regering heeft vrijdag jl. besloten om het begrotingsbudget voor de militaire uitgaven tegen 2030 te verhogen naar 1,54% van het bbp. De minister van Defensie, Ludivine Dedonder, lid van de Socialistische partij ‘PS’, noemt dat “een historische stap voorwaarts”. Wat daar ‘socialistisch’ aan is, is voor mij een raadsel. Of beter: dat is niet het socialisme dat ik voorsta, want dat staat in het teken van pacifisme. De Nederlandse regering had al een soortgelijk voornemen onder de titel ‘Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst’ opgenomen. Volgens mij misleidt deze vlag, want het akkoord lezend vroeg ik mij af waarom naar zoveel groepen mensen niet omgezien wordt. Wie valt wel en wie niet onder ‘elkaar’? Doe me een lol, lezer, en lees het zelf ook eens. Het is onder meer te vinden op Rijksoverheid.nl.

Ja, wat moet je doen wanneer er zich net over de grens een legermacht verzamelt? Een defensieve macht op de been houden, lijkt mij altijd belangrijk. In deze wereld blijkt het al te vaak zo te zijn, dat wie zich niet kan verdedigen – enkelen tegen velen, de kleintjes tegen de groten, minderheden tegen meerderheden, zwakken tegen sterken – die loopt de kans onder de voet gelopen te worden. Tom Poes, die volgens heer Ollie B. Bommel bedreven is in het bedenken van listen, zou volgens mij zeggen: “Ga in gesprek! Dat had u al 20 jaar geleden moeten doen, maar nu zeg ik het weer”.

Momenteel worden we allemaal warm gemaakt om de NAVO een warm hart toe te dragen, want het zou duidelijk zijn dat de agressieve krokodil Rusland wakker geworden is en zich voorbereid om zijn stempel op de geschiedenis te gaan drukken. Na het vallen van de muur in 1989 is het Warschaupact ontbonden. De NAVO bleef intact en breidde zich uit met Albanië, Bulgarije, Estland, Hongarije, Kroatië, Letland, Litouwen, Noord Macedonië, Montenegro, Polen, Roemenië, Slovenië, Slowakije en Tsjechië. Al deze uitbreidingen zijn in ‘onze’ ogen natuurlijke gevolgen van democratische besluiten van autonome staten. Verder lappen het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Naties van Amerika met het moderniseren en uitbreiden van hun atoomwapen-arsenaal het Non-proliferatieverdrag van 1970 aan hun laarzen. Daar is allemaal niets mis mee, denken wij. Het ontbinden van het Warschaupact is in ‘onze’ geschiedenis niet meer dan een voetnoot. Rusland annexeerde De Krim. Zie hier wie de agressor is.

Tot mijn welkome verrassing deed de Oekraïense president Volodymyr Zelensky deze week een onverwachte en verbluffende uitval, toen hij zei dat de huidige problemen van zijn land uit het Westen komen in plaats van uit het Oosten. De angst voor een dreigende oorlog is gebaseerd op nieuwsberichten dat Rusland troepen heeft aan de grens die het met het land deelt. “Maar”, zei Zelensky tegen het bijeengekomen journaille, “dit is niet ongebruikelijk. Een jaar geleden is er een soortgelijke concentratie van soldaten geweest. De werkelijkheid is dat het dreigingsniveau niet is veranderd. Bovendien is de echte bedreiging voor Oekraïne niet Rusland, maar de ‘destabilisatie van de situatie in het land’. De oorzaak van alle paniek is de pers zelf”. Correspondenten op de persconferentie waren met stomheid geslagen. Sarah Rainsford van de BBC noemde het gebeuren ‘een enigszins surrealistische ontmoeting’.

Wie na het lezen van ‘Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst’ nog wat tijd heeft, adviseer ik in elk geval de eerste bronvermelding er ook eens op na te slaan. Tenminste, voor wie – gebaseerd op verifieerbare bronnen – wil weten wat er gaande is. Immers, de vragen moeten zijn wat de plannen zijn van de NAVO en Rusland (volgens een ook al lezenswaard in juni jl. verschenen rapport ‘NATO’s next Strategic Concept for the summit in 2022’ en in Rusland door ons daar eens buiten de stemming makende mainsteammedia om in te verdiepen), en welke troepen zich waar aan de grenzen tussen Oost en West verzameld hebben? Van de NAVO weten we dat het Rusland (en China) beschouwd als ‘systemische vijand’. Dat is iets anders dan een in de gaten te houden goede buur, handelspartner of vriend. Wie bedreigt wie, waar en waarmee?

En onze premier is ondertussen met zijn minister van Buitenlandse Zaken en stoere taal wel in Oekraïne, maar zij reizen niet door naar Rusland… De zoveelste gemiste kans. Bedreigingen, herbewapening, wellicht een nieuwe wapenwedloop, en verklaard vijandschap zijn tot het (net niet) fout gaat zijn ons deel. Wat waren onze kerst- en nieuwjaarswensen een maand geleden ook alweer?

Bronnen: “Pers verbijsterd omdat Oekraïense president met de vinger naar het Westen wijst” door Nury Vittachi en “Regering beslist om militaire uitgaven op te trekken met 14 miljard” door Ludo De Brabander; beide via DeWereldMorgen op 2 februari 2022 (2.2.22).

Verdergaande oorlogsvoorbereiding voor een vrediger wereld

9 Maanden na de parlementsverkiezingen is onze – volgens mij terecht – demissionair minister-president Mark Rutte erin geslaagd een nieuwe regering te vormen. In de 11 jaar dat Rutte regeringen leidt heeft in Nederland de bekrompen, rechtse stroming van meet af aan een steeds dominantere machtspositie in het land verworven. Hulde aan Rutte en zijn spindokters voor zo’n enorm succes. Ik heb er daarentegen geen enkel vertrouwen in dat daarmee de wereld, of Nederland, er beter van wordt. Om maar wat, iets dat mij na aan het hart gaat, te noemen: het internationale militair-industrieel-complex kan ook met Rutte IV in zijn handen wrijven; wat Nederland betreft zal de NAVO het gebrek aan oorlogsdreiging overleven en de wapenfabrikanten zijn van hun winsten verzekerd.

De defensiebegroting gaat immers drastisch omhoog en komt met 1,85% nagenoeg tegemoed aan de NAVO-norm van 2% van het bbp. Voor de komende periode, tot en met 2025, wordt in totaal €10.700.000.000 extra uitgetrokken. De afgelopen 4 jaar was de defensiebegroting al verhoogd tot €12.500.000.000 voor 2022. Dat gaat nu in 4 stappen met nog eens € 500.000.000 in 2022, € 1.900.000.000 in 2023, € 4.100.000.000 in 2024 en € 4.200.000.000 in 2025 extra omhoog. Rutte III voldeed al ruimschoots aan de NAVO-eis om 20% van de begroting aan ‘investeringen’ te besteden; bestellingen van wapensystemen. Voor 2022 is het zelfs 24%. Een manco bij deze al inmiddels alweer 4 jaar geleden ingezette plannen is de beperkte absorptiecapaciteit: het ministerie van Defensie kan met de huidige magere bezetting al deze projecten niet uitvoeren. Er is in de Dienst Materieel Organisatie een gebrek aan aankopers en de duur van bestelling tot levering neemt steeds meer tijd in beslag. Daarop bedacht Rutte III een truc: het ‘Defensiematerieel-begrotingfonds’; een fonds dat niet onder normale begrotingsregels valt. En Rutte III had in oktober 2020 al een megalomaan plan, ‘Defensievisie 2035’, opgesteld om tot 2035 € 45.000.000.000 aan extra wapeninkopen te plannen. Dat plan wordt door de aanstaande regeringscoalitie (met dezelfde samenstelling als de nu demissionaire) de komende periode van 4 jaar uitgevoerd. Het huidige plan zal gemiddeld € 3.000.000.000 extra begroten. Daarmee ligt de regering ‘op koers’ voor 2035.

Volgend jaar, op 30 juni 2022, komen op vliegbasis Volkel de eerste 4 toestellen van de F-35/JSF aan. Volkel is volgens een publiek geheim een Nederlandse atoomwapenbasis van de Amerikanen. Dat blijft zo. In het regeerakkoord wordt louter en alleen lippendienst bewezen aan het Non-proliferatieverdrag van 1970 over de beperking van atoomwapens: “We dragen binnen de bondgenootschappelijke verplichtingen bij aan een kernwapenvrije wereld” zonder enig concreet plan. Ook geen woord is in het nieuwe regeerakkoord gewijd aan plannen voor de modernisering van de atoomwapens op Volkel met de in de Verenigde Staten van Amerika vervaardigde B61-12-atoombommen ook al staat dat haaks op genoemde verplichting.

Naast de liefdesverklaring aan de NAVO is opvallend dat Nederland ook de Europese pijler van de NAVO wil versterken. Het gaat om het intensiveren van de samenwerking met buurlanden en – na het fiasco van de oorlog in Afghanistan – de ‘bescherming van de eigen regio’, lees: ‘een intensivering van de Koude Oorlog tegen Rusland & versterking van Nederlandse troepenmacht in Litouwen’. In de eeuwige strijd om een strikt wapenexportbeleid, stelt de nieuwe regering dat Nederland een actieve rol speelt in de Europese ontwikkeling van defensiecapaciteiten, en “sluit daarvoor aan bij de groeiende consensus over wederzijdse erkenning van vergunningen”, ofwel juist een verzwakking van de controle op wapenexporten, terwijl we nu al wapens aan de meest inhumane, misdadige regiemes leveren als dat zo uitkomt. Opvallend vanuit Nederlands perspectief is tenslotte de wens tot versterking van het militair hoofdkwartier van de Europese Unie. Dat is een cruciale beslissing in de opbouw van een Europese militaire structuur.

Bron: “Internationaal wapenkapitaal kan in zijn handen wrijven: Nederland trekt portemonnee open voor NAVO” door Guido Van Leemput via DeWereldMorgen op 17 december 2021.

Het Nederlands regeerakkoord ‘Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst – Coalitieakkoord 2021 – 2025’ kun je hier vinden.

Radicale lessen uit 2021

Deze website heb ik als ondertitel meegegeven “Hier is te lezen wat ik voor mijn tijdgenoten belangrijk vind”. In dat kader is hier een luistertip voor wie Engels spreekt, of een Engels ondertitelde tekst begrijpt, en die iets meer dan 3 kwartier de tijd heeft.

Zoals trouwe bezoekers van deze website weten, ben ik zeer geïnteresseerd in de altijd bijzonder goed onderbouwde opvattingen van de Amerikaanse filosoof, mediacriticus, politiek activist en taalkundige Noam Chomsky (geboren op 7 december 1928), die zijn leven lang al herhaalt dat we ons naar anderen moeten gedragen zoals we zelf door anderen behandeld willen worden, en die van de Griekse econoom en politicus Yanis Varoufakis (geboren op 24 maart 1961) met zijn – volgens mij steekhoudende – kritiek op ons economisch bestel. Laat laatste, als mede-oprichter van DiEM25, nou afgelopen nacht in gesprek geweest zijn met eerste. Zij spraken over de “Radicale lessen uit 2021”.

Voor wie mijn interesse deelt, is dit gesprek hier te bekijken. Ik vind elke zin van Chomsky de moeite waard.

Dilemma: samenwerking is nu geboden, maar met vijandschap is winst verzekerd

In 2010 nam de NAVO op de Top van Lissabon een ‘Strategisch Concept’ aan, waarin de militaire organisatie zichzelf definieert als een nucleair bondgenootschap: “Zolang er kernwapens bestaan, zal de NAVO een nucleaire alliantie blijven.” Onlangs, op de laatste NAVO-top in Brussel (juni 2021) hebben de NAVO-staatshoofden en regeringsleiders het rapport ‘NAVO 2030: verenigd voor een nieuw tijdperk’ aangenomen, dat op de volgende top in Madrid (juni 2022) in een nieuw strategisch concept zal worden gegoten. Dit rapport stelt dat de NAVO “de regelingen voor het delen van kernwapens, die een cruciaal onderdeel vormen van het afschrikkingsbeleid van de NAVO, moet voortzetten en nieuw leven inblazen.

De Verenigde Staten van Amerika (VS) beschikt in de Europese landen België, Duitsland, Italië, Nederland en Turkije over naar schatting 100 tot 150 ‘vooruitgeschoven’ atoomwapens. Die zullen vanaf volgend jaar worden vervangen door nieuw ontwikkelde B61-12-atoombommen. Behalve in Turkije zijn het de gevechtsvliegtuigen van de betrokken landen, die verantwoordelijk zijn voor de inzet van deze Amerikaanse atoomwapens. Deze ‘nucleaire taakverdeling’ moet in de eerste plaats een politiek doel dienen en volgens de Top van Brussel zorgen “voor een zo breed mogelijke deelname van de betrokken bondgenoten aan de overeengekomen regelingen voor de nucleaire taakverdeling om de eenheid en vastberadenheid van het bondgenootschap aan te tonen.

Het Non-proliferatieverdrag (NPV) is in 1970 in werking getreden

De gemeenschappelijke positie van de NAVO als ‘nucleaire alliantie’ lijkt gelukkig eindelijk tegelijk onder druk te staan. Vorig jaar zei Rolf Mützenich, de fractieleider van de sociaaldemocraten (SPD) in de Bondsdag, dat Duitsland “in de toekomst de stationering van Amerikaanse kernwapens moet uitsluiten”. Duitsland heeft – net als België en Nederland – nooit de aanwezigheid van Amerikaanse atoomwapens op zijn grondgebied bevestigd of ontkend. Mützenichs SPD werd na de verkiezingen van 26 september jl. in Duitsland de grootste partij en vormde vorige maand een regering met de Groenen en de liberale vrije democraten (FDP). In het regeerakkoord verklaarde de nieuwe regering dat Duitsland als waarnemer zal deelnemen aan de eerste ‘Meeting of State Parties’ van het ‘Verdrag inzake het verbod op kernwapens’ (TPNW), die volgend jaar van 22 tot 24 maart in Wenen zal plaatsvinden. Begin oktober besliste de regering van NAVO-lidstaat Noorwegen ook al om daar als waarnemer aanwezig te zijn.

In andere NAVO-lidstaten wordt dit debat eveneens gevoerd. In het Belgische regeerakkoord van 30 september 2020 staat dat het “samen met de Europese NAVO-bondgenoten” wil onderzoeken “hoe het VN-verdrag inzake het verbod op kernwapens een nieuwe impuls kan geven aan multilaterale nucleaire ontwapening.” De inhoud van het Nederlands regeerakkoord wordt volgende week verwacht, maar ik maak mij met het CDA, CU, D66 en de VVD geen illusies. Jasper van Dijk, een parlementslid van de Socialistische Partij, heeft via een motie al eens gevraagd dat Nederland aanwezig zou zijn op deze eerste vergadering van het TPNW, maar dat idee werd toen verworpen met 68 van de 150 stemmen.

Dan maar wat minder economische groei voor de spreekwoordelijke 1%

Het Non-proliferatieverdrag (NPV) is in 1970 in werking getreden. In het NPV beloofde elke staat (dus ook de atoomwapen-staten) om te werken aan een verdrag over algemene en volledige ontwapening onder strikte en effectieve internationale controle. Het heeft daarna enorme investeringsprogramma’s in atoomwapenarsenalen niet voorkomen. Integendeel. Uiteraard voert de NAVO sinds de ondertekening een agressieve campagne tegen het nucleaire verbodsverdrag, terwijl zij vanzelfsprekend met de mond belijdt het NPV dolgraag uit te voeren. De nucleaire lidstaten van de NAVO (Frankrijk, Verenigd Koninkrijk (VK) en VS) hebben vorig jaar alleen al $ 49.300.000.000 uitgegeven aan de modernisering en het onderhoud van atoomwapens, wat meer dan 2/3 van alle atoomwapeninvesteringen in dat jaar is. De VS heeft de genoemde nieuwe B61-12-atoombommen ontwikkeld en breidt met het nieuwe defensiepact tussen de Australië, het VK en de VS (AUKUS, dat feitelijk een spionagepact is) momenteel – in strijd met het NPV – ook haar atoomduikbotenvloot rond de Zuid-Chinese Zee flink uit, en in het VK is premier Boris Johnson – in strijd met het NPV – voornemens het aantal Britse atoomkoppen met meer dan 40% uit te breiden van 180 naar 260.

Allez, wie weet worden enkele NAVO-staten nu ontdeugend. Ik zou dat toejuichen in deze wereld, waar de problemen voor de mensheid zo ongelooflijk immens worden dat we ze alleen de baas kunnen worden door op zoveel mogelijk vlakken intensief samen te werken. Ik zou mij neerleggen bij wat minder zichzelf toegeëigende economische groei voor de spreekwoordelijke 1% van de mensheid, die in werkelijkheid nog niet de helft daarvan is.

Bron: “Barsten in de consensus over de nucleaire doctrine van de NAVO” door Ludo De Brabander via DeWereldMorgen op 6 december 2021.

Chomsky I Over op wie hij zijn hoop gevestigd heeft

In de ’60-er jaren waren weinigen zich ten volle bewust van het feit dat de Amerikaanse ‘eeuwige oorlogen’ reeds in 1783 begonnen zijn. Van 400 jaar afschuwelijke foltering van de Afro-Amerikanen was in de academische wereld nauwelijks iets bekend. Sindsdien worden voortdurend nog meer – en steeds ergere – feiten opgegraven. Dit geldt ook voor andere thema’s. Toewijding aan de waarheid en verantwoord activisme kan veel vensters openen en een omvangrijke oogst aan waardevolle historische perspectieven opleveren. De wereld is sinds de Amerikaanse oorlog tegen Vietnam in feite drastisch veranderd.

Ik vermoed dat u het wel met me eens zult zijn wanneer ik stel dat we vandaag voor grotere uitdagingen staan dan ooit tevoren. Bovendien leven we nu in een ‘kleinere wereld’; enkele van onze uitdagingen zijn mondiaal van aard èn omvang. Wat zou in deze context van een geglobaliseerde wereld de rol van intellectuelen en van sociale organisaties moeten zijn voor een ‘mensheid met een gemeenschappelijke toekomst’?

Vandaag wordt onder regie van de rijken, die geconcentreerd in rijke landen leven, van degenen die als de machtigen aan de touwtjes trekken, de hele georganiseerde gemeenschap onder de mokerslagen van ecologische vernietiging met ‘uitsterving’ bedreigden. Dit staat nog los van de niet minder onheilspellende en toenemende dreiging van een nucleaire holocaust, die op het moment dat u dit leest nog wordt aangewakkerd. We leven in een periode waarin crisissen zonder weerga in de menselijke geschiedenis samenvloeien. Voor elk van deze crisissen zijn haalbare oplossingen bekend, maar de tijd dringt om de status quo te doorbreken. Het is niet nodig woorden te verspillen over wie daar voor verantwoordelijk zijn.

Wie neemt de historische taak op zich om deze crisissen aan te pakken? Wie verwezenlijkte de Globale Klimaatstaking op 24 september dit jaar, een wanhopige poging om de treuzelende wereldleiders wakker te schudden, evenals de burgers die door verraad van hun elites in slaap waren gesust? We kennen het antwoord: het zijn de jongeren, de erfgenamen van onze dwaasheid.

Deze wijze woorden, dat wil zeggen dat ik ze graag bedacht had, kwamen onlangs uit de mond van Noam Chomsky. Via de bronvermelding is het interview met veel meer voorbeelden en details integraal te lezen.

Dit is deel 1 van 4 delen; de delen 2, 3 en 4 zijn eerder gepubliceerd.

Bron: “Noam Chomsky: ‘Het is een kwestie van leven of dood’ — Intellectuelen mogen niet langer de status quo verdedigen” op 7 oktober jl. door C.J Polychroniou in TruthOut via Roos De Witte van de vertaaldesk van DeWereldMorgen op 14 november 2021. Klik hier om het hele interview te lezen.

Chomsky II Over de (verzaakte) rol van intellectuelen

De overgrote meerderheid van intellectuelen – met andere woorden, de denkers die goed thuis zijn in een brede waaier van thema’s – is in de geschiedenis altijd een trouwe dienaar van de status quo geweest. Het is nu zelfs zo dat het aantal kritische, tegendraadse intellectuelen gedurende de laatste decennia afgenomen is, terwijl het openbare forum groter en luidruchtiger is geworden door de ingrijpende uitbreiding van het internet en de sociale media. Slechts een kleine minderheid van autonome denkers, criticasters en andere dissidenten wordt steevast jaren later geëerd en geroemd. Echter, op het moment dat ze het verschil probeerden maken werden ze doodgezwegen, gemarginaliseerd, genegeerd, gevangen genomen, verbannen of erger.

De machtigen der aarde zijn degenen die de waarheid al te goed kennen. Zij weten echt wel wat ze doen. Dat doen ze niet persé omdat zij slechte mensen zouden zijn, maar omdat zij een bepaalde taak vervullen binnen de bestaande instellingen. Als zij hun taak op zouden geven, zal iemand anders die overnemen zolang de instelling blijft bestaan. Het heeft met andere woorden geen enkele zin CEO’s van de sector van de fossiele brandstoffen te onderrichten over het feit dat hun activiteiten de wereldbevolking schade berokkenen en het klimaat en ons leefmilieu vernietigen. Dat weten zij allang. En zij beseffen ook dat zij onmiddellijk ontslagen zullen worden, zodra zij zich zorgen zouden gaan maken over de sociale impact van hun daden en wanneer ze afstand zouden nemen van hun onvoorwaardelijke toewijding aan het behalen van hun targets en/of winstcreatie. Zouden zij dat toch doen, dan zouden anderen hen snel vervangen om de vereiste taken beter uit te voeren. Desondanks zijn er toch een aantal keuzes mogelijk, maar die zijn beperkt.

Het zou voor mensen met een visie veel zinvoller zijn de waarheid te vertellen, niet tegen de machthebbers, maar tegen hun slachtoffers. Als je de ware gang van zaken vertelt aan de machtelozen, is het mogelijk dat een aantal van hen daar profijt van heeft. Immers, de waarheid kan mensen helpen om op een meer realistische wijze de problemen in hun leven aan te pakken. Zo kunnen zij de onwettige opdrachten en structuren van autoriteiten en instellingen, waar wanpraktijken begaan worden, uitdagen en de impact van rechtvaardigheid en vrijheid uitbreiden. Er is geen andere weg om dit te bereiken. Daarbij, in het verleden is dit op deze manier wel eens gelukt.

Helaas moet daar een kantekening bij: de taak van een verantwoordelijk mens is niet om wat hij/zij als de waarheid beschouwt aan anderen te vertellen; noch aan machtelozen, noch aan machthebbers. Hij of zij zou er beter aan doen mèt de machtelozen te overleggen en zo proberen hen inzicht te geven in wat de waarheid is. Het zou dan pas echt om een collectieve onderneming gaan. Dat zoiets gebeuren zou, is nochtans buitengewoon uitzonderlijk in de geschiedenis van de mensheid.

Kies om het even welke maatschappij en je zult zien dat er een gering erudiet gezelschap van kritische dissidenten in voorkomt. Gewoonlijk worden die onderworpen aan een of andere vorm van bestraffing. [Dat ik een verhaal als dit vooralsnog straffeloos de wereld in kan sturen, is dus in de wereldgeschiedenis van de mensheid een unicum, maar zouden mijn blogs invloedrijk zijn dan zou men mij geheid pootje haken; GjH] Dit gaat terug in de geschiedenis zover je wilt; tot in het Griekse Rijk: wie was de man die de gifbeker moest drinken? Het was degene die de jeugd van Athene zou ‘corrumperen’ door kritische vragen te stellen. En kijk wat de Bijbel schrijft over ongeveer dezelfde periode. De Bijbel is ontstaan uit een orale geschiedenis, maar op basis van wat er achteraf van gereconstrueerd werd, zien we dat er ook in Bijbelse tijden al mensen waren die de koning en zijn misdaden veroordeelden, die om genade riepen voor vrouwen en wezen. En dat waren toentertijd gezagsondermijnende daden. Deze mensen werden daarom in de gevangenis gesmeten, uitgescholden of verbannen naar de woestijn en worden nu met terugwerkende kracht gerehabiliteerd.

Wanneer je de geschiedenis doorloopt, ontwaar je een stelselmatig repeterend gedragspatroon: vrijwel alle intellectuelen proberen de status quo te handhaven en slechts enkelen bekritiseren het doen en laten van de machtigen. Het basisprincipe daarvan is overigens in onze tijd helder samengevat door McGeorge Bundy, een bewonderde academicus, een leidende liberale intellectueel, ooit decaan van Harvard, adviseur nationale veiligheid van de presidenten John Kennedy (1961-1963) en Lyndon Johnson (1963 – 1969) en daarna directeur van de Ford Foundation. In 1968, toen het protest tegen de oorlog in Vietnam op zijn hoogtepunt was, publiceerde deze Bundy een artikel waarin hij het protest tegen de oorlog besprak:

Veel van dit protest is legitiem, gaf hij toe: retrospectief gezien waren er immers wel wat ‘fouten’ begaan in de aanpak van deze ‘complexe inspanning’. Maar er is ook een marginaal groepje mensen, dat volgens hem pure minachting verdient: degenen die ‘onze’ motieven in twijfel trekken. Deze mensen analyseren de politieke leiding van de Verenigde Staten van Amerika op basis van dezelfde normen, die de Amerikanen gebruiken tegen alle ‘anderen’. Daarom horen deze mensen, vond Bundy, uitgesloten te worden van het gezelschap der wel opgevoeden.

Deze analyse van Bundy werd feitelijk de norm voor latere liberale intellectuelen. Hun publicaties maakten een onderscheid tussen wat zij de ‘politiek en technocratische gedreven intellectuelen’ noemden en wat zij als de ‘door waarden gedreven intellectuelen’ zagen. De eersten zijn de goede jongens en meisjes, die adviseren en het beleid vorm geven en die terecht voor hun constructieve bijdragen geëerd worden. Het zijn de Henry Kissingers van het soort dat loyaal de orders van hun half dronken baas doorgeeft voor een campagne van massale bombardementen in Cambodja: “Zet alles in wat vliegt tegen alles wat beweegt”, een openlijke oproep tot genocide zoals zelden geëvenaard. De tweede groep intellectuelen bestaat daarentegen uit ‘wildemannen’, zoals Bundy hen noemt, mensen die ‘bazelen’ over morele waarden, internationale wetten, rechtvaardigheid en andere sentimentele onzin.

Grondwet, grondwet, grondwet, grondwet. U beroept zich aldoor op de grondwet. Zegt u mij eens eerlijk, bent u communist?

Het politieke activisme van de jaren ’60 en daarna is in de VS inmiddels substantieel veranderd, doordat dit activisme zijn vleugels uitsloeg. Daaronder bevonden zich Bundy’s ‘wildemannen’ met hun op waarden gebaseerde ontwrichtende opvattingen;  ontwrichtend voor de status quo. De impact daarvan heeft in grote mate het historische perspectief uitgebreid van waaruit gebeurtenissen in de wereld vandaag worden bekeken. Niemand zou vandaag nog een belangrijke diplomatieke geschiedenis van de VS schrijven waarin hij/zij zou vertellen hoe, na het afwerpen van het Britse koloniale juk, de eerste kolonisten in de woorden van Thomas Bailey “zich toelegden op hun taak van het vellen van bomen en Indianen en van het herschikken van hun natuurlijke grenzen”; dit alles natuurlijk vanuit ‘zelfverdediging’.

Al deze wijze woorden, dat wil zeggen dat ze mijn kijk op het wereldgebeuren onderstrepen, kwamen onlangs uit de mond van Noam Chomsky. Via de bronvermelding is het interview met veel meer voorbeelden en details integraal te lezen.

Dit is deel 2 van 4 delen; de delen 3 en 4 had ik eerder al gepubliceerd en deel 1 publiceer ik binnenkort.

Bron: “Noam Chomsky: ‘Het is een kwestie van leven of dood’ — Intellectuelen mogen niet langer de status quo verdedigen” op 7 oktober jl. door C.J Polychroniou in TruthOut via Roos De Witte van de vertaaldesk van DeWereldMorgen op 14 november 2021 en het ” komt uit “Gewetensbezwaren” op de elpee Zand in je badpak door Don Quishocking in 1974. Klik hier om het artikel te lezen.